Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Пошталық қағаз өнімдері
Postal stationery product
Аэрограмма, аэрограмма, аéroграмма, әуе хат немесе әуе хат – әуе поштасы арқылы жіберуге арналған, иіріліп, желімделген жұқа, жеңіл қағаз, онда хат пен конверт біртұтас болады. Көптеген пошта басқармалары осы жеңіл хаттарға қосымша жазуға тыйым салады, олар көбінесе жеңілдікпен шетелге жіберіледі. Қосымша жазу пошта бағасын арттыратыны туралы ескертулер болған. «Аэрограмма» термині 1952 жылы Брюссельде өткен Халықаралық пошта одағының конгресінде ресми түрде бекітілді. Содан кейін «әуе хат» термині пайдаланудан тез шықты. Көптеген аэрограммаларда пошта төлемақысы төленгенін көрсететін бағалы мөр басылған. Дегенмен, Зимбабве және Ирландия сияқты кейбір елдер мөрсіз аэрограммаларды сатады. Мөрсіз аэрограммалар формулярлы аэрограммалар деп аталады және оларды пошта органдары немесе жеке компаниялар шығара алады. Жіберушілер өздерінің аты-жөні мен мекенжайын артқы жағына жазуы тиіс.
An aerogram, aerogramme, aérogramme, air letter or airletter is a thin lightweight piece of foldable and gummed paper for writing a letter for transit via airmail, in which the letter and envelope are one and the same. Most postal administrations forbid enclosures in these light letters, which are usually sent abroad at a preferential rate. Printed warnings existed to say that an enclosure would cause the mail to go at the higher letter rate. The use of the term aerogramme was officially endorsed at the 1952 Universal Postal Union Postal Union Congress in Brussels. Thereafter, the term air letter quickly faded from use. Most aerograms have an imprinted stamp indicating the prepayment of postage. As such, this meets the definition of being postal stationery. However, some countries such as Zimbabwe and Ireland, sell unstamped aerograms. Unstamped aerograms are referred to as formular aerograms and can be issued by either postal authorities or by private companies. Senders are required to write their name and address on the reverse.
Тарих
Подполковник Р. Эванс әуе хаттарын алғаш рет Иракта көрді, Таяу Шығыс театрына келгеннен кейін қолбасшылықтарды аралап жүргенде. Ол 1933 жылы Ирак пошта қызметіне сол кездегі пошта және телеграф бас инспекторы, майор Дуглас Уильям Гамбли CBE DSO Royal Engineers енгізген болатын. Алғашқы нысан 124 мм х 99 мм өлшемді, сұрғылт түсті, көк жиекті, алдыңғы бетіндегі таңбасы бар жұқа қағаздан жасалған. Онда Ирак патшасы Фейсал I-нің бейнесі басылып, Брэдбери Уилкинсон баспасында шығарылған. Аэрограмма екінші дүниежүзілік соғыс кезінде (1939–1945 жж.) кеңінен қолданылуы арқасында танымал болды. Корольдік инженерлер полковнигі Р. Эванс, армиялық пошта қызметінің Таяу Шығыс күштері (MEF) директорының көмекшісі, британдық армиясы үшін әуе поштасы мақсатында қолдануға тек 1/10 унция (2,8 г) салмақты, жеңіл, өзін-өзі жабысатын хат карточкасын қабылдауды ұсынды. 1940 жылдың соңында Таяу Шығысқа сапары барысында ол оны қолдануды соғыс жөніндегі мемлекеттік хатшы Энтони Иденге ұсынды. Келесі жылдың қаңтар айында Эден MEF бас қолбасшысы генерал Арчибальд Уэвеллге: «Сіздің армиялық пошта қызметінің директорының көмекшісі Таяу Шығыс үшін әуе поштасы хат карточкасын енгізе алады. Барлық елдердің, соның ішінде Мысырдың британдық маркаларын пайдаланыңыз» деді. 1941 жылдың 1 наурызында British Overseas Airways ұшақтары мен әскери көлікті пайдалана отырып, Таяу Шығыс пен Ұлыбритания арасындағы әуе поштасы қызметі басталды. Әуе хаттарының құпиялылығы оның қолданушылары арасында танымалдылығын қамтамасыз етті, ал оның жеңілдігі оны азаматтық әуе хаттары (аэрограмма) және британдық әскери «bluey» ретінде қолдануды жалғастырды. (Толық ақпарат алу үшін Британдық әскери пошта бөліміне жүгініңіз). Аэрограмманы 1943 жылдан 1966 жылға дейін әлемнің кез келген жеріне жіберуге 6 пенни, 1971 жылы британ валютасы ондық жүйеге ауысқанда 9 пенни, ал 2006 жылы 45 пенниге (ондық) дейін, бастапқы бағадан 18 есеге өсті. 1947 жылдың 29 сәуірінде АҚШ 10 центтік әуе хат парағын енгізді. 1958 жылы реактивті ұшақтың суретімен жаңартылғанға дейін, оған ұшақпен бірдей мөр басылған. АҚШ 1999 жылға дейін барлығы 25 аэрограмма шығарды. АҚШ-тың аэрограммаларын шығару тоқтатылды. Linn's Stamp News 2006 жылдың соңында АҚШ пошта қызметінің пошта бөлімдеріндегі аэрограмма қоры таусылғандықтан, оны жаңартпайтынын хабарлады. Газетте пошта қызметінің мөрлер жөніндегі атқарушы директоры Дэвид Фейлордың: «Соңғы бес жылда оларға сұраныс мүлдем болмады» деген сөзі келтірілген. Пошта байланысының төмендеуіне байланысты әртүрлі пошта қызметтері аэрограммаларды қолданудан тоқтатты. Ұлыбританиядағы Royal Mail 2012 жылы аэрограмма шығаруды тоқтатты. Japan Post Holdings компаниясы өзінің аэрограммалық қызметі 2023 жылдың 30 қыркүйегінде аяқталатынын мәлімдеді. 2021 жылға қарай оларды әлі де Австралия Посты ұсынды. Тарихи тұрғысынан алғанда, аэрограмма халықаралық пошта байланысының ең арзан түрі болғандықтан, пайдаланушылар қол жетімді кеңістікті барынша тиімді пайдалану үшін әр түрлі түстерде, әр түрлі бағытта жазуды, шрифт өлшемін және шеттерін азайтып, парақтарға басып шығару сияқты әрекеттерге барысқан.
Lieutenant Colonel R. E. Evans first saw the air letter form in Iraq, whilst touring the Commands after his arrival in the Middle East theatre. It had been introduced into the Iraqi postal service in 1933 by the then Inspector General of Posts and Telegraphs, Major Douglas William Gumbley CBE DSO Royal Engineers. The original form, on thin paper sized 124 mm x 99 mm, greyish in colour, with bluelined framing and with the designation legend on the front. It had an embossed effigy of Faisal I of Iraq and was printed by Bradbury Wilkinson. The aerogram was largely popularized by its use during the Second World War (1939–1945). Lieutenant Colonel R. E. Evans, Royal Engineers, Assistant Director Army Postal Service Middle East Force (MEF), proposed that a lightweight self sealing letter card that weighed only 1/10 oz (2.8 g) be adopted by the British Army for air mail purposes. He recommended its use to Anthony Eden, the Secretary of State for War during his visit to the Middle East, in late 1940. By January the following year, General Archibald Wavell, 1st Earl Wavell, the Commander in Chief, MEF was told by Eden that "Your Assistant Director Army Postal Services may forthwith introduce an Air Mail Letter Card Service for the Middle East. Use British stamps from all countries, including Egypt.". On 1 March 1941, the air mail service between the Middle East and the UK was started, using a combination of British Overseas Airways flying boats and military transport. The private nature of the air letter ensured its popularity among its users and that popularity, with its lightness, brought about its continued use as the civilian air letter (aerogramme) and the British military "bluey". (see British Forces Post Office for further information). The aerogramme cost 6d to send anywhere in the world from 1943 to 1966, increasing to 9d until the decimalisation of British currency in 1971, then increasing gradually to 45p (decimal), 18 times the introductory price, in 2006. On 29 April 1947, the US introduced a 10 cent Air Letter Sheet. The same imprinted stamp with the propeller plane was used until updated with a jet airliner image in 1958. The US issued a total of 25 aerograms until 1999. The production of United States aerograms has ceased. Linn's Stamp News in late 2006 reported that the United States Postal Service had announced as the supply of aerograms on hand at post offices were exhausted the stock would not be replenished. It quotes David Failor, Postal Service executive director of stamp services as explaining, "Demand for these has been next to nothing for the past five years." With the decline in postal communication, aerograms have been withdrawn by various postal services. Royal Mail in the United Kingdom discontinued the aerogram in 2012. Japan Post Holdings announced its aerogram service would end on 30 September 2023. as of 2021 they were still provided by Australia Post. Historically, as the aerogram was the least expensive form of international postal communication, users often went to extreme lengths to make best use of the space available including writing in different colours, in different directions, and printing on the sheets minimising font size and margins.