Румынияның барлау қызметі: тарихы мен даулы мәселелері
Romanian Intelligence Service
Румынияның барлық ішкі ақпараттық қызметі – SRI. Ұлттық қауіпсіздік үшін ақпарат жинап, үкіметке және құқық қорғау органдарына жеткізеді. Тарихы 1865 жылға дейін жетеді.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мемлекеттік орган
Government agency
Румынияның Барлау қызметі (Serviciul Român de Informații, қысқартылған SRI) – Румынияның негізгі ішкі барлау қызметі. Оның міндеті – ұлттық қауіпсіздікке қатысты ақпаратты жинап, Румыния үкіметі, президенттік аппараты және құқық қорғау органдары мен мекемелері сияқты тиісті ұйымдарға тапсыру болып табылады. Қызмет сигналдық барлау (SIGINT), ашық дереккөздерден барлау (OSINT) және адамдар арқылы барлау (HUMINT) сияқты әдістер арқылы ақпарат жинайды.
The Romanian Intelligence Service (Serviciul Român de Informații, abbreviated SRI) is Romania's main domestic intelligence service. Its role is to gather information relevant to national security and hand it over to relevant institutions, such as Romanian Government, presidency and law enforcement departments and agencies. The service is gathering intelligence by ways such as signals intelligence (SIGINT), open source intelligence (OSINT) and human intelligence (HUMINT).
Румыниядағы бұрынғы барлау қызметі
1865 жылы Румыния Бас штабы (француз жүйесінен шабыттанған) әскери барлауды жинау және талдау үшін 2-ші бөлімді (Secția a II a) құрды. 1925 жылы, бірнеше жылдық тыракелден кейін, Михаил Морузов Румын армиясы үшін барлау мақсатында азаматтық қызметкерлерді пайдаланатын құпия қызметтің қажеттілігін Бас штабқа жеткізе алды. Securitate басшысы Ро және оның бірнеше орынбасарлары 1989 жылдың 31 желтоқсанында қамауға алынды; Илиеску Роны Securitate-ның жаңа басшысы етіп тағайындады. Войкулеску Securitate агенттеріне жеке Securitate офицерлеріне қарсы соғыс ашу ниеті жоқ екенін мәлімдеді және 1990 жылдың қаңтар айының ортасына дейін Securitate офицерлері бұрынғы кеңселерінде өз қызметтерін жалғастырды.
In 1865, the Romanian General Staff (inspired by the French system) created the 2nd Section (Secția a II a) to gather and analyze military intelligence. By 1925, after several years of efforts, Mihail Moruzov managed to convince the General Staff about the necessity of a secret service that uses civilian employees to gather intelligence for the Romanian Army. ro, the head of the Securitate, together with some of his deputies, were arrested on December 31, 1989; Iliescu named ro as the new head of the Securitate. Voiculescu assured the Securitate agents that he does not intent to wage a war against individual Securitate officers and, by mid January 1990, the Securitate officers continued their activity in their old headquarters.
Архивтерді қорғау
SRI Securitate-тің архивін мұра етті және оның бір бөлігін жойғаны немесе кейбір саясаткерлерге құпия ақпаратты ұсынғаны айыпталды. 1990 жылғы 22 маусымда SRI қызметкерлері Аргеш облысының Беревоешті орман аймағында Securitate құжаттарымен толы бір көлікті түсіріп, оларды топыраққа көмді. Мақсаты – "ұлттық қауіпсіздікке қатысы жоқ" Securitate құжаттарын жою болды.
SRI inherited Securitate's archives and it has been accused of destroying parts of it or supplying sensitive parts to certain politicians. On June 22, 1990, SRI officers unloaded a truck full of Securitate documents in a forest in Berevoești, Argeș County, after which they buried them with soil. The goal was to transfer all Securitate documents which "do not affect national security".
Минериадаға қатысу
Румыния барлау қызметінің 1990 жылғы үкіметке қарсы наразылықтарды зорлықпен басуға қатысының дәрежесі пікірталас тудырып келді. 1990 жылдың 12 маусымында үкімет полиция мен әскерді, барлау қызметімен бірлесіп, Университет алаңындағы наразылық білдірушілерді таратуға шешім қабылдады. Одан кейін болған зорлық-зомбылық кезінде наразылық білдірушілер Румыния барлау қызметінің бас кеңсесіне тас және «Молотов коктейлі» лақтырды. Әскери прокурор Дан Воинеа бұл пікірді қолдайды, ол барлық шахтерлер тобын полиция және SRI агенттері сүйемелдеп, оларды партиялар мен қоғамдық ұйымдардың кеңселеріне жеткізгенін мәлімдеді. 2000 жылдары сол кездегі SRI басшысы Виргиль Магуреану прокурорлар тарапынан (президент Ион Илиеску сияқты басқа да басшылармен бірге) геноцид және азаптау сияқты бірнеше айыптар бойынша тергелді, бірақ 2009 жылы оны қандай да бір қылмысқа кінәлі деп танудан бас тартты.
The extent of the involvement of the Romanian Intelligence Service in the violent repression of the 1990 anti government protests has been a matter of debate. On June 12, 1990, the government decided that the Police and Army, in collaboration with the Intelligence Service, evacuate the protesters of University Square. During the violence that followed, the protesters attacked the headquarters of the Romanian Intelligence Service with rocks and Molotov cocktails. This view is supported by military prosecutor Dan Voinea, who said that all the miner groups were escorted by police and SRI agents who led them to the headquarters of parties and NGOs. During the 2000s, Virgil Măgureanu, the head of the SRI at the time, has been investigated by prosecutors (together with other leaders including President Ion Iliescu) for several counts including genocide and torture, however they decided in 2009 not to charge him with any crime.
Телефон тыңдау
1996 жылы бұрынғы SRI қызметкері Константин Букур бұқаралық ақпарат құралдарына Румыния барлау қызметінің саясаткерлердің, журналистердің және басқа да қоғамдық тұлғалардың телефондарын заңсыз тыңдап отырғанын хабарлаған. Букур өте құпия ақпаратты ашқандығы үшін сотталды. Саяси тергеулер тобының төрағасы (Румыния мемлекеттік органдарының қызметін тәуелсіз бақылайтын ұйым) Мугур Чувика, өзінде заңсыз телефон тыңдауларының жалғасып жатқандығына дәлелдер бар екенін мәлімдеді. Румынияның бұрынғы бас прокуроры Илие Ботошқа сәйкес, 1991 және 2003 жылдар аралығында 20 000 адамның телефоны тыңдалған. 2005 жылы 2373 адамға тиесілі 6370 телефон тыңдалды, орташа тыңдау ұзақтығы 220 күн болды. Патричу 2011 жылы барлау қызметіне сот арқылы жүгініп, 50 000 лей өтемақы алды.
In 1996, a former SRI employee, Constantin Bucur was the whistleblower who alerted the media that the Romanian Intelligence Service was performing illegal phone tappings of politicians, journalists and other public figures. Bucur was convicted for revealing top secret information,
The president of the Group of Political Investigations (a Romanian organization that independently monitors the activity of state agencies), Mugur Ciuvică, has stated that he has evidence of ongoing illegal phone tappings. According to Ilie Botoș, a former Attorney General of Romania, between 1991 and 2003, the phones of 20,000 people have been tapped. For the year 2005, a number of 6370 phones belonging to 2373 people were tapped, the average tapping being of 220 days. Patriciu sued the Intelligence Service and won a compensation of 50,000 lei in 2011.
Баспасөзмен қарым-қатынас
Румыния барлау қызметі баспасөзбен шиеленісті қарым-қатынаста болды, оны бақылап, ішкі тыңшылық жасап, ұлттық қауіпсіздікке қауіп төндіреді деп айыптады. 2010 жылы "баспасөз" "Елді қорғау жөніндегі ұлттық стратегияда" ұлттық осалдықтар тізіміне енгізілді. Алғашқы дау 1996 жылы туды, онда президент Ион Илиеску туралы бірнеше мақала жариялаған Ziua газетінің журналисі Тана Арделеану SRI агенттерімен тымықтап бақыланды. Баспасөз наразылығы ортасында SRI директоры Виргиль Магуреану агенттерінің Арделеануды қадағалағанын мойындады және бұл бақылау "қателік" болды, агенттер екі күдікті тыңшыны қадағалап отырған деп ойлағандарын мәлімдеді. Бұл мәлімдеме Кристиан Тюдор Попескудың сөзіне сүйенсек, журналистер ұлттық қауіпсіздікке қауіп келтірмейді, сондықтан даулы болды. Румыния барлау қызметі құжаттардың рас екенін мойындады, бірақ олардың агенті құпия құжаттардың баспасөзге таралуын ғана бақылап отырғанын айтты.
The Romanian Intelligence Service had an uneasy relationship with the press, which it monitored, infiltrated and accused of being a national security liability. In 2010, "the press" has been included in the list of national vulnerabilities in the "National Strategy for the Defence of the Country". An early controversy occurred in 1996, when Tana Ardeleanu (a journalist for Ziua who had published some articles about President Ion Iliescu) had been shadowed by SRI agents. Amid press anger, SRI director Virgil Măgureanu admitted that SRI agents followed Ardeleanu and argued that the surveillance was a "mistake" and that the agents thought they were following two suspected spies. This claim has been quite controversial, as, according to Cristian Tudor Popescu, journalists are not a threat to national security The Romanian Intelligence Service admitted that the documents were indeed genuine, but it claimed that their agent was only monitoring the leaking of secret documents to the press.
Белгілі операциялар
2005 жылдың наурыз айында үш румын журналисі Иракта белгісіз адамдар тарапынан ұрланды (кейіннен Муад ибн Джабал бригадасының мүшелері екені анықталды), оқиға Бағдадтың әл-Мансур ауданында болды. Ұрланғаннан кейін бірнеше апта өткен соң, террористер "Әл-Жазира" телеарнасында Румыния Ирактан 860 әскерін шығармаса, журналистерді өлтіретінін мәлімдеді. Алайда, румын барлау қызметінің күш-жігері мен бірнеше барлау органдарының ынтымақтастығы нәтижесінде, топ 2005 жылдың 23 мамырында босатылып, Бағдадтағы румын елшілігіне тапсырылды. Флориан Колдеа (SRI-дың бұрынғы директорының орынбасары) құтқару операциясын үйлестірген деп саналады. 2008 жылдың 28 ақпанында румын контрбарлау қызметкерлері Болгарияның әскери атташесі Петар Маринов Зиколовты және румын сержанты Флорисель Ахимды қамауға алды. Оларға тыңшылық қылды деген айып тағылды және сотталды. Ақпарат Ресей немесе Украинаға жіберілген болуы мүмкін. Болгария тарапы Зиколовпен байланыстарын жоққа шығарды. Бұл – бұқаралық ақпарат құралдарында кеңінен жарияланған тыңшылықтың сирек оқиғаларының бірі.
In March 2005, three Romanian journalists were kidnapped in Iraq by unknown abductors (later described as members of the Muadh ibn Jabal Brigades) in the Baghdad's al Mansur district. A few weeks after being kidnapped, the terrorists broadcast a tape on Al Jazeera stating that they would kill the journalists if Romania did not withdraw its 860 troops from Iraq. However, due to efforts of the Romanian intelligence community and the collaboration between several intelligence agencies, the group were freed on May 23, 2005, when they were placed in the hands of the Romanian Embassy in Baghdad. It is believed that Florian Coldea (the former deputy director of the SRI) coordinated the rescue operation. On 28 February 2008, the Romanian counter intelligence officers arrested a Bulgarian military attaché, Petar Marinov Zikolov, and a Romanian NCO, Floricel Achim. They have been prosecuted with charges of espionage. It is believed that the leaked information might have been sent to Russia or Ukraine. The Bulgarians have denied any connection with Zikolov. This has been one of the few espionage cases that have received media attention.
Біріктірілген ақпараттық жүйе
Интегралды ақпараттық жүйе (румын тілінде Sistemul Informatic Integrat, SII) – SRI-ға түрлі мемлекеттік органдардан мәліметтерді жинақтауға мүмкіндік беретін есептеу жүйесі. Ол 2003 жылы SRI директоры Раду Тимофте бастамасымен құрылды, ол Президент Ион Илиеску төрағалық ететін Ұлттық қауіпсіздік Жоғарғы Кеңесіне (CSAT) өтініш жолдады. Жүйенің жұмысы Monitorul Oficial басылымында жарияланбаған құпия заңдарға негізделген. Жоба Еуроодақтың (EU) электрондық үкімет бағдарламасы арқылы қаржыландырылады, бірақ байланыстарды ұрықтап тыңдау және бет-әлпетті тану сияқты бөлімдерінің бірі – бақылау екенін көрсетеді. Қызметкерлердің саны құпия саналады. Дегенмен, қызметкерлер саны туралы әңгімелер бар. 2006 жылы "Адеварул" газеті 12 000 агенттен тұратын құрамды анықтады, бұл санды SIE-нің бұрынғы директоры Кэтэлин Харнагеа растады. Бұрынғы DIE генералы Ион Михай Пачепаның сөзіне қарағанда, бұл көрсеткіш Францияның ұқсас қызметінің агенттері санынан екі есе көп (Францияның халқы Румыниядан үш есе көп), сондай-ақ Германияның құпия қызметтерінен де көп. Пачепа Румынияның құпия қызметтерінің ерекше үлкендігіне назар салды.
The Integrated Information System (Romanian: Sistemul Informatic Integrat, SII) is a computing system that allows SRI to aggregate data from various governmental agencies. It was created in 2003 under the initiative of SRI director Radu Timofte, who sent a request to the Supreme Council of National Defence (CSAT) led by President Ion Iliescu. The system has its activities based on secret laws that were not published in Monitorul Oficial. The project is financed by the E government program of the EU, but parts of it such as interception of communications and facial recognition show that one of the goals is surveillance. The number of employees is classified. However, rumors about the number of employees exists. The newspaper Adevărul was able to find in 2006 an estimate of 12,000 agents, a figure confirmed by former SIE director Cătălin Harnagea. According to former DIE general Ion Mihai Pacepa, this figure is double the number of agents of the similar service of France (which has a population three times larger than Romania's) and larger than Germany's secret services, Pacepa noting the unusual size of Romania's secret services,
SRI қызметкері болу үшін адам бірнеше талаптарды орындауы керек, оның ішінде румын азаматтығына ие болу, жас критерийлеріне сай болу, соттылығы болмауы және ауыр денсаулық мәселелерінің жоқтығы. Осы талаптар орындалған жағдайда, адам жұмысқа қабылдау процесіне қатыса алады. Бұл процеске жеке басын тексеру, медициналық сараптама, қабілетін бағалау сынағы, тұлғалық сынақ, дене шынықтыру сынағы және жазбаша емтихан (мысалы, жалпы білімді тексеру) кіреді.
To become an employee of the SRI, a person has to fulfill several conditions, including having Romanian citizenship, matching the age criteria, clean criminal record and no serious medical conditions. If so, the person is allowed in the recruitment process. This process consists of background checks, medical exams, aptitude tests, personality tests, physical fitness tests and a paper exam (for example, a general knowledge test).
Терроризмге қарсы бригада
Терроризмге қарсы бригада (Brigada Antiteroristă), сондай-ақ BAT деп белгілі, Румынияның қауіпсіздік қызметінің (SRI) арнайы операциялар бөлімі және Румыниядағы бас терроризмге қарсы бөлімше. 1970-ші жылдардың ортасында (1972 жылғы Мюнхендегі трагедияға жауап ретінде) ARTA деген атпен құрылған бұл бөлімше кейіннен Арнайы терроризмге қарсы бөлімше (USLA – Unitatea Specială de Luptă Antiteroristă) деп аталды. 1989 жылғы желтоқсанда Румыния революциясы кезінде USLA-ның сегіз мүшесі қаза тапты. Бригаданың құрамы құпия сақталады, бірақ бұл бөлімшеде Румыния армиясы мен құқық қорғау органдарының ең тәжірибелі қызметкерлері бар екені белгілі. Олардың көпшілігі спортшылар, бокс, каратэ, регби, дзюдо және басқа да жекпе-жек спорты түрлерінде жоғары нәтижелер көрсетеді. Бұған қоса, бригада Румынияның барлық маңызды әуежайларында қауіпсіздікті қамтамасыз етеді және бригада мүшелері барлық румындық рейстерде әуе маршалдары ретінде жұмыс істейді.
The Anti Terrorist Brigade (Brigada Antiteroristă), also known as BAT is SRI's special actions unit and the main anti terrorist unit from Romania. Created during the mid 1970s (as a response to the 1972 Munich Massacre) under the name of ARTA, the unit has changed its name later into The Special Anti Terrorist Unit (USLA Unitatea Specială de Luptă Antiteroristă). Eight USLA members were killed during the Romanian Revolution in December 1989. The size of the brigade is classified, but it is known that the unit has in ranks the best operatives from the Romanian military and law enforcement sector. Most of them are athletes, with excellent results in sports such as boxing, karate, rugby, judo, and other combat sports. Also, the brigade is providing security on all important airports from Romania and members of the brigade are working as air marshals on all Romanian flights.