Хеброн қаласындағы Халықаралық Уақытша Көзбағарлау Миссиясының тарихы
Temporary International Presence in Hebron
Хеброн қаласындағы Халықаралық Уақытша Қатысу (TIPH) 1994 жылы құрылған. Израиль мен Палестина келісімімен құрылған бұл миссия халықаралық құқық бұзушылықтарын бақылады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Хеброндағы Уақытша халықаралық қатысу немесе TIPH 1994 жылы құрылған Батыс жағалаудағы Хеброн қаласындағы азаматтық бақылау миссиясы болды. Израиль үкіметі де, Палестина билігі де оның құрылуын қалады. Ол Хеброн қаласындағы жағдайды бақылап, халықаралық гуманитарлық құқық бұзушылықтарын, Израиль мен Палестина билігі арасындағы Хеброн туралы келісімдерді және халықаралық танылған стандарттарға сәйкес адам құқықтарын тіркеді. Сонымен қатар, Израиль қоныстанушыларын бақылап, қазіргі уақытта сол жерде тұратын араб палестиналықтарына көмектесуді мақсат етті. Оған Италия, Норвегия, Швеция, Швейцария және Түркиядан келген қызметкерлер қатысты. 2019 жылы Израиль үкіметі TIPH-тың мандатын жаңартудан бас тарды, бұл күшті тиімді түрде шығарып салды. Палестина Азат ету Ұйымы мен Израиль үкіметі арасындағы бейбіт келіссөздер 1995 жылғы 28 қыркүйекте "Осло II" келісіміне қол қойылды. Ол Израиль қорғаныс күштерін Батыс жағалаудан, соның ішінде Хебронның H 1 аймағынан ішінара қайта орналастыруды талап етті. Сондай-ақ Хеброн қаласында тағы бір Уақытша халықаралық қатысу құру туралы ұсыныс жасалды. 1996 жылғы 12 мамырда TIPH бақылаушыларының екінші уақытша миссиясы басталды, бұл жолы тек норвегиялық мүшелермен. Израиль қорғаныс күштерінің Хеброннан ішінара қайта орналасуынан кейін тараптар 1997 жылғы 17 қаңтарда Хеброн қаласында қайта орналасу туралы хаттамаға, ал төрт күннен кейін Хеброн қаласындағы Уақытша халықаралық қатысу туралы келісімге қол қойды. 1997 жылғы 1 ақпанда басталған үшінші миссияға Норвегия, Италия, Дания, Швеция, Швейцария және Түркия бақылаушылары қатысты. Оқиға туралы есептер TIPH Есептерді бағалау тобы (RAG) тарапынан аптасына екі рет талданды, ол үлгілерді анықтауға тырысты. Бақылау және есептер жасаумен қатар, TIPH өз мандатын орындау үшін қоғамдық қатынастар жобаларында да жұмыс істеді. Жобалар Хеброн қаласында "қауіпсіздік сезімін арттыру" және "экономикалық дамуға үлес қосу" мақсатында жүзеге асырылды.
Temporary International Presence in Hebron or TIPH was a civilian observer mission in the West Bank city of Hebron established in 1994. Both the Israeli Government and Palestinian Authority called for its creation. It “monitor[ed] the situation in Hebron and record[ed] breaches of international humanitarian law, the agreements on Hebron between Israel and the Palestinian authority and human rights, in accordance with internationally recognized standards". It also monitored Israeli settlers, and aimed to help the Arab Palestinians who currently live there. It was staffed by personnel from Italy, Norway, Sweden, Switzerland and Turkey. In 2019, the Israeli government declined to renew TIPH's mandate, effectively expelling the force. Peace negotiations between the Palestinian Liberation Organization and the Israeli Government resulted in the signing of the Oslo II Accord on 28 September 1995. It called for partial redeployment of the Israeli Defense Forces from the West Bank including Area H 1 in Hebron. It also called for the creation of another Temporary International Presence in Hebron. On 12 May 1996, a temporary second TIPH mission observers started, this time with only Norwegian members. After the IDF's partial redeployment from Hebron, the parties signed the Protocol Concerning the Redeployment in Hebron on 17 January 1997, and four days later The Agreement on the Temporary International Presence in the City of Hebron. The third mission, started on 1 February 1997, included observers from Norway, Italy, Denmark, Sweden, Switzerland and Turkey. Incident reports were analysed twice weekly by the TIPH Report Assessment Group (RAG), which tried to identify patterns. In addition to observing and creating reports, the TIPH also worked on community relations projects to fulfill its mandate. The projects worked to “promote a feeling of security” and “contribute to economic development” in Hebron.
ТІФҚ бейбітшілікті сақтау күші ретінде
ТМДҚ-ны көптеген басқа бейбітшілік сақтау күштерінен ерекшелендіретін факторлардың бірі – оның екі тараптың қақтығысындағы келісім нәтижесінде құрылған екіжақты келісім ретінде жұмыс істеуі болды. Сонымен қатар, ол БҰҰ мандатына ие болған жоқ, оның орнына Израиль мен Палестина қол қойған екіжақты келісімге негізделген мандатын орындау үшін құрылған үкіметаралық ұйым болды. Аггестамның сөзінше, ТМДҚ бейтарап болуы күтілмейді, себебі оның мандаты Хеброн қаласындағы палестиналық тұрғындардың әл-ауқатын бақылаудан тұрады, бұл «израильдіктер мен палестиналықтар арасындағы теңсіздікті» ескереді. Палестина азаматтары ТМДҚ-ның белсенді араласудың орнына жай ғана бақылау жасау тәжірибесіне көбінесе наразылық білдіреді. ТМДҚ көлігі ірі сары түсті ТМДҚ жапсырмаларымен белгіленген, бұл белгі аймақ тұрғындарына жақсы таныс. 2003 жылдың қыркүйек айында Израиль әскери соты палестиналық ер адамды кісі өлтіруге кінәлі деп тапты. Израиль билігі үш адамның осы қылмысқа қатысқандығын мәлімдеді. 2006 жылдың ақпан айында ТМДҚ қызметкерлері жүздеген палестиналық оқушылардың тас лақтырып, көлік терезелерін сындыруынан кейін кеңселерін эвакуациялады және қашып кетті. Шабуылдаушылар Дания мен Норвегияда Мұхаммед пайғамбардың карикатураларын жариялауға қарсылық білдірді. ТМДҚ мүшелері 2006 жылдың сәуір айында өздерінің қызметтерін қайта бастады.
One of the differentiating factors between the TIPH and most other peacekeeping forces was that it operated as a bilateral agreement reached by two conflicting parties. Furthermore, it did not have a UN mandate, and instead it was an “intergovernmental organization set up with the sole purpose to perform its mandate, which is based on a bilateral agreement signed by the Israelis and Palestinians.” According to Aggestam, TIPH is not expected to be neutral, since its mandate is to monitor the welfare of the Palestinian residents of Hebron in recognition of “the existing asymmetry between Israelis and Palestinians." The Palestinian civilian population often feel frustrated at TIPH's practice of observing rather than actively intervening. The TIPH car was marked with large orange TIPH stickers, a marking well known to the area's residents. An Israeli military court found a Palestinian man guilty of the murders, in September, 2003. Israeli authorities said that three people were involved in the killing. In February 2006, TIPH staffers fled and evacuated their offices following an attack by hundreds of Palestinians high school children who threw rocks and broke car windows. The attackers shouted their opposition to the publication of Muhammad cartoons in Denmark and Norway. TIPH members began to resume their duties in April 2006.
Алып тастау туралы өтініш
2017 жылдың шілдесінде TIPH қызметкері еврей отбасына тиесілі автомобильдің дөңгелектерін тесіп тастады. Оқиға бейнеге түсірілген, онда TIPH белгісі бар көлік оқиға орнына келіп, TIPH жилетін киген адам дөңгелектің жанында бүгіліп тұрса, көліктегі тағы екі адам күзетіп тұрғанын көруге болады. Израильдің сыртқы істер министрлігінің мәліметінше, TIPH басшысы Эйнар Джонсен оқиғаға өкініш білдіріп, "жарамсыз әрекеттерге қатысқан TIPH бақылаушылары дереу өз елдеріне қайтарылды" деді. 2018 жылдың шілдесінде TIPH-тың заң кеңесшісі 10 жасар еврей баласын бетінен ұрған видео жарияланды. Видео тарағаннан кейін TIPH мүшесі Израильден кетуге міндеттелді. Швейцарияның Израильдегі елшісі бақылаушының жасаған әрекеті үшін кешірім сұрады. 2018 жылдың қарашасында TIPH мүшелері еврей қауымын жүйелі түрде зорлық-зомбылыққа ұшыратуда деген шағымдардан кейін Израильдің сыртқы істер министрлігі TIPH "өз мақсатына жеткенін" алдын ала тексерді. Доре Голд, Ципи Хотовли және Израиль жері Кнессеті TIPH-ты таратуды қолдады, ал солшыл топтар мен Б’Тселем оны сақтап қалуға шақырды. Норвегияның сыртқы істер министрі Ине Мари Эриксен Сёрейде TIPH-тан шығу Осло келісімдерін бұзуы мүмкін екенін ескертті, ал Палестина Ұлттық Басқаруы БҰҰ-дан "Палестина халқының қауіпсіздігі мен қорғалуын қамтамасыз етуді" сұрады.
In July 2017, a TIPH employee punctured the tires of a car owned by a Jewish family. The incident, which was caught on film, shows a TIPH marked vehicle arriving at the scene and man wearing a TIPH vest crouching near the tire as two other men from the vehicle stand watch. According to the Israeli foreign ministry, TIPH head Einar Johnsen expressed his regrets for the incident and said that "TIPH monitors that were involved in inappropriate activity were immediately sent back to the countries". In July 2018, the legal counsel of the TIPH was filmed slapping a 10 year old Jewish boy across the face. After the footage was released, the TIPH member was ordered to leave Israel. The Swiss ambassador to Israel apologized for the actions of the observer. In November 2018, following complaints alleging TIPH members are involved in the systematic violent targeting of the Jewish community, the Israeli foreign ministry said that a preliminary review determined that TIPH has "outlived its usefulness". Dore Gold, Tzipi Hotovely, and Land of Israel Knesset caucus advocated the removal of TIPH, while left wing groups and B’Tselem have called for its retention. Norway's Foreign Minister, Ine Marie Eriksen Søreide warned that withdrawing TIPH may violate the Oslo Accords, and the Palestinian National Authority asked for the UN to “guarantee the safety and protection of the people of Palestine”.
Жиырма жылдық есеп
ТИФХ Хеброн қаласындағы жағдайды 20 жыл бойы бақылаған құпия есебін жариялады. Соңғы 20 жылдағы 40 мыңнан астам оқиға туралы хабарламаларға негізделген есепте Израильдің Хеброн қаласында халықаралық құқықты жүйелі түрде бұзатыны және Хебронның палестиналық тұрғындарының қозғалыс еркіндігінің шектелуіне байланысты Азаматтық және саяси құқықтар туралы халықаралық келісімде қарастырылған кемсітушілікке қарсы құқықтың "ауыр және үнемі бұзылуын" анықтады. Есепте Израильдің Төртінші Женева конвенциясының 49-бабын, басып алынған аумақтан азаматтарды күштеп шығаруға тыйым салатын бабын, жүйелі түрде бұзатыны көрсетілді. Сондай-ақ, Хеброн қаласындағы кез келген израильдік елді мекеннің болуы халықаралық құқыққа қайшы деп танылды.
The TIPH issued a confidential report covering their 20 years of observing the situation in Hebron. The report, based in part on over 40,000 incident reports over those 20 years, found that Israel routinely violates international law in Hebron and that it is in "severe and regular breach" of the rights to non discrimination laid out in the International Covenant on Civil and Political Rights over the lack of freedom to movement for the Palestinian residents of Hebron. The report found that Israel is in regular violation of Article 49 of the Fourth Geneva Convention which prohibits the deportation of civilians from occupied territory. The report also found the presence of any Israeli settlement in Hebron to violate international law.