Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Батыс жағалаудағы израильдік қоныс
Israeli settlement in the West Bank
Бейтар Ильит (; ресми түрде Бетар Ильит; بيتار عيليت) – Иерусалимнің оңтүстік-батысындағы Батыс жағалаудағы Гуш-Этцион қоныс блогында қалалық кеңес ретінде ұйымдастырылған хареди еврей израильдік қонысы. Бейтар Ильит – Израильдің ең ірі және ең жылдам дамитын қоныстарының бірі. Халықаралық құқық бойынша Батыс жағалаудағы израильдік қоныстар заңсыз болып табылады.
Beitar Illit (; officially Betar Illit; بيتار عيليت) is a Haredi Jewish Israeli settlement organized as a city council in the Gush Etzion settlement bloc, southwest of Jerusalem in the West Bank. Beitar Illit is one of Israel's largest and most rapidly growing settlements, and in had a population of
Israeli settlements in the West Bank are illegal under international law.
Атауы
Бейтар Ильит (әдетте Жоғарғы Бейтар деп аударылады) ежелгі еврей бекінісі Бетар қаласының құрметіне аталған. Оның қираған орындары (араб тілінде "Яһудилердің қираған жерлері" – Хирбет әл-Яһуд) Палестинаның Баттир ауылына жақын жерде жатыр, ол ежелгі атауын сақтап қалған.
Beitar Illit (lit. Upper Beitar) is named after the ancient Jewish fortress city of Betar, whose ruins (known as Khirbet el Yahud, Arabic for "Ruin of the Jews") lie away, near the Palestinian village of Battir, which preserves the ancient name.
Тарих
ARIJ мәліметінше, Бейтар Ильит 1985 жылы Израильдің екі жақын маңдағы палестиналық ауылдардан тартып алған жерлерге салынған: Хусаннан 3 140 дунам және Нахалиннен 1 166 дунам. Оны Махон-Меир діни сионистік ешивасының жас отбасыларының шағын тобы құрған. Алғашқы тұрғындар 1990 жылы қоныстанды. Бейтар Ильит өсе бастағанда, көптеген хареди еврей Бобовер отбасылары келіп басымдық танытты, ал алғашқы топтар басқа жерге көшті. Қазір қалада Бобов, Бостон, Боян, Бреслов, Карлин Столин және Слоним сияқты көптеген хасидтік топтар қоныстанған. Қала үш жалғасқан төбеге дейін кеңейді.
According to the ARIJ, Beitar Illit was established in 1985 on land which Israel had confiscated from two nearby Palestinian villages: 3,140 dunams from Husan and 1,166 dunams from Nahalin. It was established by a small group of young families from the religious Zionist yeshiva of Machon Meir. The first residents settled in 1990. As Beitar Illit began to grow, an influx of Haredi Jewish Bobover families came to predominate, while the original group moved on. The city is now home to many Hasidic groups, including Bobov, Boston, Boyan, Breslov, Karlin Stolin and Slonim. The city has expanded to three adjacent hills.
Сандар
2003 жылдың соңында халық саны 23 000 адамды құрады, ал 2006 жылы – 29 100 адамды. Ішкі істер министрлігінің мәліметтері бойынша, 2007 жылдың қаңтарында халық саны 35 000 адамға жетті, бұл бір жылдың ішінде 20% өсімді көрсетті. Жылдық туыс деңгейі 1800 балаға жететін Бейтар-Иллит Батыс Жағалаудағы елді мекендер арасында ең қарқынды өсіп жатқан қала. Халықтың шамамен 50% хасидтік еврейлерді құрайды. Халықтың шамамен 10% ағылшын тілінде сөйлейді. Үш ағылшын тіліндегі синагога, екі ағылшын тіліндегі коллель (оның бірі зейнеткерлерге арналған) және ағылшын тілінде сөйлейтін әйелдер тобы бар.
At the end of 2003, the population was 23,000 and in 2006 it was 29,100. According to statistics from the Ministry of the Interior, the population in January 2007 was 35,000, an increase of 20% over one year. With an annual birth rate of 1,800 births, Beitar Illit has the fastest population growth among the West Bank settlements. Approximately 50% of the population is Hasidic. An estimated 10 percent of the population is English speaking. There are three English speaking synagogues, two English speaking kollels (one for retirees), and an English speaking women's group.
Мәдениет
Халыққа 140 синагог және 15 микве қызмет көрсетеді. Қала көркейтілуімен және жалпы тазалығымен әйгілі. Қалада 94 саябақ және жүздеген ойын алаңдары бар. Бірақ Израиль бұған қатысты дауласып тұр. Халықаралық қауымдастық Израильдің бейінді жерлерге жасаған қоныстануын Төртінші Женева конвенциясының оккупациялық биліктің азаматтық халқын басып алынған аумаққа көшіруге тыйым салған қағидасын бұзу деп санайды. Израиль үкіметі Төртінші Женева конвенциясының Палестина аумақтарына қолданылмайтынын мәлімдейді, себебі Израиль оларды бақылауға алғанға дейін олардың заңды түрде егеменді иеленушісі болмаған. Бұл көзқарас Халықаралық сот және Халықаралық Қызыл Крест комитеті тарапынан қабылданбады.
One hundred and forty synagogues and 15 mikvehs serve the population. The city is well known for its landscaping and general cleanliness. There are 94 parks and hundreds of playgrounds in the city. though Israel disputes this. The international community considers Israeli settlements to violate the Fourth Geneva Convention's prohibition on the transfer of an occupying power's civilian population into occupied territory. The Israeli government disputes that the Fourth Geneva Convention applies to the Palestinian territories as they had not been legally held by a sovereign prior to Israel taking control of them. This view has been rejected by the International Court of Justice and the International Committee of the Red Cross.
Даулар
2010 жылдың қарашасында Карлсруэде өткен халықаралық конференцияда Жавад Хасан Бейтәр Ильит қаласынан шыққан канализация және қалалық ағынды сулар жергілікті гидрологиялық жүйені ластағанын мәлімдеді. Палестина басшылығы канализация сулары көршілес палестиналық егістіктерге және бау-бақшаларға ағып жатыр деп мәлімдейді. Уади-Фукин шаруалары 1985 жылы Бейтәр Ильит қаласы құрылғаннан бері 11 табиғи құдық құрғап, қаланың кәріздері толып, олар қиындықтарға тап болып отырғанын айтты. Израиль үкіметі Бейтәр Ильитке осы кәріз мәселесін шешуді бұйырды. 2010 жылы Израильдің ішкі істер министрлігі АҚШ вице-президенті Джо Байденнің сапары барысында 112 жаңа пәтер салу жоспарларын жариялады, бұл Израиль үкіметін ұялтып, кеңінен жарияланды. Бейтәр Ильит 2010 жылдың желтоқсанында Израильдің Жоғарғы Сотына жергілікті хареди мектептерінде сефард қыздарына қатысты кемсітушілік белгілері бар деген шағыммен берілген өтініште аталған төрт қаланың бірі болды. Бейтәр Ильит өкілі бұл айыптауларды жоққа шығарып, мектептегі сефард қыздарының үлесі қала тұрғындары арасындағы сефардтардың үлесімен сәйкес келетінін мәлімдеді.
At an international conference in Karlsruhe in November 2010, Jawad Hasan claimed that sewage and urban runoff from Beitar Illit have contaminated the local hydrological system. The Palestinian Authority claims that sewage flows into neighboring Palestinian fields and orchards. Farmers from Wadi Fukin have complained that since the establishment of Beitar Illit in 1985, 11 natural wells have gone dry and they have suffered from overflow from the settlement's backed up sewers. The Israeli government has ordered Beitar Illit to address these sewage problems. In 2010, the Israeli interior ministry announced plans to build 112 new apartments during a visit by U. S. vice president Joe Biden, leading to widespread news coverage that embarrassed the Israeli government. Beitar Illit was one of four cities named in a petition to the Israeli High Court in December 2010 alleging a pattern of discrimination against Sephardi girls in the local Haredi schools. A Beitar Illit spokesman denied the charges, stating that the percentage of Sephardi girls in the school matched the percentage of Sephardim in the settlement.