Кіріспе

Американдық-канад астрономы (1905–1993)

Хелен Батлс Сойер Хогг (1 тамыз 1905 – 28 қаңтар 1993) – шарлы шоғырлар мен өзгермелі жұлдыздарды зерттеуде алғашқы қадамдар жасаған американдық-канад астрономы. Ол бірнеше астрономиялық ұйымның тұңғыш әйел президенті болды және көптеген университеттер әйелдерге ғылыми дәрежелер бермейтін заманда ғалым қызметін атқарды. Оның ғылыми қолдауы мен журналистік қызметіне Торонто Стар газетіндегі ("Жұлдыздармен", 1951–81) және Канада Корольдік астрономиялық қоғамы журналындағы ("Ескі кітаптардан", 1946–65) астрономиялық мақалалары кірді. Ол алпыс жылдық мансабында "үлкен ғалым және әдемі мінезді адам" деп есептелді.

Ерте өмір

1905 жылы 1 тамызда Массачусетс штатының Лоуэлл қаласында туған Хелен банкир Эдвард Эверетт Сойер мен бұрынғы мұғалім Кэрри Дуглас Сойердің екінші қызы еді. Оқуға өте қабілетті Хелен 15 жасында Лоуэлл орта мектебін бітірді, бірақ 1922 жылы Маунт-Холиоке колледжіне түсу үшін тағы бір жыл оқуды жалғастырды.

Білім

Орта мектепті бітіргеннен кейін Хогг Маунт-Холиоке колледжіне түсті. Химия саласын аяқтап қалғанға жуық болса да, үшінші курста (1925) доктор Энн Сеуэлл Янгтың астрономияға кіріспе сабақтарына қатысқаннан кейін мамандығын химиядан астрономияға ауыстырды. Хогг осы тәжірибелерді жұлдыздарды зерттеуге бағытталған мансабына әкелген шешуші сәттер деп атады. Маунт-Холиокеде бітіргеннен кейін, доктор Кэннонның көмегімен 1926 жылдың күзінде Хогг Гарвард обсерваториясында аспирантураға стипендия алды. Астрономия ғылымындағы жетістіктері үшін Хогг Канада мен АҚШ-тың алты университетінен, соның ішінде Маунт-Холиоке колледжі мен Торонто университетінен құрметті докторлық дәреже алды. Ол сонымен қатар "Жұлдыздармен" атты апталық бағанасын 30 жыл бойы жазып, Toronto Star газетінде жариялағанымен, 1970 жылы канадалық білім беру телеарнасындағы сегіз бөлімді телесериалға және Канадалық астрономиялық қоғамды құрған президент болғанымен де танымал. Хелен Сойер Хогг 1993 жылғы 28 қаңтарда Ричмонд-Хилл қаласында жүрек талмасынан қайтыс болды.

Құрмет көрсетулер мен арнаулар

1968 жылы Канада орденінің офицері атанды, ал 1976 жылы серіктес деңгейіне көтерілді – бұл елдегі ең жоғары наградалардың бірі саналады. 2917 Сойер Хогг астероиды және Чилидегі Оңтүстік университетінің обсерваториясындағы Торонто университетінің телескопы оның құрметіне аталған. Канаданың Онтарио провинциясындағы Ватерлоо университеті астрономия саласындағы аспирантураға түскен студенттерге Хелен Сойер Хогг атындағы стипендияны тағайындайды. Стипендияның сомасы 500 доллар құрайды.