Кіріспе

Омоа – Гондурас мемлекетіндегі Кортес департаментіне қарасты, 10 550 адам тұратын қала және муниципалитет (2023 жылғы мәлімет). Омоа Кариб теңізі жағалауындағы Пуэрто-Кортес қаласынан батысқа қарай 18 шақырым қашықтықта, сол аттас шағын шығанақта орналасқан.

География

Омоа – Гондурас Республикасының Солтүстік-Батыс Кариб теңізі жағалауында орналасқан муниципалитет және шағын қала. Оның аумағы 382,8 км² және шамамен 30 000 адам тұрады.

Тарих

1536 жылы Омоа Педро де Альварадо Луис дель Пуэртоға, жақын жердегі Чачагуала үнді қаласымен бірге, шағын "пуэбло де индиос" ретінде бөлінді; 1582 жылы Омоа тұрақты қауым ретінде тоқтатылды. Кариб теңізінің Орталық Америка жағалауындағы жағалау қалаларына жасалған қайта-қайта шабуылдар 1590 жылы Испания Корольдігін Гватемаланың Капитандық генерал-майорлығы үшін Испанияға тауар экспорттауға жарамды жаңа қорғанысты порт іздеуге итерді. Антонеллидің бастапқы зерттеуі және одан кейінгі көптеген зерттеулердің барлығы Трухильоның батысындағы (онда бұдан бұрыннан бекініс болған) жағалаудағы Омоа шығанағын ең қорғанысты орын деп көрсетті. Омоа 1752 жылы испан отарлық қаласы ретінде қайта құрылды. Гондурас сол кездегі губернаторы Панталеон Ибанез қалада аурухана, патшалық қазына ғимараты, шіркеу, қоймалар, сарбаздар казармасы және офицерлерге арналған үйлер болатынын айтты. Қаланың өзі екі испан бекінісін (Эль-Реал және Сан-Фернандо-де-Омоа) салуға және оларды бастыруға арналған адамдарды қамтитын болды, олар шығанақты қорғайтын еді. Эль-Реалдың құрылысы 1752 жылы басталды және шамамен 1756 жылы аяқталды. Эль-Реал портын қорғау үшін пайдаланылды, ал оның жанында Сан-Фернандо-де-Омоаның әлдеқайда үлкен бекінісі салынды. Сан-Фернандо-де-Омоа шамамен 1774 жылы аяқталды. Бұл тарихи орынның басты мақсаты – Омоадан Испанияға жиі кететін Тегусигальпаның Сан-Мигель кендерінен шыққан күміс жүктерін бағыттап, қарақшылардан қорғау болды. Қызығы, пираттық әрекеттер едәуір азайғаннан кейін ғана бекініс құрылысы аяқталды. 1821 жылы Гондурас тәуелсіздік алғаннан кейін, бекініс 1950 жылдарға дейін Гондурас билігі тарапынан түрме ретінде пайдаланылды. 1779 жылы ағылшыздар қаланы қысқа мерзімге басып алып, 200 ғимаратты өртеп жібергені хабарланды. 18 ғасырдың соңында Омоада испандықтар, үндістер (көбінесе Орталық Гондурастан), құл африкалықтар (бекіністі салуға және күтіп ұстауға жұмылдырылған төрт құл шарттары бойынша), мулаттар және бос қара нәсілділер (көбінесе Белизден қашқан ағылшын құлдары) тұрды. Ұзақ жылдар бойы Омоа Гондурастың ең маңызды порттарының бірі болды. Дегенмен, 1820 жылдары оның маңызы азайды, себебі орын бірнеше рет өрттен қирады, шығанақ тұншықты, ал жақын маңдағы Пуэрто-Кортес дами бастады. Содан кейін 1880 жылдары Пуэрто-Кортес пен Сан-Педро-Суланы байланыстырған алғашқы теміржол салынды, Омоа балық аулау ауылына дейін кеміді.

Экономика

Тарихи тұрғыдан алғанда, Омоа мал шаруашылығымен айналысқан, және малдың көп бөлігі Гондурас қажеттіліктері үшін өсірілген. Омоада ірі балық аулау индустриясы дамыған. Табыстың басқа да көздері – туризм және Сан-Фернандо бекінісі, Орталық Америкадағы ең ірісі және Америкадағы сақталған отарлық бекіністердің санатындағы бірі.

Омоаның Сан-Фернандосы

Омоаның ең көрнекті ерекшелігі – Сан-Фернандо-де-Омоа форты, 18 ғасырдағы испан форты, бірақ онда екі форт бар. Ескі Реал форты 1752 жылы салынды және 1759 жылы қайта жаңартылды. Реал фортының қасында Сан-Фернандо-де-Омоа форты 1756 жылдан 1775 жылға дейін салынды. 1757 жылы испан әскери-теңіз флоты үшін 18 зеңбірекпен жабдықталған пакебот (paquebote) салынды, ол да Сан-Фернандо деп аталды. 15 қазан күні 1779 жылы Корольдік флоттың кемелері Гондурас жағалауына келген шағын эскадрильямен бірге болды. Олармен бірге , , шхуна және басқа да кішкентай кемелер жүрді, олар Дульсе шығанағында қазына кемелерін тоқтатуға үміттенеді. Олар Сан-Фернандо-де-Омоа фортының қаруларының қорғауында баспана тапқан екі испан кемесін тапты және қаланы теңізден басып алуға сәтсіз тырысты. Олар Сент-Джорджден испандықтарды қуған шлюпкалар мен әскер тасымалдау кемелерімен кездесті. 16 қазанда, кемелерден теңізшілер мен мортықтар, Корольдік ирланд полкінің отряды және 250 Баймендер Омоаға құрлық жолымен шабуыл жасау үшін Пуэрто-Кабаллого 9 шақырымдай жерге түсті. Олар батпақты жерлерден, содан кейін жабайы, таулы аймақтардан өтудің қиындықтарын дұрыс бағаламады және түні бойы үш шақырым ғана жүрді. Бірақ, келесі күні кешке қалаға жеткенде, ол тез құлады, бірақ Баймендер көтерілу сатыларын тастап кеткендіктен, фортты алу мүмкін болмады. Шабуыл кезінде оларға Шарон мен Лоуэстоффтан атыспен көмектесті, соңғысы жақынға жақындауға тырысқанда біраз уақытқа тоқталып, қиын жағдайға түсті. Теңізден жасалған бомбалау, Помонадан алынған бірнеше зеңбіректердің атысымен күшейтілді, 19 қазан күні түнде жалғасты, бұл гарнизонды фортқа жасырын кірген теңізшілер, мортықтар мен сарбаздардың шабуыл тобын байқамауға мүмкіндік берді. Көтеріліс толығымен ойдағыдай болды және британдықтардың тек алты ғана жаралысы болды. Фортта және екі қазына кемесінде табылған қазынаның құны шамамен екі миллион долларға бағаланды. Фортта екі жүз елу квинтал (14 тоннаға тең) сынап та табылды. Форттың өзі қараша айының соңында испандықтардың қарсы шабуылы басталар алдында британдықтар тастап кетті. Британдықтардың бомбалауынан қалған кратерлер әлі күнге дейін форттың қабырғаларында көрініп тұр. Омоа – аймақ тәуелсіздік алғаннан кейін Орталық Америкадағы соңғы испан бекінісі болды. Испандық фортты полковник Хуан Галиндо басқаратын Орталық Америка республикашылары басып алды. Форт 1974 жылы «Фифи» дауылынан кейін қаланы қиратқаннан кейін сақталып қалған аздаған құрылымдардың бірі болды және кейіннен құтқару операцияларының орталығы болды.