Окотило (Fouquieria splendens) – АҚШ және Мексиканың шөл далаларында өсетін гүлді өсімдік. Жаңбырдан кейін жапырақ жасайды, биіктігі 10 метрге жетеді.🌵🏜️
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Гүлді өсімдік түрі
Species of flowering plant
Fouquieria splendens
Fouquieria splendens
Fouquieria splendens (көбінесе оқотилло /Q//k//@//'//t//i://j//ou/ деп аталады, сондай-ақ баугивип, кочвип, шамшырақ, слимвуд, шөлдік коралл, Якобтың таяғы, Якоб кактусы және жүзімді кактус деп те аталады) – Оңтүстік-Батыс АҚШ-тың (Оңтүстік Калифорния, Оңтүстік Невада, Аризона, Нью-Мексико, Техас) Мохаве шөлінде, Соноран шөлінде, Чихуахуа шөлінде және Колорадо шөлінде өсетін өсімдік, сондай-ақ Солтүстік Мексикада (Идальго және Геррероға дейін) таралған. Оқотилло жартылай сұйық және шөл өсімдігі болғанымен, кактустарға қарағанда шай өсімдігі мен көкжидекке жақын туыс. Жылдың көп бөлігінде өсімдік ірі, тікенді, «өлген» сабақтардан тұратын сияқты көрінеді, бірақ жақыннан қарағанда сабақтарының бір бөлігі жасыл екені байқалады. Жаңбыр жауған кезде өсімдік тез арада кішкентай (2–4 см), жұмыр жапырақтармен жапырақталып, апталарға, тіпті айларға созылуы мүмкін. Жеке сабақтың диаметрі түбінде 5 см-ге жетеді, ал өсімдіктің биіктігі 10 м (33 фут) дейін жетеді. Өсімдік түбінде өте көп бұтақтарға бөлінеді, бірақ одан жоғары бұтақтары тік және сирек тармақталады. Егілген өсімдіктерде қосымша бұтақтар болмауы мүмкін. Жапырақ сабақтары қатайып, доғал тікендерге айналады, ал жаңа жапырақтар тікеннің түбінен шығады. Ақырқы жапырақтары көктемде, жазда және кейде күзде жаңбырдан кейін жарқырап қызыл түспен гүлдейді. Гүлдер әрбір жетілген сабақтың ұшында жинақырақ орналасқан. Жеке гүлдер шамалы зигоморфты және оларды құсқұстар мен жергілікті ағаш аралары тозаңдатады.
Fouquieria splendens (commonly known as ocotillo /Q//k//@//'//t//i://j//ou/ , but also referred to as buggywhip, coachwhip, candlewood, slimwood, desert coral, Jacob's staff, Jacob cactus, and vine cactus) is a plant indigenous to the Mojave Desert, Sonoran Desert, Chihuahuan Desert and Colorado Desert in the Southwestern United States (southern California, southern Nevada, Arizona, New Mexico, Texas), and northern Mexico (as far south as Hidalgo and Guerrero). While semi succulent and a desert plant, Ocotillo is more closely related to the tea plant and blueberries than to cactuses. For much of the year, the plant appears to be an arrangement of large spiny dead sticks, although closer examination reveals that the stems are partly green. With rainfall, the plant quickly becomes lush with small (2–4 cm), ovate leaves, which may remain for weeks or even months. Individual stems may reach a diameter of 5 cm at the base, and the plant may grow to a height of 10 m (33 ft). The plant branches very heavily at its base, but above that, the branches are pole like and rarely divide further. Specimens in cultivation may not exhibit any secondary branches. The leaf stalks harden into blunt spines, and new leaves sprout from the base of the spine. The bright crimson flowers appear especially after rainfall in spring, summer, and occasionally fall. Flowers are clustered indeterminately at the tips of each mature stem. Individual flowers are mildly zygomorphic and are pollinated by hummingbirds and native carpenter bees.
Тарату
Окотилло АҚШ-тың оңтүстік-батысынан бастап Мексиканың орталық бөлігіне дейінгі шөлді аймақтарда таралған. Ол көбінесе тасты құрғақ топырақта өседі.
Ocotillo occurs in desert regions of southwestern United States through central Mexico. It grows in dry, generally rocky soils.
Өсіру
Окотиллоны жыл бойы күтіммен отырғызуға болады. Ең жақсы өсімдіктер сабақ кесінділерінен және тұқымдардан құмыраларда өсірілген. Ірі, тамыры ашық қалған өсімдіктерді ауыстырудың нәтижесі шамалы. Оларды бастапқы тереңдікте және кактустар сияқты, бастапқы бағыты бойынша отырғызу керек: өсімдіктің бастапқы оңтүстік жағы, күнге және ыстыққа көбірек төзімді болғандықтан, қайтадан жарқыраған, ыстық оңтүстікке қарауы тиіс. Егер олардың бағыты белгіленбесе, сәттілік те шектеулі болады.
Ocotillo can be planted year round with care. Ideal plants have been grown in pots from stem cuttings and from seed. Transplanting large bare root plants has marginal success. They should be planted to the original growing depth and, as with cacti, in their original directional orientation: the original south side of the plant, which has become more heat and sunlight resistant, should again face the brighter, hotter southern direction. If their direction is not marked, success is again limited.
Қолданылуы
Окотиллоның жеке сабақтары кейде туған жерінде қоршау үшін тіректер ретінде қолданылады және көбінесе тірі қоршау құру үшін тамыр жарады. Окотиллоның жеңіл салмағы мен ерекше пішіні болғандықтан, оның тармақтары таяқ немесе серуен таяғы ретінде пайдаланылады. Жаңа гүлдер кейде салатқа қосылады және ащы дәмі болады. Гүлдер жиналып, кептіріліп, шәй дайындауға қолданылады. "Шөл және каньон батысының дәрілік өсімдіктері" (Museum of New Mexico Press баспасының 1989 жылы жарық көрген кітабы) кітабында, жаңа қабықты ұсақ-түйек кесіп немесе турап, 1/2 дюймдық бөліктерге бөліп, жаңадан алынған қабықтан түйіндеме жасауға болады делінеді. Ол сұйықтық жиналу салдарынан туындаған симптомдарға көмектеседі және жұқа ішектің лимфалық тамырлары арқылы ішектерден мезентериялық лимфа жүйесіне сіңіріледі. Бұл висцеральды лимфаның көкірек түтікшесіне жақсырақ ағып кетуін қоздырады және лимфа жүйесіне диеталық майдың сіңірілуін жақсартады деп саналады. Шаруашылық шаршаңқыны жеңілдету үшін гүлдер мен тамырлары бар суға шомылу пайдалы. Американың жергілікті халықтары қан кетуді тоқтату үшін окотилло гүлдері мен тамырларын жаңа жараларға қояды. Окотилло жөтелді, буын ауруын, варикозды тамырларды, зәр жолдарының инфекцияларын, жатыр мойнының варикоздығын және қарын безінің қатерсіз ісіктерін жеңілдету үшін де қолданылады.
Individual ocotillo stems are sometimes used as poles as a fencing material in their native region, and often take root to form a living fence. Due to their light weight and interesting pattern, ocotillo branches have been used for canes or walking sticks. Fresh flowers are sometimes used in salads and have a tangy flavor. Flowers are collected, dried, and used for tisanes. According to Medicinal Plants of the Desert and Canyon West (a book published in 1989 by Museum of New Mexico Press), a fresh bark tincture can be made by chopping or snipping freshly removed bark into 1/2 inch pieces. It is said to be useful for those symptoms that arise due to fluid congestion and to be absorbed from the intestines into the mesenteric lymph system by way of the lacteals of the small intestinal lining. This is believed to stimulate better visceral lymph drainage into the thoracic duct and improve dietary fat absorption into the lymph system. Bathing in water that contains crushed flowers or roots has been used to relieve fatigue. Native Americans place the flowers and roots of ocotillo over fresh wounds to slow bleeding. Ocotillo is also used to alleviate coughing, achy limbs, varicose veins, urinary tract infections, cervical varicosities, and benign prostate growths.