Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Типографияда жолдар арасындағы аралық
In typography, spacing between lines
Типографияда, интерлиньяж (leading /ˈlɛdɪŋ/ LEDing) – типтің жанындағы жолдар арасындағы кеңістік; нақты анықтамасы әртүрлі болуы мүмкін. Қолмен жинауда интерлиньяж – құрастыру таяқшасында типтік қатарлардың арасына тік арақашықтықты арттыру үшін салынатын жұқа қорғасын (немесе алюминий) жолақтары. Жолақтың қалыңдығы интерлиньяж деп аталады және тип өлшемі мен екі негіз сызығы арасындағы қашықтықтың айырмасына тең. Мысалы, тип өлшемі 10 пункт болса және негіз сызықтары арасындағы қашықтық 12 пункт болса, интерлиньяж 2 пункт болады. Бұл термин әлі де QuarkXPress, Affinity Suite және Adobe InDesign сияқты қазіргі кездегі беттік макет бағдарламаларында қолданылады. Тұтынушыға бағытталған мәтін өңдеу бағдарламалары көбінесе жол аралығы туралы немесе, дәлірек айтқанда, жолдар аралық кеңістігі туралы айтады.
In typography, leading ('/l//ɛ//d//ɪ//ŋ/ LEDing) is the space between adjacent lines of type; the exact definition varies. In hand typesetting, leading is the thin strips of lead (or aluminium) that were inserted between lines of type in the composing stick to increase the vertical distance between them. The thickness of the strip is called leading and is equal to the difference between the size of the type and the distance from one baseline to the next. For instance, given a type size of 10 points and a distance between baselines of 12 points, the leading would be 2 points. The term is still used in modern page layout software such as QuarkXPress, the Affinity Suite, and Adobe InDesign. Consumer oriented word processing software often talks of line spacing or, more accurately, interline spacing.
Шығу тегі
Бұл сөз қорғасын қаріптердің арасына салынатын қорғасын жолақтардан шыққан, сондықтан оны "ledding" деп, емес "leeding" деп айтады. Бұл практика XVIII ғасырда танымал болды.
The word comes from lead strips that were put between set lines of lead type, hence the pronunciation "ledding" and not "leeding". The practice became popular in the eighteenth century.
Әдебиет
Алдыңғы бет немесе мәтін блогының оқуға қолайлылығын арттыру үшін қолданылуы мүмкін. Баспада қолданылатын стандартты интерлиньяж әдетте механикалық түрде жиналған мәтін үшін +2 пункт немесе цифрлық жинақта +20% құрайды. Екі жағдайда да, 10 пункттік шрифт үшін әдеттегі интерлиньяж 12 пунктті құрайды, бұл 10/12 қатынасын құрайды, ол бір интервалды қарастырады. Кейбір типографтар шрифттің өлшемінен 20%-дан 45%-ға дейін интерлиньяж ұсынады. Екі интервалды жинақтау – жазу машиналары дәуірінен бері қалыптасқан практика, ал академиялық ортада қолмен жазылған түсіндірмелер мен түзетулер енгізуге мүмкіндік береді. Жазу машиналарында интерлиньяж опциялары шектеулі болды, сондықтан екі интервалды әдепкі параметр ретінде таңдады. Екі интервалды жинақтау беттегі бос орынды көбейтеді және жолдар санын азайтады. Тым көп интерлиньяж мәтіннің сабақтастығын бұзуы мүмкін, себебі оқырманның көзі мәтіннің жолдары арасында үлкен қашықтыққа ие болуы керек. "Қысыңқы" (интерлиньяжсыз) жинақталған мәтін тығыз көрінеді, жоғары көтерілетін әріптер алдыңғы жолдың төмен түсетін әріптеріне жақын болады. Жолдар арасындағы бос орынның болмауы көзге бір жолдан екіншісіне өтуді қиындатады, "өзендерді" көзге көрінеу етеді және оқуды қиындатады.
Leading can be used to enhance the legibility of a page or block of text. The standard leading used in printing is usually +2 points for mechanically set body text, or +20% in digital typesetting. In both cases, with a 10 pt font the usual leading is 12 pt, creating a 10/12 ratio, which is considered single spacing. Some type designers recommend a leading between 20% and 45% of the font size. Double spacing is an entrenched practice due to the era of typewriters and, in academic settings, to allow the addition of handwritten comments and proofreading. Typewriters had a limited number of options for leading, and double spacing was chosen as a default. Double spacing increases the amount of unused white space on a page and reduces the number of lines on a page. Too much leading can cause continuity problems, as the eyes of the reader are required to travel a greater distance between lines of text. Text set "solid" (no leading) appears cramped, with ascenders almost touching descenders from the previous line. The lack of white space between lines makes it difficult for the eye to track from one line to the next, makes rivers more obvious, and hampers readability.
Мәселелер
Жетекшіліктің өзгеруіне түрлі мәселелер ықпал етуі мүмкін, олардың барлығын түзетуге болады немесе принтердің артықшылығы үшін пайдалануға болады. Теріс жетекшілік тек сандық шрифттерге ғана қатысты. Теріс жетекшілікке мысал (12/10) – бұл стандартты жетекшіліктен 2 пункт азайту. Теріс жетекшілік оқуды қиындататын фактор ретінде қарастырылуы мүмкін. Ол мәтінді оқуды қиындатады, себебі жолдар біріне-бірі тығыз жабысып, жолдар арасындағы аралықты азайтып, оқуға кедергі келтіреді. Дегенмен, қысқа мәтіндер үшін теріс жетекшілік мәтіннің мағынасын күшейте түсіп, оны тиімдірек ете алады.
Leading can be affected by a series of issues, all of which can be rectified or used to the printer's advantage. Negative leading applies only to digital type. An example of negative leading is (12/10) where 2 points are removed from the default leading. A negative leading could be viewed as a hindrance to readability. It would cause the text to be harder to read, as lines would be forced together, lessening room between lines and hindering readability. However, for short bursts of text a negative leading can enhance the message of the text and can create a more effective text.
Қауырсын
Мәтіннің беттегі төменгі сызығын дұрыстау үшін, "түю", "карталау" немесе "тікшелеу" деп аталатын процесте, интервал (leading) ұлғайтылуы мүмкін.
The leading may be increased to align the bottom line of text on a page in a process known as feathering, carding, or vertical justification.
Бастард қаріптері
Металл әріптерімен жинауда кейбір шрифттерде әдепкі бойынша жоғары немесе төмен аралық кеңістік болады. Мұны іске асыру үшін, үлкен шрифт денесіне кіші шрифт беті немесе керісінше қойылады. Мұндай шрифттер көбінесе "бастард" шрифттері немесе типтері деп аталады. Мұндай шрифтті көрсетудің қалыпты жолы – ең алдымен шрифт бетінің мөлшерін, содан кейін слэш және шрифт денесінің мөлшерін жазу: 10/12 – 12 пункттік денеге 10 пункттік бет, ал 12/10 – 10 пункттік денеге 12 пункттік бет.
In metal typesetting some fonts have default increased or decreased leading. To achieve this, a smaller font face is cast on the body of a larger font or vice versa. Such fonts are usually called "bastard" fonts or types. The usual way of indicating such a font is to write the face size first, then a slash and the body size: 10/12 means a 10 point face on a 12 point body, and 12/10 means a 12 point face on a 10 point body.