Кіріспе
Галунггун (Индонезия: Gunung Galunggung, бұрын Галоен гонг деп жазылатын) – Индонезияның Батыс Явадағы белсенді стратовулкан, Батыс Ява провинциясының астанасы Бандунның оңтүстік-шығысындағы (немесе Батыс Яваның Тасикмалая қаласының шығысындағы) шамамен жерде орналасқан. Галунггунг тауы Суматра, Ява және Кіші Сунда аралдары арқылы созылатын Сунда доғасының бір бөлігі болып табылады, ол Австралия плитасының Еуразия плитасының астына енуінен пайда болған. 1982 жылғы жарылыстар аяқталғаннан және жағдай қалыпқа келгеннен кейін алғаш рет 2012 жылдың 12 ақпанында жағдайдың өзгеруіне байланысты ескерту деңгейі көтерілді. 2012 жылдың 28 мамырында ол 2-ден 1-ге дейін төмендетілді (1–4 шкаласы бойынша).
Mount Galunggung (Indonesian: Gunung Galunggung, formerly spelled Galoen gong, ) is an active stratovolcano in West Java, Indonesia, around southeast of the West Java provincial capital, Bandung (or around to the east of the West Java town of Tasikmalaya). Mount Galunggung is part of the Sunda Arc extending through Sumatra, Java and the Lesser Sunda Islands, which has resulted from the subduction of the Australian plate beneath the Eurasian plate. For the first time since 1982 after eruptions finished and conditions seemed normal, on February 12, 2012, the status was upgraded to Alert based on changes in conditions. On 28 May 2012, it was lowered from 2 back to 1 (On a scale of 1–4).
1822 жылғы атылу
Галунггун 1822 жылы алғашқы тарихи жарылысын жасады, нәтижесінде 4011 адам қаза болған пирокластикалық ағындар мен лахарлар құрылды.
1982 жылғы қауіпті атылу
Галунггунның соңғы ірі жарылысы 1982 жылы болды, оның вулкандық жарылыс индексі 4-ке тең еді және нәтижесінде жол апаттары мен аштықтан 18 адам қаза тапты. Бұл жарылыс сондай-ақ авиацияға вулкандық күлдің қауіпті екенін бүкіл әлемге мәлім етті. Жарылыстан жел соғып тұрған бағытта ұшып келе жатқан екі Boeing 747 жолаушылар ұшағының қозғалтқыштары уақытша істен шығып, сыртқы беттері зақымданды, нәтижесінде екі ұшақ та Джакарта әуежайына шұғыл қонуға мәжбүр болды. 1982 жылдың 24 маусымында Куала-Лумпур (Малайзия) қаласынан Австралияның Перт қаласына 248 жолаушысы мен 15 экипаж мүшесімен ұшып келе жатқан British Airways ұшағы түнде жанартаудан шамамен жел бағытында күл бұлтына түсіп қалды. Вулкандық күлдің жиналуына байланысты барлық төрт қозғалтқыш істен шықты, ұшақ 16 минут бойы төмендеп, биіктігінен айтарлықтай жоғалды, содан кейін экипаж қозғалтқыштарды қайта іске қосып, Джакартаға қонды. Үш аптадан кейін, 14 шілдеде, шамамен 230 жолаушысы бар Singapore Airlines ұшағы да түнде бұл бұлтқа түсіп қалды, оның төрт қозғалтқышының үшеуі тоқтады. Екі ұшақ та қозғалтқыштары мен сыртқы беттеріне ауыр зақымдар келді.
Тарихи лавиналық шөгінділер
Тасикмалайяның Он Мың Төбесі деп аталатын дөңгелек шоқылар жиынтығы 20-ғасырдың басында геологтардың назарын аударды. Үйлер осы дөңгелек шоқыларға салынды, себебі олар жаулардан жақсы қорғаныс берді, сонымен қатар күріш далаларынан биік болғандықтан маса мен егеуқұйрықтардан аман қалды. Алғашқыда, бұл кратер көлінен шыққан судың әсерінен пайда болған лахардың нәтижесі деп есептелді, немесе адамдардың күріш далаларын тазалау кезінде жиналған тас-және тау жыныстарынан жасаған құрылыс болуы мүмкін еді. Алайда, 1980 жылғы Сент-Хеленс тауының жарылысы және Шаста тауының шөгінділерін зерттеу нәтижесінде, осы дөңгелек шоқылардың қираудан пайда болған шөгінді екені анықталды. Осы таулар сияқты, Галунггун тауында да үлкен құлауды көрсететін ат тәрізді кратер бар, ал сынаған лава кесектері басқа екі жанартаудың шөгінділерімен ұқсас екені анықталды. Лава ағысынан алынған үлгілердің радиокөміртектік талдауына сәйкес, құлау соңғы 23 мың жылдың ішінде болған.