Кіріспе

Суреттің немесе бейненің түсін жақсарту

Түс саралау – фильм түсіру және бейнемонтаждау салаларында кең таралған пост-өндірістік процесс. Ол әртүрлі құрылғыларда, әртүрлі ортада көрсету үшін суреттің сыртқы түрін өзгертуді қамтиды. Контраст, түс, қанығу, егжей-тегжейлілік, қара деңгейі және ақ теңгерім сияқты суреттің әртүрлі атрибуттары фильмдер, бейнелер немесе тұрақты суреттер үшін жақсартылуы мүмкін. Түс саралау және түс түзету көбінесе осы процестің синонимдері ретінде қолданылады және бастапқы суреттің әртүрлі қабат маскаларын шығармашылық араластыру және құрастыру арқылы көркемдік түс эффекттерін жасауды қамти алады. Түс саралау қазіргі кезде әдетте цифрлық ортада жүзеге асырылады, мысалы, түс жиынтығы сияқты бақыланатын жағдайда, көбінесе әлсіз немесе қараңғы ортада. Алдыңғы фотохимиялық фильм процесі, "түс уақытын белгілеу" деп аталатын, фильм зертханасында басып шығару кезінде, қайта түсірілген суретті ашу үшін қолданылатын жарықтың қарқындылығы мен түсін өзгерту арқылы орындалған. Бұл процесте пайдаланушы өзгерістерінің нәтижесін дереу көре алмағандықтан, осы өзгерістерді нақты уақытта бақылау үшін Hazeltine түс анализаторын пайдалану кең таралған. 2000-ші жылдары цифрлық технологияның дамуымен Голливуд фильмдерінде түс саралау кеңінен қолданыла бастады.

Түстердің уақытын белгілеу

Түсті уақыттап белгілеу фильмдік элементтерді қайта өндіруде қолданылады. "Түс жіктеу" бастапқыда фильмді көбейту тізбегіндегі жауапты көшірмеге немесе көрсетілімдік көшірмеге өтетін кезде фильмді көбейтуде түстің көрінісін өзгерту процесін білдіретін зертханалық термин болған. 2010 жылдардың соңына қарай, бұл фильмдік жіктеу әдісі түсті уақыттап белгілеу деп аталды және әлі де фильмді дамыту процесінде әртүрлі сүзгілер арқылы экспозиция ұзақтығын өзгертуді қамтиды. Түсті уақыттап белгілеу принтерлік нүктелерде көрсетіледі, олар зертханалық контактты принтердегі алдын ала орнатылған параметрлерді білдіреді, ал 7-12 принтерлік нүкте бір жарық тоқтауын көрсетеді. Бір тоқтамадағы нүктелердің саны негативтің немесе баспа материалдарының түріне, сондай-ақ фильмдік зертханалардағы әртүрлі алдын ала орнатылған параметрлерге байланысты өзгерді. Фильм өндірісінде шығармашылық команда "зертханалық уақыт белгілеушімен" кездесіп, ол айналып тұрған фильмді көріп, команданың нұсқауларына сәйкес жазбалар жасайтын еді. Сессиядан кейін уақыт белгілеуші зертханаға оралып, фильмнің негативін бақылаудағы артқы жарығы бар және алдын ала қарау сүзгілері бар құрылғыға (Hazeltine) орналастырып, әр көрініс үшін әрбір принтерлік нүктенің нақты параметрлерін таңдайтын еді. Бұл параметрлер қағаз лентаға перфорацияланып, жоғары жылдамдықты принтерге жіберілетін, онда негатив баспа материалына артқы жарық арқылы көшірілетін еді. Фильтр параметрлері қағаз лентасындағы принтерлік жарықтарға сәйкес өзгертілетін. Визуалды эффекттер сияқты күрделі жұмыстар үшін дұрыс жіктеуді таңдауға көмектесу үшін сүзгілердің комбинациясынан өтетін "кенелер" кейде өңделетін. Бұл процесс фильмдік материалдар қайта өндірілетін кез келген жерде қолданылады.

Телеканал

Теледидар пайда болғаннан кейін телехабар берушілер тікелей эфирдегі телехабарлардың шектеулі екенін тез түсінді және телекинодан түсірілген фильмдерді тікелей көрсетуге көшті. Бұл 1956 жылы Ampex компаниясы алғашқы Quadruplex бейнежазғышын (VTR) VRX 1000 ұсынғанға дейін болды. Тікелей эфирдегі телешоуларды видеомониторға түсіріп, әртүрлі уақыт белдеулерінде әртүрлі уақытта көрсетуге болатын. Бұл жүйенің негізі – телехабарды фильмге түсіретін кинескоп құрылғысы болды. Алғашқы телекино жабдықтары фильмнен хабар тарату үшін "фильмдік тізбек" ретінде жұмыс істеді және видеокамераға қосылған кинопроекторды пайдаланды. American Cinematographer Magazine журналында Джей Холбен түсіндіргендей, "телекино видеосигналдағы түсті түзету мүмкіндігіне ие болғанға дейін толыққанды пост-өндіріс құралы ретінде пайдалана алмады".

Телецин бояуы қалай жұмыс істейді

Катодтық сәулелі түтікше (КСТ) жүйесінде электрондық сәуле фосформен қапталған экранға бағытталады, нәтижесінде бір пикселдің мөлшеріндегі жарық нүктесі пайда болады. Бұл сәуле солдан оңға қарай фильм кадры бойынша сканерленеді, "тік" кадр туралы ақпаратты қамтиды. Фильм КСТ сәулесінің астынан өте қалғанда кадрдың көлденең сканерлеуі жүзеге асырылады. Бұл фотондық сәуле фильм кадрынан өткеннен кейін, суретті негізгі қызыл, жасыл және көк түстерге бөлетін дихроикалық айналар тізбегіне кездеседі. Содан кейін әрбір жеке сәуле фотокөбейтуші түтікшеге (ФКТ) шағылысады, онда фотондар таспаға жазылатын электрондық сигналға айналады. Зарядталған құрылғы (ЗҚ) телекиносында ақ жарық экспонирленген фильм суреті арқылы призмаға бағытталады, ол суретті үш негізгі түске – қызыл, жасыл және көк түске бөледі. Әрбір түсті жарық сәулесі әрбір түске арналған әртүрлі ЗҚ-ға бағытталады. ЗҚ жарықты электрондық сигналға түрлендіреді, ал телекино электроникасы оларды түс реттеуге болатын бейне сигналға модуляциялайды. Rank Cintel MkIII КСТ телекино жүйелерінде бастапқы түс түзетуі үш ФКТ-нің әрқайсысындағы бастапқы күшейту кернеулерін өзгерту арқылы, қызыл, жасыл және көк түстердің шығысын өзгерту арқылы жүзеге асырылды. Келесі жетістіктер түс өңдеу жабдықтарының көп бөлігін аналогтықтан цифрлыққа ауыстырды, содан кейін келесі буын телекиносы – Ursa түстеу процесін 4:2:2 түс кеңістігінде толыққанды цифрлыққа айналдырды. Ursa Gold толық 4:4:4 түс кеңістігінде түс реттеуді қамтамасыз етті.

Цифрлық аралық

Телекино құрылғысының киноны сканерлеуге эволюциясы кино негативінен сканерленген цифрлық ақпараттың киноға қайта беру үшін жеткілікті ажыратымдылыққа ие болуына мүмкіндік берді. 1990 жылдардың басында Kodak киноға түсіру, өңдеу және қайта жазу үшін Cineon Film System жүйесін әзірледі және оны «Цифрлық аралық» деп атады. Бұл термин қалыптасты. Кез келген форматтағы алғашқы толық цифрлық аралық 1993 жылы «Аққарлы ақ және жеті ер» фильмінің қалпына келтірілуі болды (бұрын, 1990 жылы «Құтқарушылар астынан» үшін Disney CAPS жүйесі суреттерді сканерлеу, түс беру және монтаждау үшін қолданылған, содан кейін оны фильмге жазу үшін пайдаланған, бірақ бұл дәстүрлі зертханалық өңдеу процесімен де біріктірілген). 1990 жылдардың соңында «Плезантвилл» және «О, бауырым, қайдасың?» фильмдері технологияны осы деңгейге жеткізді, цифрлық аралық жасау мүмкін болды, бұл цифрлық телекино түс операторының мүмкіндіктерін көркем фильмдер әлеміне кеңейтті. 2010 жылдан бері дерлік барлық көркем фильмдер DI процесінен өтеді, ал фотохимиялық өңдеу сирек қолданылады немесе архивтік фильмдерде ғана қолданылады. Голливудта «О, бауырым, қайдасың?» толығымен цифрлық түс жөндеуі жасалған алғашқы фильм болды. Негатив 2K ажыратымдылығы бар Spirit DataCine арқылы сканерленді, содан кейін түстер Virtual DataCine-дегі Pandora MegaDef түс түзетушісін пайдалану арқылы цифрлық түрде жақсартылды. Бұл процесс бірнеше аптаға созылды, ал нәтижедегі цифрлық мастер қайтадан Kodak лазерлік жазғышымен фильмге түсіріліп, мастер-негатив жасалды. Қазіргі заманғы кино өңдеуде әдетте цифрлық камералар мен цифрлық проекторлар қолданылады. Жұмыс ағынында тұрақты көріністі сақтау үшін калибрленген құрылғылар көбінесе қолданылады.

Жабдыққа негізделген және бағдарламалық қамтамасыз ету жүйесі

Бастапқыда қолданылған аппараттық негіздегі жүйелер (da Vinci 2K, Pandora International MegaDEF және т.б.) бағдарламалық жүйелерге қарағанда жақсы өнімділікпен, бірақ мүмкіндіктері шектеулірек болған. Олардың нақты уақыттағы өнімділігі белгілі бір ажыратымдылық пен бит тереңдігіне сәйкес оптимизацияланған, ал стандартты компьютерлік өнеркәсіптік жабдықтарды пайдаланатын бағдарламалық платформалар көбінесе жылдамдықтан ажыратымдылыққа тәуелсіздік үшін бас тартады, мысалы, Apple's Color (бұрынғы Silicon Color Final Touch), ASSIMILATE SCRATCH, Adobe SpeedGrade және SGO Mistika. Аппараттық жүйелер әрқашан нақты уақытта өнімділік береді, ал кейбір бағдарламалық жүйелер түсті өңдеудің күрделілігі артқан сайын алдын ала көрсетуді қажет етеді. Ал бағдарламалық жүйелерде spline негізделген терезелер/маскалар және кеңейтілген қозғалыс бақылауы сияқты қосымша мүмкіндіктер көбірек болады. Аппараттық және бағдарламалық жүйелер арасындағы шекара енді жоқ, себебі көптеген бағдарламалық түсті өңдеу құралдары (мысалы, Pablo, Mistika, SCRATCH, Autodesk Lustre, Nucoda Film Master және FilmLight's Baselight) көппроцессорлық жұмыс станцияларын және аппараттық үдеткіш ретінде GPU (графикалық процессор) қолданады. Сонымен қатар, кейбір жаңа бағдарламалық жүйелер бір компьютерде бірнеше параллель GPU кластерін пайдаланып, жоғары ажыратымдылықта өнімділікті арттырады. Мысалы, Blackmagic Design компаниясының DaVinci Resolve. Synthetic Aperture's Color Finesse сияқты кейбір түсті өңдеу бағдарламалары тек бағдарламалық жасақтама ретінде жұмыс істейді және тіпті төмен деңгейлі компьютерлерде де қолданылуы мүмкін. Жоғары жылдамдықты RAID массивтері барлық жүйелер үшін маңызды құрамдас бөлік болып табылады.

Жабдық

Аппараттық жүйелер бағасы мен өнімділігі жағынан бағдарламалық жүйелерге қарағанда енді кең таралған емес. Басқару панельдері түс жөндеушіге телекиноны қашықтан басқару үшін түстік студияға орналастырылады. Көптеген телекинолар Da Vinci Systems 2k немесе 2k Plus түс түзетушісімен басқарылды. Басқа аппараттық жүйелерді Pandora Int. компаниясының Pogle жүйесі басқарады, көбінесе MegaDEF, Pixi немесе Revolution түс жөндеу жүйелерімен бірге. "Сызықтық" монтажда қолданылатын кейбір нақты уақыт жүйелері үшін түс жөндеу жүйелері монтаж контроллерін қажет етті. Монтаж контроллері телекиноны және VTR немесе басқа жазу/ойнату құрылғыларын басқарып, кадрдың дәлдігін қамтамасыз етеді, соның арқасында фильм кадрларын өңдеуге болады. Монтажды басқару үшін бірнеше жүйелерді қолдануға болады. Pandora Int. сияқты кейбір түс жөндеу өнімдерінің құрамында монтаж контроллері бар. Әйтпесе, Da Vinci Systems компаниясының TLC монтаж контроллері сияқты жеке құрылғы қолданылады. Ескі жүйелер: Renaissance, Classic аналог, Da Vinci Systems: The Whiz (1982) және 888; The Corporate Communications компаниясының System 60XL (1982–1989) және Copernicus Sunburst; Bosch Fernseh компаниясының FRP 60 (1983–1989); Dubner (1978–1985? ), Cintel компаниясының TOPSY (1978), Amigo (1983) және ARCAS (1992) жүйелері. Бұл ескі жүйелердің барлығы тек стандартты ажыратымдылықтағы 525 және 625 бейне сигналдарымен жұмыс істейді және қазіргі таңда ескірген деп есептеледі.