Кіріспе
Жеке уақыт сынағы (ITT) – велосипедшілердің сағатқа қарсы жеке жарысатын жол велосипед жарысы (француз тілінде: contre la montre – сөзбе-сөз "сағатқа қарсы", итальян тілінде: tappa a cronometro "stopwatch stage"). Велодромда өткізілетін тректік уақыт сынақтары мен командалық уақыт сынақтары (TTT) да бар. ITT-ны "ақиқат жарысы" деп те атайды, себебі жеңіс әрбір жүргізушінің күші мен төзімділігіне байланысты, ал командаластардың және алда озып бара жатқандардың көмегіне емес. Жеке уақыт сынағы көбінесе тегіс немесе төбелі жерлерде өткізіледі, бірақ кейде тау жолымен де (итальян тілінде: cronoscalata "хроно альпинизм") ұйымдастырылады. Көп күндік жарыстың ашылу кезеңі кейде пролог деп аталатын өте қысқа жеке уақыт сынағынан (ерлер үшін 8 км немесе одан аз, әйелдер мен жасөспірімдер үшін 4 км немесе одан аз) тұрады. Бастау уақыты тең интервалмен беріледі, әдетте бір немесе екі минуттық айырмамен. Бастау тізбегі әдетте алдыңғы жарыстардағы (немесе көп күндік жарыстағы алдыңғы кезеңдердегі) нәтижелерге сүйенеді, ең жоғары рейтингтегі велосипедші соңғы болып старт алады. Кейінірек бастау жарыскерге жеңу үшін қандай уақытты көрсету керектігін білуге мүмкіндік береді (сонымен қатар, бұл жарыс көрермендерге де қызықтырақ болады). Бәсекелес велосипедшілер бір-бірінің артынан жүруге құқықсыз. Жүргізушілер арасындағы кез келген көмекке тыйым салынған. Ең жылдам уақыт көрсеткен жүргізуші жеңімпаз деп жарияланады.
An individual time trial (ITT) is a road bicycle race in which cyclists race alone against the clock (in French: contre la montre – literally "against the watch", in Italian: tappa a cronometro "stopwatch stage"). There are also track based time trials where riders compete in velodromes, and team time trials (TTT). ITTs are also referred to as "the race of truth", as winning depends only on each rider's strength and endurance, and not on help provided by teammates and others riding ahead and creating a slipstream. Individual time trial are usually held on flat or rolling terrain, although sometimes they are held up a mountain road (in Italian: cronoscalata "chrono climbing"). Sometimes the opening stage of a stage race is a very short individual time trial called a prologue (8 km or less for men, 4 km or less for women and juniors). Starting times are at equal intervals, usually one or two minutes apart. The starting sequence is usually based on the finishing times in preceding races (or preceding stages in the case of a multi stage race) with the highest ranked cyclist starting last. Starting later gives the racer the advantage of knowing what time they need to beat (and also makes the event more interesting to spectators). Competitors are not permitted to draft (ride in the slipstream) behind each other. Any help between riders is forbidden. The rider with the fastest time is declared the winner.
Кәсіби
Велосипед құрылысын өлшемдер және салмақ сияқты басқа да ерекшеліктерді қамтитын ережелермен шектейді. UCI ережелері.
Кәсіби деңгейде уақыттық жарыстар (TT) көбінесе мотоциклдермен бірге өтеді, олардың кейбіреулері бейнежабдықтар немесе жарыс төрешілерін тасымалдайды, ал жүргізушілерді жаттықтырушылар мен қосалқы бөлшектермен бірге жүретін команда машинасы сүйемелдей алады, бірақ велосипедшілерге көліктердің артында қозғалуға рұқсат етілмейді. Жарыс ережелері әдетте велосипедшіден сақталуы тиіс ең аз қашықтықты және екі велосипедші арасындағы машинаның кіре алмас бұрын сақталуы тиіс ең аз аралықты белгілейді. Жеке уақыттық жарыстар көбінесе Гранд Тур сияқты кезеңдік жарыстарда кезеңдер ретінде қолданылады; олар сегіз километрден аспайтын қысқа пролог уақыттық жарыстарынан (жарыстың басында белсенді жарыс стилін қалыптастыруға арналған) жазық немесе төбелі трассалардағы ұзақ дистанциялық жарыстарға, тау жолдарына уақыт бойынша көтерілулерге (таулық уақыттық жарыс) дейін ауысады. 1989 жылғы «Тур де Франс» жарысында ақтық жеңімпаз Грег Лемонд соңғы кезеңдегі жеке уақыттық жарыста 24,5 км қашықтықта екінші орын алған Лоран Финьоннан 50 секундтің артықшылығын қысқарып, жарысты 8 секундқа жеңіп алды, бұл ең шағын көрсеткіш. «Вуэльта а Эспанья» жиі Мадридтегі соңғы жеке уақыттық жарысты көрсетеді, онда жеңімпаз көбінесе анықталады, бұл кезеңдік жарыстың соңында көптеген драмалық және қызықты сәттер тудырады. Соңғы жылдары Оскар Севилья мен Роберто Херас Мадридтегі уақыттық жарыста көшбасшылықтарын жоғалтқандарын көрдік. Grand Prix des Nations жартылай классикалық жарыс болды; кәсіби спортшылар жыл сайынғы Әлем чемпионатында да өте алады. Жеке уақыттық жарыс – Олимпиадалық ойындардың бір бөлігі, онда кәсіби спортшыларға қатысуға рұқсат етіледі. Көптеген үздік кезеңдік жарысқа қатысушылар жеке уақыттық жарыста да жоғары нәтижелер көрсетті, мысалы Лэнс Армстронг, Эдди Меркс, Альфредо Бинда, Жак Анкетил, Бернар Ино, Фаусто Коппи, Лоран Финьон, Грег Лемонд, Мигель Индурайн, Ян Ульрих, Иван Бассо, Альберто Контадор, Кадел Эванс, Фабиан Канчеллара, Том Дюмулен, Брэдли Уиггинс және Крис Фрум. «Тур де Франс» жарысының соңғы жеңімпаздары көбінесе жақсы уақыттық жарысшылар болды; Марко Пантани, Карлос Састре және альпинизмде маманданған Энди Шлек сияқты ерекшеліктер де болды.
At the professional level, time trials (TTs) are frequently accompanied by motorcycles, some carrying video equipment or race officials, and riders may be followed by a team car carrying coaches and spare parts, but the cyclists are not permitted to draft behind the vehicles. Race regulations typically dictate a minimum distance behind the cyclist which the car must maintain and a minimum gap that must exist between two cyclists before the car may enter that gap. Individual time trials are often used as stages in stage races such as the Grand Tours; these vary from short prologue time trials over no more than eight kilometres (designed to create an attacking racing style earlier in the race) to longer distance events over flat or rolling courses, to timed ascents of mountain roads (mountain time trial). In the 1989 edition of the Tour de France, eventual winner Greg LeMond made up a 50 second deficit to runner up Laurent Fignon over 24.5 km during the individual time trial on the final stage to win the race by 8 seconds, the smallest margin ever. The Vuelta a España often features a final individual time trial in Madrid in which the winner is often decided, providing much drama and excitement at the end of the stage race. In recent years, Óscar Sevilla and Roberto Heras have seen their lead evaporate in the time trial in Madrid. The Grand Prix des Nations was a semi Classic event; professionals may also compete in the annual World time trial championship. The individual time trial is also an Olympic event in which professionals are allowed to participate. Many of the top stage racers have also been top performers in the individual time trial, such as Lance Armstrong, Eddy Merckx, Alfredo Binda, Jacques Anquetil, Bernard Hinault, Fausto Coppi, Laurent Fignon, Greg LeMond, Miguel Indurain, Jan Ullrich, Ivan Basso, Alberto Contador, Cadel Evans, Fabian Cancellara, Tom Dumoulin, Bradley Wiggins and Chris Froome. Most recent winners of the Tour de France have been good time trialists; exceptions include Marco Pantani, Carlos Sastre, and Andy Schleck, who were climbing specialists.
Уақыт сынағы жабдықтары
ITT жарыстарында арнайы аэродинамикалық уақыт сынағы велосипедтері, киім-кешек, қалқандар, аэробарлар және басқа да жабдықтар жиі қолданылады. Әдетте, компоненттер мүмкіндігінше аэродинамикалық болуы үшін жасалады, өйткені айдоочуның күш-жігерінің көп бөлігі аэродинамикалық кедергіден өтуде. Жүргізушінің орны ең үлкен айырмашылықты тудырады және көбісі қазір стандартты тығырыққа тірелу орнын қолданады. Бұл жағдайда трибарлар арқылы жүгіруші қолын желмен қатар орналастырады және арқасы мүмкіндігінше төмен және тегіс отырады, ал алдыңғы алаңды азайтып, дененің айналасындағы ауа ағынын жақсартады. TT велосипедтерінде жиі бұған жеңілдік жасау үшін қарапайым жол жарыстарының велосипедтеріне қарағанда төменгі рульдер болады. Сонымен қатар, атқыштар кейде тұтқалар мен төменгі жақшаға қатысты алға жылжытылады, бұл жамбасқа табиғи қозғалыс бұрышын береді, өнімділікті жақсартады (UCI санкциялаған жарыстарда атқыштар төменгі жақшаның ортасынан өтетін тік сызықтың артында белгілі бір қашықтықта болуы керек). 1980 жылдардың аяғына дейін төменгі профильді "бульхорн" рульдері және олардың алдында қалыпты құлау рульдері қолданылды. Содан кейін 1980 жылдардың соңында триатлоншылар три-бар деп аталатын, аэродинамикалық позицияны жақсартуға мүмкіндік беретін. Олар алғаш рет 1989 жылы Грек Лемонд соңғы күнгі уақыт сынағында 50 секундтық кемшілікті жеңіп, француз Лорен Финьоннан 8 секундқа жеңіске жеткенде, уақыт сынағы бойынша жұртшылықтың назарына тартылды. Финьон әдеттегі рульді, Лемонд жаңа триатлон стилін қолданды. Содан бері бұл тұжырымдама аз өзгерді, тек шотландтық Грейм Обри бұл идеяны жақсартуға тырысты. Оның қолдары мен денесін тігіп, әлем рекордтарын бұзуға және әлем чемпионатында жеңіске жетуге көмектесті. UCI оны 1994 жылы тыйым салды, бірақ ол "Супермен" позициясымен, дәстүрлі три позицияның эволюциясымен, бірақ алдымен толық созылған қолдармен қайта оралды. Бұл да тыйым салынды, ал қазір рульдің өлшемдерін реттейтін қатаң ережелер бар, бұл белгіленген параметрлерден тыс тұрған және ережелерге сәйкес өз позицияларын бейімдеуге тиіс биік жүргізушілердің өмірін қиындатады. Пайдаланылатын жабдық өте арнайы, және бөлшектер өндірушілер үлкен уақыт пен ақшаны жел туннельінде сынауға жұмсай алады, олардың өнімдері бәсекелестерден жылдам екеніне көз жеткізу үшін. Терең қималы немесе қатты дискті дөңгелектер көбінесе спицалар айналасындағы турбулентті азайту үшін қолданылады, бірақ олар желлі жағдайларда басқаруға әсер етуі мүмкін. Ұлыбританияда алдыңғы дөңгелектің ең аз 45% ашық жері болуы тиіс, егер оны қапталынан қараса, қауіпсіздік себептерімен. UCI оқиғалары әлі де алдыңғы дөңгелектерді дисктік дөңгелектерді пайдалануға рұқсат береді, бірақ бұл өте сирек кездеседі. Көптеген компоненттер аэродинамикалық тиімділік үшін өзгертіледі, ал өндірушілер қазір ауа ағынын бұзбау үшін бұрандаға немесе рамаға салынған тежегіштер сияқты интегралды жүйелерді әзірлеп жатыр. Киім-кешектің де уақыт сынағы үшін ерекшелігі бар. Желде қалқымайтын бір бөлшекті тері костюмдері кең таралған; тығыз ликра аяқ киімдері қалқандар мен белбеулердегі ауа ағынын жақсартуға көмектеседі; ұзын тік қалқандар желді салт аттылардың артқы жағына қарай ағызады (қақпақтың салт аттының артқы жағындағы орны өте маңызды, ол мүмкіндігінше денесіне жақын болуы керек; тым жоғары және ауа тек қалқанның астында ағады. Бұл жиі қиынға соғады, өйткені жарыс кезінде ауыр азап шегуге байланысты, жүргізуші басын қозғалтады).