Кіріспе

Танана өзені – АҚШ-тың Аляска штатында орналасқан Юкон өзенінің 584 миль (940 км) қашықтықтағы саласы. Лингвист және антрополог Уильям Брайттың айтуынша, бұл атау Койукон (Атабаска) тіліндегі tene no, tenene сөздерінен шыққан, олар сөздік мағынасында "жол өзені" дегенді білдіреді. Өзеннің бастауы шығыс Аляскадағы Нортвейден солтүстікке қарай Чисана және Набесна өзендерінің қосылған жерінде орналасқан. Танана Юкон аумағымен шекараға жақын және Аляска жотасының солтүстік беткейі бойымен солтүстік-батыс бағытта ағып, Аляска тас жолымен шамамен қатар жүреді. 1917 жылы басталған Ненана мұз фестивалі – мұздың қайту күнін болжауға арналған жыл сайынғы ойын. Су алабындағы бірнеше жерлерде палеоарктикалық халықтың қоныстанғандығына куәліктер табылды. Кейінірек осы аймақта 1200 жылдан бері Танана тайпасының өкілдері тұрған. XXI ғасырдың басында бұл бассейн көбінесе адамның әрекетінен өзгерилмеген жабайы табиғат аймағы болып табылады. 2019 жылы 100 000-ға жуық тұрғыны бар Фэрбанкс қаласы – алтын өндірудің маңызды орталығы, ол 19 ғасырдың ортасынан бері осы аймақта жалғасып келеді. Фэрбанкс маңындағы аңғарда шектеулі шаруашылықпен де айналысады.

Нэнана мұз классикалық

1900 жылдардың басынан бері Аляска тұрғындары өзеннің қашан мұзы кететініне тікелей тікелей болжам жасап ойнап келген. Жыл сайын мыңдаған адам Ненанадағы Танана өзенінің мұзы қашан, қандай минутта кететінін болжау үшін 3 доллар төлейді. "Ненана мұз классигі" – жергілікті қайырымдылық қорына қаржы жинау мақсатында өткізілетін шара және ірі жүлделер таратқан. 2010 жылы 29 сәуірде мұз кеткеннен кейін үш лотерея жеңімпазы 279 030 доллар көлеміндегі джекпотты бөлісіп алды. 2012 жылы рекордтық жүлде 350 000 долларға жетті.

Пайдаланылған әдебиеттер

Бенке, Артур К., ред., және Кушинг, Колберт Э., ред. (2005). Солтүстік Америка өзендері. Берлингтон, Массачусетс: Elsevier Academic Press.