Кіріспе

Ұннан жасалған тағамдарды сататын кәсіпорын түрі

Нан пісіру орны – бұл пеште пісірілген, ұннан жасалған нан, печенье, торт, пончик, бәліш, круассан және пирог сияқты өнімдерді өндіретін және сататын мекеме. Кейбір бөлшек сауда нан пісіру орындары кафе ретінде де жұмыс істейді, олар пісірілген өнімдерді сол жерде жегісі келетін клиенттерге кофе мен шай ұсынады. Кейбір елдерде нан пісіру орындары (негізінен нан сататындар) мен кондитерлік дүкендер (негізінен тәтті нан өнімдерін сататындар) арасында айырма жасалады.

Тарих

Пісірілген нан өнімдері мыңдаған жылдар бойы қолданыста болған. Рим империясы кезінде нан пісіру өнері өте кең таралды. Римдік азаматтар пісірілген нан өнімдерін ұнататындықтан және оларды тойлар мен үйлену тойлары сияқты маңызды шаралар үшін жиі сұрап отырғандықтан, бұл өнер өте танымал болды. Нан пісіру өнерінің танымалдылығының арқасында б.з.д. 300 жыл шамасында нан пісіру римдіктер үшін құрметті кәсіп ретінде қалыптасты. Нан пісірушілер үйде, дәнды ұнға айналдыру үшін диірмендерді пайдаланып, нан пісіре бастады. Пісірілген нан өнімдеріне деген сұраныс жалғасып, б.з.д. 168 жылы Римде алғашқы нан пісірушілердің цехы құрылды. Пісірілген нан өнімдеріне деген құштарлық Еуропаға таралып, Азияның шығыс бөліктеріне дейін жетті. Нан пісірушілер нан мен басқа да өнімдерді үйде пісіріп, көшелерде сата бастады. Бұл үрдіс кең таралды және көп ұзамай Рим, Германия, Лондон және басқа да қалалардың көшелерінде пісірілген нан өнімдері сатылатын болды. Сұраныс артып, нан өнімдерін үйлерге жеткізу жүйесі пайда болды. Бұл нан пісірушілерді адамдар нан өнімдерін сатып ала алатын орындар ашуға итермеледі. Алғашқы ашық аспан астындағы нан базары Парижде ашылды және содан бері нан пісіру орындары тамаша өнімдерді сатып алуға және әлеуметтесуге танымал орынға айналды. 1928 жылдың 7 шілдесінде Миссури штатының Чиликоте қаласындағы нан пісіру зауыты Отто Фредерик Роуведдердің автоматты нан кесу машинасын қолданып, кесілген нанды ұсынды. Бастапқыда нанының "кемтар" сыртқы түрі және тез бүлінуіне байланысты сатылмаса да, кейіннен ол танымал болды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде металл соғысқа қажет болғандықтан, нан кесу машиналарын пайдалануға тыйым салынды. Оларды алып қою нәтижесінде 100 тонна металл қорытпасы алынды, бұл шешім үй шаруашылықтарындағы әйелдердің наразылығын тудырды. Екінші дүниежүзілік соғыс Ұлыбританиядағы нан өнеркәсібіне тікелей әсер етті. Соғыс кезінде нан пісіру мектептері жабылып, соғыс аяқталғаннан кейін білікті нан пісірушілердің жетіспеушілігіне әкелді. Бұл әлемдегі нанға деген сұранысты қанағаттандыру үшін жаңа әдістерді, соның ішінде химиялық қоспаларды, алдын ала дайын қоспаларды және арнайы жабдықтарды әзірлеуге себеп болды. Жаңа әдістер енгізілгеннен кейін және өнеркәсіп индустрияланғаннан кейін, нан пісірудің ескі әдістері дерлік толығымен жойылды. Ескі әдістер қажетсіз және экономикалық тұрғыдан тиімсіз деп есептелді. Осы кезеңде дәстүрлі нан пісіретін орындар өте аз қалды.

Арнайы тағамдар

Кейбір нан пісіру орындары арнайы шараларға (мысалы, тойлар, мерейтойлар, туған күн кештері, бизнес-желілік іс-шаралар және т.б.) қызмет көрсетеді немесе белгілі бір тағамдарға (мысалы, жаңғақтар, жержаңғақтар, сүт өнімдері немесе глютен және т.б.) аллергиясы немесе сезімталдығы бар адамдарға арналған жеке дайындалған өнімдер ұсынады. Нан пісіру орындары табақша торттар, қабатты торттар, үйлену торттары, көп қабатты торттар және т.б. сияқты торттардың алуан түрлерін дайындай алады. Басқа нан пісіру орындары жергілікті жерде ұнталанған ұнмен жасалған, ұн ағартушы заттар немесе ұн өңдеуші заттар қолданылмаған, кейде «шебер нан» деп аталатын дәстүрлі немесе қолмен жасалған нан өнімдеріне маманданған болуы мүмкін. Ал кейбіреулері тортты безендіру қызметін ұсынады. Дегенмен, көптеген адамдар әлі де шағын шебер нан пісіру орындарынан нан-тоқаш өнімдерін алуды қалайды, себебі бұл дәстүрге байланысты, немесе нан-тоқаш өнімдерінің әртүрлілігіне, немесе нан пісіру кәсібіне тән жоғары сапалы өнімдерге байланысты.