Кіріспе

Maverick) – Рой Хэггинс жасаған, комедиялық элементтері бар американдық батыс телесериалы. Басты рөлде Джеймс Гарнер ойнаған, ол 19 ғасырдағы американдық шекара аймағында үздіксіз саяхаттап, өзен кемелері мен салон-дәмханаларда шеберлікпен покер ойнайтын, сөз өнеріне қанық ойыншы рөлін сомдайды. Сериал 1957 жылдың 22 қыркүйегінен 1962 жылдың 8 шілдесіне дейін ABC телеарнасында бес маусым бойы көрсетілді.

Шолу

Маверик бастапқыда Джеймс Гарнерді покер ойыншысы Брет Маверик рөлінде ойнады. Бірінші маусымның сегізінші эпизодында оған Джек Келли өзінің інісі Барт Маверик рөлінде қосылды, ал алғашқы үш маусымның қалған бөлігінде Гарнер мен Келли апта сайын басты рөлдерді алмастырып, кейде екі бауырды көрсететін эпизодтарда бірігіп ойнады. Маверик ағайындылары Техастан шыққан покершілер болатын, олар Американың Ескі Батысын атпен және дилижанспен, сондай-ақ Миссисипи өзеніндегі кемелермен аралап, түрлі қауіп-қатерлерге тап болып, олардан шығып отыратын. Көбінесе бұл қауіп-қатерлер ақша, әйелдер немесе олардың екеуімен байланысты болатын. Мавериктер ақшаға құмар екендерін жиі айтатын, сонымен қатар әзілдеп, өздерінің қорқақ екендеріне және ауыр жұмыстан қашуға бейім екендеріне назар салар еді. Бірақ көптеген эпизодтарда олар қаржылық мүмкіндіктерді моральдық дилеммамен салыстырып, ойланатын. Олардың ар-ұждандары әрқашан әмияндарынан жоғары қойылатын, себебі екі Маверик те табиғатынан адал болған. Дегенмен, олар анық түрде жалғаншы немесе сыбайлас адамды алдауға дайын еді. Гарнер үшінші маусымнан кейін заңдық дауға байланысты сериалдан кеткен соң, ол сәтті кино мансабына қол жеткізді. Оның орнына Роджер Мур Бо Маверик, Брет Мавериктың туысы ретінде актерлік құрамға қосылды. Бұрынғыдай, екі басты рөлді Мавериктер әдетте сериалдың жетекшілері ретінде алмастырып тұрды, кейде "бірлескен" эпизодтар да болатын. Төртінші маусымның ортасында Гарнерге ұқсайтын Роберт Колберт Мурдың орнына келіп, үшінші Маверик ағасы Брентті ойнады. Сериалдың барлық кезеңінде ешқашан бір эпизодта екі басты рөлді Мавериктерден (барлығы төрт) көп болған емес, ал көптеген эпизодтарда тек біреуі ғана болды. Барлық екі Маверик эпизодында да Джек Келли Барт Маверик рөлінде ойнады. Бесінші және соңғы маусымда шоу алғашқы жеті эпизодында болғандай "бір Маверик" форматына оралды, қалған барлық жаңа эпизодтарда Келли Барт рөлінде ойнады. Бірақ жаңа эпизодтар Гарнердің Брет рөлінде ойнаған бұрынғы маусымдардың қайта көрсетілімдерімен алмасып тұрды. Бадд Ботичер бірінші маусымның алғашқы үш эпизодын режиссерлік етті, бірақ Хэггинспен Маверик философиясы туралы келіспей қалды. Нәтижесінде Ботичер Брет Маверикке арналған сценарийлерді қосалқы кейіпкерлерге берді және түсірілім жасады, осылайша сериалды өзгертуге тырысты. Ол Мавериктерді Рэндольф Скотттың басты рөлде ойнаған классикалық вестерн фильмдеріндегідей дәстүрлі Батыс батырына айналдыруға ұмтылды. Роберт Альтман төртінші маусымның "Көктемнен келген жарқын шағылыс" ("Bolt from the Blue") атты эпизодын жазып, режиссерлік етті, онда Роджер Мур Бо Маверик рөлінде ойнады. Шоу Warner Bros. телекомпаниясының телевестерндерінің құрамына кірді, оның ішінде Клинт Уокермен "Шайенн", Уэйд Престонмен "Кольт .45", Джон Расселмен "Заңгер", Тай Хардинмен "Бронко", Роджер Мурмен "Аляскалықтар" және Уилл Хатчинспен "Sugarfoot" сериалдары бар еді.

Джеймс Гарнер - Брет Маверик

Джеймс Гарнер Брет Маверик рөлінде ойнады, ол покер ойнайтын, әрқашан жоғары ставкалы ойындарды іздеп, ұзақ уақыт бір орында тұрмайтын ойыншының жарқын бейнесі еді. Бұл сериал Гарнердің мансабындағы маңызды қадам ретінде танылады; оның бұрынғы ең танымал рөлі – Марлон Брандоның қатысуымен түсірілген "Саянара" (1957) фильміндегі маңызды қосалқы рөл болды. "Маверик" теледидар рейтингінде "Эд Салливан шоуы" мен "Стив Аллен шоуы" сияқты күшті бағдарламаларды озып өтіп, индустрияны таң қалдырды. Хэггинс сол кездегі теледидар және кино көрермендеріне таныс ковбой кейіпкерлерінің қалыпты сипаттамаларын өзгертіп көрсетті. Брет Маверик өмірін қауіпке тігуге құштар емес еді, бірақ көбінесе өзінің қалауынша батыл болып шығатын. Ол қарсыластарын жиі алдап-арбап, бірақ тек оларға лайық жағдайда ғана. Әйтпесе, ол өте адал болды, тіпті бір жағдайда күмәнді үлкен қарызды қайтаруға талап етті ("Хойлдың айтуынша"). Мавериктердің ешқайсысы да тапаншамен жылдам оқ атуға шебер емес еді. Барт Маверик бірде дос әйелге: "Менің ағам Брет мені аптаның кез келген күні жеңе алады, және ол Батыстағы ең баяу екінші мылтық деп танылады", – деді. Дегенмен, олардың екеуін де кез келген төбелес кезінде жеңуге мүмкін емес еді, бұл Хэггинс сақтап қалған ковбойлық стереотиптердің бірі болса керек. Гарнер үш маусым бойы және төртінші маусымның ортасында бір бөлімде ойнады. Бірінші маусымдағы Джек Келлидің эпизодтарына жасалған қысқаша кіріспелерді есептемегенде, Гарнер барлығы 52 эпизодта пайда болды.

Барт Маверик рөлі

Алғашында Джеймс Гарнер жалғыз Маверик болуы керек еді, бірақ студия сегізінші эпизодтан бастап Джек Келлиді аға Барт рөлінде ойнауға шақырды. Продюсерлер бір эпизодты түсіруге бір аптадан астам уақыт кететінін, демек студияда маусым бойы көрсетуге дайын эпизодтар бітіп қалу мүмкіндігін түсінді. Сондықтан Келли Гарнермен бірге серияның басты рөлін алмастырып тұру үшін жұмысқа алынды, олар екі жеке топпен жұмыс істеді (кейде бірге түседі). Барттың тұңғыш эпизоды "Кермек" көрермендердің жаңа кейіпкерге деген ықыласын ояту үшін сценарийде оның зұлым полицейдің қолына байланып, ұрылуы көзделген. Сериалдың авторы Рой Хаггинс Америка теледидарының архивіне берген сұхбатында екі бауырдың сценарийде көзге түсетін ешқандай айырмашылығы жоқ, олар дерлік бірдей екендігін айтты. Олар покер ойнаушылар, ақшаны жақсы көретін, өзінің қорқақ екенін мойындаушылар (дегенмен, керісіне дәлелдер көп), "әкесінен" алған сырлы кеңестерді айтушы және апат жағдайына дайын болу үшін пальтосының ішіне тігілген 1000 долларлық банкнотамен жүруші еді. Дегенмен, екеуінің арасында бір айқын, бірақ кездейсоқ айырмашылық болды. Гарнердің эпизодтары осы саладағы талантына байланысты көбірек комедиялық, ал Келлидің эпизодтары драмалық болатын. Хаггинс сұхбатында Келли камерадан тыс жерде Гарнерден көңілдірек болғанымен, сахна түсірілімі кезінде күлкілі сөзді "көмірдің қамалындай" айтатындығын атап өтті. Көрермендерді екінші Маверикке дағдыландыру үшін Гарнер кешкі оқиғаны таныстыратын қысқаша виньеткалар сериясын түсірді, олар Келлидің эпизодтарының басында бірінші маусымның көп бөлігінде көрсетілді. Теңдікті қамтамасыз ету үшін Келли Гарнердің "Қара от" эпизодында да солай істеді, оқиғаны таныстырып, эпизодты өз тілімен баяндады. Хаггинс Келлидің эпизодтарының рейтингісі алғашқы екі маусымда Гарнерге қарағанда сәл жоғары болғанын байқады. Хаггинс бұл Гарнердің эпизодтарын көрермендердің жақсы көруінен және одан кейін ауызша тараған жақсы пікірлерден туындағанын, сондықтан көрермендер келесі эпизодты, әдетте Келлинің эпизодын күтетінін айтты. Келлидің эпизодтарының рейтингісінің өсуі Хаггинс сұхбатында айтылғандай, қателік шегіне жақын болды, бірақ олардың тұрақтылығы таң қалдырды. Гарнер мен Келлинің бірге түскен эпизодтары көрермендердің сүйіктісіне айналды. Брет пен Барт көбінесе әйелдер мен ақша үшін бәсекелесіп, немесе бірін тонаған адамды алдап, бірлесіп схемалар құрады. Сериал барысында Брет пен Барт техникалық тұрғыдан он алты эпизодта бірге пайда болды, бірақ олардың экранда көп уақыт бөліскені тек он бірінде болды ("Кермек", "Бұзушы", "Батысқа қарайғы жол", "Алдану тұқымы", "Күнді жолдардағы келісім", "Кездейсоқ ойын", "Ат үстіндегі екі тілеуші", "Әке", "Маверик бұлағы", "Маверик пен Джульетта" және "Маверик жолы"). Басқа екі бауырдың эпизодтарының барлығы Гарнердің басты рөлде ойнаған эпизодтары, Келлидің эпизодтарында камео түрінде пайда болды, тек "Зергерлік тапанша" эпизодында рөлдер соңғы минутта кестелік қақтығысқа байланысты ауыстырылды және Гарнер Келлидің эпизодында бір рет камео түрінде пайда болды. Бұл туралы нақты айтылмағанмен, Брет үлкен болған сияқты, бірде біреудің бір жерде екі рет найзағайдың соғатынын айтқанда: "Бұл менің әкем Барттың бесігіне қарағанда айтқан сөзі", - деді (Эпизод #22 — "Қайғының үйірі"). Шын мәнінде Келли Гарнерден жеті ай үлкен еді. Гарнердің үшінші маусымнан кейін тудырған даулы кеткенінен кейін Келли сериалдың бес маусымының барлығында пайда болған жалғыз Маверик болды.

Роджер Мур - Бо Маверик

Гарнер студиямен келісімшарт бойынша туындаған даудан кейін, серияның үшінші жылынан кейін кеткен соң, оның орнына Роджер Мур Боудың інісі, Боу "Паппи" Маверикке туысқан Боу рөлін сомдады. Шон Коннериге бастапқыда бұл рөл ұсынылған, бірақ ол бас тартты. (Кейіннен, келесі онжылдықта Мур 007 фильмдер сериясында Коннеридің орнына Джеймс Бонд рөлін ойнады.) Мур бұрын 2-ші маусымның 18-шы эпизодында, "Бәсекелестер" (1775 жылғы "Бәсекелестер" пьесасы негізінде) Гарнермен бірге ойнаған, Мур кейіпкері Бретпен жеке басын ауыстырған, қонақ бөлмесіндегі комедиялық эпизодта мүлдем басқа рөлді орындаған болатын. Бо алғаш рет төртінші маусымның ашылу эпизодында, "Британдық жұмсақ орамасы" атты эпизодта пайда болды, онда ол Англияда ұзақ болғаннан кейін туысқан Бартпен кездесіп, Мурдың ағылшын акцентін түсіндірді. Мур Келлиге шамамен бірдей жаста болды және шоуға сәйкес жеңіл комедияға бейімделген. Мур өзінің автобиографиясында продюсерлер оны Гарнердің орнына алмастыру үшін шақырмағанын айтты. Бірақ, ол костюм бөліміне келгенде, оның барлық костюмдерінің ішкі жағынан "Джим Гарнер" деген жазу сызылып тасталған екен. Мур кітапта өзі, Гарнер, Келли және олардың әйелдері Келлидің үйінде "покер мектебі" деп аталатын жиынға үнемі жиналатынын айтты. Осы кезеңде актерлер мен продюсерлер арасында күн сайынғы ұзақ сағаттарға байланысты дау туды. Продюсерлер макияж бөліміне уақытты тіркеуге арналған сағат орнатып, актерлерден тіркелуді талап етті. Мур өзінің макияжын өзі алып келді және сағатқа тіркелуден бас тартты. Мур кітабында Келлидің "осындай ойлы болғанын және бір күні уақыт сағатын алып, оны футбол ретінде пайдаланғанын" жазды. Мур бұрынғы "Аляскалықтар" сериалында Гарнерге арналған "Маверик" диалогын орындаған болатын. Студияның саясаты бойынша, сценарийлерді жазушыларға ақша үнемдеу үшін әртүрлі телесериалдар арқылы қайта пайдалануға болады, диалогты мүмкіндігінше аз өзгертіп, көбінесе тек есімдер мен орындарды ауыстыру арқылы. Қайта пайдаланған сценарийлер көбінесе "W. Hermanos" (испан тілінде "W. Бауырлар") деп көрсетілетін. Мур тек он төрт эпизодтан кейін сценарий сапасы төмендегендігіне байланысты (Гарнер сияқты сот шараларына жүгінбестен) жұмыстан кетті. Мур, егер ол шоудың алғашқы екі жылында Гарнер ұнаған деңгейдегі сценарийлерге қол жеткізген болса, ол қалар еді деді.

Роберт Колберт Брент Маверик рөлінде

Рой Хэггинс пен Джеймс Гарнер кеткеннен және Роджер Мур қосылғаннан кейін рейтингтер төмендеуді жалғастырғандықтан, Гарнерге ұқсас Роберт Колберт (аты Клодетт Колберт немесе Стивен Колберт сияқты французша емес, фонетикалық түрде айтылады) Барт пен Бреттің інісі Брент Маверик рөліне таңдалды. Warner Bros. компаниясымен бұрыннан келісімшарты болған Колберт, төртінші маусымның "Хэдлидің аңшылары" атты эпизодында бұрыннан-ақ шоуда пайда болған. Гарнерге өте ұқсас екенін білген және оны салыстырудың сөзсіз болатын салдарынан қорқып, Колберт Warner Bros. компаниясынан оны рөлге бекітпеуді өтінді. Ол: "Маған көйлек кигізіп, Бренда деп атаңыз, бірақ маған мұны істемеңіз!" деді. Колберт төртінші маусымның "Тыйым салынған қала" атты эпизодында Брент ретінде таныстырылды; Келли сол эпизодта ұзақ камео рөлінде ойнады. Колберт "Күмәндік пайдасы" эпизодында тағы да жеке өзі пайда болды, онда Слим Пикенс қысқа ғана уақытқа дилижанс жүргізушісі ретінде көрінді. Бұл Брент ретінде оның соңғы пайда болуы болды. Бесінші маусымда (1961–1962) студия оны қайта шақырмады.