Францис Хэй, Эррол графының тарихы

Кіріспе

Шотланд ақсүйегі Фрэнсис Хей, 9-шы Эрролл графы (30 сәуір 1564 – 16 шілде 1631) – шотланд ақсүйегі. Католик дініне ауысқан ол, протестант патшайым Елизаветаны тақтан түсіру үшін Испания королімен ашық түрде сөз байласты.

Өмірбаян

Ол Эрроллдің 8-ші графы Эндрю Хейдің бірінші әйелі, Эрроллдің 6-шы графы Уильям Хейдің қызы Леди Жан Хейдің ұлы болды. Ол екінші үлкен ұлы болды, бірақ оның есту қабілеті нашар болған ағасы Александр «ақылсыз» деп жарияланып, мұрагерлікте қалды. Франциск 1585 жылы әкесі қайтыс болғаннан кейін графтыққа ие болды. 1587 жылы ол Атолл графының қарындасы Мэри Стюартқа үйленді. Ол көп ұзамай қайтыс болды, және ол оған қатыгездік танытқан деген айып тағылды. Оның отбасы оның қалыңдық ақшасын ұстап қалды, ал оның ағасы 1589 жылы Эрролл бүлікші деп жарияланғанда кек алды. Өмірінің басында ол Рим католиктігіне көшті және Джордж Гордонның серігі ретінде Хантлидің 1-маркизі королева Елизаветаның тағына қарсы испандық қастандықтарға қатысты. 1589 жылы ол Испания королі Филипп II-мен сатқындық хат алмасуды бастады, ол королева Мэриге үйленгендіктен, қысқа уақытқа Англия королі болды. Ол Испанияға адалдығын білдіретін Филипп патшаға жазған хатты Елизавета ұстап алып, Джеймс VI-ға жіберді. 1589 жылдың ақпан айында оған патшалық кеңес алдында сөйлеуге бұйрық берілді. Ол келмей қалғандықтан, оны бүлікші деп айыптады. Ол Шотландияның солтүстігінде Хантли мен Кроуфордпен бірге көтеріліс жасады, бірақ олардың күштері сәуір айында король келген кезде Абердинде берілді; ал шілдеде Эрролл өзін Джеймске тапсырды, ол жеңілдікпен кез келген жазаны талап етуден бас тартты. Эрролл 1589 жылы 5 тамызда Эдзел қамалында патшаның мейіріміне бой алдырды. Сол жылдың қыркүйек айында ол Хантлимен өзара көмек көрсету үшін жеке келісімге келді; және 1590 жылы патшаның тыйым салғанына қарамастан, Мортонның 6-шы графы Уильям Дугластың қызы Леди Елизавета Дугласқа үйленіп, патшаның наразылығын тудырды. Үйлену Гламис қожайынының бастамасымен саяси фракция құру үшін ұйымдастырылды. 1590 жылы 21 сәуірде Монтроз графы және Меггинч қамалындағы басқалар онымен үйленбеуге көндіруге тырысты, бірақ Эрролл әйелінің достарының одақтарын өзгерте алатынын айтты. Ол 1591 жылы 29 маусымда Перт қаласында Атолл графымен айтысқа түсіп, Дания королевасы Анна қалаға салтанатты түрде кірді. Атолл Перттің провосты, ал Эррол констебль болды және олар өздерінің басымдықтары туралы дауласты. Эрролл 1592 жылы маусымда Фолклендте корольді таң қалдыруға тырысқан Фрэнсис Стюарт, 5-ші Ботуэлл графы және Патрик Грей, 6-шы лорд Грейдің әрекетіне қатысы бар деп күдікпен қамауға алынды; ол босатылғанымен, екі испандық бос қағазға қол қойғаны үшін қайтадан бүлікші деп жарияланды. 1593 жылы наурыз айында оны ұстай алмағаны үшін Эрролл мен оның серіктері Рим католиктігінен бас тартуға немесе патшалықтан кетуге сотталды; және олардың мойынсұнбауы 1594 жылы сатқын деп жарияланды. 1594 жылы жаздың ортасында граф Тоуиде Ангус және Хантли графтарын қарсы алды, онда от жағылып, ішімдік ішіліп, би биленіп жатты. 3 қазанда олар Гленливетте Аргилл графының басшылығымен оларға қарсы жіберілген күшті жеңді. Оның адамдары айқыш ағашты бейнелейтін және Шотландияның Мэри патшайымының басын кескен байрағын көтеріп жүрді. Эрроллдің өзі қолынан оқ, тізесінен жебеден ауыр жарақат алды. Ол солтүстікке, Каллендар үйіне, Линлитгоу графинесі Хеленор Хейдің үйіне келіп, қайтыс болды деген жалған хабар тарады. Оның баспанасы – Слайнс қамалы жермен тегіс болды. Көтерілісші лордтар 1595 жылы Шотландиядан кетіп қалды, ал Эрролл шетелдегі одан әрі құдалықтарын хабарлағаннан кейін Зеландия штаттарымен тұтқындалды, бірақ кейіннен қашып кетуіне рұқсат етілді. 1596 жылы ол Шотландияға жасырын оралды. 1597 жылы наурыз айында ол Эдинбургтің канонгетіне орналасты және Дания королевасы Аннаның ерекше ықыласына ие болды. 1597 жылы 20 маусымда ол Рим католиктігінен бас тартып, Шотландия шіркеуімен татуласты. Ол патшаның ықыласына ие болды және 1602 жылы Англиямен одақ құру туралы келіссөздер жүргізу үшін комиссар болып тағайындалды. Қаңтар айында Эрролл графына төленетін зейнетақы туралы құпия кеңес хаттарында оның бір қызы Дания королевасы Аннаға қызмет еткендігі айтылған. Алайда, оның Киркпен қарым-қатынасы соншалықты достық емес еді. Оның шын мәнінде қайтадан дінге келгені дау туды. 1608 жылы 21 мамырда ол күмәндануын шешуге Перт қаласына қамалды, кейіннен ол қасарысқан «папист» деп жарияланды, қауымнан шығарылды, мүлкінен айырылды және Думбартонға қамалды. Кейбір күмәннен кейін 1611 жылы мамыр айында босатылды. Оның өмірінде Эрролл мен Маршалл графтарының отбасылары арасында Лорд-Гардианның мұрагерлік қызметі туралы басталған дау ақыры бұл отбасының пайдасына шешілді; осылайша Эрролл графтарының патшалық отбасынан кейін Шотландиядағы барлық басқа да поддандылардан жоғары басымдығы орнатылды.

He was the son of Andrew Hay, 8th Earl of Erroll by his first wife, Lady Jean Hay, daughter of William Hay, 6th Earl of Erroll. He was the second eldest son, but his older brother Alexander, who was a deaf mute, was declared "insane" and skipped in the succession. Francis succeeded to the earldom upon the death of his father in 1585. In 1587 he married Mary Stewart, sister of the Earl of Atholl. She died soon after, and it was alleged he was cruel to her. Her family withheld his dowry money, and her brother took revenge in 1589 when Erroll was declared a rebel. Early in his life he converted to Roman Catholicism, and as the associate of George Gordon, 1st Marquess of Huntly joined in the Spanish conspiracies against the throne of Queen Elizabeth. In 1589, he began engaging in treasonous correspondence with King Philip II of Spain, who was also briefly King of England by his marriage to Queen Mary. A letter he wrote to King Philip declaring his allegiance to Spain was intercepted and sent by Elizabeth to James VI. In February 1589, he was ordered to appear in front of the Privy Council. Failing to appear, he was denounced as a rebel. He engaged with Huntly and Crawford in a rebellion in the north of Scotland, but their forces surrendered at Aberdeen on the arrival of the king in April; and in July, Erroll gave himself up to James, who leniently refrained from exacting any penalty. Erroll submitted himself to the king's mercy at Edzell Castle on 5 August 1589. In September of the same year he entered into a personal bond with Huntly for mutual assistance; and in 1590 displeased the king by marrying, in spite of his prohibition, Lady Elizabeth Douglas, daughter of the William Douglas, 6th Earl of Morton. The marriage was arranged at the initiative of the Master of Glamis, to form a political faction. On 21 April 1590 the Earl of Montrose and others at Megginch Castle tried to persuade him not to marry her, but Erroll argued he could change his wife's friends' alliances. He was involved in a quarrel with the Earl of Atholl at Perth on 29 June 1591, when Anne of Denmark made a ceremonial entry to the town. Atholl was Provost of Perth and Errol was Constable and they argued over their precedence. Erroll was imprisoned on suspicion of complicity in the attempt made by Francis Stewart, 5th Earl of Bothwell and Patrick Gray, 6th Lord Gray to surprise the king at Falkland in June 1592; and though he obtained his release, he was again proclaimed a rebel on account of the discovery of his signature to two of the Spanish Blanks, unwritten sheets subscribed with the names of the chief conspirators in a plot for a Spanish invasion of Scotland, to be filled up later with the terms of the projected treaty. After a failure to apprehend him in March 1593, Erroll and his companions were sentenced to abjure Roman Catholicism or leave the kingdom; and on their non compliance were in 1594 declared traitors. At Midsummer 1594 the earl hosted his allies the earls of Angus and Huntly at Towie, and there were bonfires and drinking and dancing. On 3 October they defeated at Glenlivet a force sent against them under the Earl of Argyll. His men carried a banner showing a cross and the beheading of Mary, Queen of Scots. Erroll himself was severely wounded by a bullet in the arm and an arrow in the thigh. It was falsely rumoured that he came south to Callendar House, the home of his sister Helenor Hay, Countess of Linlithgow, and died. Old Slains Castle, his seat, was razed to the ground. The rebel lords left Scotland in 1595, and Erroll, on report of his further conspiracies abroad, was arrested by the states of Zeeland, but was afterwards allowed to escape. He returned to Scotland secretly in 1596. In March 1597 he was lodged in the Canongate of Edinburgh, and was in the especial favour of Anne of Denmark. On 20 June 1597 he abjured Roman Catholicism and made his peace with the Church of Scotland. He enjoyed the favour of the king, and in 1602 was appointed a commissioner to negotiate the union with England. A letter from the Privy Council about a pension paid to the Earl of Erroll in January mentions that one of his daughters served Anne of Denmark. His relations with the Kirk, however, were not so amicable. The reality of his conversion was disputed, and on 21 May 1608 he was confined to the city of Perth for the better resolution of his doubts, being subsequently declared an obstinate "papist", excommunicated, deprived of his estate, and imprisoned at Dumbarton; and after some further vacillation was finally released in May 1611. The dispute which began in his lifetime concerning the hereditary office of Lord High Constable between the families of Erroll and of the Earls Marischal was settled finally in favour of the former; thus establishing the precedence enjoyed by the earls of Erroll next after the royal family over all other subjects in Scotland.