1904 жылғы ғылым мен технология: жұлдызаралық ортаны ашу, күн дақтарының диаграммасы, 522 Helga астероиді және Юпитердің жаңа серігі – Himalia жайлы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1904 жылы ғылым және техника саласында маңызды оқиғалар болды, олар төменде тізілген.
The year 1904 in science and technology involved some significant events, listed below.
Астрономия
Иоганн Франц Хартман жұлдыздаралық ортаны ашады. Эдвард Уолтер Маундер алғашқы күн дақтарының "көбелек диаграммасын" құрастырады. Белгілі астероид 522 Helga Хайдельбергте Макс Вольф ашқан. 3 желтоқсан – Кейіннен Гималия деп аталған Юпитердің алтыншы айы Лик обсерваториясында табылды.
Johannes Franz Hartmann discovers the interstellar medium. Edward Walter Maunder plots the first sunspot "butterfly diagram". Notable asteroid 522 Helga is discovered by Max Wolf in Heidelberg. December 3 – The sixth moon of Jupiter, later called Himalia, is discovered at Lick Observatory.
Картографиялық
Ван дер Гринтен проекциясы ұсынылды.
Van der Grinten projection proposed.
Математика
Анри Пуанкаре Пуанкаре гомологиясы сферасын ашады, осы арқылы Пуанкаре болжамын формулировать етеді. Хельге фон Кох "Кох қар ұпайы"-н сипаттайды, бұл ең алғашқы фракталдық қисықтардың бірі. Чарльз Спирман өз рейтингтік корреляциялық коэффициентін әзірлейді. Эрнст Цермело жақсы реттелген теореманың дәлелін формалдау үшін таңдау аксиомасын жасайды.
Henri Poincaré discovers the Poincaré homology sphere, leading him to formulate the Poincaré conjecture. Helge von Koch describes the "Koch snowflake", one of the earliest fractal curves described. Charles Spearman develops his rank correlation coefficient. Ernst Zermelo formulates the axiom of choice to formalize his proof of the well ordering theorem.
Медицина
17 қыркүйек – Америка Құрама Штаттарында алкоголь мен жүрек-қан тамырлары аурулары арасындағы байланыс туралы алғашқы зерттеу жарияланды. Эпинефринді алғаш рет Фридрих Стольц жасанды түрде синтездеді. Антони Лесьниевский Варшава медициналық қоғамының мәжілісінде кейін Крон ауруы деп аталатын, ішек соңының қабыну ісігінің үлгісін, соқыр ішекке фистуласымен бірге ұсынды.
September 17 – An early study on the relationship between alcohol and cardiovascular disease is published in the United States. Epinephrine first artificially synthesized by Friedrich Stolz. Antoni Leśniowski presents to a meeting of the Warsaw Medical Society a surgical specimen of an inflammatory tumour of the terminal ileum with a fistula to the ascending colon, consistent with what will later become known as Crohn's disease.
Физика
Джон Амброуз Флеминг вакуумдық түтік ойлап тапты. Джеймс Х. Джинстің "Газдардың динамикалық теориясы" Кембридж қаласында жарияланды. Дж. Дж. Томсон атомның "құрма пісірілген пудинг" моделін ұсынды. Ханторо Нагаока атомның Сатурн моделін жасады.
Vacuum tube invented by John Ambrose Fleming. James H. Jeans's The Dynamical Theory of Gases is published in Cambridge. J. J. Thomson proposes the plum pudding model for the atom. Hantaro Nagaoka develops the Saturnian model for the atom.
Технология
4 шілде – Италиядағы Лардерелло қаласында Пьеро Джинори Конти геотермальдық энергияны электр энергиясын өндіру үшін қолдануды демонстрациялады. 23 шілде – Англиядағы Ричард Хорнсби & Sons компаниясының Дэвид Робертс үздіксіз жолды тракторға патент алды. 16 қараша – Джон Амброз Флеминг алғашқы термоиондық вакуумдық түтік, екі электродты диодты ("осцилляциялық клапан" немесе Флеминг клапаны) патенттеді. 24 қараша – АҚШ-тағы Holt Manufacturing Company компаниясы үздіксіз жолды тракторды көрсетті. Дизельді қозғалтқышты алғашқы су асты кемесі – Z Францияда салынды. Гекельфон гобойының түрін Вильгельм Гекель және оның ұлдары ойлап тапты. Слифт клапанды Чарльз Йель Найт ойлап тапты. Брюклиндегі E. W. Bliss компаниясы Frank McDowell Leavitt жобалаған және өндірген турбиналық Bliss Leavitt торпедасы АҚШ Әскери-теңіз күштеріне енгізілді. Люсьен Булл Францияда жұмыс істеп, алғашқы сәтті хронофотографияны (жәндіктердің ұшуын) жасады. Париждегі Rue Franklin Apartments тұрғын үйі Аугуст Перре мен оның інісі Густавтың құрылысымен аяқталды, бұл ашық күйіндегі темірбетон каркасты құрылыстың ерте мысалы.
July 4 – Piero Ginori Conti demonstrates the use of geothermal power to generate electricity, at Larderello in Italy. July 23 – A continuous track tractor is patented by David Roberts of Richard Hornsby & Sons of Grantham in England. November 16 – John Ambrose Fleming patents the first thermionic vacuum tube, the two electrode diode ("oscillation valve" or Fleming valve). November 24 – A continuous track tractor is demonstrated by the Holt Manufacturing Company in the United States. The first diesel engined submarine, the Z, is built in France. The Heckelphone variety of oboe is invented by Wilhelm Heckel and his sons. The sleeve valve is invented by Charles Yale Knight. The turbine powered Bliss Leavitt torpedo, designed by Frank McDowell Leavitt and manufactured by the E. W. Bliss Company of Brooklyn, is put into service by the United States Navy. Lucien Bull produces the first successful chronophotography (of insect flight), working in France. Rue Franklin Apartments, Paris, are completed by Auguste Perret and his brother Gustave, an early example of an exposed reinforced concrete frame building.
Зоология
Соломон аралдарындағы Шоисель көгершінінің алғашқы анықталуы және соңғы расталған көрілуі.
First identification and last confirmed sighting of the Choiseul pigeon in the Solomon Islands.
Туылғандар
21 қаңтар – Эдрис Райс Рэй Карсон (1990 жылы қайтыс болды), американдық дәрігер, отбасылық жоспарлау саласындағы пионер. 26 қаңтар – Ансел Киз (2004 жылы қайтыс болды), американдық диетолог. 13 наурыз – Рене Дюмон (2001 жылы қайтыс болды), француз агрономы. 20 наурыз – Б. Ф. Скиннер (1990 жылы қайтыс болды), американдық мінез-құлық психологы. 11 сәуір – Артур Моран (1994 жылы қайтыс болды), Джерси аралының гематологы. 22 сәуір – Дж. Роберт Оппенгеймер (1967 жылы қайтыс болды), американдық физик. 3 маусым – Чарльз Р. Дрю (1950 жылы қайтыс болды), афроамерикандық дәрігер, қан құю саласындағы пионер. 5 шілде – Эрнст Майр (2005 жылы қайтыс болды), неміс туған эволюциялық биолог. 5 тамыз – Кеннет В. Тиманн (1997 жылы қайтыс болды), ағылшын-американдық өсімдік физиологы және микробиолог, өсімдік гормондарын зерттеуімен белгілі. 17 тамыз – Корнелис Саймон Мейер (1974 жылы қайтыс болды), голланд математигі. 28 тамыз – Secondo Campini (1980 жылы қайтыс болды), итальяндық реактивті авиацияның пионері. 29 тамыз – Вернер Форсманн (1979 жылы қайтыс болды), неміс дәрігері, физиология және медицина саласындағы Нобель сыйлығының лауреаты. 11 қараша – J. H. C. Whitehead (1960 жылы қайтыс болды), британдық математик. Свен Сомме (1961 жылы қайтыс болды), норвегиялық ихтиолог және қарсылық қозғалысының мүшесі.
January 21 – Edris Rice Wray Carson (died 1990), American born physician, pioneer in family planning. January 26 – Ancel Keys (died 2004), American nutritionist. March 13 – René Dumont (died 2001), French agronomist. March 20 – B. F. Skinner (died 1990), American behavioral psychologist. April 11 – Arthur Mourant (died 1994), Jersiais hematologist. April 22 – J. Robert Oppenheimer (died 1967), American physicist. June 3 – Charles R. Drew (died 1950), African American physician, pioneer in blood transfusion. July 5 – Ernst Mayr (died 2005), German born evolutionary biologist. August 5 – Kenneth V. Thimann (died 1997), English American plant physiologist and microbiologist known for his studies of plant hormones. August 17 – Cornelis Simon Meijer (died 1974), Dutch mathematician. August 28 – Secondo Campini (died 1980), Italian jet pioneer. August 29 – Werner Forssmann (died 1979), German physician, recipient of the Nobel Prize in Physiology or Medicine. November 11 – J. H. C. Whitehead (died 1960), British mathematician. Sven Sømme (died 1961), Norwegian ichthyologist and resistance worker.
Өлімдер
7 наурыз – Фердинанд Андре Фуке (1828 жылы туған), француз геологы, петрологы және вулканологы. 10 мамыр – Генри Мортон Стэнли (1841 жылы туған), Уэльсте туған саяхатшы және журналист. 3 шілде – Джон Белл Хатчер (1861 жылы туған), американдық палеонтолог. 24 қыркүйек – Нильс Райберг Финсен (1860 жылы туған), исландиялық/фарерлік/дандық дәрігер және ғалым, физиология және медицина саласындағы Нобель сыйлығының иегері. 7 қазан – Изабелла Бёрд (1831 жылы туған), британдық саяхатшы, жазушы, фотограф және табиғатты зерттеуші. 21 қазан – Изабел Эберхардт (1877 жылы туған), швейцариялық-алжирлік саяхатшы.
March 7 – Ferdinand André Fouqué (born 1828), French geologist, petrologist and volcanologist. May 10 – Henry Morton Stanley (born 1841), Welsh born explorer and journalist. July 3 – John Bell Hatcher (born 1861), American paleontologist. September 24 – Niels Ryberg Finsen (born 1860), Icelandic/Faroese/Danish physician and scientist, recipient of the Nobel Prize in Physiology or Medicine. October 7 – Isabella Bird (born 1831), British explorer, writer, photographer and naturalist. October 21 – Isabelle Eberhardt (born 1877), Swiss–Algerian explorer.