Кіріспе

Фрэнсис Гвинн Тюдор (29 қаңтар 1866 – 10 қаңтар 1922) – 1916 жылдан өліміне дейін Австралияның Еңбек партиясының көшбасшысы болған австралиялық саясаткер. Бұрын ол Эндрю Фишер мен Билли Хьюз үкіметтерінде министр болып қызмет еткен. Тюдор Мельбурнда Уэльстен келген иммигранттар отбасында дүниеге келген. Ол жас кезінде мектепті тастап, жұмысқа түсіп, фелт шапан жасау өнеркәсібінде шәкірт болды, кейін Англия мен АҚШ-та мамандығын жетілдірді. Англияда кәсіби одақ қозғалысына қатысып, Австралияға оралғаннан кейін Фелт шапан жасаушылар одағының президенті болды. 1900 жылы Тюдор Виктория сауда залы кеңесінің президенті болып сайланды. Келесі жылы ол жаңа федералды парламентке Еңбек партиясынан өкіл ретінде сайланды. Ол парламенттік фракцияның бірінші «қамшысы» болып тағайындалды және 1908 жылы үкіметке кіргенге дейін осы лауазымды сақтап қалды. Тюдор 1908 жылдан 1909 жылға дейін, 1910 жылдан 1913 жылға дейін және 1914 жылдан 1916 жылға дейін Эндрю Фишер мен Билли Хьюз үкіметтерінде Сауда және кеден министрі болып қызмет етті. 1916 жылы міндетті әскери қызмет мәселесіндегі дағдарыс кезінде ол Еңбек партиясына адал болды және Хьюз партиядан қуылғаннан кейін партия басшысы болып сайланды. 1917 жылғы ақпанда үшінші Хьюз үкіметі құрылған кезде ол Жозеф Куктың орнын оппозиция жетекшісі ретінде басты. Тюдор 1917 және 1919 жылғы федералды сайлауларда Еңбек партиясын жетектеді, екі сайлауда да партия ауыр жеңіліске ұшырады. 55 жасында ұзаққа созылған аурудан кейін қайтыс болды. Ол Австралияның ірі саяси партиясының басшысы ретінде қызмет бабында қайтыс болған алғашқы саясаткер болды және мемлекеттік жерлеу рәсімімен қоса өтелді.

Ерте өмір

Тюдор 1866 жылғы 29 қаңтарда Уильямстаун, Викторияда, балластшы Джон Льюэллин Тюдор мен Элен Шарлотта Тюдордың (құрметті аты Бёрт) отбасында дүниеге келді. Бірақ отбасы көп ұзамай Мельбурнның Ричмонд қалашығына көшіп, Тюдор өмірінің көп бөлігін осы жерде өткізді. Ричмонд орталық мемлекеттік мектебін бітірген соң, қысқа мерзімге ағаш кесу зауытында және аяқ киім фабрикасында жұмыс істегеннен кейін, Тюдор пилотаждық шапан жасау өнеркәсібіне қадам басты. Тюдор Эбботсфордта шәкірт болып оқыды, сосын Виктория штатында шапан саудасымен айналысты. Тюдор Англияға барып, Лондон, Бирмингем, Ливерпуль және Манчестерде жұмыс істеді, 1894 жылы Ланкаширдегі Дентон қаласында Элис Смейлге үйленді. Смейл сол жылы қайтыс болды, бірақ Тюдор Лондонға көшіп, Мех шапан шеберлерінің кәсіби одағының жергілікті бөлімшесінің вице-президенті болды. 1897 жылы Тюдор Фанни Джейн Мидке қайта үйленді. Ол Ричмонд футбол клубымен ұзақ жылдар бойы байланыста болды және 1909 жылдан 1918 жылға дейін клуб президенті қызметін атқарды.

Саясатта

Виктория штатының Ричмонд қаласындағы көрнекті тұлға Тюдор 1901 жылғы федералды сайлауда Яра округін үлкен артықшылықпен жеңіп алып, елдегі ең сенімді Лейбористік округке айналдырды. Тюдор Конгрегациялық шіркеудің дьяконы болды және Ирландияға автономия беру туралы шақыруларымен кейбір протестанттардың наразылығын тудырды. Австралиялық биографиялық сөздікке сәйкес, ол "тиімді әкімші, егжей-тегжейге назар қоятын" және "Палатаның екі жағында да достар тауып, құрметке ие болған, Викториялық Лейбористердің арасындағы ең орташаланған мүше саналған" адам еді. 14 қарашада АЛП осы мәселе бойынша қайталанбас айырылысқа ұшырады. Хьюз өзінің қолдаушыларын партиялық кеңестен алып шығып, жаңа Ұлттық Лейбор партиясын құрды, бұл оған либералдардың көмегімен премьер-министр қызметін сақтап қалуға мүмкіндік берді. 15 қарашада Тюдор оның орнына Еңбек партиясының жаңа басшысы болып сайланды – партияның Австралияда туған алғашқы басшысы. Тарихшы Денис Мерфидің сөзіне қарағанда, ол осы мәселе бойынша отставкаға кеткен алғашқы кабинет мүшесі болғандықтан басшылыққа сайланған болуы мүмкін. Тюдор 1917 жылдың 17 ақпанына дейін Либерал партиясының басшысы Джозеф Куктың орнын оппозиция басшысы ретінде алмады, осы кезде Үшінші Хьюз үкіметі Хьюздің басшылығымен біріккен Ұлттық партия ретінде ант берді. Тюдордың тиімсіз басшы екені көріне бастады, және бірнеше топтар оны Райанмен алмастыруды қарастырды. Алайда, 1921 жылы Райанның ерте қайтысы оған Тюдордың орнын басуға мүмкіндік бермеді. 1921 жылы Тюдордың денсаулығы күрт нашарлап, ол өз міндеттерін орындай алмады.

Өлім

1922 жылы 10 қаңтарда Тюдор 55 жасында қайтыс болды. Ол қызмет бабында қайтыс болған Еңбек партиясының алғашқы басшысы болды.

1966 жылы "Канберра Таймс" газетіне АЛП басшылары туралы мақалалар сериясын жазған Ким Эдвард Бизли Тюдор туралы былай деп жазды: "Ол еңбек қозғалысын үлкен ыдырау күштеріне қарсы тұрып біріктірді, және ол мұны өз қадір-қасиетімен, ашу-ыза, жек көру немесе өшпенділіксіз жасады".