Датч Шульц: Американдық қылмыс әлемінің тарихы

Кіріспе

Американдық қылмыскер (1901–1935)

Голландиялық Шульц (шын аты Артур Саймон Флегенхаймер; 6 тамыз 1901 – 24 қазан 1935) 1920-1930 жылдары Нью-Йорк қаласындағы американдық қылмыскер болған. Шульц өзінің байлығын ұйымдасқан қылмысқа байланысты қызметтер арқылы, соның ішінде контрабанда мен лотерея арқылы тапқан. Шульцтің қылмыстық схемалары прокурор Томас Дьюи басқарған екі салықтан қашу ісімен әлсіретілді, сонымен қатар басқа қылмыскер Лакки Лучано тарапынан да қауіп төндірілді. Ол Ньюарк қаласындағы бір мейрамханада атылып, ертесі күні көз жұмды.

Ерте өмір

Артур Саймон Флегенхаймер 1901 жылғы 6 тамызда неміс еврей иммигранттары Герман мен Эмма (Нью) Флегенхаймердің отбасында дүниеге келді. Олар 1900 жылғы 10 қарашада Манхэттенде үйленген. Оның 1904 жылы туған Хелен есімді кіші қарындасы болған. Герман Флегенхаймер отбасын тастап кеткен болуы мүмкін, ал Эмма 1910 жылғы АҚШ халық санағында ажырасқан деп тіркелген. Алайда, 1932 жылы АҚШ азаматтығына өтініш бергенде, ол күйеуінің 1910 жылы қайтыс болғанын жазды – бірақ ол 1910 жылғы АҚШ халық санағына дейін немесе кейін қайтыс болғаны белгісіз. Бұл оқиға жас Флегенхаймерді зор қайғыға ұрындырды, ол өмірінің соңына дейін әкесі отбасын тастап кеткенін мойындағысы келмеді. Флегенхаймер сегізінші сыныптан кейін мектепті тастап, өзін және анасын асырауға көмектесті. 1916-1919 жылдар аралығында Бронкстегі Clark Loose Leaf Company, Caxton Press, American Express және Schultz Trucking компанияларында тамақтандырушы және баспагер болып жұмыс істеді.

Қылмыстық бастамасы

Ұрлықпен айналысудан бұрын Флегенхаймер шағын мафиозиге қарасты түнгі клубта жұмыс істеді, онда ол құмар ойындарынан тонаумен айналысты. Соңында ол бір пәтерге ұрлыққа тынып кірген кезде ұсталды және Блэкуэлл аралындағы (қазіргі Рузвельт аралы) түрмеге жіберілді. Флегенхаймердің 18 жасындағы суреті 2010 жылы жарық көрген «Нью-Йорк қаласының бандиттік әлемі» кітабында жарияланды. Оның отбасы оны босату үшін 35 000 доллар төлеген. Ол қайтып келгеннен кейін көп ұзамай соқыр болып қалды. Осыдан кейін Ной Шульц тобы Бронксте кеңіне таралып, аз қарсылыққа тап болды. Ауыр жарақат алғанмен, ол жауап атып қайтара алды. Көк түсті «Кадиллак» машинасы бірнеше тұраққа қойылған көлікке соқтығысып, бір есігін жоғалтып, жылдамдықпен кете барады. Полиция бір сағаттан кейін көлікті тапқанда, артқы орындықта Луи Вайнбергтің денесін тапты (Шульц тобының мүшелері Абрахам «Бо» Вайнберг пен Джордж Вайнбергке ешқандай қатысы жоқ). Нойдың жаралары жұққаннан кейін 21 қарашада қайтыс болды. Ол досы мен кеңесшісінен айырылғаннан кейін ашуланып, қатты күйзеліске түсті. Бірнеше аптадан кейін, еврей мафиясының ірі қылмыс жасаушысы Арнольд Ротштейн 1928 жылғы 6 қарашада Парк-Централь қонақ үйінің қызметтік кіреберісінің жанында атып өлтірілген күйде табылған кезде жазалау шаралары басталды. Джордж «Гумп» Макманус Ротштейннің құмар ойынындағы қарызы үшін өлтіргенімен, Шульц Нойдың өліміне жаза ретінде өлтіруге бұйрық берген деп саналады. Бұл теорияны Макманус өлтіргеннен кейін алғашқы болып Шульцтің адвокаты Дикси Дэвиске қоңырау шалғаны растайды. Содан кейін Шульцтің сенімді серігі Бо Вайнберг Макманусты ұстап алып, оны қылмыс орнынан алып кетті. Кейіннен Макманус қылмыстан ақталды. 1930 жылғы 12 қазанда Легс Даймонд Манхэттеннің батыс жағындағы Монтичелло қонақ үйінде атып жарақаттанды. Екі қарулы адам Даймондтың бөлмесіне кіріп, қашып кеткенше оған бес рет оқ атқан. Әлі пижама киген Даймонд дәлізбен жүріп құлап түсті. Кейінірек Нью-Йорк полициясының комиссары одан бөлмеден қалай шыққанын сұрағанда, Даймонд алдымен екі шомыш виски ішкенін айтты. Даймонд Манхэттендегі поликлиникалық ауруханаға жеткізіліп, толық жазылып шықты. 1930 жылғы 30 желтоқсанда Даймонд поликлиникадан шығарылды. Оның болмаған кезінде оның тобы қаладан кетуге мәжбүр болды. Ол үйіне оралғаннан кейін Олбаниде өзіне жаңа аумақ іздеуге кірісті. 1931 жылғы желтоқсанда ол Олбанидегі 67 Дов-стрит мекенжайындағы арзан пансионда екі қарулы адамның қолынан қаза тапты. Шульц өзінің тобының ішіндегі жанжалдармен де күресуге мәжбүр болды. 1930 жылы Шульцтің қарақшыларының бірі Винсент Колл тең серіктес болуды талап етті. Бұл Шульц тобының мүшелері ұйымдасқан қылмыстың басқа ірі топтарынан өзгеше, әдеттегі пайыздық үлесімнің орнына біркелкі жалақы алатындығына байланысты еді. Шульц бас тартқаннан кейін Колл Шульцті өлтіріп, оның аумағын басып алу мақсатымен өзінің жеке тобын құрды. Соңынан болған қанды бандиттік соғыста Колл ағасы Питті жоғалтып, оның тобы жасаған сәтсіз қастандық әрекеті кезінде баланың қаза болуынан кейін баспасөз оған «Ашулы итті» деген лақап ат қойды. 1932 жылдың ақпан айында Колл тұзаққа түсті. Ол дәріханадағы телефон будкасында сөйлесіп жатқанда, қарулы адамдар дүкенге кіріп, оны автоматпен атып өлтірді. Қатысушылардың арасында Эдвард «Фатс» Маккарти және Бо мен Джордж Вайнберг ағайындар болуы мүмкін.

Before turning to burglary, Flegenheimer worked at a neighborhood night club owned by a small time mobster, where he robbed craps games. Eventually he was caught breaking into an apartment and sent to the prison on Blackwell's Island (now called Roosevelt Island). Flegenheimer's mugshot, aged 18, was published in the 2010 book New York City Gangland. His family reportedly paid $35,000 for his release. Shortly after his return, he went blind. From then on, the Noe Schultz gang met little opposition as they expanded across the entire Bronx. Although seriously wounded, he managed to return fire. A blue Cadillac was seen hitting some parked cars and losing one of its doors before speeding away. When police found the car an hour later, they discovered the body of a Louis Weinberg (no relation to Schultz gang members Abraham "Bo" Weinberg and George Weinberg) in the back seat. Noe's wounds became infected and he died on November 21. Schultz was left angry and distraught by the loss of his friend and mentor. Retaliation started a few weeks later when Arnold Rothstein, a kingpin in the Jewish mob, was found fatally shot near the service entrance to the Park Central Hotel on November 6, 1928. Although George "Hump" McManus supposedly killed Rothstein over a bad gambling debt, Schultz is believed to have ordered the killing in retribution for Noe's death. This theory is supported by the fact that the first person McManus rang after the killing was Schultz's attorney, Dixie Davis. Schultz's trusted lieutenant, Bo Weinberg, then picked up McManus and drove him away from the murder scene. McManus was later cleared of the killing. On October 12, 1930, Legs Diamond was shot and wounded at the Hotel Monticello on Manhattan's West Side. Two gunmen forced their way into Diamond's room and shot him five times before fleeing. Still in his pajamas, Diamond staggered into the hallway and collapsed. When asked later by the New York Police Commissioner how he managed to walk out of the room, Diamond said he drank two shots of whiskey first. Diamond was rushed to the Polyclinic Hospital in Manhattan, where he eventually recovered. On December 30, 1930, Diamond was discharged from Polyclinic. During his absence, his gang was forced to leave the city. When he returned home, Diamond began carving out a new territory for himself in Albany. He was killed in a cheap Albany rooming house at 67 Dove Street by two gunmen in December 1931. Schultz also had to deal with internecine conflicts within his own gang. In 1930, one of Schultz's enforcers, Vincent Coll, demanded to be made an equal partner. This was because Schultz gang members received a flat salary instead of the customary percentage from the take—a unique arrangement compared to other major gangs in organized crime. When Schultz refused, Coll formed his own crew with the ultimate goal of murdering Schultz and taking over his territory. In the bloody gang war that followed, Coll lost his older brother Pete and earned the nickname "Mad Dog" from the press after a child was killed during a botched assassination attempt committed by his gang. In February 1932, Coll was lured into a trap. While he was taking a call in a drugstore phone booth, gunmen entered the store and machine gunned him to death. The killers may have included Edward "Fats" McCarthy and the brothers Bo and George Weinberg.

Рэкетші

Тыйым тоқтатылғаннан кейін Голландиялық Шульцке жаңа табыс көздерін табу қажет болды. Оның шешімі Отто "Аббадабба" Берман және Харлемдегі сандар ойыны болды. Сандар ойыны, "Пик 3" лотереясының алдағысы, ойыншылардан үш сан таңдауды қажет етті, олар Belmont Park-та күн сайын жиналатын жалпы ставка сомасынан (тұтқадан) алынған ондықтан бұрынғы соңғы санға сәйкес келетін болды. Нью-Йорк қаласының мэрі Фиорелло Ла Гардия осы шешімге қатты ашуланып, Шульц қалаға оралған жағдайда дереу тұтқындалуын бұйырды. Осының салдарынан Шульц өзінің штаб-пәтерін Гудзон өзенінен арғы бетке, Ньюаркқа көшіруге мәжбүр болды.

Қалпына келтіру

Салық ісіне байланысты қорғаныс шығындары өскен сайын, Шульц саясатын жүргізетін адамдарға төлейтін сыйақыны азайту қажеттігін сезінді. Ол бұл қаржыны «Артур Флегенхаймер қорғаныс қоры» деп атап, нығайтты. Бұл әрекет оның іскерлерін және ойынды басқарушыларын ашуландырды. Олар наразылықтарын білдіргені үшін зорлық-зомбылыққа ұшыраса да, зал жалдап, жаппай митинг өткізіп, іс тоқтатуға ұқсас шара жариялады. Бірақ көп ұзамай ақша ағыны тоқтады, Шульц шегінуге мәжбүр болды, бұл оның бандасы мен серіктестері арақатынасына қайырсымсыз нұқсан келтірді. Шульцтің бас лейтенанты Бо Вайнберг, Шульцтің заңдық қорғанысын қаржыландыру үшін рэкеттен алатын ақшаның көлеміне алаңдады. Сондықтан ол Нью-Джерсидегі мафия басшысы Лонги Цвиллманнан кеңес сұрады, ол оны сицилиялық гангстер Чарли «Лаки» Лучаномен таныстырды. Вайнберг Шульц бандасының үлесін сақтап, оны толық бақылауда ұстауды көздеді. Алайда, Лучано Шульц салықтан жалтарғандығы үшін сотталғаннан кейін, банданың рэкеттерін және аумағын өз серіктері арасында бөлісуді жоспарлады. Лучано мен оның одақтастары екінші сотта Шульцтің кінәлі деп табатынына сенгендіктен, билікті басып алу жоспарын іске асырды. Бұл жоспарға қарсылық аз болды, себебі жалақыны қысқартуға жасалған әрекеттерге байланысты наразылық күшті болды және Вайнберг қолдау көрсетті. Шульц Ұлттық қылмыстық синдикатқа, мафиялық топтардың конфедерациясына Дьюиді өлтіруді ұсынды. Лучано Дьюиді өлтіру құқық қорғау органдарының күшті шабуылына әкелетінін айтты. Комиссия кейіннен бұл ұсынысқа бірауыздан қарсы дауыс берді. «Жазалау бригадасының» жетекшісі Альберт Анастасия Лучаноға Шульцтің оны Дьюидің Бесінші авенюдегі үйіне бақылауға жібергенін айтты. Бұл жаңалықты естіген Комиссия мәселені талқылау үшін құпия отырыс өткізді. Алты сағаттық кеңес соңынан Комиссия Луи Бухальтерге «Голландты» жоюды бұйырды.

Атыс

Шульц 1935 жылғы 23 қазанда Ньюарк, Нью-Джерсидегі 12 East Park Street мекенжайындағы Palace Chop House мейрамханасында өзінің бухгалтері Отто Берманмен, жаңа бас лейтенанты Абрахам “Абе” Ландаумен және жеке қауіпсіздік күзетшісі Бернард “Лулу” Розенкранцпен бірге атылды. Шульц әйелдер мен ерлердің жуынатын бөлмесінде болғанда, “Қорқыт” Чарльз Уоркман және Эммануэль “Менди” Вайс есімді екі кісі кірді. Уоркман бардың бойымен жүріп, әйелдер мен ерлердің жуынатын бөлмесіне кіретін есікті ашты, онда ол Шульцке кездесті. Уоркман Шульцты атты, ол еденге құлап түсті. Содан кейін Уоркман Вейспен бірге артқы асханаға кірді. Екеуі де Шульцтің топ мүшелеріне көптеген оқтар атты. 1941 жылы Чарльз Уоркман Шульцты өлтіргені үшін сотталды және өмір бойына түрмеге кесілді. 1964 жылы ол мерзімінен бұрын босатылды. Palace Chop House мейрамханасы орналасқан ғимарат 2008 жылы бұзылып жатыр.

Соңғы сөздері мен мұрасы

Шульцтің соңғы сөздері аурухана төсегінде полиция қызметкерлеріне айтылған, естен шығуға жақын, түсініксіз сөздер болды. Полиция одан пайдалы ақпарат алуға тырысты. Полиция Шульцтен ешқандай мағыналы сөздерді ала алмаса да, оның сөйлегендерінің бәрі полиция стенографымен жазылып алынды. Олар былай деді: Ешбір бала жылаған емес, немесе мыңдаған киімді шашыратып тастаған емес. Сіздер дойбыны ойнай аласыздар, қыздар жұмсақ доппен ойнайды және онымен түрлі тәжірибелер жасайды. О, о, Бисквит итім, ол қуанғанда тісін көрсетпейді. Шульцтің соңғы сөздері көптеген жазушыларды осы тақырыпта туындылар жазуға шабыттандырды. Бит буынының өкілі Уильям С. Берроуз 1970 жылдардың басында «Голландтық Шульцтің соңғы сөздері» деген атпен сценарийді роман түрінде жариялады, ал Роберт Ши және Роберт Антон Уилсон Шульцтің сөздерін жаһандық иллюминаттармен байланысты конспирологиялық теориямен байланыстырып, оны 1975 жылғы «Иллюминатус!» трилогиясының маңызды бөлігіне айналдырды. Уилсон мен Шидің оқиғасында Шульцтің сөздері шифрланған хабарлама болып табылады. 1960 жылғы «Пародиялар» антологиясында Дуайт Макдональд Шульцтің соңғы сөздерін Гертруда Стайнның пародиязы ретінде ұсынады. Э.Л. Докторовдың «Билли Батгейт» романында басты кейіпкер Шульцтің өлім төсегіндегі сөздерінен нұсқаулар алып, оның жасырылған ақшасын табады. Шульцтің бандасын күйретуді көздегенімен, оның бірнеше серіктестері сол түнді аман қалды. Шульц Нью-Джерсиде жасырынып жүрген кезде Манхэттендегі істерін басқаруға тағайындаған Мартин «Марти» Кромпиер, сол түні Палас Чоп Хауста болған оқ атысу кезінде қастандыққа ұшырады. Ирландия-американдық мафиози Джон М. Даннға ешқандай қастандық жасалмады, ол кейіннен мафиози Эдвард Дж. Макграттың інісі және «Адамдық асхана» ирланд мафиясының ықпалды мүшесі болды. Шульцтің өлімінен кейін оның әйелімен ресми неке рәсімі болмағаны анықталды, сонымен қатар оның тағы бір әйелі болуы мүмкін екені белгілі болды. Оның Ньюарктағы қонақүйінде табылған хаттар мен суреттерде басқа әйел мен балаларының суреттері болды. Бұл мәселе шешілмеді, себебі оның заңды әйелі бұл туралы сөйлеуден бас тартты, ал құпия әйел ешқашан көзге көрінбеді. Оның мәйітіне тағы екі әйел келді, бірақ олардың кім екені анықталған жоқ. Ол қайтыс болған кезде оның байлығы 7 миллион долларға бағаланған, бірақ ақшаның ізіне жете алмады. Өліміне аз уақыт қалғанда, Дьюидің күш-жігері нәтижесінде түрмеге қамалуы мүмкін деп қорқып, Шульц арнайы герметикалық және су өткізбейтін сейф жасауды тапсырды, оған 7 миллион доллар ақша және облигациялар салынды (1935 жылғы 7 000 000 доллар қазіргі уақытта шамамен <есептелген сомаға> тең). Содан кейін Шульц пен Розенкранц сейфті Нью-Йорк штатының солтүстігіндегі белгісіз жерге апарып көміп тастады. Ол қайтыс болған кезде сейф әлі де жерленген күйде болды. Шульц пен Розенкранц сейфтің орналасқан жерін ешкімге айтпағандықтан, сейфтің жерленген жері олармен бірге жойылды. Шульцтің жауларының сейфті іздеумен өмірінің соңына дейін айналысқандары айтылады. Сейф табылмағандықтан, қазына іздеушілер жыл сайын Катскилл тауларында оны іздеуге оралады. Мұндай кездесулердің бірі «Голландтықтарды қазу: Голландтық Шульцтің жоғалған қазынасын іздеу» деректі фильміне айналды.

Schultz's last words were a strange stream of consciousness babble spoken in his hospital bed to police officers who attempted to calm him and question him for useful information. Although the police were unable to extract anything coherent from Schultz, his rambling was fully transcribed by a police stenographer. These include:

A boy has never wept nor dashed a thousand kim. You can play jacks, and girls do that with a soft ball and do tricks with it. Oh, Oh, dog Biscuit, and when he is happy he doesn't get snappy. Schultz's last words have inspired a number of writers to devote works related to them. Beat Generation author William S. Burroughs published a screenplay in novel form titled The Last Words of Dutch Schultz in the early 1970s, while Robert Shea and Robert Anton Wilson connected Schultz's words to a global Illuminati related conspiracy, making them a major part of 1975's The Illuminatus! Trilogy. In Wilson's and Shea's story, Schultz's ramblings are a coded message. In his 1960 anthology Parodies, Dwight Macdonald presents Schultz's last words as a parody of Gertrude Stein. In E. L. Doctorow's novel Billy Bathgate, the title character uses clues from Schultz's deathbed ramblings to locate his hidden money. Although Schultz's gang was meant to be crippled, several of his associates survived the night. Martin "Marty" Krompier, whom Schultz left in charge of his Manhattan interests while he hid in New Jersey, survived an assassination attempt the same night as the shootings at the Palace Chop House. No apparent attempt was made on the life of Irish American mobster John M. Dunn, who later became the brother in law of mobster Edward J. McGrath and a powerful member of the Hell's Kitchen Irish mob. After Schultz's death, it was discovered that he and his wife had never gone through an official marriage ceremony, and the possible existence of another wife emerged with the discovery of letters and pictures of another woman and children among his effects at the hotel where he was staying in Newark. This was never resolved, as his common law wife refused to talk about it and the mystery woman never came forward. Two other women also called at the morgue to receive his effects, but their identities were never established. Though he was estimated to be worth $7 million when he died, no trace of the money was ever found. Shortly before his death, fearing that he would be incarcerated as a result of Dewey's efforts, Schultz commissioned the construction of a special airtight and waterproof safe into which he placed $7 million in cash and bonds (7000000.0 in 1935 is equivalent to about <calculated amount> in recent years). Schultz and Rosenkrantz then drove the safe to an undisclosed location somewhere in upstate New York and buried it. At the time of his death, the safe was still interred. As no evidence existed to indicate that either Schultz or Rosenkrantz had ever revealed the location of the safe to anyone, the exact place where the safe was buried died with them. Schultz's enemies are said to have spent the remainder of their lives searching for the safe. As the safe has never been recovered, treasure hunters have annually returned to look for it in the Catskills. One such meeting became the documentary film Digging for Dutch: The Search for the Lost Treasure of Dutch Schultz.

Танымал мәдениетте

Бірнеше актер Голландиялық Шульцті кино мен теледидарда сомдады: Вик Морроу "Мафияның портреті" (1961) фильмінде, Винсент Гарденья "Жынды Ит Колл" (1961) фильмінде, Джеймс Ремар "Мақта клубы" (1984) фильмінде, Дастин Хоффман "Билли Батгейт" (1991) фильмінде, Ланс Хенриксен "Киім" (1993) фильмінде және Тим Рот "Жәбірленушілер" (1997) фильмінде. Телевизионда 1959 жылғы "Тиіспейтіндер" эпизодтарында – "Винсент "Жынды Ит" Колл", "Голландиялық Шульц туралы әңгіме" және "Джек "Аяқтар" Даймонд" эпизодтарында Шульцтің рөлін Лоуренс Добкин ойнады. 1993–1994 жылдардағы "Тиіспейтіндер" сериалында ол Си Осборнның 1993 жылғы "Нью-Йоркке шабуыл" эпизодында бейнеленді. 2020 жылдың 18 қарашасында PBS "Өлілердің құпиялары" бағдарламасының "Гангстердің алтыны" атты эпизодының тұсаукесері өтті, онда тергеу және Шульцтің жоғалған қазынасын іздеу туралы толық мәлімет берілді. 2022 жылдың шілдесінде "Expedition Unknown" бағдарламасының "Контрабандистің миллиондары" деп аталатын эпизоды Шульц және оның қазынасына арналды.