Кіріспе
Таиланд өзінің елді мекендерін (тесабан) көлемі бойынша үш санатқа бөледі: қалалық муниципалитеттер (тесабан нахон), қалалар (тесабан муянг) және аудандық муниципалитеттер (тесабан тамбон). 2015 жылғы қаңтарға қарай 32 қалалық муниципалитет бар. Ұлттық астана Бангкок және арнайы басқарылатын Паттайя қаласы осы жіктемелерден тысқары тұрады. Олар «өздік басқарушы аудандар» болып табылады. Тесабан жүйесінің ескіргендігіне байланысты, қалалық муниципалитеттердің белгіленгеннен кейінгі өсуі аумақ және халық санына ескерілмейді. Осы себепті, Қоғамдық жұмыстар және қала және елді мекендерді жоспарлау департаменті, сондай-ақ әрбір провинцияның провинциялық әкімшілік ұйымы халық санының өсуін көрсету үшін қала шекараларын (เขตเมือง) үнемі жаңартып, жариялайды. Бұл түзетулер Корольдік Тайланд үкіметінің газетінде ресми жарияланады. «เขตเมือง / khet mueang» термині «қалалық аймақ» деп аударылуы мүмкін, бұл ірі қалаларды сипаттау және белгілеу үшін кеңінен қолданылатын термин. Тайланд қалаларының көпшілігінің жаңартылған шекаралары провинцияның астаналық ауданында, яғни Амфое Муангта орналасқан. Чианг Май Бангкоктан басқа, қалалық аймағы бірнеше аудандарды қамтитын жалғыз қала. 2021 жылғы деректер бойынша Таиландтағы урбанизация деңгейі 52% құрайды, бұл жалпы халықтың 36,217,020 адамнан тұратынын білдіреді. Бұл көрсеткіш тесабан жүйесіне негізделген, яғни 8,442,107 адам қалалық муниципалитеттерде, 4,437,112 адам қалалардағы муниципалитеттерде және 23,337,801 адам аудандық муниципалитеттерде тұрады. Khet mueang жүйесіне сәйкес, 150,000-нан аса халық саны бар қалалық аймақтарда жалпы халықтың 31,35% құрайтын 21,838,418 адам тұрады. Халық саны туралы мәліметтерді бірнеше мекеме ұсынады. Жергілікті әкімшілік департаменті (DLA) жергілікті тіркелген тай халқын есепке алады. Бұл мәліметтер «Жергілікті тіркелген тай халқы» деп аталады және тай еңбек күшінің көшіп-қону, облыстық және маусымдық сипатын көрсетеді. Бұл көрсеткіштер Ұлттық статистика бюросының (NSO) деректерінен мүлдем өзгеше, ол он жылдық санақ жүргізу арқылы тай халқының жалпы санын және 1000-нан аз шетелдік тұрғындарды есептейді. NSO-ның нәтижесі «Тай халқының жалпы саны» деп аталады. Екі кеңсе де тұрақты емес тұрғындарды, ұзақ мерзімді шетелдіктерді және келісімшарт бойынша жұмыс істейтін АСЕАН мигранттарының санын (Бангкок, Паттайя, Чиангмай және Пхукет сияқты қалалардағы маңызды еңбек күші, барлығы екі-үш миллион жұмысшы) қамтитын муниципалдық деңгейдегі мәліметтерді жарияламайды, бірақ 2014 жылдан бері бұл мәселе реттелуде. NSO 2017 жылға қатысты реттелген АСЕАН мигранттарын қамтитын, яғни «жалпы тұрғындар санын» провинциялық деңгейде болжамды мәліметтерді жариялады.
Thailand divides its settlements (thesaban) into three categories by size: city municipalities (thesaban nakhon), towns (thesaban mueang) and townships (or subdistrict municipality) (thesaban tambon). There are 32 city municipalities as of January 2015. The national capital Bangkok and the special governed city Pattaya fall outside these divisions. They are "self governing districts". Due to the outdated nature of the thesaban system, any city municipality's growth subsequent to its settlement designation is not included in both area and population numbers. For this reason, the Department of Public Works and Town & Country Planning, and each province's Provincial Administrative Organization regularly revise and publish up to date city boundaries (เขตเมือง) to reflect population growth. These revisions are royally decreed and published in the Royal Thai Government Gazette. The term เขตเมือง/khet mueang can also be translated to the term urban area, a widely used term to describe and designate large cities. Most Thai cities' revised boundaries are contained in the province's capital district, known as Amphoe Mueang. Chiang Mai is the only city outside Bangkok to cover multiple districts in its urban area. Thailand has an urbanization rate of 52% (2021), translating to 36,217,020 people of the total population. This rate is based on the thesaban system, meaning that 8,442,107 people live in city municipalities, 4,437,112 people live in town municipalities and 23,337,801 people live in townships (subdistrict municipalities). According to the khet mueang system, 21,838,418 people (31.35% of total population) live in urban areas with a population greater than 150,000. Several agencies issue population figures. Locally registered Thai populations are compiled by the Department of Local Administration (DLA). These figures are labeled as "Locally Registered Thai Population" and reflect the migrant, upcountry, and seasonal nature of Thai labor flows to the capital and tourist hot spots, yet maintain upcountry registration. Figures are very different from those by the National Statistics Office (NSO), which conducts the decennial census by attempting to count the total resident Thai population plus under 1,000 permanent resident foreigners. The result by the NSO is labeled as "Total Thai Population". Neither of the two offices release municipal level figures that include non permanent residents, long stay expatriates and figures for contracted foreign ASEAN migrants (a significant labor segment in cities like Bangkok, Pattaya, Chiang Mai, and Phuket, totaling two to three million workers), though this inclusion is being increasingly regularized since 2014. The NSO did release projected figures including regularized ASEAN migrants, i. e., "total resident population" down to the provincial level for 2017.
Қалалық муниципалитеттер
Төмендегі кестеде Жергілікті әкімшілік департаментінің (DLA) (жергілікті тіркелген тайлықтар) 2020 жылғы көрсеткіштері тізімделген. Ұлттық статистика бюросы (ҰСО) жинақтаған жалпы тайлық тұрғындардың онжылдық санағы бойынша муниципалитеттердің санымен мына жерде танысуға болады. Көп жағдайда муниципалитеттердің халқы әр қаланың қазіргі көлемін көрсетпейді, тек әкімшілік орталықты ғана көрсетеді. Географиялық жағынан шектеулі қалалық муниципалитеттер, мысалы, Самуи аралы және Бангкок қаласының қала маңындағы муниципалитеттері – Нонтабури, Пак Крет, Самут Пракан, Нахон Патом және Самут Сахон – бұл ережеден өзгеше. Бангкоктің қала маңындағы аудандары Бангкок астаналық аймағының құрамында болғандықтан, олардың жеке қалалық немесе астаналық аймағы жоқ.
№ Аты Тайлық ауданы Облысы Аумағы Халқы Дата, қала мәртебесі
1. Krung Thep Maha Nakhon (Bangkok) กรุงเทพมหานคร 1,568.74 5,588,222 1972 ж. 12 қаңтар
2. Nonthaburi นนทบุรี Nonthaburi, Nonthaburi 38.90 251,026 1995 ж. 09 қыркүйек
3. Pak Kret ปากเกร็ด Pak Kret, Nonthaburi 36.04 189,458 2000 ж. 02 ақпан
4. Hat Yai หาดใหญ่ Hat Yai, Songkhla 21.00 149,459 1995 ж. 09 қыркүйек
5. Chaophraya Surasak เจ้าพระยาสุรศักดิ์ Si Racha, Chonburi 276.98 146,474 2013 ж. 05 мамыр
6. Surat Thani สุราษฎร์ธานี Surat Thani, Surat Thani 68.97 131,599 2007 ж. 05 сәуір
7. Nakhon Ratchasima นครราชสีมา Nakhon Ratchasima, Nakhon Ratchasima 37.50 122,730 1995 ж. 09 қыркүйек
8. Chiang Mai เชียงใหม่ Chiang Mai, Chiang Mai 40.22 122,627 1936 ж. 03 наурыз
9. Udon Thani อุดรธานี Udon Thani, Udon Thani 47.70 120,202 1995 ж. 09 қыркүйек
10. Pattaya พัทยา Bang Lamung, Chonburi 53.44 117,606 1978 ж. 11 қараша
11. Khon Kaen ขอนแก่น Khon Kaen, Khon Kaen 46.00 110,615 1995 ж. 09 қыркүйек
12. Nakhon Si Thammarat นครศรีธรรมราช Nakhon Si Thammarat, Nakhon Si Thammarat 22.56 100,416 1994 ж. 08 тамыз
13. Laem Chabang แหลมฉบัง Si Racha, Chonburi 88.59 89,457 2010 ж. 05 мамыр
14. Rangsit รังสิต Thanyaburi, Pathum Thani 20.80 84,268 2011 ж. 04 сәуір
15. Nakhon Sawan นครสวรรค์ Nakhon Sawan, Nakhon Sawan 27.87 81,239 1995 ж. 09 қыркүйек
16. Phuket ภูเก็ต Phuket, Phuket 12.00 77,778 2004 ж. 02 ақпан
17. Chiang Rai เชียงราย Chiang Rai, Chiang Rai 60.85 77,545 2004 ж. 02 ақпан
18. Ubon Ratchathani อุบลราชธานี Ubon Ratchathani, Ubon Ratchathani 29.04 72,855 1999 ж. 03 наурыз
19. Nakhon Pathom นครปฐม Nakhon Pathom, Nakhon Pathom 19.85 72,753 1999 ж. 11 қараша
20. Ko Samui เกาะสมุย อำเภอเกาะสมุย, Surat Thani 252.00 68,994 2012 ж. 09 қыркүйек
21. Samut Sakhon สมุทรสาคร Samut Sakhon, Samut Sakhon 10.33 65,409 1999 ж. 11 қараша
22. Phitsanulok พิษณุโลก Phitsanulok, Phitsanulok 18.26 64,068 1999 ж. 03 наурыз
23. Rayong ระยอง Rayong, Rayong 16.95 62,384 1999 ж. 11 қараша
24. Songkhla สงขลา Songkhla, Songkhla 9.27 60,021 1999 ж. 11 қараша
25. Yala ยะลา Yala, Yala 19.00 59,983 1995 ж. 09 қыркүйек
26. Trang ตรัง Trang, Trang 14.77 56,893 1999 ж. 11 қараша
27. Om Noi อ้อมน้อย Krathum Baen, Samut Sakhon 30.40 53,822 2010 ж. 11 қараша
28. Sakon Nakhon สกลนคร Sakon Nakhon, Sakon Nakhon 54.54 51,331 2012 ж. 03 наурыз
29. Lampang ลำปาง Lampang, Lampang 22.17 50,697 1999 ж. 11 қараша
30. เทศบาลนครสมุทรปราการ สมุทรปราการ Samut Prakan, Samut Prakan 7.33 49,604 1999 ж. 03 наурыз
31. Phra Nakhon Si Ayutthaya พระนครศรีอยุธยา Phra Nakhon Si Ayutthaya, Phra Nakhon Si Ayutthaya 14.84 49,208 1999 ж. 12 желтоқсан
32. Mae Sot แม่สอด Mae Sot, Tak 27.20 41,581 2010 ж. 01 қаңтар
Қалалық халық саны бойынша ірі қалалар
Төмендегі кестеде жергілікті әкімшілік департаментінің (DLA) деректері бойынша Таиландтағы қала тұрғындарының саны бойынша ең үлкен он қала көрсетілген. Бұл сандар әр қаланың қазіргі көлемін, әр қаланың бастапқы қалалық муниципалитет атауына байланысты жер көлемі мен халық санының өсуін көрсетеді. Бангкок пен Чиангмай бірнеше аудандарды қамтитын (Бангкок үшін Кхет және провинциялар үшін Амфоэ деп аталады) және бір миллионнан астам халқы бар жалғыз екі қала. Паттайя "өзін-өзі басқару ауданы" (Банг Ламунг ауданының ішінде орналасқан, бірақ оның бөлігі емес) болса да, ол барлық көршілес кіші аудандарға дейін өсіп, ең үлкен халықтық пайызды құрайды, бұл оны де-факто "Паттайя Банг Ламунг Джомтиен" аймағының бір бөлігіне айналдырады. Чианг Май - қала шекарасы (เขตเมือง) Амфоэ Муанг ауданына (Астана ауданы) іргелес аудандарды қамтитын жалғыз провинциялық қала.
№ Аты Тай провинциясы Аймағы
1 Крунг Теп Маха Нахон (Бангкок) กรุงเทพมหานคร 1,568.74 10,539,000
2 Чианг Май Чианг Май 405 1,198,000
3 Нахон Рачасима Нахон Рачасима 755.6 466,098
4 Кон Каен Кон Каен 953.4 412,758
5 Хат Яй Сонгкла 852.796 404,044
6 Удон Тхани Удон Тхани 1,094.7 400,581
7 Чон Бури Чон Бури 228.8 342,959
8 Паттайя Чон Бури 727 328,961
9 Си Рача Чон Бури 616.4 327,172
10 Питсанулок Питсанулок 777 281,929