Кіріспе

Британдық сәулетші (шамамен 1673–1746)

Джон Джеймс (шамамен 1673 – 15 мамыр 1746) – британдық сәулетші, есімдері ең көп Лондон батысындағы Твикенхеммен байланысты. Ол Сент-Мария шіркеуін қайта жаңартып, Шотландияның мемлекеттік хатшысы Джеймс Джонсон үшін үй салды, кейіннен Орлеанс үйі деп аталды және бұзылып кетті. Говард Колвин оны "қабілетті сәулетші, бірақ оған шығармашылық фантазия жетіспейді, ал оның құрылыстары көбінесе қарапайым және дизайнында тәуекелсіз" деп бағалаған.

Өмір

Хэмпшир пасторының ұлы Джон Джеймс, ол Басингстоктегі Holy Ghost мектебінде оқыды, оның әкесі директор болып жұмыс істеді. 1690 жылы ол 1683–1706 жылдары Тақтың бас ағаш шебері болған Мэтью Банкске шәкірт болды, оның қызына үйленді және біраз уақыт Хэмптон-корт сарайында тұрды. Ол Гринвичте жұмыс істеді, 1718 жылы Хоксмурмен бірге Жұмыстар жөніндегі бірлескен хатшы болып тағайындалды, ол Хоксмурдың орнына Вестминстер аббаттығының құрылысын қадағалаушысы болды, онда ол Хоксмурдың батыс мұнарасын аяқтады. Осы аралықта ол Сент-Пол соборында бас ағаш шебері болып тағайындалды, онда ол сэр Кристофер Ренге көмектесті және 1723 жылы Сент-Пол соборының құрылысын қадағалаушысы болып оның орнына келді. 1734 жылы Ағаш шеберлерінің цехының басшысы болды. 1714 жылы ол Тивертон қаласындағы Сент-Джордж шіркеуін салу жұмысын бастады, ол 1733 жылы аяқталды. 1716 жылы ол Джеймс Гиббстің орнына 50 жаңа шіркеу салу жөніндегі комиссарлардың екі қадағалаушысының бірі болды, екіншісі Николас Хоксмур еді. Ол комиссарлар үшін бір шіркеуді жобалады – Hanover Square-дегі Сент-Джордж, және Хоксмурмен бірлесіп тағы екеуін жобалауға қатысты: Саутварктегі Сент-Джон Хорслидаун және Old Street-тегі Сент-Люк. Гринвичтегі Сент-Альфедж шіркеуінде ол ортағасырлық мұнараны жаңадан жабып, 1730 жылы шпиль қосты, ал шіркеудің қалған бөлігі Хоксмур комиссарлар үшін 1712–14 жылдары толығымен қайта салынды. Джеймс сондай-ақ 1714–15 жылдары Ротерхиттегі Сент-Мэри шіркеуін және Эджвар маңындағы Сент-Лоуренс шіркеуін жобалады. Ол сонымен қатар Вестминстердегі Сент-Маргарет шіркеуінің ортағасырлық мұнарасын 1735–37 жылдары «қағаз тәрізді готикалық стильде» (VCH Middlesex Vol. XIII Вестминстер қаласы 1-бөлім P.144) жаңадан жабылды. Ол 1726–29 жылдары саудагер және әуесқой сәулетші Теодор Якобсеннің жобалары бойынша Лондонның Лиденхолл көшесіндегі Шығыс Индия компаниясы үйін салуға жауапты маман болды. Твикенхемдегі және оның айналасындағы бірнеше ғимараттардың ішінде Джон Джеймс 1713 жылы құлағаннан кейін (батыс мұнарасы сақталған) Сент-Мэри шіркеуін жобалады. Оңтүстік-шығыс Лондонда Джеймс 1723 жылы сэр Грегори Пейдж үшін «Палладиандық сарайдың алғашқы үлгісі» (Колвин) және оның жалғыз Палладиандық стильдегі құрылысын жобалады. Ол сондай-ақ қазіргі Рейнджерс Хаус, Блэкхит, Лондон (шамамен 1722–23 жж.) деп аталатын ғимараттың сәулетшісі болды. Ол 1725 жылы өзі үшін жобалаған үй – Хэмпширдегі Эверслидегі Уорбрук – XVIII ғасырдағы сәулетшінің өзі үшін салған сирек сақталған үйлерінің бірі. Ол сондай-ақ Хёрсли үйін, Хёрсли, Гэмпширді (кейінірек, сэр) Уильям Хиткотт үшін жобалаған болуы мүмкін, ал Глостерширдегі Барнсли үйі оған 1720 жылға жатқызылады.

Жазбалар

Ол Вестминстер көпірінің дизайнына қатысты памфлеттер арасындағы тартысқа (1736) памфлет жариялады, оған ол өз жобасын ұсынған еді. Комиссия мүшелері қабылдамағанмен, ол "ашық және жақсы сипатталған" деп танылды. Латын, француз және итальян тілдерін жетік білген ол Андреа Поццоның перспектива туралы еңбегін "Суретшілер мен сәулетшілерге арналған перспектива ережелері мен мысалдары" (1707, 2-басылымы шамамен 1725 ж.) деп аударды, сондай-ақ Клод Перроның француз тілінен "Архитектурадағы бес тәртіптің бағаналары туралы еңбек" (1708) және Дезальер д'Аргенвиллдің француз тілінен "Бағбандардың теориясы мен тәжірибесі" (1712, 2-басылымы 1728, 3-басылымы 1743) аудармаларын жасады. Осылайша, Джон Джеймсті архитектура, декоративтік сурет және формалды бақ жоспарлау саласындағы барокколық еуропалық тәжірибені ағылшын қамқорлары мен шеберлеріне жеткізген делдалдардың бірі деп қарастыруға болады.