Кіріспе

Америкалық саясаткер (1862–1913)

Арканзас штатының саясаткері

Джефф Дэвис (туған Джефферсон Дэвис; 6 мамыр 1862 – 3 қаңтар 1913) – 1901 жылдан 1907 жылға дейін Арканзас штатының 20-шы губернаторы және 1907 жылдан 1913 жылға дейін АҚШ Сенатында қызмет еткен американдық демократ саясаткер. Ол Арканзастың алғашқы «Жаңа Оңтүстік» губернаторларының бірі ретінде танылып, штаттың ең қақтығысты тұлғаларының біріне айналды. Дэвис өзінің шешендігі мен демагогия шеберлігін пайдаланып, кедей ақ фермерлер арасындағы аграрлық наразылық сезімін күшейте түсіп, кең халыққа танымал болды. Алайда, Дэвис көбінесе қала тұрғындары, афроамерикандықтар мен «янкилерді» фермалардағы мәселелерге кінәлағандықтан, штат тез арада «Дэвисті қолдайтындар» және «Дэвиске қарсылар» деген екі лагерьге бөлінді. Дэвис саяси карьерасын Арканзас штатының бас прокуроры ретінде бастады, ол бірден саяси оқиғалар ошағына айналды. Оның кеңсесі Кимболл штатық үйі заңдылығына күдік тудырып, Ректордың монополияға қарсы заңын аумақтық тұрғыдан интерпретациялады. Арканзастағы трестердің бизнесін жүргізуіне қарсы күресі және өз пікірін қорғау үшін барған қадамдары оның саяси мансабының басты тақырыбына айналды. Ол кедей ақ фермерлердің сенімін жеңіп алды, олар оның негізгі қолдаушыларына айналды. Дэвистің губернатор ретіндегі үш екі жылдық мерзімі «үкіметке қарағанда саясатқа көп көңіл бөлді», бірақ ол жаңа штатық үйдің салынуын және қылмыстық-атқару жүйесінің реформалануын қамтамасыз етті. Оның биліктегі кезеңін үнемі даулар мен артық қимылдармен сипаттады, ол 1906 жылы Сенатқа сайланғаннан кейін де оны қуалай берді. Дэвис көбінесе Бенджамин Тилман, Роберт Лав Тейлор, Томас Э. Уотсон, Джеймс К. Вардаман, Коулман Ливингстон Близ және кейін Хьюи Лонг сияқты оңтүстік демагогтары, популистер және саяси көшбасшылармен бірге жіктеледі. Бұл тұлғалар өздерінің қақтығысты ұстанымдарымен танымал болды.

Ерте өмір

Дэвис Арканзастың оңтүстік-батысындағы Литтл-Ривер округіне жақын Рокки-Комфорт маңында дүниеге келді. Оның ата-анасы Льюис В. Дэвис, Кентуккиден шыққан баптист уағызшысы, және оның әйелі Элизабет Филлипс, Алабама штатының Таскалуза қаласынан болған. Льюис Дэвис 1864 жылы әскерге шақырылғанға дейін Конфедерация армиясына қосылмады. Ол жалғыз ұлына Америка Конфедерациялық Штаттарының президенті Джефферсон Дэвистің есімін берді. Оның әскери қызметі көбінесе капелландық міндеттерді атқарумен байланысты болды, бірақ соғыстан кейін ол дін қызметін тастап, заңгер болды. Соғыстан кейін Льюис Дэвис Севьер округының, ал 1867 жылы штат заң шығарушы органы құрғаннан кейін Литтл-Ривер округының округ және сот судьясы болып сайланды. Келесі жылы Конгресс немесе Радикалдық Қайта құру, бұрынғы Конфедерация мүшелерін қызметке тағайындаудан уақытша тыйып, бостандыққа шыққандарға сайлау құқығын беру үшін түзетулер қабылдау арқылы Дэвисті және көптеген басқа демократтарды қызметтен шеттетуге әкелді. Конфедерация жақтастары бұл саяси өзгерістерге келіспеді және қаралар мен республикашылдарды қорқыту үшін Ку-клукс-клан және Ақ камелия рыцарлары сияқты өздік қорғаныс топтарына жүгінді. Литтл-Ривер округының қиын жағдайы бандиттерге, заңнан тыс адамдарға және зорлық-зомбылыққа өте қолайлы болды. Соңында жағдай осылайша заңсыздыққа ұласты, губернатор Пауэлл Клейтон тәртіпті қалпына келтіру үшін Литтл-Ривер және тағы тоғыз округте әскери жағдай жариялады. Деспарадо Кулен Бейкер бастапқыда Клейтонның жасағына қарсы тұру үшін отряд жинады, бірақ бірнеше шайқастан кейін жасақ округті бақылауға алды. Жергілікті тарихтан белгілі болғандай, олардың келесі айларында жасақ қара және ақ республикашылдарды зорлап, азаптап, өлтіріп, тонады. Кейін Джефф Дэвис соғыс заңын "жастық шағындағы ең ащы оқиға" деп сипаттады. Поуп округының демократтары Пауэлл Клейтонның штаты жасағына ашық қарсылық көрсеткені үшін бүкіл штат бойынша батырларға айналды. Мұндай Қайта құру зорлық-зомбылығы он жасар Джефф Дэвиске күшті әсер етті.

Саясат

Сол кезде Оңтүстік ашық біржақты жүйемен басқарылды, онда демократиялық гегемония, ақ үстемдік және афроамерикандықтардың сайлау құқығынан айырылуы Реконструкциядан кейін және 20 ғасырдың басына дейін өрісті болды. Бұрынғы плантаторлардың көрнекті жер иелері демократтардың қолдауымен қайтадан билікке келді және Реконструкцияның соңғы жылдарында "Қайта жаңғыртушылар" деп аталды. 1877 жылдан кейін олар штаттық және ұлттық лауазымдарды, сондай-ақ афроамерикандықтардың сайлау құқығынан айырылуы қабылданғаннан кейін жергілікті лауазымдардың санын арттырды. Олар Реконструкция кезінде республикашылдардың жетістіктерін кері қайтаруға және афроамерикандықтардың көпшілігін құқығынан айырып, Джим Кроу заңдарын енгізу арқылы Антбеллиум Оңтүстігіндегі ақ үстемдікті қайта орнатуға тырысты. Осы кезеңде Ку-Клукс-Клан сияқты ұйымдарды қамтитын, көтерілісші жарымәскери топтар да маңызды рөл атқарды. Олар қарапайым ақ адамдармен бірге республикашылдарға, афроамерикандықтарға және басқа да топтарға қарсы көптеген линчтер мен зорлық-зомбылық әрекеттерін жасады.

Стил және замандастары

Дэвис көбінесе Бенджамин Тилман, Роберт Лав Тейлор, Томас Э. Уотсон, Джеймс К. Вардаман, Коулман Ливингстон Близ және кейінірек Хьюи Лонг сияқты оңтүстік демагогтары, популистер және саяси басшылармен бірге жіктеледі – олар даулы тұлғалар еді. Дэвис ірі бизнес пен элитаға наразылық білдірген аграрлық халықтың популистік үндеуімен билікке келген көптеген оңтүстік демагог саясаткерлерінің бірі болды. Оның қабақты тілі, ұятсыз сөздері мен театрлық қимылдарының бәрі оның "қарапайым адам" беделін арттыруға бағытталған. Дэвис мансабының барысында бизнес мүдделерін, газеттерді және қала тұрғындарын сынап, халықтың көп бөлігін құраған кедей ауыл тұрғындарына ұнауға тырысты. Ол өзін "тағы бір кедей ауыл баласы" ретінде көрсетіп, қарапайым халықты ұстап тұрған байларға қарсы тұрды. Дэвис жиі "rednecks" немесе "hillbillies" сияқты сөздерді қолданды, бірақ оларды қаралап айтудың орнына құрметпен атады, осы әдісті Хьюи Лонг Дэвистен үйреніп, кейін Луизианада сәтті қолданды. Ол 1904 жылғы губернаторлық сайлаудағы қарсыласы Кэрролл Д. Вудты қара нәсілді адамды сот төрешісінің комиссары етіп тағайындағаны үшін сынап, "Менің басқаруымда ақ, демократ және Джефф Дэвис жақтасы болмаса, ешкім қызметке тағайындалмайды" деп уәде берді. Көптеген жақтастары Дэвистің Конфедерация президенті Джефферсон Дэвистің туысы екеніне қате сенген, ал саясаткер оған қарсы шықпады және мүмкін жасырын түрде қолдады.

Ерте мансап

Дэвис 1892 жылдан 1896 жылға дейін Арканзас штатының Бесінші сот округінің прокуроры қызметін атқарды.

Бас прокурор

Дэвис 1898 жылы Арканзас штатының бас прокуроры болып сайланды және бір мерзім қызмет етті. Ол Прогрессивті дәуірдің басты мәселелерінің біріне – нарықтық билікті теріс пайдаланатын немесе монополияға ұмтылатын ірі компаниялар мен бірлестіктерге қарсы заң құруға назар аударды. 1890 жылы федералдық деңгейде Шерман монополияға қарсы заңы қабылданғанмен, заңның тікелей әсері шамалы болды және АҚШ Жоғарғы Сотының «Америка Құрама Штаттары мен Е.К. Найт компаниясы» ісімен күшін жоғалтты, бұл мәселені шешуді штаттық заң шығарушы органдарға қалдырды. Арканзастың 32-ші Бас Ассамблеясы қабылдаған жаңа монополияға қарсы заң Арканзас қалаларындағы, әсіресе Ыстық бұлақтағы өрттен сақтандыру бағаларын манипуляциялауға бағытталған. Бұл мәселе Арканзас саясатында қала тұрғындары мен ауыл тұрғындарын біріктіріп, компанияларға қарсы наразылық тудырды.

Әкім

1900 жылы сайланған Дэвис 1901 жылдан 1907 жылға дейін Арканзас штатының губернаторы болып қызмет етті. 1905 жылы АҚШ президенті Теодор Рузвельт Арканзасқа келгенде, Дэвис оны әлеуметтік бақылау құралы ретінде дарға асуды қорғайтын сөзбен қарсы алды. Рузвельт оған жауап ретінде заң үстемдігін қорғайтын салмақты сөз сөйледі.

АҚШ Сенаты

Дэвис сол кездегі қалыпты тәртіп бойынша штат заң шығарушы органымен АҚШ Сенатына сайланды және 1907 жылдың 4 наурызынан қайтыс болғанға дейін бір мерзім қызмет етті. Ол Миссисипи және оның салалары жөніндегі комитеттің төрағасы болды.

Өлім

Дэвис 1913 жылы қайтыс болғанға дейін Сенатта қызмет етті. Ол Арканзас штатының Литтл-Рок қаласындағы тарихи Маунт-Холли бейістігінде жерленген.