Кіріспе
Кеңес Одағының алғашқы ғарышқа сапарынан бері 47 елдің азаматтары ғарышқа ұшқан. Әр ұлт үшін алғашқы миссияның ұшырылған күні тізімделген. Тізім адамның ұлттығына, миссия барысындағы азаматтығына сүйене отырып жасалған. 48 елдің арасында тек 7-сі ғана әйелдермен "алғашқы сапар жасағандар" (Ұлыбритания үшін Хелен Шарман 1991 жылы, Иран үшін Ануше Ансари 2006 жылы, Оңтүстік Корея үшін И Со Ён 2008 жылы, Египет үшін Сара Сабри 2022 жылы, Антигуа және Барбуда үшін Кейша Шахаф және Анастасия Майерс 2023 жылы, Пәкістан үшін Намира Салим 2023 жылы, Беларусь үшін Марина Василевская 2024 жылы) өкілдік еткен. Тек үш ел (КСРО/Ресей, АҚШ, Қытай) өздерінің экипажды ғарыш кемелерін ұшырды, ал кеңестік/ресейлік және американдық бағдарламалар басқа елдердің астронавттарына сапар жасауға мүмкіндік берді. Жиырма сегіз "алғашқы ұшу" кеңестік немесе ресейлік рейстерде, ал он сегіз – АҚШ рейстерінде орын алды.
Since the first human spaceflight by the Soviet Union, citizens of 47 countries have flown in space. For each nationality, the launch date of the first mission is listed. The list is based on the nationality of the person at the time of the launch. Only 7 of 48 countries have been represented by female "first flyers" (Helen Sharman for the United Kingdom in 1991, Anousheh Ansari for Iran in 2006, Yi So yeon for South Korea in 2008, Sara Sabry for Egypt in 2022, and Keisha Schahaff and Anastatia Mayers for Antigua and Barbuda in 2023, Namira Salim for Pakistan in 2023, Marina Vasilevskaya for Belarus in 2024). Only three nations (Soviet Union/Russia, U. S., China) have launched their own crewed spacecraft, with the Soviets/Russians and the American programs providing rides to other nations' astronauts. Twenty eight "first flights" occurred on Soviet or Russian flights while the United States carried eighteen.
Уақыт шкаласы
Ескерту: Барлық көрсетілген күндер UTC уақыты бойынша берілген. Қалың әріппен белгіленген елдер тәуелсіз адаммен ғарышқа ұшу мүмкіндігіне қол жеткізген. № Аты Жолының күні (UTC) 1960-жылдар 1 Юрий Гагарин «Восток-1» 12 сәуір 1961 2 Алан Шепард MR 3 5 мамыр 1961 1970-жылдар 3 Чехословакия Социалистік Республикасы Владимир Ремек «Союз-28» 2 наурыз 1978 4 Польша Халық Республикасы Мирослав Гермашевский «Союз-30» 27 маусым 1978 5 Зигмунд Йен «Союз-31» 26 тамыз 1978 6 Болгария Халық Республикасы Георги Иванов «Союз-33» 10 сәуір 1979 1980-жылдар 7 Венгрия Халық Республикасы Берталан Фаркас «Союз-36» 26 мамыр 1980 8 Фам Туан «Союз-37» 23 шілде 1980 9 Арнальдо Тамайо Мендес «Союз-38» 18 қыркүйек 1980 10 Моңғол Халық Республикасы Югдердемидийн Гуррагчаа «Союз-39» 22 наурыз 1981 11 Румыния Социалистік Республикасы Думитру Прунару «Союз-40» 14 мамыр 1981 12 Жан-Луп Кретьен «Союз-T 6» 24 маусым 1982 13 Ульф Мербольд STS 9 28 қараша 1983 14 Ракеш Шарма «Союз-T 11» 3 сәуір 1984 15 Марк Гарно STS 41 G 5 қазан 1984 16 Сұлтан әл Сауд STS 51 G 17 маусым 1985 17 Вуббо Оккелс STS 61 A 30 қазан 1985 18 Родольфо Нери Вела STS 61 B 26 қараша 1985 19 Мухаммед Фарис «Союз-TM 3» 22 шілде 1987 20 Ауғанстан Демократиялық Республикасы Абдул Ахад Моманд «Союз-TM 6» 29 тамыз 1988 1990-жылдар 21 Тоёхиро Акияма «Союз-TM 11» 2 желтоқсан 1990 22 Хелен Шарман «Союз-TM 14» 25 сәуір 2002 23 Илан Рамон STS 107 16 қаңтар 2003 24 Ян Ливэй «Шэньчжоу-5» 15 қазан 2003 25 Маркос Понтес «Союз-TMA 8» 30 наурыз 2006 26 Ануше Ансари «Союз-TMA 9» 18 қыркүйек 2006 27 Кристер Фуглесанг STS 116 10 желтоқсан 2006 28 Шейх Музафар Шукор «Союз-TMA 11» 10 қазан 2007 29 И Со Ён «Союз-TMA 12» 8 сәуір 2008 2010-жылдар 30 Андреас Могенсен «Союз-TMA 18M» 2 қыркүйек 2015 31 Айдын Аимбетов 32 Хазза Әл Мансури «Союз-MS 15» 25 қыркүйек 2019 2020-жылдар 33 Крис Бошуизен Blue Origin NS 18 13 қазан 2021 34 Марио Феррейра Blue Origin NS 22 4 тамыз 2022 35 Сара Сабри 36 Кейша Шахафф Анастасия Майерс Galactic 02 10 тамыз 2023 37 Намира Салим Galactic 04 6 қазан 2023 38 Түркия Алпер Гезеравджи Axiom Mission 3 18 қаңтар 2024 39 Беларусь Марина Василевская «Союз-MS 25» 23 наурыз 2024