Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Емдіктерді шамадан тыс пайдаланудан туындаған бас ауруы (MOH), сондай-ақ кері қайту бас ауруы деп те аталады, әдетте бас ауруын басу үшін ауыртпалықтарды жиі қабылдағанда пайда болады. Мұндай жағдайларды көбінесе ауыртпалықтан туындаған бас ауруы деп атайды. Кері қайту бас аурулары көбінесе күнделікті болып келеді, өте қатты ауыруға шақыруы мүмкін және созылмалы күнделікті бас ауруының жиі себебі болып табылады. Олар әдетте мигрень немесе кернеулі бас ауруы сияқты бастапқы бас ауруы бар науқастарда кездеседі, олар бас ауруын жеңілдететін дәрі-дәрмектерді шамадан тыс қабылдау салдарынан эпизодтық жағдайдан созылмалы күнделікті бас ауруына ауысады. MOH – бұл ауыр, мүгедектікке алып келетін және жақсы сипатталған ауру, ол бүкіл әлемде кең таралған проблема және қазір бас ауруының үшінші ең көп кездесетін түрі саналады. Хроникалық күнделікті бас ауруы (ХКБ) бар және жедел емдіктерді шамадан тыс қолданатын пациенттердің үлесі 18%-дан 33%-ға дейін жетеді. Дәрі-дәрмектерді шамадан тыс пайдаланудан туындаған бас ауруының (MOH) таралуы зерттелген топқа және қолданылған диагностикалық критерийлерге байланысты өзгереді. Дегенмен, MOH жалпы халықтың шамамен 1,2%-ына әсер етеді деп есептеледі, бірақ екінші және үшінші деңгейдегі медициналық көмекте оның жиілігі әлдеқайда жоғары.
A medication overuse headache (MOH), also known as a rebound headache, usually occurs when painkillers are taken frequently to relieve headaches. These cases are often referred to as painkiller headaches. Rebound headaches frequently occur daily, can be very painful and are a common cause of chronic daily headache. They typically occur in patients with an underlying headache disorder such as migraine or tension type headache that "transforms" over time from an episodic condition to chronic daily headache due to excessive intake of acute headache relief medications. MOH is a serious, disabling and well characterized disorder, which represents a worldwide problem and is now considered the third most prevalent type of headache. The proportion of patients in the population with Chronic Daily Headache (CDH) who overuse acute medications ranges from 18% to 33%. The prevalence of medication overuse headache (MOH) varies depending on the population studied and diagnostic criteria used. However, it is estimated that MOH affects approximately 1 2% of the general population, but its relative frequency is much higher in secondary and tertiary care.
Жіктеу
Дәрі-дәрмектерді шамадан тыс қолданудан туындаған бас ауруы – бұл ХБЖК (Бас ауруларының халықаралық жіктемесі) классификациясы. Бас аурулары саласындағы мамандырған сарапшылар жылдар бойы әртүрлі диагностикалық критерийлер жиынтығын ұсынды және оларды қайта қарады. MOH термині алғаш рет 2004 жылы ХБЖК-нің 2-ші басылымында пайда болды. Бұл бас ауруының екіншілік екендігін анықтау мақсатында, осы бас ауруының негізіндегі дәрі-дәрмектерді шамадан тыс қабылдауды көрсету болды. MOH диагностикалық критерийлерінің кейінгі екі қайта қаралуы (2005 және 2006 жылдары) аурудың созылмалылығы (айына 15 күндік бас ауруы үш айдан астам сақталуы) және дәрілік препараттар кластары негізінде аурудың анықтамасын жетілдіріп, кеңейтті, соның арқасында MOH-тың негізгі түрлері анықталды. Атап айтқанда, эргтомин, триптан, опиоидтар және комбинирленген препараттар үшін айына 10 күндік қабылдау 3 айдан астам қажет, ал қарапайым анальгетиктер айына 15 күндік қабылдау 3 айдан астам болғанда шамадан тыс қолданылған болып есептеледі.
Medication overuse headache is a recognized ICHD (International Classification of Headache Disorders) classification. Over the years different sets of diagnostic criteria have been proposed and revised by the major experts of headache disorders. The term MOH first appeared in the ICHD 2nd edition in 2004. It was defined as a secondary headache, with the aim of emphasising excessive drug intake as the basis of this form of headache. The two subsequent revisions of the diagnostic criteria for MOH (2005 and 2006) refined and extended the definition of the condition on the basis of both its chronicity (headache on more than 15 days/month for more than three months) and drug classes, thereby identifying the main types of MOH. In the case of ergotamine, triptans, opioids and combination medications in particular, intake on > 10 days/month for > 3 months is required, whereas simple analgesics are considered overused when they are taken on > 15 days/month for >3 months.
Себептер
MOH көптеген түрлі дәрі-дәрмектерді жиі қолдану кезінде пайда болады, соның ішінде көбінесе: триптандар, эрготаминдер, қарапайым және комбинациялық анальгетиктер және опиоидтар. Тамақ пен дәрілік кофеинді тұтыну, бас ауруының түріне қарамастан, созылмалы күнделікті бас ауруының пайда болуына шамалы тәуекел факторы болып көрінеді. MOH қайталанатын бас ауруы тарихы жоқ науқастарда өте сирек кездеседі, және бас ауруына байланыссыз ауырсынуға, мысалы, артрит немесе тітіркенішті ішек синдромы үшін анальгетиктер қабылдаған науқастарда да сирек дамиды. Бұдан әрі, MOH отбасылық анамнезінде MOH болған жағдайда дамуы ықтимал, бұл генетикалық сезімталдықты көрсетеді. Ребаунд бас ауруларының нейрондық қайта бейімделу процесінен туындайтыны есептеледі. Аналгетиктерді қабылдау ауырсық шегін көтереді. Сол себепті, ұзақ уақыт бойы ауырсық тітіркендіруі болмағанда, ми қалыпты тітіркендіруді ауырсық ретінде сезіну үшін қайта бағалайды. Дәрі-дәрмектерді тым жиі қабылдағаннан кейін емізуді асыра пайдаланудан туындайтын бас ауруының даму уақыты қолданылатын дәрі-дәрмектің түріне байланысты. Егер адам триптан (мысалы, Суматриптан және т.б.) қабылдаса, MOH дамуына шамамен 1,7 жыл қажет болуы мүмкін. Егер олар эрготамин (мысалы, Эрготамин және т.б.) қабылдаса, бұл шамамен 2,7 жыл, ал анальгетиктер (мысалы, Напроксен және т.б.) қабылдаса, 4,8 жылға дейін созылуы мүмкін. Осылайша, дәрі-дәрмектерді жиі қабылдау мен MOH дамуы арасындағы кешігу қолданылатын дәрі-дәрмек түріне байланысты өзгереді. Бұл жағдайдың дамуына себеп болатын негізгі механизмдер әлі де толыққанды белгісіз, және олардың рөлін анықтау эксперименттік зерттеулердің немесе жануарлар моделінің жетіспеуімен қиын. Әртүрлі патофизиологиялық бұзылыстар туралы хабарланған, және олар созылмалы бас ауруын бастау және күшейтуде маңызды рөл атқарады (генетикалық бейімділік, рецепторлар мен ферменттер физиологиясы және реттелуі, психологиялық және мінез-құлық факторлары, физикалық тәуелділік, соңғы функционалдық нейровизуализация нәтижелері). Кейбір жағдайларда, адамдар дәрі-дәрмектерді шамадан тыс пайдаланудан туындайтын бас ауруына генетикалық тұрғыдан бейім болуы мүмкін. Ауырсықты басатын дәрілерді созылмалы түрде шамадан тыс қолданған науқастарда жүргізілген ПЭТ зерттеуінде мидың орбитофронтальді қабығының белсенділігінің төмендеуі байқалды, бұл затты теріс пайдалану кезінде де кездеседі. Бұл кейбір адамдарда тәуелділікке бейімделудің нейробиологиялық негізі болуы мүмкін екенін көрсетеді. Дегенмен, MOH дамуына ықпал ететін факторлардың күрделі өзара әрекеттесуін толыққанды түсіну үшін қосымша зерттеулер қажет.
MOH is known to occur with frequent use of many different medications, including most commonly: triptans, ergotamines, simple and combination analgesics, and opioids. Dietary and medicinal caffeine consumption appears to be a modest risk factor for chronic daily headache onset, regardless of headache type. MOH is very rare in patients without a history of recurrent headaches, and it rarely develops in patients who take analgesics for non headache pain, like arthritis or irritable bowel syndrome. Furthermore, MOH is more probable when a family history of MOH is present, thus indicating a genetic susceptibility. It is thought that rebound headaches are caused by a neuronal re adjustment process. Analgesic intake raises the pain threshold. Thus, lacking pain stimuli for longer times, the brain re calibrates to experience normal stimuli as pain. The time it takes for someone to develop medication overuse headaches (MOH) after taking medication too often depends on the type of medication they are using. If someone is taking triptans (such as Sumatriptan etc), it may take about 1.7 years for them to develop MOH. If they are taking ergots (such as Ergotamine etc) , it may take about 2.7 years, and if they are taking analgesics (such as Naproxen etc), it may take about 4.8 years. So, the delay between taking medication too often and developing MOH varies based on the type of medication being used. The underlying mechanisms that lead to the development of the condition are still widely unknown and clarification of their role is hampered by a lack of experimental research or suitable animal models. Various pathophysiological abnormalities have been reported and they seem to have an important role in initiating and maintaining chronic headache (genetic disposition, receptor and enzyme physiology and regulation, psychological and behavioural factors, physical dependencies, recent functional imaging results). In some cases, individuals may be genetically predisposed to developing medication overuse headache. A PET study in patients with chronic analgesic overuse showed decreased activity in the orbitofrontal cortex of the brain, which is also seen in substance abuse. This suggests that there may be an underlying neurological susceptibility to addiction in some individuals. However, more research is needed to fully understand the complex interplay of factors that contribute to the development of MOH.
Бас ауруын емдеу
Опиоидтар мен буталбитал кейде мигрень мен бас ауруды емдеу үшін тиісінше қолданылмайды және мигреньге арналған тиімді емдеулердің пайдасына олардан аулақ болу керек. Опиоидтар мен буталбиталды қолдану бас ауруын нашарлатып, МОГ-ға (медициналық жағынан туындаған бас ауру) әкелуі мүмкін. Бас ауруға арналған рецептсіз дәрілерді аптасына екі күннен аспайтын пайдаланумен шектеу керек. Белгілі бір дәрілерді кенеттен тоқтату алдында пациенттің дәрігерімен кеңесу маңызды, себебі мұндай әрекет медициналық маңызды физикалық абстиненциялық синдромды тудыруы мүмкін. Мысалы, буталбиталды кенеттен тоқтату кейбір пациенттерде құрысуға себеп болуы мүмкін, ал қарапайым рецептсіз анальгетиктерді пациент медициналық бақылаусыз қауіпсіз тоқтатуға болады. Напроксен сияқты (күнде екі рет 500 мг) ұзақ әсер ететін анальгезиялық/қабынуға қарсы препарат, абстиненциялық кезеңде бас ауруды жеңілдету үшін қолданылуы мүмкін. Дәріні тоқтатудан екі ай өткен соң, МОГ-сы бар пациенттер бас ауруының жиілігі мен қарқындылығының айтарлықтай төмендеуін байқайды. Дәрі-дәрмектен бас тарту әр елде әртүрлі жүзеге асырылады. Көптеген дәрігерлер стационарлық бағдарламаларды артық көреді, бірақ тиімді дәрі-дәрмектен бас тартуды күрделі емес МОГ-сы бар пациенттерде (яғни, маңызды коморбидтіліктері жоқ, опиоидтарды немесе эрготаминді шамадан тыс пайдаланбайтын және алғашқы детоксикацияға тырысатын пациенттерде) амбулаториялық жағдайда да қол жеткізуге болады. Дәлелге негізделген көрсетімдер болмаған жағдайда, МОГ-сы бар пациенттерде алдын алу агентін таңдау негізгі бас ауруының түріне (мигрень немесе ТТГ), дәрінің жанама әсерлеріне, коморбидтік және бір мезгілде болатын жағдайлардың болуына, пациенттің қалауларына және бұрынғы емдеу тәжірибесіне негізделуі керек. Бас аурудың бастапқы жақсаруынан және эпизодтық үлгіге оралудан кейін, пациенттердің маңызды үлесі (45% дейін) қайталап, симптоматикалық дәрілерді шамадан тыс пайдалануға қайта оралады. Қайталаудың болжамдық факторлары, және емдеу стратегиясына әсер етуі мүмкін, МОГ пайда болған бастапқы бас ауруының түрі және қолданылатын дәрінің түрі (анальгетиктер, көбінесе анальгетиктердің комбинациясы, сондай-ақ барбитураттар немесе транквилизаторлар бар дәрілер қайталанудың айтарлықтай жоғары деңгейіне әкеледі), ал жынысы, жасы, аурудың ұзақтығы және алдын алу емді бұрын қабылдау қайталану деңгейін болжамайды. МОГ мүгедектікке себеп болатын жағдай және тиісінше емделмесе, ол дәрілерді шамадан тыс қабылдаумен байланысты ықтимал коморбидтіліктердің қаупін білдіреді, олардың жанама әсерлері бар. МОГ шамадан тыс қолданылатын дәрі-дәрмектерді тоқтату арқылы және абстиненциялық кезеңнен кейін дәрігер-пациент арасындағы жақын қарым-қатынасты дамытуға бағытталған арнайы тәсілдер арқылы емделуі мүмкін.
Opioids and butalbital are sometimes inappropriately used as treatment for migraine and headache and should be avoided in favor of more effective, migraine specific treatments. Opioid and butalbital use can worsen headaches and cause MOH. OTC medication for headache should be limited to use for not more than two days weekly, It is important that the patient's physician be consulted before abruptly discontinuing certain medications as such a course of action has the potential to induce medically significant physical withdrawal symptoms. Abruptly discontinuing butalbital, for example, can actually induce seizures in some patients, although simple over the counter analgesics can safely be stopped by the patient without medical supervision. A long acting analgesic/anti inflammatory, such as naproxen (500 mg twice a day), can be used to ease headache during the withdrawal period. Two months after the completion of a medication withdrawal, patients with MOH typically notice a marked reduction in headache frequency and intensity. Drug withdrawal is performed very differently within and across countries. Most physicians prefer inpatients programmes, however effective drug withdrawal may also be achieved in an outpatient setting in uncomplicated MOH patients (i. e. subjects without important co morbidities, not overusing opioids or ergotaminics and who are at their first detoxification attempt). In the absence of evidence based indications, in MOH patients the choice of preventive agent should be based on the primary headache type (migraine or TTH), on the drug side effect profile, on the presence of co morbid and co existent conditions, on patient's preferences, and on previous therapeutic experiences. Following an initial improvement of headache with the return to an episodic pattern, a relevant proportion (up to 45%) of patients relapse, reverting to the overuse of symptomatic drugs. Predictors of the relapse, and that could influence treatment strategies, are considered the type of primary headache, from which MOH has evolved, and the type of drug abused (analgesics, and mostly combination of analgesics, but also drugs containing barbiturates or tranquillisers cause significantly higher relapse rates), while gender, age, duration of disease and previous intake of preventative treatment do not seem to predict relapse rate. MOH is clearly a cause of disability and, if not adequately treated, it represents a condition of risk of possible co morbidities associated to the excessive intake of drugs that are not devoid of side effect. MOH can be treated through withdrawal of the overused drug(s) and by means of specific approaches that focus on the development of a close doctor patient relationship in the post withdrawal period.
Тарих
Қайталанатын бас ауруы алғаш рет 1982 жылы доктор Ли Кудроу сипаттаған.
Rebound headache was first described by Dr. Lee Kudrow in 1982.