Кіріспе

Медициналық тексерулер мен процедуралар үшін поза

Литотомиялық поза – жамбас пен төменгі ішекке қатысты хирургиялық процедуралар мен медициналық тексерулерде, сондай-ақ Батыс елдерінде бала туған кезде қолданылатын кең таралған поза. Литотомиялық позада адамның аяқтары жамбасынан жоғары немесе жамбаспен бір деңгейде (көбінесе тіреуіштерде) орналасады, ал перинеум тексеру үстелінің жиегіне орналастырылады. Осы позаға қатысты мәліметтер ең көне медициналық құжаттарда, соның ішінде Гиппократ антының нұсқаларында кездеседі (литотомияны қараңыз); позаның аты ежелгі хирургиялық процедурадан – перинеум арқылы бүйрек және көк без тастарын алып тастаудан шыққан. Бұл поза, әсіресе босану кезіндегі «жиі қолданылатын» поза ретінде кеңінен танымал: пациент жатып, тізелерін бүгіп, жамбасынан жоғары көтеріп, тіреуіштердің көмегімен аяқтарын жайып жатады. Бұл поза жиі қолданылады және дәрігер үшін көптеген айқын артықшылықтары бар. Ең маңыздысы – бұл поза перинеум аймасына жақсы көру және физикалық қолжетімділікті қамтамасыз етеді. Бұл поза қарапайым жамбас тексерулерінен бастап, хирургиялық операцияларға дейін, сондай-ақ репродуктивті органдармен, урологиямен және асқазан-ішек жүйесімен байланысты процедуралар үшін қолданылады. Жаңа байқаулар мен ғылыми зерттеулер, пациенттердің қажеттіліктеріне көбірек мән беру нәтижесінде, ұзақ хирургиялық процедуралар, жамбас тексерулері және, ең бастысы, босану кезінде бұл позаның тудыруы мүмкін физикалық және психологиялық тәуекелдер туралы хабардарлық артты.

Ұзаққа созылған хирургиялық процедураларда қолдану

Кейбір зерттеулер пациенттің литотомиялық жағдайда ұзаққа созылған хирургиялық араласындары мен компартмент синдромы деп аталатын қан айналымының асқынуы арасындағы маңызды байланысты анықтады. Қысымнан туындаған жүйке зақымдануы да мүмкін, соның ішінде жамбас және тібік жүйкелері тәуекелде.

Бала туғанда қолдану

Кохрейн шолуы литотомиялық поза бала туғанда ең тиімді поза болуы мүмкін емес екенін көрсетті. Ол дәрігерлерге пациентке қол жеткізуді жеңілдеткенімен, литотомиялық позаны қолдану босану жолын үштен бірге дейін тарылтатынын атап өтті, бұл пациент үшін қиындық тудыруы мүмкін. Кохрейн шолуы литотомиялық позаның орнына әйелдерге босану позын өздерінің қалауынша таңдауға және олар үшін ең қолайлы позыны табуға кеңес берді.

Жазылмаларды жамбас тексеруде қолдану

Пациенттер литотомиялық позицияда тексерілгенде бақылауды жоғалтқанын және әлсіздік сезімін күшейгенін хабарлайды, себебі олар тексеріліп жатқан аймақты көре алмайды. Есі ояу пациенттерді тексеру үшін басқа, сондайша тиімді позициялар ұсынылған.