Кіріспе
Лондондағы көп мақсатты орын – Корольдік фестиваль залы. Бұл 2700 орындық концерттер, би және лекциялар өткізілетін орын. Ол Темза өзенінің оң жағалауында, Хангерфорд көпірінен алыс емес, Лондонның Ламбет ауданында орналасқан. Бұл I санаттағы ескерткіш, соғыстан кейінгі алғашқы ғимарат, осылай қорғауға алынған (1981 жылы). Лондон филармониялық оркестрі, Филармония оркестрі, Ағарту дәуірінің оркестрі, Лондон симфониясы, Chineke!, Aurora және Southbank Centre оркестрлері осы орталықта тұрақты түрде өнер көрсетеді. Зал Лондон округтік кеңесі үшін Ұлыбритания фестивалі аясында салынды және 1951 жылдың 3 мамырында ресми түрде ашылды. LCC-нің ізбасары – Ұлы Лондон кеңесі 1986 жылы таратылғаннан кейін, Фестиваль залы Өнер кеңесінің басқаруына өтті және Королева Елизавета залы мен Пурселл бөлмесі (1967 жылы ашылды) және Хейвард галереясымен (1968 жылы) бірге басқарылды. 1998 жылдың сәуірінде ол тәуелсіз өнер ұйымына айналды, қазір Southbank Centre деп белгілі. Кешенге бірнеше қабылдау бөлмелері, барлар мен мейрамханалар, сондай-ақ 440 адамға дейін отырғызылатын Clore Ballroom кіреді. Зал мен Хангерфорд көпіріне жақын жол арасында Нельсон Манделаның үлкен бас-дене мүсіні (Иан Уолтерс, 1985 жылы жасалған) орналасқан. Алғашқыда шыны талшықтан жасалған, ол бірнеше рет зардап шекті, содан кейін қоладан құйылды. Кешеннің әртүрлі ашық кеңістіктері мен вестибюльдері әлеуметтік немесе жұмысқа қатысты кездесулер үшін танымал. Ең жақын метро станциялары: және, өзен арқылы Юбилей көпірлері арқылы және .
The Royal Festival Hall is a 2,700 seat concert, dance and talks venue within Southbank Centre in London, England. It is situated on the South Bank of the River Thames, not far from Hungerford Bridge, in the London Borough of Lambeth. It is a Grade I listed building, the first post war building to become so protected (in 1981). The London Philharmonic Orchestra, the Philharmonia Orchestra, the Orchestra of the Age of Enlightenment, the London Sinfonietta, Chineke! and Aurora are resident orchestras at Southbank Centre. The hall was built as part of the Festival of Britain for London County Council, and was officially opened on 3 May 1951. When the LCC's successor, the Greater London Council, was abolished in 1986, the Festival Hall was taken over by the Arts Council, and managed together with the Queen Elizabeth Hall and Purcell Room (opened 1967) and the Hayward Gallery (1968), eventually becoming an independent arts organisation, now known as the Southbank Centre, in April 1998. The complex includes several reception rooms, bars and restaurants, and the Clore Ballroom, accommodating up to 440 for a seated dinner. A large head and shoulders bust of Nelson Mandela (by Ian Walters, created in 1985) stands on the walkway between the hall and Hungerford Bridge approach viaduct. Originally made in glass fibre it was repeatedly vandalised until re cast in bronze. The complex's variety of open spaces and foyers are popular for social or work related meetings. The closest tube stations are and, across the river via the Jubilee Bridges, and .
Бастапқы ғимарат
Фестиваль залы жобасын Лондон округтік кеңесінің сол кездегі бас архитекторы Роберт Мэтью жетекшілік етті, ол өзінің төңірегіне талантты дизайнерлердің жас командасын жинады, соның ішінде Лесли Мартин, ол ақырында Эдвин Уильямс пен Питер Моромен бірге жобаны басқарды, сондай-ақ жиһаз дизайнері Робин Дей және оның әйелі, тоқыма дизайнімен айналысқан Люсиен Дей. Акустикалық кеңесші – Хоуп Багенал, ол Ғимараттарды зерттеу станциясының мүшелерімен бірге жұмыс істеді: Генри Хамфрис, Питер Паркин және Уильям Аллен. Мартин сол кезде 39 жаста болды және Альвар Аалто мен Гуннар Асплундтың скандинавиялық жұмыстарына әсерленді. Жобаны ілгерілетуге ең көп күш салған тұлға – лейборист партиясының саясаткері Герберт Моррисон болды. Ол Мэтьюдің Мартинді бас архитекторының орынбасары етіп тағайындауын және Фестиваль залын ерекше жоба ретінде қарастыруын қатыстырды.
Сәулет
Мартиннің 1948 жылғы эскизі концерт залының дизайнын қораптағы жұмыртқа ретінде бейнелейді. Бірақ дизайнның басты артықшылығы – ішкі кеңістіктің ұйымдастырылуы: орталық баспалдақ салтанатты атмосфераны сыйлайды және жарық пен ауаның әртүрлі деңгейлері арқылы әсем ағып өтеді. Лесли Мартиннің айтуынша, "Ілгішпен ілінген зал ғимаратқа оның маңызды ерекшеліктерін береді: ғимарат ішінде ашылған кеңістіктің ұлы сезімі, симметриялық түрде орналасқан баспалдақтар мен галереялардан ағылатын қозғалыс, бұл "қораптағы жұмыртқа" деп аталды". Салынған зал модернизмнің ең сүйікті материалы – темірбетонды, сонымен қатар әдемі ағаш және Дербиширдегі қазбаланған әктас сияқты сәнді элементтерді пайдаланды. Бастапқыда зал 2901 орындыққа есептелген. Көптеген адамдар консольдік бөлімдерді асығыс ұрлық кезінде тартылып алынған шумақтың жәшіктеріне теңейді, бірақ олардың ешқайсысы көру бұрышын бұзбайды. Төбе өзіндік мүсіндік шешіммен жасалған, бұл құрылыс технологиясының шегінде және, белгілі болғандай, заманауи акустикадан асып түседі. Ғимарат Голландия, Ханнен және Кубиттс компаниясымен 2 миллион фунт стерлинг қаржымен салынды және 1951 жылдың 3 мамырында ресми түрде ашылды, онда король Георг VI және королева Елизавета қатысқан гала-концерт өтті, дирижерлік жасаған – сэр Малькольм Сарджент және сэр Адриан Булт. Алғашқы бас менеджері – бұрын Hallé Orchestra-ны басқарған Т. Э. Бин болды. Журналист Бернард Левин ғимарат туралы алғашқы әсері туралы: "Мен интерьердің түпнұсқалығы мен сұлулығына қатты таң қалдым. Мен бірден алыс болашаққа көшіп кеткендей сезіндім, басқа планетадамын". Оның құрылысындағы жобалау принциптері ағылшын орган реформасы қозғалысы деп аталатын орган құрылысының жаңа мектебінің пайда болуына әкелді, бұл Ұлыбританияда Ковентри және Блэкберн соборларының органдарына, сондай-ақ Фэрфилд Холлдағы (Кройдон) және Бриджуотер Холлдағы (Манчестер) концерт залының органдарына әсер етті: басқа елдерде де оған ұқсас көптеген органдар бар. Алайда, органның корпустағы орналасуы оның күтімін қиын етіп, 2000 жылға қарай қолдануға жарамсыз болды. Сондықтан, 2005 жылы залдың қалпына келтіру жұмыстары басталғанға дейін ол толығымен алынып тасталды, ал Harrison & Harrison компаниясы қалпына келтіргеннен кейін органның үштен бірі қайта орнатылды. Қалғаны 2012 және 2013 жылдар аралығында қайта орнатылып, дауысы 2014 жылы аяқталды.
Акустика
Фестиваль залы теориялық және тәжірибелік ғылыми принциптерді қолдану арқылы салынған әлемдегі алғашқы концерт залдарының бірі болды. Хоуп Багенал және оның Құрылыс зерттеу станциясының әріптестері жобалау тобының ажырамас бөлігін құрады. Орындықтардың акустикалық қасиеттері зертханада өлшеніп, тестіленді, бұл одан да дәл жобалауға мүмкіндік берді. Сыртқы шу мәселелеріне қатысты мұқият зертеу жүргізілді. Зал ашылғаннан кейін акустикасының кейбір аспектілеріне сын айтылды. Бұл ішінара акустикалық кеңесшілер анықтаған бөлме беттерінің бастапқы талаптары құрылыс процесінде назардан тыс қалғандығына байланысты болды. Орындаушылар үшін нақты проблема сахнада бір-бірін есту қиындығы болды. Бұрышты "жарылыс" қабырғалары мен фанерадан жасалған шағылыстырғыштар дыбысты сахнадан тысқары қарай бағыттады. Басым пікір бойынша, зал "құрғақ" болды, әсіресе төмен жиіліктерде жеткілікті резонанс болмады және бас тоны әлсіз естілді. Камералық және заманауи музыка үшін анықтығы "тамаша" болды, бірақ зал кеш классикалық немесе романтикалық кезеңнің музыкасы үшін тиімді болмады. Сэр Джон Барбиролли: "Барлығы өткір және анық, бірақ кульминацияда әсер мен толықтық жоқ". Су Хунгерфорд көпірінің астындағы Темза өзенінен центрифугалық сорғы арқылы алынды. Жылу сорғысы көмегімен өзен суынан жылу изыраланды. Компрессорлар екі Rolls Royce Merlin қозғалтқыштарымен жұмыс істеді, олар қала газында жұмыс істеуге бейімделген. Бұл жүйе өте табысты болды, залды жылыту және салқындатуды қамтамасыз етті, бірақ тым үлкен болды және Ұлыбритания фестивалінен кейін сатылды.
1964 жылғы өзгерістер
Жаңа фестиваль залы құрылымдық тұрғыдан созылғандықтан, оны тез арада күтіп ұстау қажет болды. 1964 жылы ғимаратқа өзен жағынан фойелер мен террасалар қосылып, оның ауданы 30 футқа ұлғайтылды, сондай-ақ арт жағына қосымша киім ауыстыру бөлмелері салынды. Өзенге қарап тұрған қасбеттерде жасалған өзгерістер әсем плиткаларды алып тастады, ғимараттың негізгі беткейінің скандинавиялық модернизмін қарапайым және қатаң стильге айналдырды. Бұл өзгерістер мен 1967/68 жылдары салынған көршілес Королева Елизавета залы, Пурселл бөлмесі және Хейвардқа қызмет ету үшін ғимараттың айналасына салынған биік бетонды жолдар ғимараттың бастапқы кіреберіс тізбегіне елеулі зиян келтірді.
Көмектелетін резонанс
Лео Беранк, американдық акустикалық инженер, әлемдегі жетекші концерт залдарының барлығында өлшеулер жүргізген кезде, аудиторияның ішкі жабыны тым көп дыбысты сіңіріп алатынын анықтады. 1962 жылға қарай билік өкілдері ұзақ тәжірибелерден кейін залдың реверберациясын одан әрі өңдеу арқылы жақсарту мүмкін емес екеніне көз жеткізді. Ұзақ реверберацияға негізгі құрылымды өзгерту, отыру орындарының санын азайту және жаңа төбелер орнату қажет болар еді. Бұл тым қымбат деп есептелді, әсіресе залдың қадірленетін айқындығы, акустикалық жауаптың салыстырмалы біркелкілігі және эхоның болмауы сияқты оң қасиеттерін құрбан етуге тура келсе, «жылу» немесе «резонанс» бойынша кез келген болжамды пайда тиімді болмауы мүмкін еді. Ежелгі гректер аудиторияларына кіріктірілген вазаларды пайдалану арқылы дыбысты күшейтуге немесе сапасын жақсартуға мүмкіндік беретін резонанс әсерін тудырғандығы белгілі болды, бірақ бұл әсер өте әлсіз болды. Ғимаратты зерттеу станциясы «көмектес резонанс» деп аталатын жүйе арқылы реверберация уақытын ұзартудың электрондық әдісін әзірледі, онда залдың беттеріне жоғалған акустикалық энергияның бір бөлігі динамик арқылы берілген акустикалық энергиямен алмастырылды. Әрбір микрофон мен оған сәйкес динамик микрофонды төбеге орнатылған, әртүрлі төмен жиіліктерде резонанс тудыратын Гельмгольц резонаторының ішіне орналастыру арқылы бір жиілікпен шектелді. 58 Гц-тен 700 Гц-ке дейінгі жиілік диапазонын қамту үшін 172 канал қолданылды, нәтижесінде 125 Гц октавалық диапазонда реверберация уақыты 1,4 секундтан 2,5 секундқа дейін артты. Дегенмен, жүйе мәселені толық шеше алмады және уақыт өте келе сенімсіз болып, кейде қойылымдар кезінде ерекше дыбыстар шығара бастады. 1998 жылы жүйе өшірілді, бұл акустиканы нашар күйіне қайтарды, сондықтан Сэр Саймон Ратлдың айтуынша, онда ойнаған орындаушылар «өмір сүруге деген құштарлығын жоғалтады».
2007 жылғы жөндеу
Ғимарат 2005-2007 жылдар аралығында нашар акустиканы және ғимараттың жоспарлауын жақсарту мақсатында күрделі реконструкциядан өтті. Бұл жобаны архитектор Дайан Хейг (Allies and Morrison) және консалтингтік инженерлік фирмалар Макс Фордэм LLP (M&E) және Прайс & Майерс (құрылымдық) басқарды. Концерт залының ішкі кеңістігі осы қайта жаңартуға дейін көбінесе сақталған, сахналық шатыры мен қабырғалары қарапайым тіктөртбұрышты нысандарда қайта салынды. Отырғыштар саны хор орындарымен қоса 2788-ге дейін аздап азайтылды. Бұл ХХ ғасыр қоғамы бастаған табиғатты қорғаушылардың қарсылығына қарамастан жасалды. Акустикалық фирма Kirkegaard Associates-тің кеңесі бойынша, аудиторияның дыбысты сіңіру қабілетінің жетіспеуі және музыканттар үшін қиын орындау жағдайлары аудиторияның құрылымын өзгерту арқылы түзетілді. Бұрын дыбысты сіңірген беттер дыбысты қолдау және сақтау үшін өзгертілді. Бөлімшелердің артқы қабырғаларындағы гобелендер резонансты арттыру үшін жиналды, бірақ қажет болған жағдайда сахнаның үстінде және залдың айналасында қосымша дыбыс сіңіретін жалюзилермен бірге қайта орналастырылуы мүмкін. Залдың ағаш қабырға панельдері акустикалық қасиеттерін өзгерту үшін жаңадан жасалды, ал толқынды гипстен жасалған төбе панельдері дыбыстың жылулығын арттыру және төмен жиіліктерді қолдау үшін жақсартылған материалдармен толығымен қайта құрылды. Сахнаның ені бойынша төмен жиіліктердің сахна үстіндегі кеңістікте резонанс жасауына және орындаушыларға кері байланыс беру үшін жоғары жиіліктердің кері шағылысуына мүмкіндік беретін жаңа реттелетін акустикалық шатырлар орнатылды. Сахна орындаушыларға көбірек орын беру үшін қайта жоспарланды, сахна төңірегіндегі қабырғалардың орналасуы айтарлықтай өзгертілді. Робин Дейдің бастапқы дизайнындағы орындықтар қалпына келтіріліп, ыңғайлырақ және акустикалық жағынан қолайлы болу үшін қайта қапталды. Күрделі жөндеу бір күнде "кіру" және "шығу" процесін жеңілдетуге, сондай-ақ алаңның икемділігін арттыруға мүмкіндік берді. Театр консультанттары Carr & Angier ISG Interior Exterior және Stage Technologies компанияларымен бірлесіп, сахна аумағының үстінде төрт үлкен жылжымалы жарық көпірлері бар жаңа жұмыс кеңістігін жасады, олар үлкен гастрольдік өндірістерді арнайы монтажсыз көтеруге қабілетті. Delstar Engineering компаниясы сахна платформасын құру үшін он бір лифтпен жабдықтады. Бұл сахнаның орналасуын өтіп жатқан өнер бағытына сәйкес түрлендіруге мүмкіндік береді. Хор орындықтары енді дөңгелектермен жылжытылып, сахналық және би өнерлері үшін тегіс еденді қамтамасыз етеді. Орындықтар қатары арасындағы кеңістік дүкендердің бетон еденін қайта құру арқылы 75 мм-ге ұлғайтылды, нәтижесінде бар болғаны 118 орын қысқарды. Аудиториядағы ауа ағынын кері бұру арқылы салқындату жүйесі енгізілді. 2000-ші жылдарда залдың батыс жағына қарама-қарсы жеті коммерциялық бірліктен тұратын ғимарат салынды, оның үстінде Southbank әкімшілік кеңселері орналасқан. Өзен жағасында дүкендер мен мейрамханалар ашылды. Алаң 2007 жылдың маусымында ресми түрде жұртшылыққа қайта ашылды. Жөндеуге кеткен шығын шамамен 91 миллион фунт стерлинг деп бағаланды. "Бұл ертең" деп аталатын жөндеуді көрсететін фильмді Пол Келли түсірді, ал Эндрю Хинтон продюсерлік етті.
Органдарды қайта жаңарту
Орган жаңа архитектуралық және акустикалық талаптарға қарай қайта жабдықталды: оның тереңдігі 110 см-ге азайтылды, бірақ орналасудың негізгі принциптері сақталды. Орган Ұлыбританиядағы құбырлар саны бойынша үшінші орындағы орган болып қалады, оның 7866 құбыры және 103 дыбыс шығару тоқтатылымы бар. Орган залдағы акустикада тым тар дауыстайды және сирек ойналады, концерттерде де, оркестрлік концерттерге сүйемелдеу үшін де.