Кіріспе

Америка Самоасының саясаткері

Фофо Иосефа Фити Суния (13 наурыз 1937 жылы туған) – Америка Самоасынан АҚШ Өкілдер палатасына дауыс беру құқығы жоқ бірінші делегат. Ол Паго Паго қаласының Фагаса ауданында дүниеге келген және Гавайи университетінде оқыған. Суния 1961-1966 жылдары Америка Самоасының губернаторының Самоа ісі жөніндегі байланыс функциялары бойынша әкімшілік қызметкері болды, сондай-ақ аудармашы және сайлау комиссары болып жұмыс істеді. 1964 жылы «Samoan News» газетін құрды және 1966 жылы Америка Самоасы үкіметінің туризм директоры болып тағайындалды, 1970 жылға дейін қызмет етті. 1970 жылы аймақтық сенатор болып сайланды және 1978 жылға дейін заң шығарушы органның мүшесі болды. Бұрын Америка Самоасының даму корпорациясының президенті және төрағасы болып қызмет еткен. Суния Демократтар партиясынан АҚШ Өкілдер палатасына сайланды және 1981 жылдың 3 қаңтарынан бастап, 1988 жылдың 6 қыркүйегінде, жалақыны көбейту схемасын ұйымдастырды деген федералдық айыптаулар бойынша сотталғаннан кейін отставкаға дейін қызмет етті. Өз кінәсін мойындап, 5 айдан 15 айға дейін түрмеге кесілді және 65 000 доллар көлемінде өтемақы төлеуге міндеттелді. Қазір Паго Паго қаласында тұрады.

Саяси көзқарастар

АҚШ Конгресінің делегаты ретінде Суния ағылшын тілін АҚШ-тың ресми тілі етіп бекітетін Конституциялық түзетуге қарсы шықты. Ол ағылшын тілінің бұдан бұрыннан АҚШ-тың тілі болып табылатынын және бұл заңның қолданыстағы жағдайға ешқандай маңызды өзгеріс енгізбейтінін айтты. Оның сөзінше: "Америкалық Самоадағы 35 000 адам самоан тілін үкіметте, сотта, бизнесте және күнделікті өмірдің барлық саласында пайдаланады, бірақ ағылшын тілін меңгеру деңгейін арттыруға ұмтылады". Ол ұсынылған түзету "тілдік ерекшеліктерді байлыққа" бағалайды деп ойлаған жоқ.