Патрик Шамоизо – Мартиникиң француз жазушысы, «креолиттік» қозғалысының өкілі. «Texaco» романы үшін Гонкур сыйлығын алған. Өмірі мен шығармашылығы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мартиникалық жазушы
Martiniquais writer
Патрик Шамузо (Patrick Chamoiseau, 3 желтоқсан 1953 жылы туған) – Мартиникадан шыққан француз авторы, креолдік қозғалысындағы еңбектерімен танымал. Оның шығармалары түрлі формалар мен жанрларды қамтиды, оның ішінде романдар, эсселер, балалар кітаптары, сценарийлер, театр және комикстер бар. Оның "Тексако" романы 1992 жылы Гонкур сыйлығымен марапатталды.
Patrick Chamoiseau (born 3 December 1953) is a French author from Martinique known for his work in the créolité movement. His work spans a variety of forms and genres, including novels, essays, children's books, screenplays, theatre and comics. His novel Texaco was awarded the Prix Goncourt in 1992.
Өмірбаян
Шамузо 1953 жылдың 3 желтоқсанында Мартиниканың Форт-де-Франс қаласында дүниеге келді және сол жерде тұрады. Парижде құқық білімін алғаннан кейін, Эдуард Глиссанның ықпалымен креол мәдениетіне қызығушылық танытып, Мартиникаға оралды. 1981 жылы Жорж Пуизибен бірлесіп Наполеон Бонапарттың билігі тұсындағы Антиль аралдары тарихына арналған «Delgrès : les Antilles sous Bonaparte» еңбегін жазды. 1989 жылы Жан Бернабе мен Рафаэль Конфиантпен бірге «Éloge de la créolité» (Креолдыққа мадақ) кітабының авторлары болды. Шамузо бірнеше сыйлыққа ие болды. 1990 жылы «Antan d'enfance» кітабы үшін Prix Carbet сыйлығын алды, бұл кітап «Une enfance créole» атты автобиографиялық трилогияның бірінші кітабы еді. 1992 жылғы «Texaco» романы «шедевр, генийдің туындысы, Фанонның «Жердің қасіреті» және Сезаірдің «Туған жеріме оралу» романдарымен бірдей танылуға лайық туынды» деп сипатталды. 1999 жылы Шамузо Кариб қоғамына қосқан үлесі үшін Принс Клаус сыйлығымен марапатталды. Шамузоның жазу стилі кейде Луи Фердинанд Селиннің жазу және ауызша сөйлеу арасындағы қарым-қатынасты зерттеуімен салыстырылады.
Chamoiseau was born on 3 December 1953 in Fort de France, Martinique, where he resides. After he studied law in Paris, he returned to Martinique, inspired by Édouard Glissant to take a close interest in Creole culture. In 1981, he was the co author, with Georges Puisy, of a historical work on the Antilles under the reign of Napoléon Bonaparte, Delgrès : les Antilles sous Bonaparte. In 1989, he was the co author of Éloge de la créolité (In Praise of Creoleness) with Jean Bernabé and Raphaël Confiant. Chamoiseau has received several awards. In 1990, he received the Prix Carbet for Antan d'enfance, the first book in an autobiographical trilogy collectively titled Une enfance créole. His 1992 novel Texaco has been described as "a masterpiece, the work of a genius, a novel that deserves to be known as much as Fanon's The Wretched of the Earth and Cesaire's Return to My Native Land." In 1999, Chamoiseau was honoured with a Prince Claus Award for his contribution to Caribbean society. Chamoiseau's writing style has sometimes been compared to that of Louis Ferdinand Céline, for how they explore the relationship between the written and the oral.
Ерлік пен әйелдік
Ерлер мен әйелдер арасындағы динамика және қарым-қатынас Кариб әдебиетінде ұзақ жылдар бойы талқыланып келген тақырып. "Еркектілік" пен "әйелдік" ұғымдары Кариб әдебиетінің маңызды әдеби тақырабы болып табылады. Патрик Шамузо, Кариб теңізінің көптеген авторлары сияқты, осы тақырыпты өзінің көптеген әдеби туындыларында қолданады. Дегенмен, Кариб аралдарынан шыққан жазушылардың көп бөлігі ер адамдар болғандықтан, бұл мәселе көбінесе ерлер тарапынан көтеріліп, "еркекшіл" көзқарасқа негізделген. Шамузо Антиль аралдарында еркекшіл креолитет қозғалысын құрғаннан кейін патриархалды әдеби тұлға ретінде жиі сынға ұшырайды. Бұл қозғалыстың құрылуының мақсаты, ғасырлар бойы Еуропалық отарлаушылардың билік пен құзыретті қызметтерден шеттетуінен қанағаттанбаған Антиль аралдарының еркек халқына мақтаныш пен ұлттық сезімді қайтару болды. Құлдық жүйесінің әйел құлдарға қарағанда ер құлдарға көбірек зиян келтіргені айтуға болады, себебі әйел құлдармен қарым-қатынас жасауға тырысқан ақ құл иелері оларға еркек құлдарға қарағанда артық жеңілдіктер ұсынған. Алайда, оның "Kosto et ses deux enfants" (Émerveilles-ден) балалар әңгімесіндегі әдеби жұмысы оның әдеттегі патриархалды және еркектік сипатына қарама-қарсы келеді. "Түгердің аян кітабы" №1: "Кокуер Гранс Бойдың жетім баласы" (2009). Тьерри Сегур салған суреттерімен.
The dynamics and relationship between men and women have been a long time subject of literature in the Caribbean. The concept of "masculinity" versus "femininity" is a literary theme indicative of Caribbean literature. Patrick Chamoiseau, like many other authors from the Caribbean, uses this theme in many of his literary works. However, as there are a larger number of male writers that come out of the Caribbean, this topic of conversation is primarily male driven and takes the "masculinist" perspective. Chamoiseau has often been criticized as a somewhat patriarchal literary figure after having founded the masculinist Créolité movement in the Antilles archipelago. The founding of this movement was intended to bring pride and nationalism to the male Antillean population that had been emasculated for centuries by being barred from holding positions of power and authority by their European colonizers. The practice of slavery can be argued to have had a more detrimental effect on the male slave population than on the female slave population, as white slave owners attempting to have sexual affairs with female slaves would often offer them more privileges compared to their male counterparts. However, his literary work in the children's story "Kosto et ses deux enfants" (from Émerveilles) is in stark contrast to his typical patriarchal and masculine nature. Encyclomerveille d'un tueur #1 : L'orphelin de Cocoyer Grands Boi (2009). Illustrated by Thierry Ségur.