Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1554 1555 1556
1554 1555 1556
1555 жыл (MDLV) – Юлиан күнтізбесі бойынша сейсенбіде басталатын кәдімгі жыл.
Year 1555 (MDLV) was a common year starting on Tuesday (link will display the full calendar) of the Julian calendar.
Қаңтар-наурыз
22 қаңтар – Жоғарғы Бирмадағы Ава патшалығы құлайды. 2 ақпан – Аугсбург диетасы басталады. 4 ақпан – Джон Роджерс Лондондағы Смитфилдте өртеліп жазаланады, Англия королевасы Мэри I-нің бес жарым жылдық билігі кезінде қаза тапқан 284 протестант шейітінің біріншісі болады. Оның өлімінен бір апта өткен соң, 8 ақпанда Ковентриде Лоренс Сондерс, ал 9 ақпанда Хэдлидің пасторы Роуленд Тейлор және Глостер епископы қызметтен алынған Джон Хупер де қаза табады. 26 ақпан – Англияда Ресей патшалығымен сауда жасау үшін «Московия компаниясы» құрылады, ал Ричард Канцлер патшамен келіссөздер жүргізеді. 25 наурыз – Капитан Алонсо Диас Морено Венесуэланың Валенсия қаласын негіздейді.
January 22 – The Kingdom of Ava in Upper Burma falls. February 2 – The Diet of Augsburg begins. February 4 – John Rogers is burned at the stake at Smithfield, London, becoming the first of the 284 Protestant martyrs of the English Reformation to be killed during the five and one half year reign of Queen Mary I of England. His death is followed within the week by that of Laurence Saunders on February 8 in Coventry, and Rowland Taylor, Rector of Hadleigh, Suffolk, and John Hooper, deposed Bishop of Gloucester on February 9. February 26 – The Muscovy Company is chartered in England to trade with the Tsardom of Russia and Richard Chancellor negotiates with the Tsar. March 25 – Valencia, Venezuela, is founded by Captain Alonso Díaz Moreno.
Сәуір-маусым
9 сәуір – Марчелло Сервини дельи Спанокки 23 наурызда қайтыс болған Папа Юлий III-нің мұрагері ретінде бірауыздан таңдалды және Рим католик шіркеуінің 222-ші понтифигі ретінде Папа Марцелл II есімін алды. Ол 22 күн таққа отырады. 17 сәуір – 18 айлық қоршаудан кейін Сиена Республикасы Флоренция-Империя армиясына бас иді. 1 мамыр – Англияның Оксфорд қаласында католик теологиясын оқыту үшін Сент-Джон колледжі құрылды. 30 мамыр – Англияның Оксфорд қаласында католик теологиясын оқыту үшін Тринити колледжі құрылды. 15 мамыр – Рим-католик шіркеуінің 56 кардиналының 42-сі 1 мамырда қайтыс болған Папа Марцелл II-нің орнын толтыру үшін конклавты ашты. 23 мамыр – Неаполь кардиналы Джованни Пьетро Карафа, Джакомо дель Поццо қажетті үштен екі дауысқа қол жеткізе алмағаннан кейін жаңа Папа болып сайланды. 223-ші Папа Карафа Папа Павел IV есімін алды. 25 мамыр – Жанна д'Альбре әкесі Генрих II қайтыс болғаннан кейін Наварра патшайымы болды. 1 маусым – Осман империясы мен Сафави Персиясы арасындағы Амасия шарты Осман-Сафави соғысын аяқтады. 22 маусым – Сикандар Шах Сури Моғол империясының әскерінен қашуға мәжбүр болғаннан кейін Әдил Шах Сури Үндістанның Дели қаласында Сур империясының сұлтаны болды.
April 9 – Marcello Cervini degli Spannocchi is unanimously chosen as the successor to Pope Julius III, who died on March 23, and takes the name of Pope Marcellus II as the 222nd Pontiff of the Roman Catholic Church. He will reign for 22 days. April 17 – After 18 months of siege, the Republic of Siena surrenders to the Florentine–Imperial army. May 1 – Foundation of St John's College, Oxford, England, to teach Catholic theology. May 30 – Foundation of Trinity College, Oxford, England, to teach Catholic theology. May 15 – The conclave opens with 42 of the 56 Roman Catholic cardinals to choose a successor to Pope Marcellus II, who had died on May 1. May 23 – Giovanni Pietro Carafa, Cardinal of Naples, is elected as the new Pope after Giacomo del Pozzo fails to obtain the necessary two thirds approval. Carafa, the 223rd Pope, takes the name Pope Paul IV. May 25 – Jeanne d'Albret becomes the Queen of Navarre upon the death of her father, King Henry II. June 1 – The Treaty of Amasya between the Ottoman Empire and Safavid Persia concludes the Ottoman Safavid War. June 22 – Adil Shah Suri becomes the Sultan of the Sur Empire at Delhi in India after Sikandar Shah Suri is forced to flee from the Mughal Empire forces.
шілде-қыркүйек
12 шілде – Папа Пауль IV Римдегі алғашқы еврей геттосын құрды. 24 тамыз – Англияның Томас Тирлби, Норвичтің тұңғыш және жалғыз Рим-католик архиепискобы және королева Мэридің Папа Пауль IV-ге жіберген өкілі, королева Мэридің Ирландиядағы билігін бекітетін папалық бұйрықпен Лондонға оралды. 25 қыркүйек – Священный Рим императоры Карл V мен лютерандық Шмалькалди лигасы Аугсбург бейбіт шартына қол қойды, ол «Cuius regio, eius religio» принципін орнықтырды, яғни империя шегіндегі билеушілер өз аймақтары үшін дінді таңдауға құқылы. Қыркүйек – 1555 жылғы Кашмир жер сілкінісі Кашмирде, Үндістанда кең ауқымды қирату мен өлім-жұлымға әкелді.
July 12 – Pope Paul IV creates the Roman Ghetto, the first Jewish ghetto in Rome. August 24 – England's Thomas Thirlby, the first and only Roman Catholic Archbishop of Norwich and Queen Mary's envoy to Pope Paul IV, returns to London from bearing a papal bull that confirms Queen Mary's jurisdiction over Ireland. September 25 – The Peace of Augsburg is signed between Charles V, Holy Roman Emperor, and the Lutheran Schmalkaldic League, establishing the principle Cuius regio, eius religio, that is, rulers within the Empire can choose the religion of their realm. September – The 1555 Kashmir earthquake causes widespread destruction and death in Kashmir, India.
Күні белгісіз
Ресей Швециямен 60 жылдық бітімді бұзып, Финляндияға шабуыл жасайды. Хумаюн Моғол империясындағы билігін қайта иеленеді. Африка мүйісіндегі Адал сұлтандығы құлайды. Англиялық капитан Джон Лок Гвинеядан бес африкалықпен оралады, оларды болашақ сауда сапарлары үшін аудармашылар дайындауға үйретеді. Ричард Иден Пьетро Мартире д'Анжиераның "De orbe novo decades" еңбегінің, Гонсало Фернандес де Овьедо и Вальдестің "Natural hystoria de las Indias" және басқаларының ағылшын тіліне аудармасы – "Жаңа әлемнің онжылдықтары" немесе Батыс Үндістанды жариялайды, ол отандастарын Жаңа әлемді зерттеуде Испанияның үлгісін ұстануға шақырады; бұл еңбекте "Қытай" ел атауы ағылшын тілінде алғаш рет қолданылған. Англияда келесідей грамматикалық мектептер құрылды: Бостон грамматикалық мектебі, Норфолк қаласындағы Холттағы Грешэм мектебі (сер Джон Грешэм құрған) және Рипон грамматикалық мектебі (қайта құрылған). Уильям Анниас Ирландияның Югал қаласының мэрі болып, Ирландияда осындай лауазымға тағайындалған алғашқы еврей азаматы болды. Джон Ди Англияда мемлекетке қарсы қылмыс жасады деген айыппен сотталды, бірақ тазаланды. Орланд де Лассустың мадригалдардың алғашқы кітабы Антверпенде жарық көрді.
Russia breaks a 60 year old truce with Sweden by attacking Finland. Humayun resumes rule of the Mughal Empire. The Adal Sultanate in the Horn of Africa collapses. English captain John Lok returns from Guinea, with five Africans to train as interpreters for future trading voyages. Richard Eden publishes The Decades of the Newe Worlde or West India, a translation into English of parts of Pietro Martire d'Anghiera's De orbe novo decades, the Gonzalo Fernández de Oviedo y Valdés work Natural hystoria de las Indias and others, urging his countrymen to follow the lead of Spain in exploring the New World; the work includes the first recorded use in English of the country name 'China'. Establishment in England of the following grammar schools: Boston Grammar School, Gresham's School at Holt, Norfolk (founded by Sir John Gresham) and Ripon Grammar School (re foundation). William Annyas becomes the Mayor of Youghal, Ireland, the first Jew to hold such a position in Ireland. John Dee is charged, but cleared, of treason in England. Orlande de Lassus' first book of madrigals is published, in Antwerp.