Кіріспе

Америка Құрама Штаттары армиясының генералы (1889–1950)

Уолтон Харрис Уокер (3 желтоқсан 1889 – 23 желтоқсан 1950) – Америка Құрама Штаттары армиясының төрт жұлдызды генералы. Ол Бірінші дүниежүзілік соғыста, Екінші дүниежүзілік соғыста және Корея соғысында айрықша көзге түсіп қызмет етті. Корея соғысында ол Сегізінші Америка армиясына қолбасшылық етіп, көлік апатында қаза тапты. Екінші дүниежүзілік соғыста және Корея соғысында көрсеткен ерекше ерлігі үшін екі рет "Ерен қызметі үшін салған крест" орденімен марапатталды.

Ерте өмір

Уокер 1889 жылғы 3 желтоқсанда Техас штатының Белтон қаласында дүниеге келді. Оның ата-анасы, Сэм мен Лидия Уокерлер екеуі де жоғары білім алған, ал олардың әкелері Конфедерация армиясында офицерлер болған. Әкесі, саудагер, оған жылқыға мініп, аң аулауға және оқ атуға үйретті. Ол 1886 жылдан 1911 жылға дейін Белтон қаласындағы Ведемейер академиясын бітірді. Кішкентай кезінен бастап, ол Нью-Йорк штатының Вест-Пойнт қаласындағы АҚШ Әскери академиясына (USMA) оқуға түсуді армандады және болашақта генерал болуға үміттенеді.

Ерте әскери мансап

Уокер АҚШ Әскери академиясында (USMA) оқуға дайындалу үшін Вирджиния әскери институтына түсті. Ол 1907 жылдың 15 маусымында академияға қабылданды, бірақ 1907 жылдың 7 қазанында қызметтен босады. 1908 жылдың 3 наурызында академияға қайта оқуға түсіп, 1912 жылдың 12 маусымында жаяу әскерінің екінші лейтенанты болып тағайындалды. Лейтенант ретінде Уокер 1912 жылдың маусымынан 1917 жылдың мамырына дейін Иллинойс штатындағы Форт Шеридан, Техас штатындағы Форт Крокетт, Мексикадағы Веракруз, Техас штатындағы Галвестон және Техас штатындағы Форт Сэм Хьюстон қалаларында қызмет етті. Ол 1914 жылы бригадир генерал Фредерик Фанстон басқарған Веракруз экспедициясының құрамында болды; 1916 жылы АҚШ-Мексика шекарасында күзет қызметін атқару кезінде Дуайт Д. Эйзенхауэрмен жақын достық қарым-қатынас орнатты. 1917 жылдың 15 мамырында, Америка Бірінші дүниежүзілік соғысқа қатысқаннан кейін бірнеше апта өткен соң, капитандық шеніне көтерілді. Ол жауынгерлік ерлігі үшін екі «Күміс жұлдыз» орденімен марапатталды.

Соғыс аралық кезең

Соғыстан кейін Уокер Камп Беннинг (Джорджия штаты) және Форт-Силл (Оклахома штаты) бойынша түрлі қызметтерде жұмыс істеді. 1923 жылдың тамызынан 1925 жылдың маусымына дейін Вест-Пойнтта рота командирі және оқытушы болып қызмет етті. 1925 жылдың қыркүйегінен 1926 жылдың маусымына дейін Канзас штатындағы Форт Ливенворттағы Командалық және бас штаб мектебінде оқыды. Содан кейін 1926 жылдың маусымынан 1930 жылдың шілдесіне дейін Вирджиния штатындағы Монро фортында қызмет етті. 1930 жылдың қыркүйегінен 1933 жылдың наурызына дейін Қытайдың Тяньцзинь қаласындағы Кинхуандаодағы Бэрроуз лагерінде және американдық казармаларда 15-ші жаяу әскердің 2-ші батальонына қолбасшылық етті. 1935 жылдың 1 тамызында подполковник шеніне көтерілді. 1935 жылдың тамызынан 1936 жылдың маусымына дейін АҚШ армиясының соғыс колледжінде оқығаннан кейін, 1936 жылдың тамызынан 1937 жылдың маусымына дейін 3-ші дивизияның 5-ші жаяу әскер бригадасының бас офицері, содан кейін бригаданың бас офицері болды. Маршалл (қазіргі штаб бастығы) Джордж С. Паттонға Американың бронетанктік күштерін ұйымдастыруды тапсырғанда, Уокер Маршаллға Паттонның бағынышты қолбасшыларының бірі ретінде жұмыс істеуге сәтті әрекеттенді, нәтижесінде бригадир генерал шеніне көтерілді. 1942 жылы генерал-майор болып тағайындалды; 1941 жылдың тамызынан 1942 жылдың тамызына дейін 3-ші бронетанкті дивизияға қолбасшылық етті. Уотсонның орнын басқаннан кейін, Уокер IV корпустың, содан кейін XX корпустың (IV бронетанкті корпус XX корпусқа айналды) қолбасшысы болды, соңғысын 1944 жылдың ақпанында Англияға алып, оны Паттонның үшінші армиясының бөлігі ретінде шілдеде Нормандиядағы шайқасқа алып барды. 1944 жылдың 7 шілдесінде ерлігі үшін күміс жұлдызбен марапатталды. Медальдің тақырыбында былай делінген: Blockquote Америка Құрама Штаттарының Президенті, Конгресс актісімен 1918 жылдың 9 шілдесінде бекітілген, екінші қола жапырағын үшінші күміс жұлдыз медалінің орнына беруге құрметпен келіседі, генерал-майор Уолтон Харрис Уокерге (ASN: 0 3405), АҚШ армиясы, жауға қарсы іс-қимылындағы ерлігі үшін. XX корпустың жаяу әскерлері 1944 жылдың 7 шілдесінде Аирль маңындағы Вир өзенінен шабуылға шыққанда және жаудың қарқынды атысына ұшырағанда, генерал Уокер даулы секторға бірнеше рет барып, офицерлер мен сарбаздарды көшуге шақыру үшін фронттағы миномет пен артиллерия шоғырлануына өзін қауіпке тікелей ұшыратты. Өзінің жеке батырлығымен ол маңызды шабуылды жеделдетіп, көпірдің құрылуына үлкен үлес қосты. Генерал Уокердің мінез-құлқы өзіне де, әскери қызметке де құрмет келтіреді. 1946 жылдан кейін Корея Демократиялық Халық Республикасы болып құрылды, содан кейін Оңтүстік Корея Корея Республикасы (ROK) болып аталды. Қытай 1949 жылы коммунистік Қытай Халық Республикасы болды. 1950 жылы Кеңес Одағы Солтүстік Кореяны, ал АҚШ Оңтүстік Кореяны қолдады, ал Қытай Кеңес Одағымен одақтасып, суық соғыстың алғашқы әскери қақтығысына айналды. 1950 жылдың 25 маусымында 75 мың солтүстіккореялық әскер танкілермен Оңтүстік Кореяға шабуыл жасағаннан кейін, АҚШ-тың сегізінші армиясына шабуылдаушыларды екі елдің шекарасы – 38-ші параллельден кері қайтаруға бұйрық берілді. Тек төрт жеңіл қаруланған және нашар даярланған дивизиямен Уокер шілде айында Корея түбегінің оңтүстік-шығыс жағына әскерлерді түсіруді бастады. Оның алдыңғы бөлімдері, 24-ші жаяу әскер дивизиясының бөлімдері (соның ішінде тағдыры ауыр болған Смит тобы), Осан мен Тхэджон арасындағы бірнеше күндік қақтығыстарда дерлік жойылғаннан кейін, Уокер өзіне жүктелген міндеттің орындалуы мүмкін емес екенін түсінді және қорғанысқа көшті. Солтүстік Кореяның алға жылжуынан оңтүстік-шығысқа қарай үнемі кері шегінген Уокердің күштері ауыр зардап шекті және 1-ші кавалерия дивизиясы мен 25-ші жаяу әскер дивизиясын соғысқа салғаннан кейін де қорғаныс шебін құра алмады. Уокердің жағдайына Токиодан MacArthur-дың бір дюйм де шегінбеуін талап етуі көмектеспеді. Бұған бағынуға тырысқан Уокер өзінің штабы мен бағынышты командирлеріне "бір қадам да артқа шегінбейміз" деген сөздермен сөйледі, ол оларға ұнамады. Бұл Солтүстік Корея әскерлерінің шабуылдың алғашқы күндері қатты зардап шеккен америкалық және оңтүстік кореялық әскерлерді одан да артқа итеруіне кедергі болмады. Американдық және Оңтүстік Корея әскерлері шығысқа және оңтүстікке қарай кері шегінгенде, олар Накдон өзеніндегі қорғаныс шебіне жетті. Олар ішкі желілердің артықшылықтарын пайдалану үшін азық-түлік жеткізудің қысқа жолдары мен жақсы жол желісін пайдаланды. Уокер өзінің бөлімдерін нүктеден нүктеге жылдам түрлендіре алды, солтүстік кореялық шабуылдарды күшейтілмес бұрын тоқтатып отырды. Уокердің маңызды артықшылығы АҚШ Қарулы күштерінің қауіпсіздік агенттігі (қазіргі Ұлттық қауіпсіздік агенттігі) өндірген сигналды барлау болды. Бұл деректер Уокерге шабуылдар алдында Солтүстік Корея армиясының қозғалысын білуге мүмкіндік берді. Уокер өзінің негізгі бөлімдерін фронт сызығында орналастырды, ал басқа АҚШ армиясы мен теңіз корпусы күштерін мобильді резерв ретінде сақтап қалды. Оның Солтүстік Кореяның ниеттерін жақсы түсіну қабілеті оған және оның штабына күштерін периметр бойында тиімді орналастыруға мүмкіндік берді. Бұл сонымен қатар артиллерия мен әуе күштерін тиімді пайдалануға мүмкіндік берді. Американдық әскери күштері Корея түбегінің оңтүстік-шығыс жағындағы осы қорғаныс позициясын, "Пусан периметрі" деп аталғанды бірте-бірте нығайтты. Уокер күштерді күшейтті, соның ішінде Армияның 27-ші жаяу әскер полкімен бірге "өрт сөндірушілер" ретінде пайдаланған Уақытша теңіз бригадасы. Күштердің көбеюімен, күрес үстемдігі Біріккен Ұлттар ұйымының күштеріне көшті. Солтүстік Корея күштері қатты зардап шекті және олардың жабдықталған жолдары үнемі әуе шабуылына ұшырады. Шабуылды бастаған олардың барлық дерлік советтік Т-34 танктері жойылды. Уокер жергілікті қарсы шабуылдарға бұйрық берді, сонымен қатар MacArthur-дың қыркүйектегі Инчхонға шабуылымен бірлесіп үлкен масштабты шығуды жоспарлады. MacArthur-дың амфибиялық шабуылынан кейін солтүстік кореялықтар тұтқындалғандай көрінді, бірақ Уокердің Инчхон мен Сеулға қарай солтүстік-батысқа жылдам ілгерілеуі жылдамдыққа маневр жасаудан басымдық берді және желілерін бұзып өткеннен кейін солтүстік кореялықтарды қоршауға және жоюға тырыспады. Мыңдаған тұтқындар қолға түскенімен, көптеген солтүстік кореялық бөлімдер шайқастан сәтті шығып, Оңтүстік Кореяның ішкі аймақтарына таралып, екі жыл бойы партизандық соғыс жүргізді. Басқалары Солтүстік Кореяға қайта оралды. Уокер 1950 жылдың 14 шілдесінен 28 қыркүйегіне дейінгі кезеңдегі ерекше ерлігі үшін Ерекше қызмет орденімен марапатталды. Медальдің тақырыбында былай делінген: Blockquote Америка Құрама Штаттарының Президенті, 1918 жылдың 9 шілдесінде бекітілген Конгресс актісінің ережелеріне сәйкес, ерекше қызмет орденінің екінші сыйлығының орнына қола жапырағын беруге құрметпен келіседі, генерал-лейтенант Уолтон Харрис Уокерге (ASN: 0 3405), АҚШ армиясы, Біріккен Ұлттар ұйымының қарулы күштеріне қарсы әскери операциялардағы ерекше ерлігі үшін. 1950 жылдың 14 шілдесінен 28 қыркүйегіне дейін Корея Республикасындағы жау агрессор күштеріне қарсы әрекеттерде генерал-лейтенант Уокер өзінің өміріне жаудың жердегі атысынан туындаған үлкен қауіп-қатер төнген жағдайда, бірнеше рет қаруланбаған ұшақта жау территориясына әуедегі барлау ұшуларын жүзеге асырды. Генерал Уокер осы ұшулардан алған білімі тактикалық шешімдер қабылдауда баға жетпес құндылыққа ие болды және жаудың күші басым болған жағдайда да өзінің міндетін орындауына үлкен үлес қосты. Жоғарыда айтылғандардан өзге, ол өзінің денсаулығына және өміріне де немқұрайлы қарап, сағаттап, күнде-күнде шайқас алаңында болды, Біріккен Ұлттарды шабыттандырды...

Танымал мәдениетте

Уокерді 1963 жылғы "Ақ тайыншалардың кереметі" фильмінде Дуглас Фаули, ал 1977 жылғы "МакАртур" фильмінде Гарри Уолберг сомдады.