Кіріспе

Күнтізбелік жыл

осы нөмірмен тас жолдар

643 644 645

NOTOC

644 жыл (DCXLIV) – Юлиан күнтізбесі бойынша бейсенбі күні басталатын, жылдық күнтізбесі бар жыл. Осы жылды 644 деп атау орта ғасырларда қолданыла бастады, сол кезде Anno Domini күнтізбесі Еуропада жылдарды атаудың басты әдісіне айналды.

Азия

Тан әулетінің императоры Тайцзун қытайлық экспедициялық күшін жібереді, олар Батыс Түрік қағандығының қарасты вассалы Синьцзяндағы Тарим бассейніндегі Карасахр патшалығын басып алып, оны өзіне қосады. Оазис мемлекет жаулап алынады, ал Карасахрға көмекке келген Батыс түркілері Тан әскерлерінен жеңіледі. Жапонияның Нагано қаласындағы буддалық ғибадатхана және танымал орын – Зенкодзи император Когёку тарапынан ресми түрде салынды.

Ұлыбритания

Деир патшасы Осрик ұлы Освин, Берниция патшасы Освиудың қарулы қарсылығына қарамастан, өзін Дейраның (Солтүстік Англияның) патшасы етіп бекітеді. Оның таққа отыруы, әлдебір Дейра халқының шешімі болғандықтан, Нортумбрия патшалығын бөліп жібереді.

Византия империясы

Византиялық генерал Валентин күйеу баласы Констанс II-нің тағын басып алуға әрекеттенді. Ол Византия әскерлерінің бір бөлігімен Константинополь қақпаларына жетіп, императорлық таж киюді талап етеді. Оның талабы қабылданбайды және Валентин халық тарапынан өлтіріледі.

Ислам империясы

3 қараша – Екінші халифа Омар, Мединада парсы құлы Әбу Лулуа Фируздың келтірген жарақатынан көз жұмады. Өлім төсегінде ол өзінің ізбасарын анықтау үшін комиссия тағайындайды. Олар Осман ибн Аффанды сайлап, Рашид халифалығының үшінші халифасы етеді.