Кіріспе

Көрсетші! – фотограф Уилл МакБрайдтың жыныстық тәрбие туралы кітабы. Ол 1974 жылы неміс тілінде "Zeig Mal!" деген атпен жарық көрді, психиатр Хельга Флейшхауэр Хартпен бірлесіп балалар мен олардың ата-аналары үшін жазылған. Бір жыл өткен соң ағылшын тіліне аударылып, Атлантиканың екі жағындағы кітап дүкендерінде көп жыл бойы қолжетімді болды, бірақ кейіннен АҚШ сияқты елдерде балалар порнографиясына қатысты заңдар күшейген соң қолданылуы шектелді. Германияда 1990 жылы кітаптың екінші басылымы жарық көрді, онда СПИД эпидемиясы туралы талқылау және басқа да қосымша ақпараттар енгізілді.

Жариялану тарихы

Көптеген ата-аналар «Маған көрсетіңіз!» кітабын жасөспірімдердің сексуалдығын ашуы мен зерттеуін ашық бейнелегендіктен бағалады, ал кейбіреулері оны балалар порнографиясы деп атады. 1975 және 1976 жылдары Массачусетс, Нью-Гэмпшир, Оклахома және Канаданың Онтарио провинциясының Торонто қалаларындағы прокурорлар баспагерлерге немесе кітап сатушыларға қатысты ұяттылыққа қатысты қылмыстық іс қозғады. Барлық төрт жағдайда судьялар кітап ұятты емес деп шешті. Алайда, 1977 жылдан бастап кейбір штаттар тіпті ұятты емес «балалар порнографиясы» немесе «зорлық-зомбылық бейнелері» деп аталатын, Бірінші түзетумен қорғалмайтын нәрсені қылмыстық қылық деп қарастыра бастады. 1977 жылы St. Martin's Press баспасының орналасқан жері – Нью-Йорк штаты ұятты емес «балалар порнографиясын» таратуды қылмыстық қылық деп жариялады, бірақ баспагер дереу сотқа жүгініп, штаттан бұйрық алды. Сот бұйрықтың себебі Бірінші түзетуге сәйкес тек ұятты материалды ғана тыйым салуға рұқсат етіледі деген түсінік болды. 1982 жылы АҚШ Жоғарғы Соты «Нью-Йорк штаты мен Фербер» ісі бойынша шешім шығарды, ол үкіметке тіпті ұятты емес «балалар порнографиясын» таратуды конституциялық түрде тыйым салуға мүмкіндік берді. «Сент-Мартинс Пресс» баспасы кітапты қайтарып алды, өйткені олар «Маған көрсетіңіз!» кітабы порнографиялық емес деп сенгенімен, оны қорғауға заңдық шығындарды көтере алмайтындықтарын және кітапты сатқан өз қызметкерлері мен/немесе сатушыларды қылмыстық қудалау қаупін қабылдағылары келмеді. Сот Нью-Йорк апелляциялық сотының «Халық Пауыл Айра Ферберге қарсы» шешімін жоққа шығарды, онда Бірінші түзетуге сәйкес ұятты емес жыныстық бейнелерді тарату қорғалады деп айтылған. «Маған көрсетіңіз!» кітабы Фербер ісінің тікелей тақырыбы болмаса да, кітап екі тараптың да сот процесінде маңызды рөл атқарды және АҚШ Жоғарғы Соты алдындағы ауызша дәлелдемелерде елеулі үлес қосты. Кітаптың туған жері – Германияда алғашқыда бірнеше марапаттарға ие болды, тіпті шіркеу ұйымдарынан да, бірақ жаңадан пайда болған «моральдық көпшіліктің» күшейген қысымына байланысты баспагерлер мен МакБрайд 1996 жылы оны нарықтан алып тастауды шешті. Ол кезде жеті тілде бір миллионнан астам данасы сатылған еді. Германияда кітап ресми түрде тыйым салынбады. Ол жердегі кітапханаларда кітаптар сақталады және басылған түпнұсқалары коллекционерлердің жоғары бағасына ашық сатылады. Жаңа Зеландияда кітапқа 1976 жылы «Ұятсыз басылымдар» трибуналы тыйым салды. 1996 жылы бұл тыйым күшінде қалды.

Сыни қабылдау

Көрсетші! жарық көрген кезде бұқаралық ақпарат құралдарында әртүрлі пікірлер қалыптасты. Лос-Анджелес Таймс газеті фотосуреттерді "әдемі, изяшар, тартымды және сәнді" деп сипаттады, бірақ болған жағдайды едәуір төмен бағалап, кітап "көтеріліске ұшырауы мүмкін" екенін болжады. Ал "Вашингтон пост" газеті фотосуреттерді "әдемі, шабуылдай, ойсыратып жіберуші, және құмарландыратын" деп бағалап, "Көрсетші!" кітабының тек "авангардты" ата-аналарға ғана қолайлы екенін мәлімдеді. Нью-Йорк Таймс газетіндегі рецензент Линда Вулф кітапты "балаға зиян келтіретін әзіл" деп атап, одан да кескілеу пікір білдірді. "Чикаго Трибьюн" газетінің рецензенті Кэрол Клейманның 13 жасар қызы былай деді: "Мен өзім үшін бұл кітапқа тым үлкенмін. Бірақ соңғы бөлімі, суреттері жоқ бөлімі, оқуға қызықты көрінеді. Кітап кішкентай балаларға жарайды, себебі олар әлі қоғамның "жаман" дейтін нәрселерді білмейді. Білесіз бе, мен ата-аналар үшін уайымдаймын. Олар әлі дайын емес".

Соңғы сын-пикірлер

2005 жылы Amazon-да доктор Рассел А. Род жазған шолуда кітап "ана сүтімен тамақтандыру, жасөспірім шақ, ересектеу кезеңдегі өзгерістер, етеккір, жыныстық анатомия, жүктілік, мастурбация, контрацепция, жыныстық мінез-құлықтың бұзылулары және жекелеме аурулар мәселелерін тиісті деңгейде зерттейді. [ ] Мен осы суреттелген нұсқаулыққа теңестірілетін және жыныстық тәрбиедегі қажеттіліктерді осылай жақсы қанағаттандыратын басқа кітапты білмеймін". Д. Ф. Янсен бұл кітапты 20 ғасырдың соңындағы ата-аналарға ауызша беріліп келген ақпаратты бейнелеуге мүмкіндік берген визуалды және мәтіндік революцияның бір шегіне жатқызады. Ол бұл туынды балалық шақтағы сексуалдық қатынасты "әлде де ашық" бейнелегені үшін емес, керісінше, суреттің мәтінге басымдығы үшін бұрмалаушы деп санайды. Оның пікірінше, бұл жұмыс "осылай қарастырылған 'алғашқы көріністерді' патологиялаудың ұзақ тарихы бар мәдениеттен туындаған", және бұл тарих әсіресе Уилл Макбрайдтың еңбектерінде айқын көрінеді. Кітап "Сексуалдық білім беруді бейнелеу" тақырыбындағы мақалада талданған (Дискурс журналы, 27-том, 4-сан / 2006 жылғы желтоқсан). 2016 жылы Пенсильвания штаты университетінің PhD, Риторика, сексуалдық және гендер саласындағы тәуелсіз зерттеуші Брет Л. Лансфорд «Ана мен әке үйленген және балалар кітаптарындағы сексуалдық туралы басқа жаратылыс мифтері» атты мақаласын жазды, ол «Балалар әдебиетінің риторикалық күші» журналында жарияланды. Ол бірнеше балалар кітаптарын қарастырды, соның ішінде Питер Мейлдің кітабын Уилл Макбрайдтың «Маған көрсет!» кітабымен салыстырып, әр кітаптың мәтіндік және визуалды тұрғысынан артықшылықтары мен кемшіліктерін атап өтті. Лансфорд мақаласын аяқтағанда, "балалар оқитын кітаптар олардың болашақта өмір сүретін әлемді қалыптастыруға көмектеседі" деді.