Кіріспе
Нигериялық әлем чемпионы боксшы (1929–1971)
Дик Тайгер (нағыз аты Ричард Ихету; 14 тамыз 1929 – 14 желтоқсан 1971) – нигериялық кәсіпқой боксшы, орта және жеңіл салмақтағы әлем чемпионаттарын жеңіп алған. Тайгер бокс мансабын дамыту үшін Англияның Ливерпуль қаласына, содан кейін АҚШ-қа көшкен. Тайгер игбо тайпасынан шыққан және Нигерия азамат соғысы кезінде Биафра армиясында лейтенант болып қызмет етті, негізінен әскерлерді қолға түйіскен шайқасқа дайындады. 1991 жылы Тайгер Халықаралық бокс құрмет залына енгізілді. "The Ring" журналы оны 1962 және 1965 жылдары "Жылдың боксшысы" деп атады, ал Америка бокс жазушылары қауымдастығы (BWAA) 1962 және 1966 жылдары осы құрметті атаны берді. 1996 жылы Тайгер 1960-шы жылдардың ең үздік боксшыларының бірі деп танылды, ал 1998 жылы "XX ғасырдың ең үздік боксшылары" кітабына енгізілді. 2002 жылы "The Ring" журналы Тайгерді соңғы 80 жылдың ең үздік 31 боксшысы деп салады. Оның 1962 жылы әлем чемпионатында алғашқы жеңісі 2020 жылы Premium Times журналы бойынша Нигерия спорт тарихындағы 1960 жылдан бергі ең есте қаларлық 15-ші оқиға деп танылды, бұл жарыс спортымен байланысты ең жоғары рейтингті оқиға.
Кәсіби мансап
Тайгер екі рет орта салмақтағы абсолютті әлем чемпионы атанды және 1950-жылдардағы бокс индустриясының төмендеу кезеңінде бокс спортын сақтап қалуға көмектесті. Тайгер 1962 жылғы 23 қазанда Джин Фулмерді жеңгенде WBA орта салмақтағы титулын жеңіп алды, ал 1966 жылы Пуэрто-Риколық Хосе Торресті жеңіп, жартылай ауыр салмақтағы титулға ие болды. Алайда, бұл жетістіктерге дейін Тайгер нашар басқарудың және одан туындаған жарнамалаудың жетіспеушілігінің құрбаны болған сияқты. 1957 жылы Ливерпульді өзінің негізгі базасы ретінде пайдаланып, Тайгер аз ақшаға төменгі деңгейдегі жекпе-жектерге қатысты. Бірақ Шордич қалалық залында танымал фаворит Терри Даунзға қарсы күрескенде, ол алты раундтан кейін ТКО арқылы жеңіске жетті. Жаңа басшылар оның стиліндегі "кейбір қателіктерді" түзетуге тырысты, және бір жыл ішінде Тайгер 19 жекпе-жектің 17-сін жеңіп, британдық орта салмақтағы титулға ие болды. 1959 жылы тәуелсіз Джерси Джонс басшылығымен Тайгер Америкаға келді, мұнда ол жаңа қиындықтармен бетпе-бет келді. Джерси Джонс Мэдисон Сквер Гарденнің ықпалына қарсы тұрып, Тайгер үшін өзі келісімдер жасады, бұл олардың екеуіне де қысқа мерзімде шығын әкелді. Альберта штатының Эдмонтон қаласында өткен тәуелсіз жарыста Тайгердің Империя белбеуі жергілікті қарсыласы Уилф Гривске қарсы күресте күмәнді 15-раундтық шешіммен жеңіліске ұшырады. Шешім алғаш тең деп жарияланды, наразы болған Джонс карталарды қайта санауды талап етті, бірақ нәтижесі керісінше болды, Тайгердің үстемдік еткен жекпе-жегі Гривстің жеңісі деп танылды. Тайгер адал және принципті болғандықтан, оның осындай ізгілікке жауап берушілік таба алмады, әсіресе Солтүстік Америкада. 1962 жылы Детройттегі Генри Хэнкке қарсы Тайгердің өнерін көрген А. Лайблинг оның сыртқы түрін былай сипаттады: "көкдесі ескірген қара кеңседегі сейф сияқты, жіңішке белге, үлкен жамбас пен жіңішке аяқтарға дейін төмендейді; ол классикалық бокспен айналысты, соққының басында қолын денесіне тығыз ұстады, оның қатаң әдістемелік соққылары қысқа доғалар мен түзу сызықтармен қозғалды". Тайгердің замандастары да осы сипаттаманы, бірақ қарапайым тілмен айтты. Джин Фулмер: "Тайгер мықты жігіт еді. Мен Нигерияға онымен күресуге бардым, және әрине, онда не болғанын білмеймін. Ол мені жеңді. Ол мені қатты жеңді. Менің анам мен әкем судья және төреші бола алатын, мен бір раундты жеңе алмас едім". Джоуи Джиарделло: "Мен Дик Тайгерге алғыс айтамын, өйткені Дик Тайгер ер адам еді және Дик Тайгер маған (титул үшін мүмкіндік) берді. Ол маған беруге міндетті емес еді. Ол оны басқа біреуге бере алатын еді". Джиарделлоның саркастикалық пікірі Тайгерге замандас жауынгер ретінде құрмет көрсетті. Екі жұп барлығы төрт рет жекпе-жек өткізді, соңғы екеуі орта салмақтағы титул үшін болды. Барлық жекпе-жектер соңына дейін барысты, яғни уақыт бойынша Дик Тайгер мен Джоуи Джиарделло екі жарым сағат бойы бетпе-бет айтысты. Соңғы кездесулердің бірінен бұрын, пресса Джиарделлоның, классикалық боксшының Тайгермен ұрыстар алмасуды жоспарлап отыр ма деп сұрағанда, Джиарделло: "Мен онымен марка алмаспаймын" деп жауап берді. Тайгердің адам және жауынгер ретінде көптеген ескертпелері оның адал, ізгі, жай адам екенін көрсетеді. Күдіксіз, батыстың "баспасөздің күші" немесе Мэдисон Авенюі оған әсер етпеді. Жарысқа қатысқан Джоуи Арчер, ерекше жылдамдығы бар ғалым орта салмақтағы Тайгерге бағытталған шағын жарнамалық науқанды бастады. "Мен орта салмақтамын, мен сізбен бірге жекпе-жекте болған әр адамды жеңдім" сияқты сөздерді пайдаланған жарнамалар Арчерге титулдық жекпе-жек алу үшін сенсация және толқын жасау үшін қолданылды. Тайгер Эмил Гриффитпен күресуге келісімшарт жасасқан болатын, ал Арчердің жарнамасында: "Орта салмақ чемпионы ең жақсы орта салмақпен (уэлтер емес) кездесуі керек" деп ескертілген. Арчер өзінің ісін ток-шоуларда, тіпті Нью-Йорк Daily News газетінде жалғастырды, Бронкстағы зоопаркта ашулы, қамалған жолбарысты келекелеп тұрған суретке түсті. Бұл жарнама Тайгерге кері әсер етті ме, оның мақтанышына әсер етті ме, тарих білмейді. Эмил Гриффит Тайгердің орта салмақтағы белбеуін жеңіп алғаннан кейін, Тайгер оқиғаның қатысушысы болмай қалды. Джоуи Арчер өзінің назарын басқа жаққа аударды және 1966 жылдан бастап Тайгер жартылай ауыр салмақта жарысқа шықты. Жозе Торресті жеңіп титул жеңіп алғаннан кейін, Тайгер Торрес пен Монтаналық Роджер Роузеге қарсы титулын қорғады, бірақ Альбукерке, Нью-Мексикалық Боб Фостерге қарсы жеңіліске ұшырады, оны кейде тәжірибелі деп сипаттаса да, оның өмірі 26 жаста және 33 жекпе-жегі бар еді. Тайгерге 40-қа жуық жасқа келгенде, оның соңғы төртінші жекпе-жегі болды. Фостер Тайгерді бір соққымен жеңген сол қанатын 1975 жылы "Соңғы 25 жылдың 10 ең қауіпті соққысы" деп бағалады. Бір соққымен нокауттың күші Гарден промоутерлеріне соншалықты әсер етті, олар рематчтың табыссыз болатынын сезінді. Бұл жағдай Тайгерді тәжін қайтару үшін күресуге мәжбүр етті, оны өсіп келе жатқан Франки ДеПауламен жұптастырды, ол бес қатарынан нокаутпен жеңіске жеткен еді. Фостерге қарсы іліккенге дейін өткен жекпе-жек алғашқы төрт раундта екі боксшы да екі рет құлаған қанды соғыс болды және Ring журналы "Жылдың жекпе-жегі" деп танылды. Дик Тайгер жеңіске жеткенімен, өзінің қабілетін дәлелдегенімен, Америка тарапынан жамандыққа ұшыраған сияқты көрінді, өйткені оны жеңген Франки ДеПаула Боб Фостерге қарсы мүмкіндік алды.
Joey Giardello: "I thank Dick Tiger because Dick Tiger was a man and Dick Tiger gave (a title shot) to me. He didn't have to give it to me. He could have give it to somebody else." An additional comment from Giardello, in the form of a sarcastic bon mot, showed contemporary respect for Tiger as a fellow battler. The pair fought four times in all, the last two of these in swapping the middleweight title. Every fight went the distance, meaning that in terms of time, Dick Tiger and Joey Giardello contended face to face for two and a half hours. Prior to one of these latter encounters, when asked by the press if Giardello, a classic boxer, planned to trade punches with Tiger, Giardello squelched this with, "I wouldn't trade stamps with him." Numerous accounts of Tiger as both man and fighting man, describe a solid, decent, un nuanced person. Unsurprisingly, a very Western gimmick, the literal "power of the press", or perhaps of Madison Avenue, appears lost on him. Contender Joey Archer, a scientific middleweight of uncommon speed, launched a small space ad campaign directed at Tiger. The ads, using copy such as "I'm a middleweight, and I've licked every man I ever fought, including you", were employed to create a sensation and perhaps a groundswell toward securing Archer a title fight. Tiger had already signed to fight Emile Griffith, and an Archer ad admonished, "The Middleweight Champion should meet the best middleweight (not a welterweight)." Archer carried his cause to talk shows, even to the New York Daily News, was photographed taunting an angry, caged tiger at the Bronx Zoo. Whether this bombast registered in any negative way, or even impacted Dick Tiger's pride, history never discovered after Emile Griffith won Tiger's middleweight belt from him, making Tiger a non player in the drama. Joey Archer shifted his attentions and, from 1966, Tiger campaigned as a full light heavyweight. After decisioning Jose Torres to win title honors, Tiger then defended his crown against Torres and Montanan Roger Rouse, before coming up short against Bob Foster of Albuquerque, New Mexico, sometimes described as a veteran, although he was only 26 with 33 fights. Tiger was the veteran, at nearly 40 and his 4th last fight The left hook Foster used to dethrone Tiger in an instant, was rated among "The 10 Deadliest Punches of the Last 25 Years" in 1975. The power in the one punch K. O. made such an impact upon Garden promoters, it was felt that a rematch would do poor business. This attitude forced Tiger to contend for the right to regain his crown, and saw him matched against up and comer Frankie DePaula, who was coming off five consecutive knockouts. The fight to qualify against Foster was, for its first four rounds, a war which saw both men go down twice, and was selected by Ring magazine as "Fight of the Year". Though Dick Tiger took the decision, having proved his mettle, ill treatment on the American side seemed to cling, as Frankie DePaula, the man he had defeated, was inexplicably given the chance at Bob Foster.
Зейнеткерлік және өлім
Тайгер Нигериядағы үйінен Ливерпульге, Батыс Англияға және карьерасының соңғы жылдарында АҚШ-қа сапар шегіп, боксқа зор үлес қосты. Бокстан зейнетке шыққаннан кейін Тайгер Нью-Йорктегі Метрополитен өнер мұражайында күзетші болып жұмыс істеді. Бір күні ол арқасында күшті ауырсыну сезінді. Дәрігерлер тексергеннен кейін, оған бауыр қатерлі ісігі диагнозы қойылды. Ол Нигериядағы Биафра қозғалысына қатысқандығы үшін үкімет тарапынан елге кіргізілмейтін тізімге алынған еді; алайда, Нигерияға оның денсаулығы туралы хабар жеткеннен кейін бұл шектеу дереу алынып тасталды. Ол 1971 жылдың 14 желтоқсанында Нигерияның Аба қаласында 42 жасында бауыр қатерлі ісігінен қайтыс болды.
Кәсіби бокс жазбасы
Жоқ (Номер)НәтижеТізімдегі жазбаҚарсыласТүріРаунд, уақытКүніОрныЕскертулер82Жаңылды60–19–3Эмиль ГриффитUD1015 шілде, 197081Жеңіс60–18–3Энди КендаллUD1014 қараша, 196980Жеңіс59–18–3Нино БенвенутиUD1026 мамыр, 196979Жеңіс58–18–3Фрэнк ДеПаулаUD1025 қазан, 196878Жаңылды57–18–3Боб ФостерKO4 (15), 24 мамыр, 196877Жеңіс57–17–3Роджер РаусTKO12 (15), 17 қараша, 196776Жеңіс56–17–3Хосе ТорресSD1516 мамыр, 196775Жеңіс55–17–3Абрахам ТомикаTKO5 (10)5 ақпан, 196774Жеңіс54–17–3Хосе ТорресUD1516 желтоқсан, 196673Жаңылды53–17–3Эмиль ГриффитUD1525 сәуір, 196672Жеңіс53–16–3Питер МюллерKO3 (10), 18 ақпан, 196671Жеңіс52–16–3Джои ДжарделлоUD1521 қазан, 196570Жеңіс51–16–3Рубин КартерUD1020 мамыр, 196569Жеңіс50–16–3Хуан Карлос РивероTKO6 (10)12 наурыз, 196568Жаңылды49–16–3Джои АрчерSD1016 қазан, 196467Жеңіс49–15–3Дон ФулмерUD1011 қыркүйек, 196466Жеңіс48–15–3Хосе Монон ГонсалесTKO6 (10)31 шілде, 196465Жаңылды47–15–3Джои ДжарделлоPTS157 желтоқсан, 196364Жеңіс47–14–3Джин ФулмерRTD7 (15), 10 тамыз, 196363Тең46–14–3Джин ФулмерSD1523 ақпан, 196362Жеңіс46–14–2Джин ФулмерUD1523 қазан, 196261Жеңіс45–14–2Генри ХэнкUD1031 наурыз, 196260Жеңіс44–14–2Флорентино ФернандесTKO6 (10)20 қаңтар, 196259Жеңіс43–14–2Уильям ПиккетUD1016 желтоқсан, 196158Жеңіс42–14–2Хэнк КейсиSD1015 мамыр, 196157Жеңіс41–14–2Эллсуорт ВеббKO6 (10), 15 сәуір, 196156Жеңіс40–14–2Джин АрмстронгTKO9 (10), 18 ақпан, 196155Жеңіс39–14–2Уилф ГривсTKO9 (15), 30 қараша, 196054Жаңылды38–14–2Уилф ГривсSD1522 маусым, 196053Жеңіс38–13–2Виктор СалазарMD101 сәуір, 196052Жеңіс37–13–2Джин АрмстронгUD1024 ақпан, 196051Жеңіс36–13–2Холли МимсMD1030 желтоқсан, 195950Жаңылды35–13–2Джои ДжарделлоUD104 қараша, 195949Жеңіс35–12–2Джои ДжарделлоUD1030 қыркүйек, 195948Жеңіс34–12–2Джин АрмстронгPTS102 қыркүйек, 195947Жаңылды33–12–2Рори КалхаунSD1017 шілде, 195946Тең33–11–2Рори КалхаунPTS105 маусым, 195945Жеңіс33–11–1Рэнди СэндиPTS1012 мамыр, 195944Жаңылды32–11–1Рэнди СэндиPTS1019 наурыз, 195943Жеңіс32–10–1Йоланд ПомпейPTS1014 қазан, 195842Жаңылды31–10–1Эллсуорт ВеббPTS1024 маусым, 195841Жеңіс31–9–1Билли ЭллауэйKO2 (8)1 мамыр, 195840Жеңіс30–9–1Пэт МаКатирKO9 (15)27 наурыз, 195839Жеңіс29–9–1Джонни РидKO6 (8)25 ақпан, 195838Жеңіс28–9–1Джимми ЛинасKO7 (8)3 ақпан, 195837Жеңіс27–9–1Жан РуэллеPTA813 қаңтар, 195836Жеңіс26–9–1Пэдди ДеларгиKO6 (10)28 қараша, 195735Тең25–9–1Пэт МаКатирPTS1011 қараша, 195734Жеңіс25–9Жан Клод ПуассонPTS1021 қазан, 195733Жеңіс24–9Фил ЭдвардсPTS109 қыркүйек, 195732Жеңіс23–9Алан ДинPTS825 маусым, 195731Жаңылды22–9Уилли АрмстронгPTS815 шілде, 195730Жеңіс22–8Мариус ДориTKO7 (8)4 маусым, 195729Жеңіс21–8Терри ДаунсTKO5 (8)14 мамыр, 195728Жеңіс20–8Джонни РидTKO2 (8)29 сәуір, 195727Жеңіс19–8Алан ДинPTS89 қараша, 195626Жаңылды18–8Алан ДинPTS618 қазан, 195625Жеңіс18–7Джимми ЛинасPTS82 шілде, 195624Жеңіс17–7Уолли СкоттTKO4 (8)28 мамыр, 195623Жеңіс16–7Алан ДинPTS810 мамыр, 195622Жеңіс15–7Деннис РоулиKO1 (8)3 мамыр, 195621Жаңылды14–7Джордж РоеPTS822 наурыз, 195620Жаңылды14–6Джимми ЛинасPTS81 наурыз, 195619Жаңылды14–5Герри МакНаллиPTS827 қаңтар, 195618Жаңылды14–4Алан ДинPTS68 желтоқсан, 195517Жеңіс14–3Болажи ДжонсонPTS831 тамыз, 195516Жеңіс13–3Джон АмаKO21 мамыр, 195515Жеңіс12–3Рахим ФагбемиPTS831 қаңтар, 195514Жеңіс11–3Коко КидKO61 қаңтар, 195513Жеңіс10–3Питер ОкптраKO81 қараша, 195412Жеңіс9–3Супер Хьюман ПауэрPTS818 шілде, 195411Жеңіс8–3Майти ДжоPTS612 маусым, 195410Жеңіс7–3Роберт НваннеKO21 ақпан, 19549Жаңылды6–3Томми УэстPTS629 қаңтар, 19548Жаңылды6–2Томми УэстRTD720 мамыр, 19537Жеңіс6–1Саймон ЭмеPTS81 ақпан, 19536Жеңіс5–1Блэки ПауэрPTS630 қаңтар, 19535Жеңіс4–1Лион РингTKO61 қаңтар, 19534Жаңылды3–1Томми УэстPTS1013 желтоқсан, 19523Жеңіс3–0Изи ДайнамайтKO11 қазан, 19522Жеңіс2–0Коко КидPTS81 қыркүйек, 19521Жеңіс1–0Саймон ЭмеKO21 қаңтар, 1952
Көркем әдебиет
1963 жылғы 29 тамызда Мэдисон Сквер Гарденде өткен, Дик Тайгердің үлкен басымдықпен жеңіске ие болары күтілген, бірақ Техас штатының Даллас қаласынан келген Том "Шекірек" Кейске ұтылған ойдан шығарылған жұдырықшайыс, Стивен Кингтің "11/22/63" уақыт саяхаты романының соңына жақын орын алады.
Теледидар
Америка телехикаясы "What's My Line?" атты бір эпизодында қонақ ретінде пайда болды (16 маусым, 1963 жыл). Сайыс төрешілері оның қызметін дұрыс тапты.