Жаңа Зеландияның таратылған "Прогрессивті партиясы"

Кіріспе

Жаңа Зеландияның бұрынғы саяси партиясы

Джим Андертонның Прогрессивті партиясы (2002 жылдың 27 шілдесінде Прогрессивті партия ретінде құрылған, ал 2005 жылы негізін қалаушысының атымен қайта аталған) – Жаңа Зеландияның саяси спектріндегі солшыл партия, оның серігі – Лейборист партиясынан солға қарай орналасқан. Партия Джим Андертон мен оның қолдаушылары Альянс партиясынан шыққаннан кейін құрылды. Прогрессивті партия Андертонның Вигрэм сайлау округіндегі жеңістерінің арқасында 2002 жылдан 2011 жылға дейін Парламентте кем дегенде бір орынға ие болды. Партия 2011 жылғы жалпы сайлауға қатыспады және 2012 жылдың 9 наурызында өз өтініші бойынша тіркеуден шығарылды.

Саясат

Экономикалық тұрғыдан партия орталықтан солға қарай орналасты және экономикалық дамуға ерекше назар бөлді. Ол жұмыс орындарын құруға айрықша мән берді және толық жұмыспен қамтуға қол жеткізуге міндеттенді. Басқа да саяси мақсаттарының ішінде тегін білім беру, тегін денсаулық сақтау, жылдық төрт апталық еңбек демалысы, "есірткіге қарсы" саясат және корпоративтік салық мөлшерлемесін 30%-ға дейін төмендету болды. Сонымен қатар, партия тауарлар мен қызметтер салығын жойып, оның орнына кең негізделген қаржылық операциялар салығын енгізуді және ақша-кредит саясатын реформалауды жақтады. Оның сайлау науқанының ұраны "Істі аяқтау" болды.

Тарих

Прогрессивтік партия Альянстың фракциясы тарапынан құрылды, ол қазіргі уақытта Парламентте өкілдігі жоқ, бірақ бір кезде үшінші ірі партия болған солшыл бағытты ұстанатын партия. 1999 жылғы сайлауда он орын жеңіп алған Альянс Лейбористермен коалиция құрып, Андертонды вице-премьер етіп үкімет құрды. Парламенттік мерзімнің соңына қарай партияның әртүрлі фракциялары арасындағы шиеленіс күшейді. Атап айтқанда, партияның парламенттік жетекшісі Андертон мен партияның ұйымдық жетекшісі және президенті Мэтт Маккартен арасында маңызды дау туды. Мәселелердің себептері әртүрлі тараптармен талқыланды, бірақ маңызды фактор – Маккартен фракциясының Альянстың Лейбористік партияға тым көп нәрсе беріп отыр деген талабы. Сонымен қатар, Маккартен фракциясы Андертонның басшылық стилін «автократиялық» деп сипаттап, парламенттік қанаттың партия мүшелерінің алаңдаушылығын ескермейтінін мәлімдеді. Андертон бұл айыптаманы жоққа шығарды және Альянстың Лейбористермен байланысын сынау «экстремистік» екенін, бұл партияның үкімет саясатына ықпал ету мүмкіндігін жоятынын айтты. Конфликт біртіндеп күшейіп, Андертон партияның басқару кеңесінің отставкасын талап етті. Партия ұйымы Андертон мен оның жақтастарын партиядан шығарды, ал Андертон жаңа партия құру ниетін жариялады. Алайда, сайлау заңына сәйкес, Андертон партиядан шыққан болса да, Альянстың парламенттік фракциясынан ресми түрде кетпеді – мұндай жағдайда парламенттен кетуі қажет еді, бірақ ол бұл қадамға баруға дайын болған жоқ. Андертон бұл заңды алдыңғы Парламентте партиялардың жиі ауысуынан туындаған үлкен тұрақсыздық салдарынан қолдаған болатын. Осылайша, Андертон мен оның жақтастары сайлауға дейін Альянстың парламенттік фракциясының бір бөлігі болып қала берді, содан кейін жаңа партияны ресми түрде құрды. Альянстың құрамдас бөлігі болған Демократтар «Прогрессивтік коалиция» деп аталған жаңа топқа қосылды, бірақ 2002 жылғы сайлауға дейін ресми атауы «Джим Андертонның прогрессивтік коалициясы» деп өзгертілді, бұл жаңа партияның танылуын қамтамасыз ету мақсатында жасалған, деді Андертон. Кейін Демократтар өздерін тәуелсіз ұйым ретінде қайта құру үшін кеткеннен кейін «Прогрессивтік партия» атауы қабылданды. Жаңа партия Андертонның Альянстағы жақтастарын партиялық тізімде бірінші орынға қойды. Сайлауда ол Альянсқа (сонда Маккартеннің жақтасы Лейла Харре басқарған) және Лейбористерге қарсы күресті. Ол 1,7% дауыс жинады, ал Джим Андертон өзінің сайлау округіндегі орынды сақтап қалды. Осылайша, партия парламентке екі орынмен, оның ішінде Андертонның Альянстағы фракциясының мүшесі болған вице-лидер Мэтт Робсонмен бірге енді. Альянс партиясы бірде-бір орын жеңіп алмады, ол дауыс берудің 1,27% ғана алды. Бұл сайлауда прогрессивтердің дауысы 1,2 пайызға төмендеді, бірақ бұл төмендеу Робсонның Парламентке қайта оралуына кедерес келтірді, тіпті Андертон оның орынды оңай жеңіп алғанмен де. Жаңа Зеландияның «Бірінші партия» және «Біріккен болашақ» партияларының ең көп дауыс алған партияға (Ұлттық партия немесе Лейбористер) қолдау көрсетуіне байланысты прогрессивтердің басқа ұсақ партиялармен бірге дауыс беру үлесі азайды. Алайда, Лейбористер билікке оралғандықтан, Андертон үкіметтегі орнын сақтап қалды. 2008 жылғы сайлауда Прогрессивтік партия 0,91% дауыс жинады. Андертон өзінің сайлау округіндегі орынды сақтап, партия атынан Парламентте қалды. Көшпенді әрекет ретінде Андертон оппозициядағы Лейбористермен коалиция құратынын мәлімдеді. Джим Андертон 2011 жылғы жалпы сайлаудан Парламенттен зейнеткерлікке шығатынын жариялады. Партия сайлауға қатыспады және енді Парламентте өкілдігі жоқ. 2012 жылдың 9 наурызында партия өз өтініші бойынша тіркеуден шығарылды.

The Progressive Party was established by a faction of the Alliance, a left wing party that does not presently hold seats in Parliament but was once the third largest party there. Having won ten seats in the 1999 election, the Alliance went into coalition with Labour, forming a government with Anderton as deputy prime minister. Towards the end of the parliamentary term, tensions between different factions of the party increased. In particular, the party's parliamentary leader, Anderton, and the party's organisational leader and president, Matt McCarten, became involved in a significant dispute. The causes of the problems are debated by the various actors, but a significant factor appears to be a claim by McCarten's faction that the Alliance was giving too much away to the Labour Party. In addition, McCarten's faction claimed that Anderton's leadership style was "autocratic", and that the parliamentary wing was failing to heed the concerns of the party's membership. Anderton rejected the latter charge, and he claimed that criticism of the Alliance's ties to Labour were "extremist" and would nullify the party's ability to influence government policy. The conflict gradually became more and more severe until Anderton eventually demanded the resignation of the party's governing council. The party organisation expelled Anderton and his supporters, with Anderton announcing his intentions of establishing a new party. However, because of an electoral law, Anderton did not officially leave the Alliance's parliamentary wing, even if he had left the party itself – doing so would have required his resignation from parliament, a step he was unwilling to take. Anderton had supported this law as a result of the great instability caused by rampant party switching in the previous Parliament. As such, Anderton and his supporters remained technically a part of the Alliance's parliamentary wing until the election, when they officially established their new party. The Democrats, a component of the Alliance, broke away to join the new group which was to be the "Progressive Coalition", but shortly before the 2002 election, the official name was changed to "Jim Anderton's Progressive Coalition", a measure Anderton says was intended to ensure that the new party was recognised. Later, after the Democrats had departed to re establish themselves as an independent entity, the name "Progressive Party" was adopted. The new party placed Anderton's supporters from the Alliance first on its party list. In the elections, it competed against both the Alliance (then led by Laila Harré, a supporter of McCarten) and Labour. It managed to gain 1.7% of the vote, and Jim Anderton was successful in retaining his electorate seat in As such, the party gained entry to parliament with two seats, including deputy leader Matt Robson, who had been a member of Anderton's faction of the Alliance. The Alliance itself failed to win any seats. It received only 1.27% of the vote, In those elections, the Progressives' vote tailed off slightly to 1.2 percent, but this decline was enough to keep Robson from returning to Parliament even though Anderton easily won his seat. The indication of the New Zealand First and United Future parties that they would support either National or Labour based on whichever received the most votes may have eroded the Progressives' potential share of the vote alongside other minor parties. As Labour was returned to power, however, Anderton was able to retain his place in government. In the 2008 election the Progressive Party gained 0.91% of the vote. Anderton retained his electorate seat and remained in Parliament representing the party. In an unusual move, Anderton announced that he would remain in coalition with Labour in opposition. Jim Anderton announced his retirement from Parliament from the 2011 general election. The party did not contest the election and is now no longer in Parliament. On 9 March 2012 the party was de registered at its own request.

Сайлау нәтижесі

Сайлау | Дауыс саны | Дауыс үлесі (%) | Ұтып алынған орын саны |
---|---|---|---|
Үкімет | 2002 | 34 542 | 1,70 | 2 |
| 2005 | 26 441 | 1,16 | 2 |
| 2008 | 21 241 | 0,91 | 2 |