Канадалық саясаткер және еңбек құқығының маманы Дэвид Льюис

Дэвид Льюис – канадтық еңбек құқық сақтаушы және саясаткер (1909-1981). CCF хатшысы, NDP құрушысы, парламент депутаты және партия жетекшісі болды.

16 мин оқу

100%

Дереккөз: David Lewis (Canadian politician) — Wikipedia

Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.

Мазмұны

Кіріспе

Канадалық еңбек заңгері және социал-демократиялық саясаткер (1909–1981)

Дэвид Льюис (туған Дэвид Лосс; 23 маусым немесе 1909 жылдың қазаны – 23 мамыр 1981) – канадалық еңбек заңгері және социал-демократиялық саясаткер. Ол 1936–1950 жылдары Кооперативтік Комонвелл федерациясының (CCF) ұлттық хатшысы және 1961 жылы Жаңа демократиялық партияның (NDP) негізгі құрушыларының бірі болды. 1962 жылы ол Канада Парламентінің Төменгі палатасына Йорк Оңтүстік сайлау округінен депутат болып сайланды. Парламент мүшесі ретінде ол NDP-ның ұлттық жетекшісі болып сайланды және 1971 жылдан 1975 жылға дейін осы лауазымда қызмет етті. 1974 жылғы федералды сайлауда жеңілгеннен кейін ол жетекшіліктен кетіп, саясаттан шықты. Өмірінің соңғы жылдарын Карлтон университетінде профессор болып жұмыс істеуге және «Торонто Стар» газетіне саяхат жайында жазуға арнады. Зейнеткерлікке шыққаннан кейін ол саяси қызметі үшін Канада орденімен марапатталды. Ұзаққа соққан қатерлі ісіктен кейін 1981 жылы Оттавада қайтыс болды. Льюис саясатына еврей еңбек одағы (Бунд) зор ықпал етті, ол парламенттік демократияны қолдауына септігін тигізді. Ол коммунизмге қарсы болды және Родс стипендиясын алған кезде Оксфорд университетінің еңбек клубында коммунистердің ықпалын шектеді. Канадада ол жұмысшы қозғалысынан коммунистік идеологияны ығыстыруда маңызды рөл атқарды. CCF-да ол тәртіп сақшысы болды және ұйымдық мәселелерді шешті. Ол Виннипег декларациясын жасауға көмектесті, ол CCF-тың экономикалық саясатын капитализмді қабылдауға бейімдеді, бірақ оны қатаң мемлекеттік реттеуге бағындырды. Американың Біріккен болат жұмысшыларының (USW) Канададағы заң кеңесшісі ретінде ол оларға Халықаралық шахташылар, диірменшілер және балқытушылар одағын (Mine Mill) қабылдауға көмектесті. USW-мен байланысы 1956 жылы Канаданың Еңбек конгресін құруда да маңызды рөл атқарды. Льюис отбасының социалистік саясатқа қатысуының тарихы 20 ғасырдың басынан басталады, Дэвид Льюис әкесінің Ресейдегі Бундқа қатысуынан басталып, Дэвидпен жалғасты, содан кейін оның үлкен ұлы Стивен Льюис 1970 жылдан 1978 жылға дейін Онтарионың NDP-сына жетекшілік етті. Дэвид 1971 жылы NDP-ның ұлттық жетекшісі болып сайланғанда, ол Стивенмен бірге Канаданың саяси партияларын бір уақытта басқарған алғашқы әке-бала командасы болды.

David Lewis (born David Losz; June 23 or October 1909 – May 23, 1981) was a Canadian labour lawyer and social democratic politician. He was national secretary of the Co operative Commonwealth Federation (CCF) from 1936 to 1950 and one of the key architects of the New Democratic Party (NDP) in 1961. In 1962, he was elected as the Member of Parliament (MP), in the House of Commons of Canada, for the York South electoral district. While an MP, he was elected the NDP's national leader and served from 1971 until 1975. After his defeat in the 1974 federal election, he stepped down as leader and retired from politics. He spent his last years as a university professor at Carleton University, and as a travel correspondent for the Toronto Star. In retirement, he was named to the Order of Canada for his political service. After suffering from cancer for a long time, he died in Ottawa in 1981. Lewis's politics were heavily influenced by the Jewish Labour Bund, which contributed to his support of parliamentary democracy. He was an avowed anti communist, and while a Rhodes Scholar prevented communist domination of the Oxford University Labour Club. In Canada, he played a major role in removing communist influence from the labour movement. In the CCF, he took the role of disciplinarian and dealt with internal organizational problems. He helped draft the Winnipeg Declaration, which moderated the CCF's economic policies to include acceptance of capitalism, albeit subject to stringent government regulation. As the United Steelworkers of America (USW)'s legal counsel in Canada, he helped them take over the International Union of Mine, Mill, and Smelter Workers (Mine Mill). His involvement with the USW also led to a central role in the creation of the Canadian Labour Congress in 1956. The Lewis family has been active in socialist politics since the turn of the twentieth century, starting with David Lewis's father's involvement in the Bund in Russia, continuing with David, and followed by his eldest son, Stephen Lewis, who led the Ontario NDP from 1970 until 1978. When David was elected the NDP's national leader in 1971, he and Stephen became one of the first father and son teams to simultaneously head Canadian political parties.

Бунд және еврей өмірі

Дэвид Лоц 1909 жылы қазан айында Свислохқа алғашқы қар түскеннен кейін Ресей империясында Моише Лоц пен оның әйелі Розаның (құрметті есімі Лазарович) отбасында дүниеге келді. Оның ресми туған күні 23 маусым болды, ол Канадаға келген кезде иммиграциялық қызметкерге осы күнді хабарлады. Льюистің саяси белсенділігі 1921 жылға дейін ол тұрған штетльде басталды. Свислох Ресей империясының батыс шекарасында, қазіргі Беларусь жерінде орналасқан. Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін ол Польшаның шекаралық қаласына айналды, ал 1920 жылдардың басындағы Польша-Совет соғысы кезінде кейде Совет Одағының әскерлері басып алды. Свислохтың 4500 тұрғынының 3500-і еврейлер болды. Паледегі басқа штетльдерден айырмашылығы, оның экономикасы тері өңдеуге негізделген өнеркәсіптік өндіріспен дамыды. Оның жартылай қалалық өнеркәсіптік халқы әлеуметтік-демократиялық саясатқа және еврей жұмысшылар бундесінің идеяларына жақын болды. Бунд – патшаны құлатуды, барлық азаматтарға теңдік құқықтарын және еврей қауымына ұлттық құқықтар беруді талап еткен тыйым салынған социалистік партия; ол саяси партия және жұмысшы қозғалысы ретінде жұмыс істеді. Бунд мүшелерінің көп бөлігі этникалық тұрғыдан еврей болғанымен, іс жүзінде секулярлық гуманистер еді. Дэвид осы философияны Кооперативтік Ұлттық Федерацияға (CCF) және Жаңа Демократиялық Партияға (NDP) әкелді; партиялардың «идеологиялық жақтастары мен билікке ұмтылған прагматиктер арасындағы қақтығыстарда, саясат немесе іс-қимыл туралы пікірталас қызу болғанда», ол соңғы лагерде болды. 1920 жылдың 25 тамызында польша әскері Свислохты қайта басып алғанда, бес еврей азаматын «шпиондық» қылмысы үшін атып өлтірді. Екі режимнің де қауіптілігі және отбасының болашағына қатысты үмітсіздік себепті, Моише 1921 жылдың мамыр айында Монреальдегі жекжаттысының киім фабрикасында жұмыс істеу үшін Канадаға кетті. Тамыз айына қарай ол отбасын, оның ішінде Дэвидті және оның бауырларын, Чарли мен Дорис шақыруға жеткілікті ақша жинады. Дэвид Льюис, Моише сияқты, дінге сенбейтін еврей болды. Алайда, оның анасының әкесі, Ушер Лазарович, діншіл адам болды және 1921 жылдың мамыр мен тамыз аралығында, Дэвид эмиграциялау алдында, немересіне оның өмірінде алатын жалғыз діни білімін берді. Дэвид 1970 жылдардың соңында немересі Илананың Бат-Мицвасына дейін діни қызметке қатыспады. Льюис отбасы, оның ішінде Дэвид, оның әйелі Софи және балалары Жанет, Нина, Стивен және Майкл, атеист болды.

David Losz was born in the Russian Empire sometime after Svisloch's first snowfall in October 1909 to Moishe Losz and his wife Rose (née Lazarovitch). His official birth date of June 23 was the one he gave the immigration officer when he arrived in Canada. Lewis's political activism began in the shtetl he lived in until 1921. Svisloch was located in the Pale of Settlement, the westernmost region of the Russian Empire, in what is now Belarus. After World War I, it became a Polish border town, occasionally occupied by the Soviet Union during the Polish Soviet War of the early 1920s. Jewish people were in the majority, numbering 3,500 out of Svisloch's 4,500 residents. Unlike many of the other shtetls in the Pale, it had an industrial economy based on tanning. Its semi urban industrial population was receptive to social democratic politics and the labour movement, as embodied by the Jewish Labour Bund. The Bund was an outlawed socialist party that called for overthrowing the Tsar, equality for all, and national rights for the Jewish community; it functioned both as a political party and labour movement. The Bund's membership, although mostly ethnically Jewish, was secular humanist in practice. David would bring this philosophy to the Co operative Commonwealth Federation (CCF) and New Democratic Party (NDP); in clashes between the parties' "ideological missionaries and the power pragmatists when internal debates raged about policy or action", he was in the latter camp. When the Polish army recaptured Svisloch on August 25, 1920, they executed five Jewish citizens as "spies". Unsafe under either regime and with his family's future prospects bleak, Moishe left for Canada in May 1921, to work in his brother in law's Montreal clothing factory. By August, he saved enough money to send for his family, including David and his siblings, Charlie and Doris. David Lewis was a secular Jew, as was Moishe. However, his maternal grandfather, Usher Lazarovitch, was religious and, in the brief period between May and August 1921 before David emigrated, gave his grandson the only real religious training he would ever receive. David did not actively take part in a religious service again until his granddaughter Ilana's Bat Mitzvah in the late 1970s. In practice, the Lewis family, including David, his wife Sophie, and their children Janet, Nina, Stephen, and Michael, were atheists.

Канададағы ерте өмір

Отбасы қайықпен Канадаға келіп, 1921 жылдың күзінде Новая Шотландияның Галифакс қаласына жетті. Льюис оқыған Фэрмоунт мемлекеттік мектебінің уэльс тілі мұғалімі оған ағылшын тілін үйренуге көмектесті, сонымен қатар оған уэльс акцентін де берді. 1924 жылдың қыркүйегінде Льюис Барон Бинг орта мектебіне қабылданды. Ұзақ өтпей ол Канаданың жетекші ақындарының бірі болған А. М. (Абе) Клейнмен дос болып, жақын қарым-қатынас орнатты. Ол сондай-ақ болашақта белгілі канадалық жазушы болатын Ирвинг Лейтонмен танысты, оған ол саяси кеңесші ретінде көмектесті. Барон Бинг орта мектебінің көп бөлігі еврей балаларынан тұрды, себебі ол Монреальдің жағдайы төмен еврей қауымының ортасында орналасқан еді, және еврейлерге көптеген орта мектептерге қатысуға рұқсат берілмегендіктен, ол геттоға ұқсас болды. Ақындардан басқа, Льюис орта мектепте Софи Карсонмен танысты, ол кейіннен оның әйеліне айналды. Оларды ортақ досы Клейн таныстырды. Карсон діншіл еврей отбасынан шыққан. Оның әкесі Льюисті мақұлдамады, өйткені ол Канадаға жақында көшіп келген еді, және Карсонның әкесінің пікірінше, оның сәттілікке жету мүмкіндігі шамалы болды. Орта мектепті бітіргеннен кейін Льюис Монреальдегі Макгилл университетінде бес жыл оқыды: төрт жыл гуманитарлық ғылымдар және бір жыл құқық факультетінде. Ол онда Монреальдегі Жастар социалистік лигасының бөлімшесін құруға көмектесті. Ол осы антикоммунистік социалистік клубтың ұйымдастырған лекцияларын оқыды және оның номиналды жетекшісі болды. Оның сүйікті профессорларының бірі - канадалық юморист және консервативті партияның белді қолдаушысы Стивен Ликок еді, Льюис оны экономикалық білімінен гөрі жеке басы үшін жақсы көретін. Оқуының үшінші жылында Льюис "Макгиллиад" университеттік журналын құрды. Ол көптеген антикоммунистік көзқарастарын жариялады, бірақ 1930 жылдың желтоқсан айындағы санында Ресей революциясын қолдаған және Кеңес Одағын жақсырақ түсінуге шақырған мақаласы жарық көрді.

1943 жылғы Картье кезекті сайлауы

Льюис алғаш рет 1940 жылғы Йорк-Вест федералды сайлауында CCF партиясынан бақ сынады. Ол екінші орын алған Либералдық партиядан Крис Беннеттке қарағанда 8 330 дауысқа кем алып, үшінші орынға табан тіреді. Алғашқы сайлаудағы нәтижесі нашар болғанына қарамастан, партия Льюистен 1943 жылғы Монреаль, Квебек, Картье федералды округіндегі толықтыру сайлауына қатысуды сұрады, бұл округ Питер Берковичтің қайтысынан бос қалған еді. Льюис қарсыластарының арасында коммунистік Еңбек-прогрессивтік партиясының Фред Роузы болды. Бұл қатал науқан А.М. Клейн жазған «Революция келгенде» атты аяқталмаған романында мәңгілікке сақталды. Роман 1980-ші жылдары CBC Radio One арнасының Lister Sinclair’s Ideas бағдарламасында эфирге берілді. Роуз жеңіске жетіп, 2013 жылға дейін Парламент Мәжілісінде отырған жалғыз коммунист атанды. Льюис төртінші орынды иеленді. Көптеген еврей дауыстары Роузға берілді. Солшыл «бірлескен фронт» Льюисті жазалап, қауымның өкілі саналған Роузды қолдады; Льюис сол кезде Оттавада тұрған еді. Льюис бұл науқаннан қалпына келгеніне көп жыл кетті, ал оның салдары Льюистің қайда сайлауға түсуі керек деген шешіміне әсер етті.

1945 жылғы сайлау: өкініш пен жеңіліс

1945 жылғы Канаданың федералды және Онтарио сайлаулары 20 ғасырда Канада үшін ең шешушісі болуы мүмкін. Бұл CCF-тің бастапқыдағы тиімді жағдайын әлсіретті: 1943 жылдың қыркүйегіндегі Gallup сауалнамасы CCF-тің 29 пайыз қолдаумен ұлттық деңгейде көш бастағанын көрсетті, либералдар мен консерваторлар 28 пайызбен екінші орынды бөлісті. 1945 жылдың сәуіріне қарай CCF ұлттық деңгейде 20 пайызға дейін төмендеді, ал сайлау күні ол тек 16 пайыз дауыс алды. Бұл солшыл дауыстың бөлінуіне әкеп соқты. Льюис 1920 жылдан бері CCF және Еңбек партиясының үміткерлерін сайлап келген, сондай-ақ көптеген еврей халқы бар Виннипег Солтүстік округінің орнына Гамильтон-Уэсттен сайлауға түсті. Тарихшылар мен белсенділер Льюистің мұндай шешім қабылдауының себептерін әртүрлі түсіндіреді, бірақ Каплан Картье сайлауының қысымы оны еврей коммунисіне қарсы тағы бір қарқынды науқанға түсуден сақтандырғанын айтады.

Коммунистік ықпалға қарсы күрес

1945 жылғы жеңілістер ішінара либералдар мен коммунистік Еңбек-прогрессивтік партия (ЛПП) арасындағы одақтың салдарынан болды. ЛПП CCF ұстаған мандаттарга назар аударды, дауысты әдейі бөліп, 1944 жылғы 29 мамырда «Либералды-Еңбек» коалициясын жариялады. Олар 1944 жылы CCF-ке ашық соғыс жариялады, ЛПП-нің «Canadian Tribune» газетіндегі өкілі Джон Вейр «CCF-ті сайлауда күйрету – [олардың] басты мақсаты болуы керек» деді. Канада Еңбек Конгресі (КЕК) CCF-ті қолдады, бірақ Кәсіптік және Еңбек Конгресі (ККЕ) оларды ресми түрде қолдаудан бас тартты. Екі ірі канадалық еңбек ұйымы арасындағы бірлік болмауы CCF-ке зиян келтірді және либералдық-коммунистік одақтың бір бөлігі болды: ККЕ президенті Перси Беро либерал болды, ал вице-президенті Пэт Салливан – коммунист. Онтарио провинциялық сайлауында коммунистер кәсіподақ мүшелерін оңшыл консерватор Джордж Дрюге дауыс беруге шақырды. Олардың алғашқы нысанасы – Онтарионың Садбери қаласындағы CCF ұйымдық бөлімі және оған қатысты Халықаралық кеншілер, диірмендер және қорытушылар кәсіподағының (Кен-диірмен) 598-ші жергілікті ұйымы болды. Алайда, 598-ші жергілікті ұйым коммунистердің бақылауында болған жоқ: 11 000 мүшесінің арасында 100-ден аспайтын коммунистер болды. Келесі жиырма жыл бойы Миллардтың Американың Біріккен болат жұмысшылары (АББЖ) 598-ші жергілікті ұйымды басып алу үшін қатал және нәтижелі күрес жүргізді. Судберидегі CCF-ке жасалған шабуылдар, кем дегенде сайлаушылардың қолдауы тұрғысынан, одан да қымбатқа түсті. Судберидің Боб Карлин 1945 жылғы Дрю үкіметінің күшті жеңісінен кейін провинциялық парламентке (МПП) өткен аз CCF мүшелерінің бірі болды. Карлин 1943 жылы CCF-тің табысын қамтамасыз еткен Тед Жоллиффтің командасының құрамында болды, бірақ ең алдымен кәсіподақ қызметкері болды. Ол 1916 жылға дейін еңбек ұйымдарында ұзақ уақыт жұмыс істеген, ал Кен-диірменнің алдындағы ұйымы – Кеншілердің Батыс федерациясы болды. Карлин өзінің кәсіподағына, оның құрылысына көмектескен адамдарға, олардың саяси көзқарастарына қарамастан, адал болды; бұл оны Торонтода да, Оттавада да CCF жетекшілерімен келіспеушілікке түсірді. Миллард, Жоллифф және Льюис Карлинді тікелей коммунист деп айыптамады. Оның орнына, олар оны 598-ші жергілікті ұйымдағы коммунистермен күреспегені үшін сынады, ол коммунистер мен CCF мүшелері (соңғылары атқарушы органда бекем билікке ие болған) тарапынан құрылған. Льюис және Жоллифф оны 1948 жылғы 13 сәуірде Торонтода өткен CCF атқару комитеті мен заңнамалық фракциясының арнайы отырысында Онтарио CCF фракциясынан шығару туралы ұсыныс жасады. CCF Жаңа демократиялық партияға (ЖДП) айналғанға дейін және 1967 жылы USW-ге қарсы Mine Mill соғысы аяқталғанға дейін, басқа социал-демократ – Эли Мартель Садбери-Исттен Онтарио заңнамалық ассамблеясына сайланды. Льюис пен Миллардтың коммунистік ықпалды шектеуге бағытталған күресіне 1956 жылы Никита Хрущевтің сталинизмді айыптауы күтпеген серпіліс берді. Кеңес Одағы Коммунистік партиясының 20-шы съезінде жабық отырыста сөйлеген «Жеке тұлға культі және оның салдары» атты «Жасырын сөзінде» Хрущев Сталинді жеке тұлға культіне және оның режимін «Лениншілік заңдылық нормаларын бұзуға» кінәлады. Сталиндік режимнің зәбірліліктері ашылғанда, Канададағы коммунистік қозғалыста жарылыс болды және ол оны тұрақты түрде әлсіретті. 1956 жылдың соңына қарай ЛПП-ның кәсіподақ қозғалысы мен саясаттағы ықпалы жойылды.

The 1945 defeats were partially the result of an alliance between the Liberals and the communist Labor–Progressive Party (LPP). The LPP focused in on CCF held seats, deliberately splitting the vote, and declared a "Liberal–Labour" coalition on May 29, 1944. They declared open warfare on the CCF in 1944, with spokesman John Weir stating in the LPP's Canadian Tribune newspaper that "a resounding defeat of the CCF at the polls must be [their] the main objective." The Canadian Congress of Labour (CCL) supported the CCF, but the Trades and Labour Congress (TLC) refused to officially endorse them. This lack of unity between the two main Canadian umbrella labour organizations hurt the CCF, and was part of the Liberal–Communist alliance: TLC president Percey Berough was a Liberal, and vice president Pat Sullivan was a Communist. In the Ontario provincial election, the communists urged trade union members to vote for the right wing Conservative George Drew rather than the CCF. Their first target was the Sudbury, Ontario, CCF riding association and its affiliated International Union of Mine, Mill, and Smelter Workers (Mine Mill) Local 598. However, Local 598 was not under Communist control: out of 11,000 dues paying members, fewer than 100 were communists. Over the next twenty years, a fierce and ultimately successful battle was waged by Millard's United Steel Workers of America (USW) to take over Local 598. The attacks on the Sudbury CCF were even more costly, at least in terms of voter support. Sudbury's Bob Carlin was one of the few CCF Members of Provincial Parliament (MPPs) to survive the Drew government's 1945 landslide victory. Carlin had been part of Ted Jolliffe's team that had orchestrated the CCF's 1943 breakthrough but was first and foremost a union man. He was a long time labour organizer, going back to 1916 and the predecessor to the Mine Mill: the Western Federation of Miners. Carlin was loyal to his union, in whose service he had spent ten years, and to the men and woman who helped build it, regardless of their political affiliation; this made him unpopular with the CCF establishment in both Toronto and Ottawa. Millard, Jolliffe, and Lewis did not directly accuse Carlin of being a communist. Instead, they attacked him for not dealing with communists in Local 598, which was built by both communists and CCFers (with the latter firmly in control of the executive). Lewis and Jolliffe made the case to expel him from the Ontario CCF caucus at a Toronto special meeting of the CCF executive and the legislative caucus on April 13, 1948. It was not until the CCF became the New Democratic Party (NDP) and the Mine Mill versus USW war was over, in 1967, that another social democrat – Elie Martel in Sudbury East – was elected to the Legislative Assembly of Ontario from the city. Lewis and Millard's crusade to limit communist influence received an unexpected boost from the Soviet Union, in Nikita Khrushchev's 1956 denunciation of Stalinism. In his "Secret Speech", On the Personality Cult and its Consequences, delivered to a closed session of the 20th Party Congress of the Communist Party of the Soviet Union, Khrushchev denounced Stalin for his cult of personality and his regime for "violation of Leninist norms of legality". When the excesses of Stalin's regime were exposed, it caused a split in the communist movement in Canada and permanently weakened it. By the end of 1956, the LPP's influence in the trade union movement and politics was spent.

Жеке еңбек құқығы практикасы

Льюис 1950 жылы ұлттық хатшы лауазымынан кетіп, Тед Джолиффпен серіктестік құрып, Торонтоға заңгерлікпен айналысу үшін көшті. Ол USW-нің Канадалық бөлімшесінің бас заң кеңесшісі болды және оларға ұйымдастыру жұмыстарында және Mine Mill кәсіподағымен күресте көмектесті. Льюис келесі бес жыл бойы заңгерлік тәжірибесіне ден қойды. Алғашқы жылы ол CCF ұлттық хатшысы ретінде жылдық табысынан артық табыс салығы төледі. CCF ішкі саясатына төрт жыл бойы салыстырмалы түрде аз араласқаннан кейін, Льюис Перси Райтты алмастырып, партияның ұлттық төрағасы болып сайланды. Ол, 1950 жылы ұлттық хатшы лауазымына оны алмастырған Лорн Инглмен бірге, 1956 жылғы Виннипег декларациясының негізгі авторлары атанды, ол Реджина манифестін алмастырды. 1956 жылғы тамыздағы CCF конвенциясына дейін Льюис еңбек құқығы саласында толық уақыт жұмыс істеді, соның ішінде Канада Еңбек Конгресін (CLC) құру мақсатында Канаданың Еңбек Конгресі мен Сауда және Еңбек Конгресін біріктіру жұмыстарын жүргізді, сондай-ақ Декларацияны жазған комитетті ұйымдастыруға көп күш жұмсады. 1956 жылдың мамыр айында кеңсесінде құлдырап қалды; жүрек ауруы мүмкіндігін анықтау үшін бірнеше тексерулер жүргізгеннен кейін, дәрігерлер Льюис шаршаудан құлдырап қалғанына қорытынды жасады. Ол бір апта төсекте жатып, он аптадан кейін Декларацияны қабылдауға көмектесу үшін жеткілікті күш жинады. Виннипег конвенциясы CCF үшін соңғы ән болды. Декларацияның өңделген мәтіні, партия платформасының негізгі қағидалары болған мемлекеттік жоспарлау және өнеркәсіпті ұлттандыруды алып тастағанына қарамастан, CCF 1958 жылғы федералды сайлауда "Дифенбейкердің тазалауы" деп аталған ауыр жеңіліске ұшырады.

CCF президенті

1958 жылы Льюис КТК президенті Клод Жодоанмен және КТК атқарушы вице-президенті Стэнли Ноулзбен тығыз жұмыс істеді, еңбек және әлеуметтік демократиялық қозғалыстарды жаңа партияға біріктіру үшін. Колдуэлл сайлауда парламенттік мандатын жоғалтқандықтан партияның ұлттық жетекшісі қызметін жалғастырғысы келмеді. Льюис оны жаңа партия құрылғанға дейін қызметте қалуға көндірді. Льюис 1958 жылғы шілдеде Монреальде өткен партия конвенциясында президент болып сайланды, онда атқару комитеті мен Ұлттық кеңеске «Канадалық еңбек конгресімен» және осы сияқты басқа да ұйымдармен жаңа партияның негізін қалау мақсатында келіссөздер жүргізу туралы ұсыныс мақұлданды.

1962-1971: Оңтүстік Йорк депутаты

1961 жылы ЖДП құрылтай съезі аяқталғаннан кейін екі күн өткен соң Томми Дуглас Дэвидтің әйелі Софи Льюиске хат жазып, Дэвидтің келесі сайлауға түсуі керектігін айтты. Льюис өзінің туған Йорк-Саут округінде сайлауға қатысуға бел буды, бұл округті сол кезде Онтарио провинциясының заң шығарушы жиналысында ЖДП-ның Онтариодағы жетекшісі Дональд К. Макдональд та ұстап тұрған еді. Дифенбейкер үкіметі 1962 жылы сайлау жариялауға тиіс болғандықтан, Льюис сайлау кампаниясын жоспарлауға уақыт болды. Оның кампаниясын басқаруға екі адам тағайындалды: ұлы Стивен және Джерри Каплан. Олардың басты стратегиясының бірі – Форст-Хилл ауылындағы бай еврей қауымынан дауыс жинау еді. Алайда, Льюис еврей қауымында сырттан келген адам ретінде қабылдады, себебі ол қауымдық шараларға қатыспады және синагогқа мүше болған жоқ. Оның бундистік саясатының салдарынан Израиль мемлекетінің құрылуына қарсы болғаны да, көбінесе сионистік көзқарасты ұстанатын қауымға ұнамады. Стивен мен Каплан қауым мүшелерін Дэвидтің еврей дауысын білдіретініне және олардың бизнесіне зиян келтірмейтініне көндіру үшін қосымша күш жұмсады. Ол провинция дәрігерлерін ереуіл туралы ұсыныс жасағаны үшін «қорқытушылар» деп атады. Ол ұлттық CTV телеарнасында Уолтер Питменмен бірге ЖДП-ның жоспарлы экономика бойынша бағдарламасын сайлау науқаны барысында тікелей эфирде талқылады. Томми Дуглас өзінің мандатын жоғалтқандықтан, Дуглас қазан айында парламентке қайта оралғанша Льюис парламент басшысы болуға басты үміткер саналды. Льюис Форст-Хиллде жеңіліске ұшырады, өйткені оның еврей қауымы арасындағы қолдауы азайды және либералдарға қайта оралды, олар Әлеуметтік несие партиясын тоқтатуға қабілетті деп саналды, бұл партия антисемиттік көзқарастарды ұстанатындықтан жағымсыз болды. Бұл тек уақытша кері кету болды. Дифенбейкер оппозицияға өткеннен кейін (және 1958 жылы көпшілігін қамтамасыз еткен Квебектегі коалицияны қайта құруы екіталай болды) және Әлеуметтік несие партиясының ықпалы азайғаннан кейін, Льюис 1965 жылғы жалпы сайлауда парламентке оралды. Ол 1968 жылғы сайлауда қайта сайланды және Дуглас мандатын жоғалтқаннан кейін парламенттегі ЖДП жетекшісі болды. 1969 жылы Виннипегте өткен ұлттық съезде Дуглас 1971 жылға дейін жетекші лауазымынан кетуге ниеттенгенін мәлімдеді, бұл Льюис уақытша іс жүзінде жетекші болды дегенді білдірді. Бұрын тек соғыс уақытында ғана қолданылған заң азаматтық бостандықтарға шектеулер қойып, полиция мен әскерилерге күдіктілерді тұтқындау және ұстауға, көбінесе ешқандай дәлелсіз кеңейтілген өкілеттіктер берді. Бұл заң тек Квебекке қатысты болғанымен, ол федералды заң болғандықтан, бүкіл Канадада қолданылды. Квебекке қатысы жоқ, тіпті алыс-жақын байланысы болмаған жағдайларда да, кейбір полиция қызметтері оны өз мақсаттары үшін пайдаланды, бұл Льюис пен Дугластың күдіктенгеніне сәйкес келді. Олар оған қарсы дауыс берген жалғыз парламентарийлер болғандықтан, олар көп сынға ұшырады. Шамамен бес жылдан кейін, оны қабылдауға дауыс берген көптеген депутаттар осы қадамға өкініп, Дуглас пен Льюистің оған қарсы тұрғаны үшін кешіктіріп құрмет көрсетті. Стивен Онтарионың Жаңа демократиялық партиясының жетекшісі болып сайланды. 1970 жылдардың басында және ортасында әке мен бала командасы ЖДП-ның ең ірі екі бөлімін басқарды. 1968 жылдың ақпан айында Стивен Льюис, Онтарио ЖДП парламенттік фракциясының өкілі ретінде 63 жастағы Томми Дугласты жас көшбасшы келсін деп жетекші лауазымынан кетуге шақырды. Дональд Макдональд Льюис фракцияны ұсынбай, өз бетімен әрекет еткенін мәлімдеді. Дуглас бұл ұсынысқа таңғалғанымен, сайлаудағы жеңілісі Стивеннің жағдайын нығайтты және 1969 жылдың 28 қазанында Дуглас 1971 жылғы ЖДП съезіне дейін жетекші лауазымынан кететінін жариялады. Дэвид Льюис Дугластың орнын басып, ұлттық жетекші болуға түсті. 1971 жылғы жетекшілік конвенциясы қызықты оқиғаға толы болды. "Waffle" деп аталған жаңа буынның белсенділері барлық табиғи ресурстарды мемлекеттік меншікке алу және Квебек егемендігін қолдау сияқты көптеген даулы ұсыныстарды ұсынды. Лаксер конвенцияға дейін және оның барысында бұқаралық ақпарат құралдарында кеңінен көрсетілді. Сондай-ақ, ол соңғы 36 жылдағы ЖДП мен ЖДП-ның ішкі қақтығыстарына қатысқандығы да белгілі болды. Партиялық тәртіпті сақтаушы ретінде оның ашуын сезінген көптеген мүшелер оған кек қайтаруды жоспарлады. Ол сондай-ақ партияның Квебек қанатына олар өзін-өзі анықтау туралы теориялық шешімдерді талқылай беруге болатынын, бірақ сайлау кезінде партияның жаңадан бекітілген федералистік саясатына адал болуға міндеттенетінін ескертті. Дэвид Льюис 1972 жылғы федералды сайлауда ЖДП-ны жетектеді, оның барысында ол «корпоративтік әлеуметтік жәрдем алушылар» деп атап, ең танымал цитатасын айтты, бұл сөз тіркесі 1972 жылғы «Дауыс күшейе түссе» атты кітабының тақырыбында да қолданылды. Бұл сайлау кампаниясында ЖДП жетекшісінің туры үшін арнайы ұшақ пайдаланылды, журналистер оны баяу, екі қозғалтқышты, турбо ұшқышты Handley Page Dart Herald болғандықтан «Бум Эйр» деп атады. Бұрынғы кампанияларда партия жетекшісі Томми Дуглас сайлау кезінде Air Canada рейстерін пайдалануға мәжбүр болды, оның ілесінде аз адам болды. Кері перспективада қарағанда, Льюис жағдайды бағалауда дұрыс болған сияқты: партияның күш-жігері сайлаушылар тарапынан марапатталмайды.

Two days after the end of the NDP's 1961 founding convention, Tommy Douglas wrote a letter to Sophie Lewis, David's wife, telling her that David must run in the next election. Lewis decided to run in his home riding of York South, which was concurrently held provincially, in the Legislative Assembly of Ontario, by the NDP's Ontario leader, Donald C. MacDonald. Diefenbaker's government had to call an election sometime in 1962, so there was time to plan Lewis's campaign. He had two campaign managers: his son Stephen and Gerry Caplan. One of their main strategies was to gain votes in the riding's affluent Jewish enclave in the Village of Forest Hill. Lewis, however, was perceived by the Jewish community as an outsider because he did not take part in community events or belong to a synagogue. His opposition to the creation of the state of Israel, a result of his Bundist politics, also did not sit well with the mostly Zionist community. It took extra effort on Stephen's and Caplan's parts to convince community members that David was a legitimate Jewish voice and that he would not harm their businesses. He called the province's doctors "blackmailers" for suggesting such a strike. He appeared on the national CTV Television Network with Walter Pitman to present the NDP's platform on a planned economy, in a conversation style election broadcast. Since Tommy Douglas lost in his seat, Lewis was considered the front runner to become house leader until Douglas entered the house in an October by election. Lewis lost in Forest Hill, as his support among its Jewish community evaporated and returned to the Liberals, who were seen as best able to contain the Social Credit Party, which was perceived to be anti Semitic. This was only a temporary set back. With Diefenbaker in opposition (and unlikely to resurrect the coalition in Quebec that gave him his majority in 1958) and Social Credit a diminished force, Lewis returned to the House of Commons in the 1965 general election. He was re elected in the 1968 election, and became the NDP leader in the House of Commons after Douglas lost his seat. At the 1969 Winnipeg National Convention, Douglas announced that he intended to step down as leader by 1971, which meant that Lewis became the de facto leader in the interim. The Act, enacted previously only for wartime purposes, imposed extreme limitations on civil liberties, and gave the police and military vastly expanded powers for arresting and detaining suspects, usually with little to no evidence required. Although it was only meant to be used in Quebec, since it was federal legislation, it was in force throughout Canada. Some police services, from outside of Quebec, took advantage of it for their own purposes, which mostly had nothing even remotely related to the Quebec situation, as Lewis and Douglas suspected. They took much grief for being the only parliamentarians to vote against it. About five years later, many of the MPs who voted to implement it regretted doing so, and belatedly honoured Douglas and Lewis for their stand against it. Stephen was elected leader of the Ontario New Democratic Party. During the early to mid 1970s, the father and son team led the two largest sections of the NDP. In February 1968, Stephen Lewis, as a supposed representative of the Ontario NDP legislative caucus, asked the 63 year old Tommy Douglas to step down as leader so that a younger person could take over. Donald C. MacDonald stated that Lewis was not representing the caucus, but acting on his own. Though Douglas was taken aback by the suggestion, his defeat in the ensuing election bolstered Stephen's case and on October 28, 1969, Douglas announced that he would step down as leader before the NDP's 1971 convention. David Lewis ran to succeed Douglas as national leader. The 1971 leadership convention was a tumultuous affair. A new generation of NDP activists known as The Waffle proposed many controversial resolutions, including nationalization of all natural resource industries and support for Quebec Sovereignty. Laxer had been prominently featured in media coverage leading up to and during the convention. as had his involvement in most of the CCF and NDP's internal conflicts during the previous 36 years. Many members who had felt his wrath as party disciplinarian plotted their revenge against him. He also warned the party's Quebec wing that they could continue to theorize about possible self determination resolutions, but that come election time they must pledge themselves to the party's newly confirmed federalist policy. David Lewis led the NDP through the 1972 federal election, during which he uttered his best known quotation, calling Canadian corporations "corporate welfare bums", a term also used in the title of his 1972 book Louder Voices: The Corporate Welfare Bums. This election campaign also employed the first dedicated plane for the NDP leader's tour, dubbed "Bum Air" by reporters, because it was a slow, twin engine, turbo prop driven Handley Page Dart Herald. In previous campaigns, the party's leader, Tommy Douglas, had to use commercial Air Canada flights to get around during the election, with few people in his entourage. In hindsight, Lewis's no win evaluation of the situation appears correct: the party would not be rewarded for its efforts by the electorate.

Соңғы жылдар

Осы кезеңде Льюис Оттава қаласындағы Карлтон университетінің Канада зерттеулер институтында профессор қызметін атқарды. 1978 жылы "The Toronto Star" газетінің тілшісі ретінде Льюис Свислох қаласына соңғы рет сапар шекті және "қазір онда бірде-бір еврей тұрмайды" деп мәлімдеді. Ол – бұрынғы Онтарио провинциясының Жаңа демократиялық партиясының (НДП) жетекшісі және саяси мансабынан кейін Африкадағы ВИЧ/ЖИТС жөніндегі Біріккен Ұлттар Ұйымының арнайы елшісі болған Стивен Льюистің әкесі. Оның тағы бір ұлы Майкл Льюис – бұрынғы Онтарио провинциясының НДП хатшысы және НДП-ның жетекші ұйымдастырушысы болды. Ол сондай-ақ 1980-ші жылдары Онтарио провинциясының НДП президенті болған Жанет Солбергтің әкесі. Оның тағы бір егіз қызы – сәулетші Даниэль Либескиндтің әйелі және серіктесі Нина Либескинд. Стивеннің ұлы, тележурналист Аврам (Ави) Льюис – оның немересі. 2010 жылы оның келіні Наоми Клейн, Канадалық саясатты зерттеу орталығының демеушілігімен Дэвид Льюис атындағы алғашқы лекцияны оқыды.

Марапаттар мен құрметтер

1976 жылдың желтоқсан айында Льюис Канада орденінің серігі атағымен марапатталды және 1977 жылдың 20 сәуірінде осы орденмен наградталды. Ол "Еңбек және әлеуметтік реформаларға қосқан үлесі және қабылдаған еліне жылдар бойы көрсеткен терең қамқорлығы үшін" Канада орденінің ең жоғары дәрежесіне тағайындалды.

1971 жылғы көшбасшылық конвенциясының нәтижелері

1971 жылдың 24 сәуірінде Онтарио штатының Оттава қаласында өткізілді. + Делегаттардың бюллетень арқылы қолдауы Үміткер 1-кезең 2-кезең 3-кезең 4-кезең Дауыс саны % Дауыс саны % Дауыс саны % Дауыс саны % Льюис, Дэвид 661 38,9% 715 42,5% 742 44,1% 1,046 63,1% Лаксер, Джеймс 378 22,3% 407 24,1% 508 30,2% 612 36,9% Харни, Джон Пол 299 17,6% 347 20,5% 431 25,6% Сыныдан шығарылды Бродбент, Джон Эдвард (Ed) 236 13,9% 223 13,1% Сыныдан шығарылды Ховард, Франк 124 7,3% Сыныдан шығарылды Барлығы 1,698 100,0% 1,692 100,0% 1,681 100,0% 1,658 100,0%