Кіріспе

1972 жылы Джон Уотерс режиссерлік еткен американдық фильм.

«Розовый фламинго» – 1972 жылы Джон Уотерс түсірген американдық қара комедиясы. Фильмде контрмәдениет өкілі, трансвестит Дивайн Бэбс Джонсон есімімен өмір сүретін қылмыскер рөлінде ойнайды, ол өзін «әлемдегі ең лас адам» деп мақтан етеді. Дивайн анасы Эди (Эдит Масси), ұлы Крэкерс (Дэнни Миллс) және серігі Коттон (Мэри Вивиан Пирс)пен бірге трейлерде тұрғанда, оның беделін қызғанатын Марблс (Дэвид Лохари және Минк Стол) атты қылмыскерлермен кездеседі. Олар оны лас болуда басып өтуге тырысады. Кейіпкерлер бірнеше қиын, ерекше және тікелей әрекеттерге қатысады. 1997 жылы фильм қайта экранға шыққанда, MPAA оған «жақсы көрініссіздіктің кең ауқымы үшін» NC-17 рейтингін берді. Фильм Джон Уотерс пен актерлердің көпшілігі өскен Мэриленд штатының Балтимор маңында түсірілді. «Дәмсіздікке жаттығу» деген слоганы бар «Розовый фламинго» өте қайрықсыздығымен, жалаңаштығымен, дөрекі сөздерімен және «әдемілік іздеуімен, скатологиямен, сенсациялықпен және бұрмаланған эпистемологиямен» танымал. Бастапқыда жасырын болған фильм киносыншылардан жылы қабылдау алды және бірнеше елде тыйым салынғанына қарамастан, келесі онжылдықтарда культты фильмге айналды. 2021 жылы фильм Конгресс кітапханасы тарапынан «мәдени, тарихи немесе эстетикалық маңызға ие» деп танылып, АҚШ Ұлттық кино реестріне енгізілді.

Сюжет

Айқын қылмыскер Дивайн "Бабс Джонсон" деген псевдониммен анасы Эди, қылмыскер ұлы Крэкерс және саяхаттасқан серігі Коттонмен бірге тұрады. Олар Мэриленд штатының Финикс қаласының шетінде трейлерде бірге тұрады, оның жанында көрермендер көретін шар және пластмассадан жасалған екі қызғылт фламинго бар. Дивийнді бір таблоид "тұрмыстағы ең лас адам" деп атағанын білгеннен кейін, қызғанышпен қарсыластар Конни мен Реймонд Марбл оның атағын тартып алуға тырысады. Марблдер қара базардағы нәрестелер дүкенін басқарады: олар жас әйелдерді ұрлап, оларды ер қызметшілері Ченнингке жүкті етіп, нәрестелерді лесбиян жұптарға сатады. Бұл ақша порнографиялық дүкендер мен қаладағы бастауыш мектептерде героин сататын дилерлер желісін қаржыландыруға жұмсалады. Реймонд әйелдерге өзінің пенисіне байланған үлкен кильбаса шұжығымен немесе күріш мойнымен өзін көрсету арқылы ақша табады және қашқан кезде олардың әмияндарын ұрлайды. Фильмнің соңында Реймондтың бір нысанасы транс әйел оның жоспарын аяққа тұрып, оның көкірек, жыныстық мүшелері мен мойынтірігін көрсетіп, Реймондты шокта қашып кетуіне себепші болады. Марблдар Куки деген тыңшыны шақырады, ол Крекерспен танысып, Дивайн туралы ақпарат жинауға көмектеседі. Кукиді Крекерс зорлап, олардың арасында тірі тауықты ұрып-соғып, Коттон терезеден қарап тұр. Куки Бабс-тың шынайы жеке басы, оның қайда екені, оның отбасы және оның алдағы туған күні туралы Марблдарға хабарлайды. Марблдар Дивайнға туған күніне "Fatso" деп аталатын және өздерін "тұрмыстағы ең лас адамдар" деп жариялайтын картамен бірге адам нәжісінен тұратын қорап жібереді. Атағын тартып алғандықтан, Дивайн пакетті кім жіберсе де, өлтіру керек деп жариялайды. Марблдар кеткен кезде, Ченнинг Коннидің киімдерін киіп, жұмыс берушілерінің тыңдаған әңгімелерін еліктейді. Марбл үйіне оралғанда, олар Ченнингтің оларды мазақтап жатқанын көріп, ашуланады, сондықтан оны жұмыстан босатып, "бөлмесіне" (камодаға) кіреді. Күн сайын Идиге жұмыртқа әкелетін Жұмыртқашы оған деген махаббатын мойындап, үйленуге ұсыныс жасайды. Ол оның ұсынысын қабылдайды. Мраморлар Дивайнның туған күнін аңдып көру үшін трейлерге келеді. Оның туған күніне арналған сыйлықтарға торттар, жалған құсу, құс шамылдырығы, шошқаның басы және ет кескіш кіреді. Әншілердің қатарында жыланмен жүретін топсыз әйел және "Surfin' Bird" әнінің ырғағына сәйкес өзінің құрғақ анусын иілгіштеп жүретін контурщик бар. Ашулы тойдан жиреніп, Мраморлар полицияны шақырады, бірақ Дивайн мен оның қонақтары офицерлерге тұзақ салып, денелерін ет кескішпен шауып, жейді. Кейін Эди мен Жұмыртқашы үйленіп, оны дөңгелек арбамен алып кетеді. Дивиан мен Крекерс Марблдердің үйіне барады, онда олар жиһаздарды жауып, сүртеді, бұл оларды қатты қозғайды, сондықтан Дивиан Крекерспен кездеседі. Олар Ченнингті тауып, жертөледе тұтқындалған екі жүкті әйелді табады. Дивайн мен Крекерс әйелдерді үлкен пышақпен босатып алғаннан кейін, әйелдер Channing-ті құртты. Марблдар Дивианның сүйікті трейлерын жерге дейін өртейді; үйге оралғанда, олардың жиһаздары Дивианның жалауымен қарғысқа ұшырады және Крекерс оларды "таратады", жаздықтар ұшып, олар отыруға тырысқанда оларды еденге лақтырады. Олар сондай-ақ, Ченнингтің өз денесін құртқаннан қан кетіп, екі әйелдің қашып кеткенін біледі. Жанып кеткен трейлерлерінің қалдықтарын тапқаннан кейін Дивайн мен Крекерс Марблдердің үйіне оралып, оларды қарумен ұстап, өрт болған жерге алып келеді. Дивайн жергілікті бұқаралық ақпарат құралдарына Марблздер сотына және өлім жазасына куәлік етуді шақырады. Дивайн кенгуру сотын өткізеді және байланған және тұмсықталған Марблдерді "бірінші дәрежелі ақымақтық" және "асхолизм" үшін айыптайды. Мақта мен крекерлер өлім жазасын ұсынады, сондықтан Мраморлар ағашқа байланады, қайыңмен және қауырсынмен қапталады және Дивийн басына оқ салады. Дивайн, Крекерс және Коттон қызу шешім қабылдады Бойске көшуге, Айдахо. Жаяу жүргіншіде нәжіс шығарып жатқан кішкентай итті байқаған Дивайн оны қолымен жинап алып, аузына салады. Уотерс айтқандай, Дивайн "дүниедегі ең лас адам ғана емес, сонымен қатар әлемдегі ең лас актриса" екенін дәлелдейді.

Өндіріс

Дивайнның досы Боб Адамс трейлерлік алаңды Мэриленд штатының Финикс қаласында "хиппилер коммуны" деп сипаттады және олардың тұратын жері ыстық суы жоқ шаруа үйінде болғанын айтты. Адамс соңында Дивайн мен Ван Смит Сьюзан Лоудың Балтимордағы үйінде түнеп, таң атпай тұрып, Джек Уолш түсірілім алаңына есіртетін бұрын Дивайнның макияжын жасағанын қосты. "Кейде Диви Джек машинаны артқа жылдырып әкелгенше толық әшекейленген күйінде күтуге мәжбүр болатын, ал жұмысына баратын қара жұмысшыларға толы көліктер оған таңырқап қарап, тротуарға жақындап келетін еді", - деді Адамс. Дивайнның анасы Фрэнсис кейіннен ұлының "қасіретті жағдайларға" шыдай алғанына таң қалғанын айтты, оның "киім, жиһаз және тағамдағы жоғары талғамын" атап өтті. Стильдік тұрғыдан алғанда, ол "көрсеткіштік теңіз портындағы балеттік драг-шоудың әсемдігі мен қимылдарынан" және "50-ші жылдардағы классикалық рок-н-ролл китч классикасынан" шабыт алады.

Шығару

Фильмнің әлемдік премьерасы 1972 жылы 17 наурызда Балтимор кинофестивалінің демеушілігімен өтті. Бұл шара Балтимор университетінің кампусында өтті, онда үш рет көрсетілімге билеттер сатылды. Фильм Нью-Йорк, Филадельфия және Сан-Франциско сияқты қалаларда көрсетіле бастаған "Көптеген маньяктер" фильмінің табысынан кейін жер асты киносының жанкүйерлерінде ерекше қызығушылық туғызды. Сол кездегі шағын тәуелсіз компания New Line Cinema компаниясы Pink Flamingos-ты сатып алғаннан кейін Нью-Йорктегі Элгин театрының иесі Бен Баренхольцке таратылды. Эльгин театрында Баренхольц түн ортасында фильм сахнасын насихаттап, негізінен Алехандро Ходоровскийдің "Микро тәуелсіз терминдер" бойынша "өте маңызды табысқа" айналған "Эль Топо" (1970) атты қышқыл батыс фильмін көрсетті. Баренхольц авангардтық табиғаты бар Pink Flamingos осы көпшілікке жақсы сәйкес келеді деп ойлады, содан кейін оны жұма және сенбі күндері түн ортасында көрсетті. Фильм көп ұзамай кинотеатрға бірнеше рет келіп, оны көретін кинотеатрлардың табынушылыққа ие болды. Баренхольц бұл топты бастапқыда "қаланың орталығында гей адамдар, көбірек хипперлер" құрамына кіретін деп сипаттады, бірақ біраз уақыттан кейін Баренхольц бұл топтың ақырында кеңейгенін атап өтті, өйткені фильм "Нью-Джерсидің жұмысшы сыныптағы балаларымен" танымал болды. Бұл культ киносының көптеген жанкүйерлері фильмдегі барлық жолдарды үйреніп, оларды көрсетілімдерде айтып берді, бұл құбылыс кейіннен сол дәуірдің тағы бір танымал түн ортасында түсірілген фильммен байланысты болды, Рокки қорқынышты сурет шоуы (1975).

Тыйым салу

Алғашында фильмге Швейцария мен Австралияда, сондай-ақ Канада мен Норвегияның кейбір провинцияларында тыйым салынды.

Үй медиасы

Pink Flamingos 1981 жылы VHS және Betamax форматтарында шығарылды, ал 1997 жылы New Line Home Video қайта шығарылымы шыққан аптада ең көп сатылған екінші VHS болып табылды. Фильм Джон Уотерс жинағының DVD жинағында A Dirty Shame, Desperate Living, Female Trouble, Hairspray, Pecker және Polyester фильмдерінің бастапқы NC-17 нұсқасымен бірге жарық көрді. Фильм 2004 жылы аудио түсіндірмелермен және Уотерстің 25 жылдық қайта шығарылымында ұсынған жойылған көріністермен арнайы басылымда да шықты (төменде қараңыз). Фильм 2022 жылдың 28 маусымында Criterion Collection компаниясымен Blu-ray форматта жаңа 4K қалпына келтірумен шығарылды.

Балама нұсқалары

25 жылдығына арналған қайта шығарылған нұсқада қайта жазылған музыкалық саундтрек, стерео дыбыс үшін қайта араластырылған, сондай-ақ Уотерс таныстырған фильмнен кейін жойылған 15 минуттық көріністер бар. Түпнұсқада қолданылған музыканың кейбір бөліктері, соның ішінде Игорь Стравинскийдің «Көктемнің құрбаны» шығармасы, қайта шығарылымда алынып тасталып, жаңасымен ауыстырылды, себебі түпнұсқалық шығарылым үшін музыкалық құқықтар ешқашан ресімделмеген. Жапондық лазерлік дискінің нұсқасында барлық жасанды шаштың бейнесіне көмескіленген эффект қосылған. Мэриленд цензуралық кеңесінің цензурасынан өткен басылымдар да бар. Pink Flamingos фильмінің 1981 жылғы қарашадағы алғашқы британдық видео нұсқасы (BBFC бейне реттеу талаптарына дейін) мүлдем өңделмеген. Ол Palace компаниясы New Line Cinema-дан сатып алған Уотерс фильмдерінің жинағының бір бөлігі ретінде шығарылды. Жинаққа Mondo Trasho (Sex Madness-пен бірге), Multiple Maniacs (Cocaine Fiends-пен бірге), Desperate Living және Female Trouble кірді. 1990 жылғы Pink Flamingos видео нұсқасы (BBFC мақұлдауы қажет болды) үш минут төрт секундқа (3:04) қысқартылды, 1997 жылғы нұсқасы екі минут қырық екі секундқа (2:42) қысқартылды, ал 1999 жылғы басылымдары екі минут сегіз секундқа (2:08) қысқартылды. 2009 жылы Сиднейдегі Underground Film Festival кинофестивалінде фильм алғаш рет Odorama форматында көрсетілді, онда Уотерстің кейінірек Polyester фильмінде қолданғанға ұқсас «иіскеп көр» карталары пайдаланылды. Джон Уотерс 2014 жылғы «Kiddie Flamingos» жобасында фильмді балалармен қайта түсіріп, сценарийді балаларға қолайлы ету үшін өзгертті. 74 минуттық видеода балалар перука және түпнұсқаға ұқсас костюмдер киіп, Дивайн, Минк Стол, Эдит Масси және басқалардың рөлдерін орындайды. Уотерс жаңа нұсқаның, актерлердің көп бөлігі достарының балаларынан таңдалған, бір күнде түсірілгенін, кейбір жағынан түпнұсқадан да әдепсіз екенін айтты. Фильм 2016 жылдың қыркүйегінен 2017 жылдың қаңтарына дейін Балтимор өнер мұражайының Black Box галереясында үздіксіз көрсетілді.

Қабылдау

Rotten Tomatoes веб-сайтында фильмге 50 шолу негізінде 84% мақұлдау көрсеткіші берілген, орташа бағасы 7.3/10. Сайттың сыншыларының пікірінше, "Көңіл көтеріп, қорқытатын Pink Flamingos – бұл шектен шыққан, лагерь стиліндегі фильм, ол қызықты болғанымен, сонымен бірге таң қалдырады". Metacritic, салмақты орташа есептейтін платформа, фильмге 10 сыншының бағасы бойынша 100-ден 47 ұпай берді, бұл "аралас немесе орташа" пікірлерді көрсетеді. Ұлыбританиялық деректі фильмдер сериясы "Култтық фильмдер" бөлімінде Марк Кермодтың "Киноның құпиялары" бағдарламасында Кермод "Pink Flamingos – мен оны алғаш рет жасөспінімде шығыс Финчлидегі Phoenix кинотеатрындағы түнгі сеанста көргенде, шығып кеткен аз фильмдердің бірі" деп мойындады. Уотерстің шабыттанған андеграунд фильмдері сияқты, бұл фильм Stonewall-ға дейінгі квир қауымы үшін байланыс құратын орта болды. Pink Flamingos панк мәдениетінің маңызды алғыкөші саналады. Уотерс Mondo Trasho және Multiple Maniacs сияқты ұқсас фильмдер шығарғанымен, халықаралық назарды Pink Flamingos өзіне тартты. Фильмнің 25 жылдығына орай 1997 жылы қайта жарық көрді, онда Уотерс фильмнен кейін түсіндірме берді, өшірілген көріністерді көрсетіп, талқылады. Америкалық "Жаңа квир кино" режиссері Гас Ван Сант бұл фильмді "Америка киносының абсолютті классикалық туындысы, The Birth of a Nation, Dr. Strangelove және Boom! фильмдерімен бірдей деңгейде" деп сипаттады.

Құдайы

Фильмдегі соңғы көрініс ерекше атақты болды, онда Бабс кейіпкерінің жаңадан шыққан иттің нәжісін жеуі көрсетілді; кейін Дивайн журналиске: "Мен сол итті үш сағат бойы қуып жүрдім, оның арт жағына үнемі жақындап, ішегін босатуын күттім", – деді, осы көріністі түсіру үшін. Харрис Милстед кейіпкер емес кезде берген сұхбатында, ол бірден жедел жәрдем қызметіне қоңырау шалып, баласы иттің нәжісін жегенін айтып, мүмкін болатын зиянды әсерлері туралы сұрады (ешқандай зиян болған жоқ). Бұл көрініс Дивайннің актерлік карьерасындағы ең есімде қаларлық сәттердің біріне айналды, ол кейіннен адамдардың "Мен осымен айналысып жүремін деп ойлайды. Мен иттің нәжісінен толтырылған қораптар алдым – пластик иттің нәжісі. Мен кештерге бардым, онда адамдар тек иттің нәжісі туралы әңгімелеседі, себебі мен осы туралы сөйлескім келеді деп ойлайды". Шындығында, ол копрофил емес еді, тек бір рет нәжіс жеді, өйткені "мұндай сценарийде жазылған" еді. Дивайн анасы Фрэнсис Милстедтен фильмді тамашаламауын өтінді, ол оның тілегін орындады. Өліміне бірнеше жыл қалғанда, Фрэнсис одан фильмде иттің нәжісін жеген-жемегенін сұрады, ол "көк көздерінде жымырлықпен маған қарап, күліп: "Ана, қазіргі замандағы әртүрлі тәсілдерге сенбейсің" деді.

Мәдениеттің әсері

Фильм "Рокки хоррор" сияқты көрермендердің қатысуымен түнгі сеанстарда көрсетілетін культты классика ретінде танымал. Funday PawPet Show "Pink Flamingo Challenge" деп аталатын шара өткізеді, онда фильмнің соңы көрермендер шоколадты дәмдік тағам жеп жатқанда көрсетіледі. Шоуда түсірілген видеоларда фильмнен үзінді көрсетуге тыйым салынған, көрермендердің реакциясы ғана бейнеленеді. Театрға келгендерге "Pink Phlegmingo" деп аталатын құсуға арналған қаптар тегін таратылды. Death metal тобы Skinless "Merrie Melody" және "Pool of Stool" әндері үшін Filth Politics сөзінен үзінділерді пайдаланды, бұл әндер екінші альбомы "Foreshadowing Our Demise"-те жарық көрді. Дрэг тарихшысы Джо Джеффрис "Pink Flamingos" фильмінде "Каралева" (1968) деректі фильмінің плакатын көргенін айтты, онда Flawless Sabrina бейнеленген, және бұл оның "Drag Show Video Verite" жобасы арқылы дрэг тарихын зерттеу жолына түсуіне әсер еткенін мәлімдеді.

Қайталанатын жалғасы

Уотерс "Flamingos Forever" деп аталатын жалғасты жоспарлаған. Troma Entertainment фильмді қаржыландыруға келісім білдірді, бірақ ол ешқашан түсірілмеді, себебі Дивайн қатысудан бас тартты, ал Эдит Масси 1984 жылы қайтыс болды. "Flamingos Forever" сценарийі кейін Джон Уотерстің 1988 жылғы "Trash Trio" кітабында жарияланды, сонда "Pink Flamingos" және "Desperate Living" сценарийлері де енді.