Шекспирдің «Махаббат еңбегі» пьесасындағы ең ұзын латын сөзі – honorificabilitudinitatibus. Мағынасы, қолданылуы, және тілдік ерекшеліктері туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Латынша Honorificabilitudinitatibus (honōrificābilitūdinitātibus, ) – орта ғасырлық латынша honōrificābilitūdinitās сөзінің dative және ablative көпше түрі, оны "қадір-қасиетке ие болу мүмкіндігі" деп аударуға болады. Оны Уильям Шекспирдің "Махаббат еңбегінің жоғалуы" пьесасының V актісінің I көрінісінде Костард кейіпкері айтады. Шекспирдің туындыларында бір рет кездесетін болғандықтан, бұл Шекспир канонындағы хапакс легоменон болып саналады. 27 әрпі бар бұл сөз – ағылшын тіліндегі дауысты және қосымша әріптердің тізбегімен кезектесетін ең ұзын сөз.
Latin word
Honorificabilitudinitatibus (honōrificābilitūdinitātibus, ) is the dative and ablative plural of the medieval Latin word honōrificābilitūdinitās, which can be translated as "the state of being able to achieve honours". It is mentioned by the character Costard in Act V, Scene I of William Shakespeare's Love's Labour's Lost. As it appears only once in Shakespeare's works, it is a hapax legomenon in the Shakespeare canon. At letters, it is the longest word in the English language which strictly alternates consonants and vowels.
Сүйіспеншілікпен істеген еңбегіңнің пайдасы жоқ
Сөзді комедиялық шаруа Костард пьесаның V актісінің 1-ші көрінісінде айтады. Ол педантикалық мектеп мұғалімі Холоферн мен оның досы сэр Натаниелдің арасындағы абсурдтықпен мақтаншақ диалогтан кейін қолданылады. Екі педант латын және әсем ағылшын тілдерінің қоспасымен сөйлейді. Моты кіргенде, өткір ойлы жас қызметші, Костард педанттар туралы былай дейді:
The word is spoken by the comic rustic Costard in Act V, Scene 1 of the play. It is used after an absurdly pretentious dialogue between the pedantic schoolmaster Holofernes and his friend Sir Nathaniel. The two pedants converse in a mixture of Latin and florid English. When Moth, a witty young servant, enters, Costard says of the pedants:
Бакониялық әдісте қолдану
Бұл сөзді Шекспирдің пьесаларын Франсис Бэкон стеганографиялық шифрмен жазды деп сенетін Бэкон теориясының жақтаушылары қолданды. 1905 жылы Исаак Халл Плат бұл сөздің «hi ludi, F. Baconis nati, tuiti orbi» деген анаграммасы екенін айтты. Латын тілінен аударғанда «Бұл пьесалар, Ф. Бэконның ұрпақтары әлем үшін сақталған». Оның дәлелін 1910 жылы Эдвин Дурнинг Лоуренс кеңінен таратты, оны дәлелдеу үшін криптонумериялық тәсілмен толықтырды. Анаграммада Бэкон өзінің есімін «Baco» немесе «Bacon» (оның жатыс жайы «Baconis») деп латыншалаған деп болжанады, ал Самуэль Шоенбаум «Baconus» деп санайды, оның жатыс жайы «Baconi». Бұл жалғыз анаграмма емес. 1898 жылы Паджет Тойнби сөздің өзінде Дантеге арналған мақтау бар екенін атап өтті, себебі оның әріптерін «Ubi Italicus ibi Danti honor fit» (Италиялық бар жерде Дантеге құрмет көрсетіледі) сөз тіркесін құру үшін өзгертуге болады. 1970 жылдары Джон Сладек бұл сөзді «I, B. Ionsonii, uurit [writ] a lift'd batch» деп анаграммалауға болатынын көрсетті, осылайша Шекспирдің туындыларын Бен Джонсон жазғанын «дәлелдеді». 2012 жылы Калькутта телеграфындағы бағанында Стивен Хью Джонс оны уақытқа сай келмейтін «Егер мен оны жасаған болсам, автордың идентификаторы Бэкон ба?» деген сұрақпен келекеледі, оны еске алушы Уильям Шекспирге жатқызды; сондай-ақ, Бэконның Шекспир жазғанын «дәлелдеді», Бэконның танымал сөзін «What is truth, said jesting Pilate?» («Шындық неде?» деді әжуалаушы Пилат») «Шындық? Ұзаққа созылатын әзіл. Жасыр. WS» деп өзгертіп.
The word has been used by adherents of the Baconian theory who believe Shakespeare's plays were written in steganographic cypher by Francis Bacon. In 1905 Isaac Hull Platt argued that it was an anagram for hi ludi, F. Baconis nati, tuiti orbi, Latin for "these plays, F. Bacon's offspring, are preserved for the world". His argument was given wide circulation by Edwin Durning Lawrence in 1910, complete with a cryptonumerical attempt to prove it justified. The anagram assumes that Bacon would have Latinized his name as "Baco" or "Bacon" (the genitive case of which is "Baconis") rather than, as Samuel Schoenbaum argues, "Baconus", with genitive "Baconi". It is far from the only possible anagram. In 1898, Paget Toynbee noted that the word contains a glorification of Dante by himself as its letters could be rearranged to form the phrase Ubi Italicus ibi Danti honor fit (Where there is an Italian, there honour is paid to Dante). In the 1970s, John Sladek noted that the word could also be anagrammatized as I, B. Ionsonii, uurit [writ] a lift'd batch, thus "proving" that Shakespeare's works were written by Ben Jonson. In 2012, in a column for the Calcutta Telegraph, Stephen Hugh Jones mocked it with the deliberately anachronistic "If I built it in, is author ID Bacon? ", attributing this to a derisive William Shakespeare; and counter "proved" that Shakespeare wrote Bacon by converting the latter's famous opening phrase "What is truth, said jesting Pilate " into "Truth? A lasting jape. Hide it. WS".
Басқа қолданыстар
Махаббат еңбегінен бұрын, осы сөз және оның түрлері орта ғасырлық, сосын Ренессанс дәуіріндегі авторлар тарапынан қолданылып келген.
Long before Love's Labour's Lost, the word and its variants had been used by medieval and then Renaissance authors.
Жалпы және келтірілген сілтемелер
Натан Бейли (1721). Әлемдік этимологиялық ағылшын тілінің сөздігі. 1726 жылғы басылым. Брайан С. Баллентин (2010). Қиын сөздермен жұмыс істеудің жолдары: ағылшын Ренессансында классикалық заемсөздердің қолданылуы. Докторлық диссертация, Браун университеті. Томас Блоунт (1656 ж.). Глоссография. 1972 жылғы факсимильді басылым. Элиша Коулз (1676 ж.). Ағылшын тілінің сөздігі: дінтану, шаруашылық, медицина, философия, құқық, навигация, математика және басқа да өнер мен ғылымдарда қолданылатын қиын терминдерді түсіндіру. 1973 жылғы факсимильді басылым. Чарльз Диккенс (1858). "Жаман аттарды атау", Household Words, 18-том. Шарль дю Френ, сиер дю Канж (1678). Glossarium mediae et infimae Latinitatis. 1883–1887 жылғы басылым (іздеуге қолайлы нұсқасы). Сэмюэл Джонсон (1755 ж.). Ағылшын тілінің сөздігі. 1785 жылғы басылым. Сэмюэл Джонсон, Джордж Стивенс (1765). Уильям Шекспирдің пьесалары. 1801 жылғы басылым. Джеймс Джойс (1922). Юлисс. Онлайн. Фолкнер Мадан, Эдмунд Крастер (1922). Оксфордтағы Бодлеан кітапханасындағы батыс қолжазбаларының толық каталогы. ІІ том, 1-бөлім. Джованни Ненциони (1967). "Данте және Риторика", Данте заманындағы Болонья. Ескертпелер мен сұрақтар (1881). 6-қатар, IV том. Николас Ройл (2010). "Фрейдтің алаңдатуы: әдебиет, психоанализ және Бэкон-Шекспир дауы", Шекспир және оның авторлары: авторлық мәселе бойынша сындық көзқарастар. Ричард Шарп (1996). "Сөздік қоры, сөзжасам және лексикография", Ф. А. С. Мантелло және А. Г. Ригг (редакторлар), Орта ғасырлық латын: кіріспе және библиографиялық нұсқаулық. Вашингтон, округ Колумбия: CUA Press. Джеффри Тори (1529). Ежелгі философ Себестің дастарқаны. Бавария мемлекеттік кітапханасының онлайн скандары. Генри Уильям Вебер (1812). Бьюмонт пен Флетчердің еңбектері, 4-том. Розмари Вайнштейн (2011). Англиядағы қалайы ыдыстардың археологиясы 1200–1700: форма мен қолданысын зерттеу. Докторлық диссертация, Дарем университеті.
Nathan Bailey (1721). An Universal Etymological English Dictionary. 1726 edition. Brian C. Ballentine (2010). How to Do Things with Hard Words: The Uses of Classical Borrowings in the English Renaissance. Doctoral thesis, Brown University. Thomas Blount (1656). Glossographia. 1972 facsimile edition. Elisha Coles (1676). An English Dictionary: Explaining the Difficult Terms that are used in Divinity, Husbandry, Physick, Phylosophy, Law, Navigation, Mathematicks, and Other Arts and Sciences. 1973 facsimile edition. Charles Dickens (1858). "Calling Bad Names", in Household Words, volume 18. Charles du Fresne, sieur du Cange (1678). Glossarium mediae et infimae Latinitatis. 1883–1887 edition (searchable version). Samuel Johnson (1755). A Dictionary of the English Language. 1785 edition. Samuel Johnson, George Steevens (1765). The Plays of William Shakespeare. 1801 edition. James Joyce (1922). Ulysses. online. Falconer Madan, Edmund Craster (1922). A summary catalogue of Western manuscripts in the Bodleian Library at Oxford. Volume II, part 1. Giovanni Nencioni (1967). "Dante e la Retorica", in Dante e Bologna nei tempi di Dante. Notes and Queries (1881). Series 6, volume IV. Nicholas Royle (2010). "The distraction of 'Freud': Literature, Psychoanalysis and the Bacon Shakespeare Controversy", in Shakespeare and His Authors: Critical Perspectives on the Authorship Question. Richard Sharpe (1996). "Vocabulary, Word Formation, and Lexicography", in: F. A. C. Mantello and A. G. Rigg (editors), Medieval Latin: An Introduction and Bibliographical Guide. Washington, D. C.: CUA Press. Geoffroy Tory (1529). La Table de l'ancien philosophe Cebes. Scans online at Bavarian State Library. Henry William Weber (1812). The Works of Beaumont and Fletcher, volume 4. Rosemary Weinstein (2011). The Archaeology of Pewter Vessels in England 1200 1700: A Study of Form and Usage. Doctoral thesis, Durham University.