Кіріспе
Нью-Йорк қаласында ай сайын жарияланатын социалистік журнал, американдық марксистік журнал. "Monthly Review" – Нью-Йорк қаласында ай сайын шығатын тәуелсіз социалистік журнал. 1949 жылы құрылған бұл басылым АҚШ-тағы үздіксіз ең ұзақ шығарылып келе жатқан социалистік журнал болып табылады.
the American Marxist magazine
The Monthly Review is an independent socialist magazine published monthly in New York City. Established in 1949, the publication is the longest continuously published socialist magazine in the United States.
Құру
Генри А. Уоллестің 1948 жылғы тәуелсіз президенттік науқанының сәтсіз аяқталуынан кейін, Уоллес науқанының екі бұрынғы қолдаушысы Нью-Гэмпширдегі фермада кездесті, онда олардың біреуі тұрып жатты. Екі адам – әдебиеттанушы ғалым және христиандық социалистік Ф.О. "Мэтти" Маттиессен мен марксистік экономист Пол Суизи, бұрын Гарвард университетінде бірге жұмыс істеген әріптестер. Маттиессен Калифорниядағы автомобиль апатында әкесі қайтыс болғаннан кейін мұрагерлікке ие болды және ақшаға аса мұқтаждық сезінбеді. Маттиессен Суизиге "Суизи мен Лео Хьюберман әрдайым сөйлейтін журналды" шығару үшін үш жыл бойы жылына 5000 доллар көлемінде қаржыландыруға ұсыныс жасады. Маттиессеннің қаражаты Monthly Review журналын іске қосуға мүмкіндік берді, бірақ 1950 жылы ол өзіне қол жұмсағаннан кейін, Маттиессеннің мүлігін басқарушылар екінші және үшінші жылдары бастапқы қаржыландыру сомасын жылына 4000 долларға дейін төмендетті. Маттиессен жаңа басылымның қаржылық демеушісі болғанымен, редакциялық жұмысты бастапқыда Суизи және оның ідеолог әріптесі, солшыл жазушы Лео Хьюберман атқарды. 1930-жылдар мен 1940-жылдардың басында көптеген кітаптар мен памфлеттердің авторы болған, Нью-Йорк университетінде білім алған Хьюберман 1968 жылы жүрек талмасынан қайтыс болғанға дейін журналда толық уақыт жұмыс істеді. Суизи мен Хьюберман журналды басқаруда бір-біріне толыққанды көмектесті, Суизидің теориялық бейімділігі мен жазу қабілеті редакциялық мазмұнның көп бөлігіне пайдаланылды, ал Хьюберман кәсіпорынның бизнес және әкімшілік мәселелерін шешті. Суизи Нью-Гэмпширдегі үйінде қалды, айына бір рет қолжазбаларды қарау үшін Нью-Йорк қаласына сапар шекті, ал Хьюберман әйелі Герти Хьюберманмен және отбасылық досы Сибил Хантингтон Мэймен бірге журналдың күнделікті жұмысын жүргізді. Monthly Review журналының үшінші негізін қалаушы редакторы ретінде Sweezy және Huberman-ға қысқа ғана уақытқа неміс эмигранты Отто Нейтан (1893–1987) қосылды, бірақ журнал мұқабасында оның есімі тізімдемеген. Журналмен редакциялық байланысы қысқа болғанына қарамастан, Нейтан журнал үшін маңызды эссе алуға үлкен үлес қосты, физик Альберт Эйнштейннің 1949 жылғы мамыр айындағы тұсаукесер санында жарияланған "Неге социализм?" атты мақаласы осы эссе болды. Monthly Review журналының алғашқы 15 жылындағы маңызды үлескерлердің бірі – экономист Пол Баран, ол жиі Суизи мен Хьюберманнан тұратын редакциялық үштікке үшінші мүше ретінде қарастырылды. Стэнфорд университетінің профессоры Баран – суық соғыс кезеңінде американдық университеттерде экономиканы оқытқан өзін марксист деп мойындаған санаулы адамдардың бірі болды. Баран Суизимен бірге марксистік теориядағы маңызды еңбек саналатын "Монополиялық капитал" атты кітапта тығыз жұмыс істеді, бірақ ол 1966 жылы кітаптың алғашқы басылымынан бұрын жүрек талмасынан қайтыс болды. Monthly Review журналы 1949 жылы 450 данамен шықты, олардың көпшілігі Хьюберманның немесе Суизидің жеке таныстары болды. Журналдың идеологиясы мен оқырмандары 1948 жылы құрылған тәуелсіз социалистік апталық газет "The National Guardian" газетінің идеологиясына ұқсас болды. АҚШ-тағы консервативті саяси ахуалға қарамастан, журнал тез арада жеткілікті абоненттерге ие болды, 1950 жылы төленген таралымы 2500 данаға, ал 1954 жылы 6000 данаға жетті.
Маккарти кезеңінде
1950 жылдардың басында Маккартизм дәуірінде редакторлар Пол Свизи мен Лео Губерман "ұлттық қауіпсіздікке қарсы қызмет" еткені үшін мақсатқа алынды. Свизи ісі, Нью-Гэмпшир штатының бас прокуроры қараған, Жоғарғы Сотқа дейін жетті және сот оның пайдасына шешім қабылдағанда сөз бостандығы бойынша маңызды іс-шараға айналды.
Жаңа солшыл дәуір және одан кейінгі кезең
1960-шы жылдардың ортасынан бастап радикалдық саяси теория Еуропа мен Солтүстік Америкада «Жаңа солшыл» қозғалысының пайда болуымен байланысты қайта жанданды. «Monthly Review» журналының беделі осы қайта өрлеумен бірге өсті. Көпшілік оқырмандарды тартуға бағытталмаған интеллектуалды журнал болғанымен, оның таралымы осы кезеңде өсіп, 1970 жылы 9100-ге жақындап, 1977 жылы 11500-ге жетті. «Monthly Review» негізінен «Ескі солшыл» деп аталатын басылым болып қала бергенімен, азаматтық құқықтар қозғалысымен, әскери қызметке шақыруға және Вьетнам соғысына қарсылықпен бірге өскен жас радикалдық қозғалысқа ықылас көрсетті. 1960 жылдары «Monthly Review» басылымында жарияланған «Жаңа солшыл» қозғалысымен байланысты тұлғалардың арасында С. Райт Миллс, Герберт Маркузе, Тодд Гитлин, Карл Оглсби, Дэвид Хоровиц және Ноам Чомский болды. «Monthly Review» 1960 және 1970 жылдары Кеңес Одағына күшейтілген сын көзқараспен қарады, редакторы Пол Свизи 1968 жылы Чехословакияға кеңестік әскерлердің кіргеніне және 1981 жылы әскери жағдай режимі арқылы «Солидарность» поляк кәсіподанының қызметіне тоқтама салғанына қарсылық білдірді. Соңғы жағдайда Свизи бұл оқиғаның «Совет блогының коммунистік режимдері қатал иерархиялық құрылымның көрінісі және сақшылары болды, бұл құрылым марксистер әрқашан жұмысшы табының қазіргі қозғалысының мақсаты деп санаған социалистік қоғамға мүлдем қатысы жоқ» екенін дәлелдеді деп мәлімдеді. 1980-ші жылдарда американдық солшыл қозғалыстың әлсіреуіне қарамастан, «Monthly Review» журналының таралымы он жыл бойы 8000-ге жуық деңгейде сақталды. 1997 және 2000 жылдар аралығында «Monthly Review» журналын Эллен Мейксинс Вуд, Магдофф және Свизи бірлесіп басқарды.
Бүгінгі жарияланым
2006 жылдан бері Джон Беллами Фостер осы басылымның редакторы болып келеді. Брет Кларк – бас редактордың орынбасары, журналда сондай-ақ бір көмекші редактор және редакциялық кеңес бар.
Қытайдағы ұйғырларға қатысты жағдай
2020 жылы Monthly Review журналы «АҚШ-тың Қытайға жасаған агрессиясына қарсы тұруды» мақсат тұтқан қытайлық медиа платформасы – Qiao Collective ұжымының мақаласын қайта жариялады. Оған жауап ретінде халықаралық ғалымдар тобы Monthly Review журналына ашық хат жолдап, мақаланың Синьцзян аймағындағы ұйғыр мұсылман азшылықтарына жасалған қысымды ескермей, немқұрайлы қарағанын сынады. Хатта мақала «уйғыр халқының құқықтарын өтеусіз бұзушылыққа қатысты агностицизмді, тіпті оны жоққа шығаруды» мақұлдаған деп айтылды. Хаттың жетекші авторы – Сидней университетінің Қытай тарихы бойынша маманы Дэвид Брофи. Хатқа қол қойған сарапшылардың бірі, Синьцзян мәселесіндегі эксперт Даррен Байлер, бұл хаттың «солшыл «ғалым-белсенділерге» Синьцзянға қатысты бұрмаланған ақпарат таратуды тоқтатуға қиындық тудыратынына» үміттенетінін мәлімдеді.
Саяси бағыты
Monthly Review журналының алғашқы санынан бастап капитализмнің кейнсиандық макроэкономикалық реттеу арқылы шексіз өсуге қабілетті деген пікіріне қарсы күресті. Оның орнына журнал редакторы мен жетекші жазушылары капиталистік экономиканың ішкі қайшылықтары бар деген дәстүрлі марксистік көзқарасты ұстанып қалды, бұл олардың әрі қарай құлауына және жаңа социалистік негізде қайта құрылуына әкеледі. Редакциялық мақалалардың тақырыптарына кедейлік, табыстар мен байлықтың теңсіз бөлінуі кірді. Социалистік теорияның күрделі мәселелерін талқылауға қарсы болмаса да, Monthly Review көбінесе нақты әлемдік экономикалық және тарихи үрдістерді талдауға басымдық беріп, марксистік канонның догматикалық сілтемелерінен аулақ болды. Оқудың қарапайымдылығына ерекше мән берілді және академиялық жаргонды қолданудан тыйылып отырылды. Редакциялық бағытында Monthly Review алғашқы жылдары Кеңес Одағына сыни қолдау көрсетті, бірақ уақыт өте келе журнал бір елде социализмді және бейбіт өмір сүруді жақтауына сын көзбен қарады, сондай-ақ бұл елдің ұлттық-революциялық қозғалыстармен толы әлемде консервативті рөл атқаратынын көрді. 1960 жылдардағы Қытай-Кеңес дауынан кейін, Суизи мен Губерман Қытай Халық Республикасын әлемдік революциялық қозғалыстың нақты орталығы деп санады. Monthly Review ешқашан нақты революциялық қозғалысқа немесе саяси ұйымға біріккен емес. Оның көптеген мақалаларын ғалымдар, журналистер және тәуелсіз зиялылар жазған, олардың ішінде Альберт Эйнштейн, Тарик Али, Изабель Альенде, Самир Амин, Джулиан Бонд, Мэрилин Бак, Г.Д.Х. Коул, Бернардин Дохрн, В.Э.Б. Дюбуа, Барбара Эренрайх, Андре Гундер Франк, Эдуардо Галеано, Че Гевара, Лорейн Хансберри, Эдвард С. Герман, Эрик Хобсбаум, Майкл Клэр, Саул Ландау, Майкл Паренти, Роберт В. Макчесни, Ральф Милибанд, Мардж Пирси, Франсис Фокс Пивен, Адриен Рич, Жан Поль Сартр, Дэниел Сингер, Э.П. Томпсон, Иммануэль Уоллерштейн және Реймонд Уильямс кірді.
Ағылшын тілінен басқа тілдердегі басылымдар
АҚШ-та шығатын журналдан басқа, «Айыналық шолудың» жеті туыс басылымы бар. Олар Грецияда, Түркияда, Испанияда, Оңтүстік Кореяда және Үндістандағы жеке ағылшын, хинди және бенгал тілдерінде жарық көреді.
Ай сайынғы баспа
Monthly Review Press, одақтас күш, 1951 жылы солшыл журналист И. Ф. Стоунның «Корей соғысының жасырын тарихы» кітабына баспагер таба алмауына жауап ретінде құрылды. Стоунның әлі де жалғасып жатқан Корея соғысының қарапайым коммунистік әскери агрессия емес, саяси оқшаулану, Оңтүстік Кореяның әскери күштерін дамыту және шекаралық қақтығыстардың салдары екенін айтқан еңбегі 1952 жылы серіктес баспагер ұсынған алғашқы кітапқа айналды. 1967 жылы Гарри Брейверман («Еңбек және монополиялық капитал» авторы) Monthly Review Press директоры болды. Баспасөздің қазіргі директоры – Майкл Д. Йейтс («Жүйені атау» авторы). Monthly Review Press сонымен қатар 1964 жылдан бері жыл сайынғы британдық басылым The Socialist Register-дің АҚШ-тағы баспашысы болып табылады, онда радикалдық ғалымдар мен белсенділер жазған өзекті эсселер жинақталған, олардың бір бөлігін марқұм Лео Панич редакциялаған. Баспасөздің қалыптасу кезеңінде жарық көрген кітаптар: Лео Хьюберманның «Біз, халық: Американың драмасы» (1932), Харви О'Коннордың «Мұнай империясы» (1955), Пол Баранның «Өсудің саяси экономикасы» (1957), Кваме Нкруманың «Консиенцизм: Африка революциясына ерекше сілтеме жасай отырып, деколонизация және даму философиясы мен идеологиясы» (1959), Оливер Кромвелл Кокстың «Каста, сынып және нәсіл» (1948/1959), Андре Гундер Франктың «Латын Америкасындағы капитализм және дамусыздық: Чили мен Бразилияның тарихи зерттеулері» (1962), Уильям Уильямс Апплеменнің «АҚШ, Куба және Кастро» (1963), Дэниел Гуэриннің «Анархизм» (1965), Уильям Хинтонның «Фаншэнь: Қытай ауылындағы революцияның деректі фильмі» (1966), Пол А. Баран мен Пол М. Свизидің «Монополиялық капитал» (1966), Джеймс Боггс пен Грейс Ли Боггстың «ХХ ғасырындағы революция және эволюция» (1969), Роза Люксембургтың таңдамалы жазбалары «Ұлттық мәселе» (1971), Э. П. Томпсонның «Теорияның кедейлігі және басқа да эсселер» (1973), Эдуардо Галеаноның «Латын Американың ашық тамырлары» кітабының ағылшын тіліне аудармасы (1973), Педро Пьетридің «Пуэрто-Риколық некролог» (1973), Амилкар Кабралдың сөздері мен жазбалары «Бірлік және күрес» (1974), Педро Хуан Сотоның «Спикс» (1974), Самир Аминнің «Тең емес даму» (1976), Сабри Жиристің «Израильдегі арабтар» (1976), Жозе Мартидің «Білім туралы: Білімдік теория және педагогика мақалалары, және «Алтын ғасырдан» балаларға арналған жазбалар» (1979), Хэл Дрейпердің «Маркстен Ленинге дейінгі «Пролетариат диктатурасы» (1982), Клайв Й. Томас, «Кедейлер және әлсіздер: Кариб теңізіндегі экономикалық саясат және өзгерістер», Ханс Конингтің «Колумб: Оның кәсіпорны: Мифті жою» (1987) және Самир Аминнің «Еуроцентризм» (1989), Эме Сезардың (1995), Че Гевараның «Куба революциялық соғысы естеліктері» (1994), Мишель Ролф Труйоттың «Гаити: Ұлтқа қарсы мемлекет» (1996), Роберт В. Макхеснидің «БАҚ мәселесі: ХХІ ғасырдағы АҚШ коммуникациялық саясаты» (2000), Мишель Варшавскидің «Ашық қабірге қарай: Израиль қоғамының дағдарысы» (2000), Ричард Левонтин мен Ричард Левинстің «Әсерімен биология» (2007), Клермонт Чангтың «Уолтер А. Родни: Революция уәдесі» (2008), Фред Магдофф пен Джон Белламидің «Ұлы қаржылық дағдарысы» (2009), Генри А. Жироустың «Американың білім тапшылығы және жастарға қарсы соғыс» (2013), Роб Уоллестің «Үлкен фермалар үлкен тұмау жасайды: Жұқпалы аурулар, агробизнес және ғылымның табиғаты туралы хабарламалар» (2016), Стефани Дж. Урданның «Екі отаршылыққа қарсы күрес: Гвинея-Бисаудағы әйелдер» (1975/2017), Джеральд Хорнның «Апокалипсистің шаңырағы: Құлдық, ақ үстемдік, отаршылдық және капитализмдің ұзақ он алтыншы ғасырындағы тамырлары» (2020), сондай-ақ Monthly Review Magazine редакторы Джон Беллами Фостердің «Маркстің экологиясы, Табиғаттың қайта оралуы» және басқа да кітаптары.
МРзин
2005 жылдан 2016 жылға дейін Monthly Review MRzine атты веб-сайтының жұмысын жүргізді. Сайт жабылған кезде Monthly Review оның онлайн архивін сақтап қалатынын хабарлады.
Абстракциялау және индекстеу
Журналдың цитаталық көрсеткіштеріне сәйкес, журналдың 2014 жылғы әсер коэффициенті 0,460-ты құрайды және "Саяси ғылым" санатындағы 161 журналдың ішінде 107-орынды иеленеді.