Кіріспе

Дублиндегі бақ-саябақ

Меррион алаңы – Дублин қаласының орталығының оңтүстік жағында орналасқан георгиан стиліндегі бақ алаңы.

Тарих

Аянт 1762 жылы Джон Смит пен Джонатан Баркер виконт ФицВильямның иелігі үшін жасаған жоспар бойынша салынды. Сэмюэл Спрауль кейін 1780 жылы шығыс жағын жоспарлады, ал бақтар 1792 жылы Бенджамин Симпсон жеңген конкурс арқылы, Джон Джеймс Барралет салған суреттердің арқасында құрылды. 19 ғасырдың басына қарай айналасындағы барлық үйлер дерлік толыққанды салынды. Лиффи өзенінің оңтүстігіндегі мұндай георгиандық қалалық үйлерге деген сұранысты сол кездегі Кильдар графының (кейін Лейнстер герцогы) Дублиндегі үйін бұрын дамылмаған оңтүстік жағына салу туралы шешімі күшейтті. Ол Дублиндегі ең ірі аристократиялық резиденцияны – Линстер үйін салды, ол Дублин қамалынан кейін екінші орынға ие болды. Аристократтар, епископтар және байлар солтүстік жақтағы қалалық үйлерін сатылып, жаңа оңтүстік жаққа көшіп кетті.

Мұра

Меррион алаңындағы 18 ғасырда салынған барлық бастапқы ғимараттар бүгінгі күнге дейін сақталған, тек 1930 жылдары Ұлттық аналар ауруханасының құрылысы үшін бұзылған Антрим үйінен басқа. Үш жағы георгиан стиліндегі қызыл кірпіштен тұрған қалалық үйлермен шеберленген. Батыс жағы Лейнстер үйінің (Ойрехтас орны), Үкімет үйлерінің, Табиғат тарихы мұражайының және Ұлттық галереяның жер-шегімен іргелес жатыр. Орталықтағы қоршаулы бақ қазір халыққа ашық саябаққа айналған. Артур Уэлсли, Веллингтонның 1-ші герцогының жеңістерін еске алу үшін орнатылған Веллингтон ескерткіші бастапқыда Меррион алаңында салыну жоспарланған. Бірақ алаң тұрғындарының қарсылығынан кейін ол Феникс паркінде бой көтерді.

Жұмыс істейтіндер саны

1950 жылдарға дейін алаңдағы үйлер көбінесе тұрғын үйлер болып келді, бірақ бүгінде олардың көпшілігі кеңселер ретінде пайдаланылады. Ирландия Қызыл Кресі, Ирландия Корольдік Архитекторлар институты және Ирландия Грузин қоғамының бас кеңселері осы алаңда орналасқан. Ұлттық Жұмылдыру ауруханасы солтүстік террасада орналасқан. Ақын, романист және сатирик Оскар Уайльд №1 үйде, ақын У.Б. Йейтс №82 үйде, ал Дэниел О’Коннелл №58 үйде тұрған. Соңғысы қазір О’Коннелл үйі деп аталады, онда американдық колледж – Нотр-Дам университетінің Кьюг Ноттон орталығы орналасқан. Сән және интерьер дизайнері Сибил Коннолли №71 үйде тұрды. Алаңдағы бірнеше үйлерде бұрынғы көрнекті тұрғындар туралы, соның ішінде А.Е. (Джордж Уильям Рассел) және Шеридан Ле Фану туралы тарихи ақпарат жазылған тақталар орнатылған. Алаңды көбінесе коммерциялық мекемелер алып жатқандықтан, әлі де бірнеше тұрғындар бар, олардың ішінде сәнді дизайнер Луиза Кеннеди және кәсіпкер Дермот Десмонд бар. 1972 жылға дейін Ұлыбритания елшілігі №39 үйде орналасқан. Алайда, Солтүстік Ирландиядағы «Қанды жексенбі» оқиғасынан кейін 20 000-нан астам адам наразылық білдіру үшін жиналды және ғимаратты өртеп жіберді. Қазіргі уақытта Франция, Корея және Словакия елшіліктері алаңның оңтүстік жағында орналасқан, ал Саентология шіркеуінің ұлттық істер кеңсесі 2016 жылдың қазан айынан бері солтүстік жағындағы №4 үйде орналасқан.

Парк

Парктің ең алғашқы жоспарында периметр бойында екі қатар ағаш көрсетілген, кейіннен 19 ғасырдың басында олар қоршаумен қоршалған. Парктің жоспарлауында контурлы шөп алаптары, еркін орналасқан ағаштар, иілген, төмен жатқан жолдар және периметр бойындағы көшеттермен «Ағылшын бағы» стилі қолданылды. 1974 жылға дейін парк жеке кілті бар тұрғындарға ғана ашық болды. Қазір Дублин қалалық кеңесі басқарады, паркте 1855-1876 жылдар аралығында Меррион алаңындағы №1 үйде тұрған Оскар Уайльдтың мүсіні, көптеген басқа мүсіндер мен ескі Дублин шамдарының жинағы орналасқан. Ирландия-американдық мүсінші Джером Коннор, «Вашингтон, округ Колумбиядағы» «Соғыс алаңындағы әйелдер» туындысымен танымал, «Eire» атты қоғамдық өнер туындысын жасады. Паркте сондай-ақ, «Фазер Тед» сериалының жұлдызы Дермот Морганның естелігіне арналған «Клоун креслосы» мүсіні де бар. Алаңдағы парк, қалаға меншігін берген католик архиепископы Дермот Райанның атымен «Архиепископ Райан паркі» деп аталды. 2009 жылы Дермот Райан Мерфи есебінде сынға ұшырады; 2010 жылдың қаңтарында Дублин қалалық кеңесі парк атауын өзгерту туралы халықтың пікірін білді. 2010 жылдың қыркүйегінде қалалық кеңес парктің атын Меррион алаңы паркі деп өзгертуге дауыс берді. Парк сондай-ақ, Сент-Джон жедел жәрдем бригадасы жыл сайын өткізілетін шаралар үшін, мысалы, тексерулер мен алғашқы медициналық көмек көрсету жарыстары үшін де пайдаланылды. Ұйым 1903 жылы сэр Джон Ламсден К. Б. Е., М. Д. құрды. Ол кезде доктор Ламсден жақын жердегі 4 Фицвильям Плейс мекенжайында тұрды. Ол «Guinness» сыра зауытының бас дәрігері болды және Мерсер ауруханасында тәжірибе жинады. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Сент-Джон жедел жәрдем бригадасы және Британдық Қызыл Крест қоғамы соғысқа қолдау көрсету мақсатында бірлесіп жұмыс істеді. Бұл олардың қызметтерінің бір-бірімен қайталаспауын қамтамасыз етті. Екі ұйым да ирландиялықтарға, әсіресе Меррион алаңында, Сент-Джон жедел жәрдем бригадасы шамамен 50 жыл бойы жұмыс істеген жерде, жақсы таныс болды. Сент-Джон жедел жәрдем бригадасының бас кеңсесі Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде 40 Меррион алаңында орналасқан, кейіннен 14 Меррион алаңына көшті. Бүгінде олар Лумсден үйінде, 29 Upper Leeson Street, Дублин 4 мекенжайында орналасқан (қосымша ақпарат алу үшін Сент-Джон жедел жәрдем бригадасының архивін қараңыз).