Кіріспе
Американдық колледж футболының плей-офф сериясы
Боул Чемпионат сериясы (BCS) – американдық колледж футболының NCAA I дивизиондық Футбол Боул Субдивизионындағы (FBS) ең жоғары рейтингтегі сегіз немесе он команданы қамтитын төрт немесе бес боул ойынын құрайтын іріктеу жүйесі, оның ішінде ең үздік екі команданың BCS Ұлттық Чемпионат Ойынында бақ сынасу мүмкіндігі бар. Бұл жүйе 1998–2013 жылдар аралығында қолданылып, 2014 жылы Колледж Футболы Плей-оффымен алмастырылды. BCS командалардың салыстырмалы рейтингін анықтау үшін сауалнамалар мен компьютерлік таңдау әдістерін үйлестіріп пайдаланды және басқа колледж боул ойындарынан кейін өтетін BCS Ұлттық Чемпионат Ойынында ойнауға үміткерлердің санын екіге дейін қысқартуға мүмкіндік берді (1998–2005 жылдар аралығында ойын төрт қолданыстағы боул ойыны арасында кезекпен өткізілді, ал 2006–2013 жылдар аралығында жеке ойын ретінде ұйымдастырылды). Америка Футбол Жатықтырушылары Ассоциациясы (AFCA) келісімшарт бойынша осы ойынның жеңімпазын BCS Ұлттық Чемпионы деп дауыс беруге міндетті болды, ал әр конференция қол қойған келісімшарт бойынша BCS Ұлттық Чемпионат Ойынының жеңімпазын ресми және жалғыз чемпион ретінде мойындауға тиіс болды. BCS бөлінген чемпионаттарды болдырмау және чемпионның BCS таңдаған екі команда арасындағы ойында титул үшін күресуін қамтамасыз ету мақсатымен құрылды. Бұл жүйе сонымен қатар төрт беделді BCS боул ойынына – Rose Bowl, Fiesta Bowl, Sugar Bowl және Orange Bowl – қатысушыларды іріктеді. Іріктеуге түскен он команданың арасында алты автоматты біліктілік алған конференцияның чемпиондары және тағы төрт команда (2006 жылғы маусымға дейін – екі команда) болды. BCS осы алты конференция (Атлантикалық жағалау конференциясы (ACC); Big East, қазір Американың спорттық конференциясы (The American); Big Ten конференциясы (Big Ten); Big 12 конференциясы (Big 12); Pac-10, қазір Pac-12 конференциясы (Pac-12); Оңтүстік-Шығыс конференциясы (SEC)) және үш FBS тәуелсіз командасының келісімімен құрылды, сондай-ақ басқа конференциялардың да белгілі бір деңгейде қатысуына мүмкіндік берді. 1998–2005 жылдар аралығында сегіз команда төрт BCS боул ойынында бақ сынасты. Бұл жүйе 1998 жылғы маусымнан бері қолданылып келді. BCS 1995–1997 жылдар аралығында болған Bowl Alliance-ті, ал ол 1992–1994 жылдар аралығында болған Bowl Coalition-ді алмастырды. 1992 жылы Bowl Coalition құрылғанға дейін AP сауалнамасы бойынша бірінші және екінші орындардағы командалар 56 маусым ішінде тек 8 рет ғана боул ойынында кездескен. Ал BCS қолданылып келген 16 маусымның 13-інде AP сауалнамасы бойынша ең үздік екі команда кездесті. 2014 жылғы маусымда BCS тоқтатылып, оның орнына төрт командадан тұратын плей-офф және Ұлттық Чемпионат Ойынын ұйымдастыратын Колледж Футболы Плей-оффы құрылды.
БҚК құрылуы мен таратылуына әкелген тарих
NCAA I дивизион футбол лигасының (FBS) субдивизиясы – бұл чемпионды анықтау үшін ресми түрде ұйымдастырылған NCAA турнирі жоқ жалғыз NCAA демеуші спорт түрі. Оның орнына, постсезондық кезең тарихи түрде жеке боул ойындарынан тұрады. Боул жүйесі 1902 жылы Калифорния штатының Пасадена қаласында тұңғыш рет өткен Шығыс-Батыс ойынымен басталды. Бұл ойын Жаңа жыл күні Розалар парадымен бірге Турнир паркінде өткізілді. Бұл ойын батыс жағалауынан жоғары бағаланған команданы Миссисипи өзенінен шығысқа орналасқан командаға қарсы қойған көрмелік ойын болды. Бұл кезең ойынға бару үшін өте қолайлы уақыт болды, себебі жанкүйерлер осы мерекелік кезеңде жұмыстан немесе оқудан демалып, ойынға саяхаттауға мүмкіндік алатын еді. Бірінші ойында Мичиган университеті шығыстың өкілі болып, батыстың өкілі Стэнфордты 49:0 есебімен жеңіске жетті. Жеңіс үлкен айырмашылыққа ие болғандықтан, ойын 1916 жылға дейін қайта жаңғыртылмады. Ойын 1920 жылдары Пасадена қаласы мен Пасадена Розалар қауымдастығы бірлесіп салған Rose Bowl стадионына көшкен кезде "Роза Боул" деп қайта аталды. 1930 жылдары 1 қаңтарда Cotton Bowl Classic, Orange Bowl және Sugar Bowl ойындары да өткізіліп, елдің басқа аймақтарынан келген командалар көрсетілді. 1940 жылдары колледж футбол лигасының конференциялары өздерінің чемпиондық командаларын белгілі бір боул ойындарымен байланыстырған келісімдерге қол қоя бастады. 1947 жылы Үлкен Он конференциясы мен Тынық мұхиты жағалауы конференциясы, бүгінгі Pac-12 конференциясының алдағысы, өз чемпиондарын жыл сайын Роуз-Боулда ойнауға міндеттеуге келісті, бұл келісім BCS кезеңінде де жалғасты. Бұл жүйе соңғы сауалнамадағы ең жоғары екі команданың боул ойынында бір-бірімен ойнамай қалуына мүмкіндік берді, тіпті ең жақсы екі команда болған жағдайларда да. Шындығында, AP 1968 жылы боул ойындарынан кейін соңғы сауалнамасын жариялай бастағаннан бері, AP сауалнамасының соңғы тұрақты маусымдағы ең жоғары екі командасы 1992 жылы арнайы боул шаралары басталғанға дейін бір-бірімен тек алты рет ғана ойнады. Осы жағдайда, жаттықтырушылар сауалнамасының AP сауалнамасынан өзгеше ұлттық чемпионды тағайындауы жиі кездесетін жағдай болды, нәтижесінде чемпионат екіге бөлінді. Бұл жағдай BCS құрылғанға дейін он маусымда болды (1954, 1957, 1965, 1970, 1973, 1974, 1978, 1990, 1991, 1997). Мысалы, 1991 жылы Майами университетінің "Ураган" және Вашингтон университетінің "Хаски" командалары екеуі де тұрақты маусымды жеңіліссіз аяқтады және елдегі ең күшті командалар деп саналды. "Хаски" Rose Bowl-да Pac-10 конференциясының чемпионы ретінде Big Ten конференциясының чемпионы Мичиганға қарсы ойнағаны үшін, олар Orange Bowl-да ойнаған Big East мүшесі Майамимен ойнау мүмкіндігіне ие болмады. Екі команда да өздерінің боул ойындарында сенімді жеңіске жетті және ұлттық чемпионатты бөлісті, Майами Associated Press сауалнамасында жеңіп, Вашингтон жаттықтырушылар сауалнамасында бірінші орынды иеленді. Содан бері ұлттық чемпионат бірнеше рет бөлісілді (1997, 2003). (Толық ақпарат алу үшін: NCAA Division I FBS Ұлттық футбол чемпионаты, 1869 жылдан бергі "ұлттық чемпиондардың" жинағын қараңыз.) Кейбір командалар басқа чемпиондық талапкерлерге қарағанда нашар кестеде ойнағанмен де ұлттық чемпионатты жеңіп алды. BYU Cougars 1984 жылғы маусымды елдегі жалғыз жеңіліссіз және теңсіз команда ретінде аяқтады және Батыс Атлетика Конференциясының тоғыз мәрте чемпионы болды. Кугарс маусымды No. 3 Питтсбургке қарсы 20:14 есебімен жеңіске жетті және 6:5 есебімен жеңілген Мичиганға қарсы Holiday Bowl-ды жеңіп алды. Маусым соңында No. 4 рейтингтегі Вашингтонға BYU-ға қарсы Holiday Bowl-да орын ұсынылды, бірақ Вашингтон одан бас тартты, оның орнына олар No. 2 Оклахомаға қарсы Orange Bowl-да ойнауды жөн көрді, осылайша Жаңа жылдық боул ойындарында Pac-10 командаларының толық жеңісіне қол жеткізді (USC Rose Bowl-ды жеңіп, UCLA Fiesta Bowl-ды жеңіп алды). Вашингтонға (11:1) сауалнама бойынша No. 2 орын берілді, олардың жалғыз кемшілігі Pac-10 чемпионы USC-ге маусым соңында жеңіліс болды. 1983 жылы соңғы 11 ойынды жеңген BYU 1984 жылғы маусымды 24 ойындық жеңіс тізбегімен аяқтады. Бірнеше жаттықтырушылар мен журналистер BYU заңды кестеде ойнамағанын және оны ұлттық чемпион ретінде тануға болмайтынын мәлімдеді. Питтсбург Кугарс бүкіл маусым бойы кездескен жалғыз рейтингтегі команда болды, бірақ сол кезде BYU WAC орта деңгейіндегі лигасының мүшесі болды. Дегенмен, BYU соңғы сауалнамаларда ұлттық чемпион ретінде бірауыздан таңдалды. Осы мәселелерді шешу үшін бес конференция, алты боул ойыны және тәуелсіз Notre Dame командасы Боул коалициясын құру үшін бірікті, бұл ең жақсы екі команда арасында "ұлттық чемпионат ойынын" мәжбүрлеуге бағытталған. Барлық басқа конференцияларды толығымен алып тастау арқылы, Боул коалициясы Боул коалициясы емес команданың ұлттық чемпионатты жеңіп алуына мүмкіндік бермеді. Бұл жүйе 1992 жылғы маусымнан 1994 жылғы маусымға дейін қолданылды. Конференциялар мен боул ойындары арасындағы дәстүрлі байланыстар сақталғанымен, чемпионат ойынын мәжбүрлеу үшін қажет болған жағдайда команда басқа боулға жіберілуі мүмкін болды. Алайда, бұл жүйе Big Ten және Pac-10 чемпионаттарын қамтымады, себебі олар екеуі де Rose Bowl-да ойнауға міндетті болды. Коалиция Rose Bowl-ды басқаратын Tournament of Roses Association-нан чемпионат ойынын мәжбүрлеу үшін қажет болған жағдайда Big Ten және Pac-10 чемпионаттарын жіберуді сұрады. Алайда, бұл келіссөздер нәтижесіз аяқталды, өйткені Tournament of Roses Association ABC телеарнасымен жасасқан ұзақ мерзімді келісімді қауіпке тігуден қорқыды, егер бірінші немесе екі командаға тақырыпты анықтау үшін қатысу қажет болса. 1994 жылы – Боул коалициясының соңғы жылы – Big Ten командасы Penn State, Oregon-ға қарсы Rose Bowl-да, ал жеңіліссіз Nebraska, Orange Bowl-да Майамиға қарсы ойнады. Ең жоғары рейтингтегі командалар жұптасқан жүйеде Penn State, ұлттық чемпионат үшін Nebraska-мен ойнар еді. Боул коалициясы 1995 жылғы маусымда Bowl Alliance-қа қайта құрылды, онда бес конференция (1996 жылғы маусымда төртке дейін азайтылды) және үш боул (Fiesta, Sugar және Orange) қатысты. Чемпионат ойыны осы үш боулдың арасында айналып өтті. Алайда, бұл жүйе Pac-10 немесе Big Ten чемпионаттарын, Rose Bowl-ды немесе Bowl Alliance емес командаларды қамтымады. Ұзақ келіссөздерден кейін Bowl Alliance, 1998 жылғы маусымда Bowl Championship Series-ке қайта құрылды, бұл жүйенің "әкесі" ретінде бұрынғы Оңтүстік-Шығыс конференциясының комиссары Рой Крамер саналады. Tournament of Roses Association, егер ұлттық чемпионат ойынын мәжбүрлеу қажет болса, Big Ten және Pac-10 чемпионаттарын жіберуге келісті. Қарсылық ретінде Rose Bowl жылдық ұлттық чемпионат айналымына қосылды және ойын Жаңа жыл күнінің түскі уақытындағы эксклюзивті теледидар уақытын сақтап қалды. Алайда, 2006 жылғы маусымнан бастап BCS Ұлттық чемпионат ойыны Жаңа жылдан кейін бір апта өткенде жаңа жылдық боулдың орнында өткізілетін жекелеген шараға айналды. Жаңа Bowl Championship Series тек Big Ten және Pac-10 конференцияларын ғана емес, сонымен қатар орта деңгейдегі конференциялардан келген командаларды да қамтыды, олардың өнімділігіне сүйене отырып. Алайда, орта деңгейдегі ешбір команда немесе алты автоматты құрамға кірмейтін басқа конференциялардан келген команда (2012 жылғы титул үшін Алабамаға қарсы ойнаған тәуелсіз Notre Dame-ді қоспағанда) ешқашан BCS чемпионат ойынында ойнаған емес, бұл наразылықты күшейтті. Бұл наразылық орта деңгейдегі командалардың BCS боул ойындарында алты автоматты құрамға кіретін командаларға қарсы 4:1 есебімен жеңіске жеткеніне байланысты одан да күшейді. 2010 жылғы маусымда Техас Кристианның және оған дейінгі маусымда Бойсе штатының өте табысты өнер көрсетуі де BCS жүйесінің теңсіздігін көрсетті (төмендегі BCS дауларына қараңыз немесе осы толық мақалада). Алайда, жаңа жүйені енгізуге көп күш жұмсалмады.
Колледж футболы плей-оффының кезекті кезеңі
Колледж футболы плей-оффы 2014 жылғы маусымнан бастап FBS колледж футболының чемпионын анықтау жүйесі ретінде BCS-ті алмастырды. Төрт командадан тұратын плей-офф екі жартылай финалдық ойыннан құралады, ал жеңімпаздар Колледж футболы Чемпионатының финалына өтеді. Финалдық ойын әр жыл сайын әртүрлі қалада өткізіледі, ал қалалар Super Bowl немесе Final Four сияқты өтініштер арқылы таңдалады. AT&T стадионы 2015 жылы алғашқы титулдық ойынды қабылдады. ESPN компаниясымен жасалған келісімшарт бойынша бұл жүйе кем дегенде 2025-2026 жылғы маусымға дейін сақталады, аталған компания барлық ойындарды көрсету құқығына ие. BCS-тен айырмашылығы, бұл жүйе қатысушыларды іріктеу үшін сауалнамалар мен компьютерлік рейтингтерді пайдаланбайды. 13 мүшеден тұратын комиссия екі плей-офф ойыны мен тағы төрт жоғары деңгейдегі боул ойындарына командаларды таңдайды және NCAA баскетбол турнирінің іріктеу процесіне ұқсас дауыс беру арқылы оларды реттейді.
Бола ойындар
BCS форматында төрт тұрақты боул ойыны және Ұлттық чемпионат ойыны "BCS боул ойыны" деп есептелді. Бұл төрт ойын – Калифорния штатының Пасадена қаласындағы Роза Боулл, Жаңа Орлеандағы Шугар Боулл, Аризона штатының Глендейл қаласындағы Фиеста Боулл және Флорида штатының Майами Гарденс қаласындағы Оранж Боулл. BCS келісім-шартының алғашқы сегіз маусымында чемпионат ойындары төрт боул арасында кезекпен өткізілді, әр боул төрт жыл сайын бір рет ұлттық чемпионатты қабылдады. 2007 жылғы BCS-тен бастап Ұлттық чемпионат ойындары жеке ойын ретінде қаңтардың 8-і күні өткізіле бастады, бұл ойын қаңтардың 1-і күні немесе егер қаңтардың 1-і жексенбі болса, қаңтардың 2-і күні өткен BCS боул ойынының орнында ұйымдастырылды. Оклахома университеті мен Огайо штатының университеті – барлық бес BCS боулдарында қатысқан жалғыз оқу орындары. Оклахома 2007, 2008 және 2011 жылдарғы Фиеста Боулда, 2004 (ұлттық чемпионат) және 2014 жылдарғы Шугар Боулда, 2001 және 2005 жылдарғы Оранж Боулда (екеуі де ұлттық чемпионаттар), 2003 жылғы Роза Боулда және 2009 жылғы BCS Ұлттық чемпионат ойынында ойнады. Оклахоманың көрсеткіші 4–5, ал Ұлттық титул ойындарындағы көрсеткіші 1–3. Огайо штаты 2003 (ұлттық чемпионат), 2004, 2006 және 2009 жылдарғы Фиеста Боулда, 1999 және 2011 жылдарғы Шугар Боулда*, 2014 жылғы Оранж Боулда, 2010 жылғы Роза Боулда және 2007 және 2008 жылдарғы BCS Ұлттық чемпионат ойынында ойнады. Огайо штатының көрсеткіші 6*–4, ал Ұлттық титул ойындарындағы көрсеткіші 1–2. Майами университеті жеке Ұлттық чемпионат ойынынан басқа барлық BCS боулдарында қатысты, бірақ Майами ұлттық чемпионатқа да қатысты, кезде бұл атау бастапқы төрт боулға кезекпен берілді. Майами 2001 жылғы Шугар Боулда, 2002 жылғы Роза Боулда (ұлттық чемпионат), 2003 жылғы Фиеста Боулда (ұлттық чемпионат) және 2004 жылғы Оранж Боулда ойнады. * Огайо штаты 2011 жылғы Шугар Боулды жеңіп алды, бірақ NCAA ережелерін бұзғаны үшін және қаржылай сыйлықтарды рұқсатсыз қабылдағаны үшін олардың қатысуы мен жеңісі жойылды.
Теледидар
Бастапқыда ABC төрт түпнұсқа BCS ойынының барлық құқығын иеленді, Фиеста және Оранж Боулдарды бұрынғы CBS телеарнасынан алып, Роза және Шәкәр Боулдарымен ұзақ жылғы қарым-қатынасын жалғастырды. Бұл қарым-қатынас 2006 жылғы қаңтардағы боулинг ойындары арқылы сақталды. 2006–07 маусымынан 2009–10 маусымына дейін Fox Sports Роза Боулынан басқа BCS ойындарының құқығын иеленді, себебі Роза гүлдерінің турнирі ABC-мен ынтымақтастығын жалғастыруды жөн көрді. Шарттарға сәйкес, Fox сол кезде өткен төрт BCS Ұлттық Чемпионатының үш ойынын көрсетті. Тек 2010 жылғы жарыс ABC телеарнасында көрсетілді, себебі Роза Боулы және Роза гүлдерінің турнирімен шарттастырылған еді. 2010 жылғы қаңтардағы боулинг ойындарынан кейін BCS ойындарын көрсету құқығы ESPN-ге толығымен берілді. Телеарна 2013–14 маусымында таратылғанға дейін BCS ойындарын көрсетті; одан кейін төрт бұрынғы BCS боулы Колледж Футбол Плейофтың құрамына енді, ал ESPN жарыстарды көрсету құқығын сақтап қалды.
Рейтингтер
Рейтингтің сауалнамалар және компьютерлік есептеулер арқылы анықталатын бөліктері үшін, BCS жалпы рейтингті шығару үшін Борда санауларының бірнешеуін пайдаланды. Бұл адам және компьютер жасаған дауыстардың нәтижесінде жеңімпаздардың толық реттелген тізімін құруға арналған дауыс беру жүйесін қолданудың мысалы еді. Әділ рейтинг жүйесін жасау қиын математикалық мәселе болды, және әсіресе университеттер футболы командаларын рейтингтеу үшін көптеген алгоритмдер ұсынылды. Мысалы, қолданбалы математиктер Томас Каллаган, Питер Мука және Мейсон Портер зерттеген "кездейсоқ серуендеушілердің рейтингісі" желілер ғылымын қолданды.
1998-2003 жылдар
BCS формуласы сауалнама форматында ең үздік 25 команданы есептеп шығарды. Бірнеше факторларды біріктіргеннен кейін, соңғы ұпай жиынтығы құрылды және ең төменгі 25 ұпай алған командалар төмендеу тәртібімен орналастырылды. Факторлар: Сауалнаманың орташа көрсеткіші: AP және ESPN USA Today жаттықтырушыларының сауалнамалары орташа есеппен есептелді, бұл сауалнаманың орташа көрсеткіші. Компьютерлік орташа: Үш түрлі компьютерлік сауалнамаларда команданың рейтингінің орташасы жиналды (Джефф Сагарин/USA Today, Андерсон және Хестер/Seattle Times және The New York Times), 50%-ға дейін ең жоғары ауытқу коэффициентімен. (Мысалы, егер компьютерлер команданы үшінші, бесінші және он екінші орынға қойса, онда он екінші орынға ие болған команданы алтыншы орынға қояды.) Кесте күші: Бұл команданың кестедегі күші бойынша NCAA рейтингісі 25-ке бөлінді. Команданың кесте күші қарсыластардың жеңілістер мен жеңілістерінің көрсеткіші (66,6%) және қарсыластардың қарсыластарының жеңілістер мен жеңілістерінің жиынтық көрсеткіші (33,3%) бойынша есептелді. Ең қиын кестеде ойнаған командаға 0,04 ұпай, екінші ең қиынға 0,08 ұпай, және т.б. берілді. Жеңіс маржасы компьютерлік рейтингтің шешімінде маңызды компонент болды. Жоғалтулар: Команда маусым бойында қанша жеңіліс тапқан болса, соңғы ұпайға бір ұпай қосылды. Барлық ойындар есептеледі, соның ішінде бастапқы ойындар және конференциялық турнирлер. 1999–2000 маусымына дейін жүйеге тағы бес компьютерлік рейтинг қосылды: Ричард Биллингсли, Ричард Дункель, Кеннет Масси, Герман Мэтьюс/Scripps Howard және Дэвид Ротман. Ең төменгі рейтинг алынып тасталды, ал қалғандары орташа есеппен есептелді. 2001 жылдан бастап The Peter Wolfe және Wes Colley/Atlanta Journal Constitution компьютерлік рейтингтері NYT және Dunkel рейтингтерінің орнына пайдаланылды. Бұл өзгеріс, өйткені BCS жеңіс маржасына көп тәуелді емес компьютерлік рейтингтерді қалаған. Жоғары және төменгі рейтингтер алынып тасталды, ал қалғандары орташаланды. Команданың сауалнама орташасы, компьютерлік орташасы, кесте күшінің ұпайлары және жоғалтулары қосылып, аралық жиынтық құрылды. 2001 жылы сапалы жеңіс компоненті қосылды. Егер команда BCS рейтингінде алдыңғы 15 орынға ие команданы жеңсе, олардың жалпы санынан 1,5-тен 0,1-ге дейін ұпай шегерілді. Бірінші орынды команданы жеңгенде 1,5 ұпай, екінші орынды команданы жеңгенде 1,4 ұпай, және т.б. шегерілді. Он бесінші орынды команданы жеңгенде 0,1 ұпай шегерілді. Команда тек бір рет сапалы жеңіске ие болады, егер ол Топ-10 командасын бірнеше рет жеңсе (мысалы, тұрақты маусымда және конференциялық турнирде), ал сапалы жеңістер команданың қазіргі аралық жиынтығын пайдаланып анықталды, ойын өткізілген кездегі рейтинг емес. Аралық жиынтықтар команданың соңғы ұпай санын құру үшін сапалы жеңістерді анықтау үшін пайдаланылды. BCS жеңіс маржасын қамтитын рейтингтік жүйелерді тазартуды жалғастырды, бұл 2002 жылғы маусым алдында Мэтьюс пен Ротман рейтингтерін жоюға әкелді. Сагарин жеңіс маржасын қамтымайтын BCS нақты формуласын ұсынды, ал The New York Times индексі жеңіс маржасын ескермейтін нысанда қайтарылды. Сонымен қатар, жаңа компьютерлік рейтинг, Уэсли Колли Матрицасы қосылды. Ең төменгі рейтинг алынып тасталды, ал қалған алтысы орташаланды. 2002 жылы сапалы жеңіс компоненті өзгертілді, сондықтан No. 1 команданы жеңгенде 1,0 ұпай шегерілді, ал 10-шы орынды жеңгенге дейін 0,1 ұпайдан кемітілді. Сынақ кезінде командалар BCS рейтингінде қамтылмаған, бірақ сынақ кезінде командаларды жеңген командаларға сапалы жеңіс ұпайлары берілді, егер олар BCS-де сәйкесінше орналасса.
Poll average: Both the AP and ESPN USA Today coaches polls were averaged to make a number which is the poll average. Computer average: An average of the rankings of a team in three different computer polls were gathered (Jeff Sagarin/USA Today, Anderson & Hester/Seattle Times, and The New York Times), with a 50% adjusted maximum deviation factor. (For instance, if the computers had ranked a team third, fifth, and twelfth, the poll which ranked the team twelfth would be adjusted to rank the team sixth.) Strength of Schedule: This was the team's NCAA rank in strength of schedule divided by 25. A team's strength of schedule was calculated by win–loss record of opponents (66.6%) and cumulative win–loss record of team's opponents' opponents (33.3%). The team who played the toughest schedule was given .04 points, second toughest .08 points, and so on. Margin of victory was a key component in the decision of the computer rankings to determine the BCS standings. Losses: One point was added for every loss the team has suffered during the season. All games are counted, including Kickoff Classics and conference title games. Before the 1999–2000 season, five more computer rankings were added to the system: Richard Billingsley, Richard Dunkel, Kenneth Massey, Herman Matthews/Scripps Howard, and David Rothman. The lowest ranking was dropped and the remainder averaged. Beginning in 2001, The Peter Wolfe and Wes Colley/Atlanta Journal Constitution computer rankings were used in place of the NYT and Dunkel rankings. The change was made because the BCS wanted computer rankings that did not depend heavily on margin of victory. The highest and lowest rankings were discarded, and the remainder averaged. A team's poll average, computer average, strength of schedule points, and losses were added to create a subtotal. Also in 2001, a quality win component was added. If a team beat a team which was in the top 15 in the BCS standings, a range of 1.5 to .1 points was subtracted from their total. Beating the No. 1 ranked team resulted in a subtraction of 1.5 point, beating the No. 2 team resulted in a deduction of 1.4 points, and so on. Beating the No. 15 ranked team would have resulted in a deduction of .1 points. A team would only be awarded for a quality win once if it beat a Top 10 team more than once (such as in the regular season and a conference championship game), and quality wins were determined using a team's current subtotal, not the ranking when the game was played. The subtotal ranks were used to determine quality win deductions to create a team's final score. The BCS continued to purge ranking systems which included margin of victory, causing the removal of the Matthews and Rothman ratings before the 2002 season. Sagarin provided a BCS specific formula that did not include margin of victory, and The New York Times index returned in a form without margin of victory considerations. In addition, a new computer ranking, the Wesley Colley Matrix, was added. The lowest ranking was dropped and the remaining six averaged. Also in 2002, the quality win component was modified such that the deduction for beating the No. 1 team in the BCS would be 1.0, declining by 0.1 increments until beating the 10th ranked team at 0.1. Teams on probation were not included in the BCS standings, but quality win points were given to teams who beat teams on probation as if they were ranked accordingly in the BCS.
2004-2013 жылдар
AP сауалнамасында USC-ді №1 деп атаған сайлаушылардың тудырған дау-дамайына жауап ретінде, 2003 жылдың соңында 1-ші орын алған команда, BCS жүйесі LSU және Оклахоманы титул үшін ойнауға таңдаған кезде, формула қайта жазылды. USC-ді қолдаушылар және жалпы бұқаралық ақпарат құралдары сауалнамалардың компьютерлік рейтингтерден салмағы көп еместігін сынға алды, және бұл сын жаңа үш бөлімді формулаға әкелді. AP Poll (2004) / Harris Interactive Poll (2005–2013): Сауалнамадағы команданың ұпайлары, егер барлық дауыс берушілер сол команданы №1 деп санаса, алатын ұпайлардың ең көп санына бөлінді. Бапкерлер сауалнамасы: Бапкерлер сауалнамасындағы команданың ұпайлары, егер барлық дауыс беруші мүшелер сол команданы №1 деп санаса, алатын ұпайлардың ең көп санына бөлінді. Компьютерлік орташа: BCS алты рейтинг жүйесін қолданды: Джефф Сагарин, Андерсон және Хестер, Биллингсли есебі, Колли матрицасы, Кеннет Масси және доктор Питер Вулф. Ұпайлар 1-ден 25-ке дейінгі реттілікке қарай кері ретпен тағайындалды. Команданың компьютерлік сауалнама орташасын анықтау кезінде команданың ең жоғары және ең төмен компьютерлік рейтингі алынып тасталды. Қалған төрт компьютерлік баллдың орташасы 100 пайыздық мәнінде есептелді. Барлық үш компонент – Harris Interactive Poll, USA Today бапкерлер сауалнамасы және компьютерлік рейтингтер – қосылды және команданың BCS рейтингіндегі орны бойынша орташаланды. Орташа көрсеткіші жоғары команда BCS рейтингінде бірінші орынға ие болды. Бұл жүйе компьютерлік рейтингке қарағанда сауалнамаларға екі есе көп мән берді (екі сауалнама және орташа есеппен алты компьютерлік рейтинг болғандықтан) және екі сауалнамадағы ең үздік команданың 2003–04 маусымдағыдай титул ойынында орын алудан бас тартуы өте мүмкін емес болды. 2005–06 маусымдағы BCS формуласы 2004–05 жылғы сияқты болды, тек Harris Interactive College Football Poll AP сауалнамасының орнын ауыстырды. Harris Interactive College Football Poll-дің ең жоғары балл құны 2825 болды, ал бапкерлер сауалнамасы үшін 1550 болды. Harris Interactive College Football Poll AP Poll-ді алмастыру үшін құрылды, Associated Press 2004 жылғы маусымнан кейін оның сауалнамасын BCS формуласының құрамдас бөлігі ретінде пайдаланудан бас тартқаннан кейін. 2006–07 маусымға дейін Harris Poll-дің ең жоғары балл құны 2850-ге дейін, ал USA Today/Бапкерлер сауалнамасы 1575-ке дейін көтерілді. 2009 жылдың сәуір айында Боул Чемпионаты сериясының комиссарлары 2010 жылғы BCS титул ойынын Роуз Боул ұйымдастырған Калифорния штатының Пасадена қаласында өткен жыл сайынғы көктемгі кездесулерге жиналды. Комиссия мүшелері Маунтин-Вест конференциясынан ұсынысты қарады, бұл сегіз командалық плей-оффты құруға және автоматты түрде өтінім бермейтін бес конференция үшін төрт BCS боулинг ойындарына жақсы қолжетімділікті қамтамасыз етуге мүмкіндік беретін болды. Сондай-ақ, ұсыныста BCS рейтингтерін таңдаумен ауыстыру туралы ұсыныс және конференциялар арасындағы өнімділікті жақсырақ көрсету үшін автоматты біліктілік критерийлерін өзгерту туралы ұсыныс бар еді. BCS 2009 жылдың маусым айында мүше конференциялар арасында "жалпы қолдаудың жоқтығын" келтіре отырып, ұсынысты қабылдамады. 2012 жылдың маусым айында BCS конференциясының комиссарлары "біз төрт командалық, плей-оффтың артында консенсусты жасадық" деп жариялады. Бұл 2014 жылы күшіне енді, өйткені Вашингтондағы BCS президенттік қадағалау комитеті бірнеше күннен кейін соңғы мақұлдауын берді. USC Associated Press сауалнамасында №1 деп дауыс берді, және AP USC-ге Ұлттық чемпионатты сыйлады. Сондықтан 2003 жылғы маусым екіге бөлінген чемпиондармен аяқталды, бұл BCS-нің алдын алу үшін ұйымдастырылған. Осы бөлінген чемпионаттан кейін 2004–05 маусымда BCS формуласына елеулі өзгерістер енгізілді.
Монополияға қарсы іс-қимыл
2008 жылы командаларды BCS жүйесіндегі автоматты емес біліктілік конференцияларынан шығару салдарынан сотқа шақыру қаупі туды. 2009 жылғы Sugar Bowl-да Ютаның Алабаманы жеңгенінен кейін Ютаның бас прокуроры Марк Шертлефф BCS жүйесінің федералды монополияға қарсы заңдарды бұзатынына қатысты тергеу басталғанын жариялады. 2009 жылы Юта штатының аға сенаторы Оррин Хэтч Шерман монополияға қарсы заңына сәйкес, BCS-ке қарсы бәсекеге қарсы сенім ретінде сот процесін қарастырып жатқанын мәлімдеді. 2009 жылдың 27 қарашасында Fort Worth Star Telegram басылымында Энергетика және сауда жөніндегі палата комитетінің мүшесі Джо Бартон (R-TX) 2010 жылдың мамыр айынан бастап Шерман монополияға қарсы заңы мен оның бәсекеге қабілетсіз трасттарды заңсыз деп жариялаған ережелеріне сүйене отырып, BCS бойынша монополияға қарсы тыңдаулар өткізетінін хабарлады. Осы арада, әртүрлі ұйымдар, соның ішінде BCS, колледж футболы плей-офф жүйесін қолдау және қарсылық білдіру үшін федералды үкіметке лобби жасауға жүздеген мың доллар жұмсады. CBSSports.com және Associated Press агенттігінің хабарлауынша, сенатор Оррин Хэтч Әділет министрлігінен BCS-ті заңдық тұрғыдан тексеру мүмкіндігі туралы хат алды. 2010 жылдың 29 қаңтарында алынған хатта Обама әкімшілігінің колледж футболы плей-оффын құру мүмкіндіктерін зерттейтіні, оның ішінде: а) BCS-ке қарсы монополияға қарсы сот ісі, б) Федералды сауда комиссиясының тұтынушыларды қорғау заңдарына сәйкес заңдық шаралар, в) NCAA-ны колледж футболының постсезондық кезеңін басқаруға шақыру, г) плей-офф жүйесін қабылдаудың артықшылықтары мен кемшіліктерін зерттейтін агенттік құру және д) плей-офф жүйесін қолдайтын заңнаманы жалғастыру көзделген. Бас прокурордың көмекшісі Рональд Вайч: «Әкімшілік сіздің колледж футболы бойынша ұлттық чемпионат плей-оффының жоқтығы миллиондаған адамдарға әсер ететін маңызды сұрақтар тудырады деген пікіріңізбен келіседі» деп жазды. BCS атқарушы директоры Билл Хэнкок жауап хатында BCS-тің барлық заңдарға сәйкес жұмыс істейтінін және I дивизионға қатысатын университеттердің қолдауына ие екенін мәлімдеді. 2011 жылдың сәуірінде Юта штатының бас прокуроры Марк Шертлефф «салық төлеушілердің қаржыландыратын мекемелерге жүздеген миллион доллар көлемінде зиян келтіретін монополияға қарсы заң бұзушылықтар» үшін BCS-ке қарсы монополияға қарсы сот ісі қозғайтынын жариялады. Бұл мәлімдеме 2011 жылдың 12 сәуірінде АҚШ Әділет министрлігіне 21 «жоғары беделді» экономистер мен монополияға қарсы сарапшылардың қол қойған, BCS-тің бәсекеге қарсы әрекеттерін тексеруді сұраған хатының жеткізілуінен кейін жасалды. Оған жауап ретінде 2010 жылдың қыркүйегінде Playoff PAC деп аталатын плей-оффты қолдайтын ұйым Ішкі кірістер қызметіне шағым түсірді. Шағымда жоғары BCS боулдары, Роуз Боулды қоспағанда, қайырымдылық сыйлықтарды пайдалану арқылы колледждің спорттық қызметкерлеріне сыйлықтар мен сыйақы беру арқылы артықшылықты салықтық мәртебені жүйелі түрде пайдаланғаны айтылды. Шағымда нақты көрсетілген бір мысалда Orange Bowl өзінің басшы қызметкерлерін және колледждің спорттық директорларын төрт күндік Royal Caribbean круизіне шақырды, онда ешқандай іскерлік кездесулер өткізілмеді. Бұл мәселені Associated Press одан әрі ушықтырды, оның журналистері өздерінің Ұлттық чемпионатына дауыс береді. Бұл атақ сақталды, AP постсезондық санкциялар салынған командаларға қатысты ұқсас саясатты ұстанды. (Постсезондық санкциялар салынған командалар AP Ұлттық чемпионатының атағына ие болуға құқылы.) 2010 жылдың желтоқсанында Огайо штаты университетінің бес ойыншысы 2011 жылғы Sugar Bowl-дың алдында заңсыз жеңілдіктер алғандықтан дауға тартылды. Бес ойыншы бес ойынға тоқтатылды, бірақ оларға Sugar Bowl-да ойнауға рұқсат берілді. Арканзасты жеңгеннен кейін, дау үдеді, Огайо штатының бас жаттықтырушысы Джим Тресселдің ашық алдауы осыған себеп болды. Нәтижесінде, мектеп Тресселге 250 000 доллар айыппұл салды және оны 2011 жылдың 11 шілдесінде жаттықтырушы лауазымынан босатып жіберді. Огайо штаты санкцияларын азайту мақсатында барлық жеңістерін жойды. NCAA Огайо штатына 3 жылдық сынақ мерзімі берді және үш жыл бойы футбол стипендияларын жылына 3-ке қысқартты. BCS Огайо штатына 2012 жылғы маусымда постсезондық ойындарға қатысуға тыйым салды.