Кіріспе

Денедегі үшінші чакра

Манипура (Manipura, IAST: Maṇipūra) – Веда дәстүріндегі үшінші негізгі чакра.

Орналасқан жері

Манипура – санскрит тілінен аударғанда "зергерлер қаласы", сондай-ақ "сұлу тас" немесе "жарық тас" деп те аударылады. Манипура көбінесе сары түспен, классикалық тантрада – көк түспен, ал Натх дәстүрінде – қызыл түспен байланысты. Манипура от пен түрлендіру күшімен байланысты. Ол Агнидің және маңызды жел – Самана Ваюдың мекені ретінде ас қорыту және метаболизмді басқарады. Прана Ваю мен Апана Ваю энергиялары (ішке және сыртқа ағатын энергия) тепе-тең жүйеде осы нүктеде кездеседі. Манипура – ас қорыту жүйесінің көп бөлігін қоздыратын күнбауыр торабының орны. Шакраға негізделген медицинада емдеушілер осы аймақпен дұрыс ас қорыту, тазалау, бүйрек, қарын және бүйрек үсті бездерінің жұмысын жақсарту үшін жұмыс істейді. Күнбауыр торабындағы Агнидің әлсіздігі тамақ, ойлар мен эмоциялардың толыққанды қорытылмауына алып келеді және аманың (удың) көзі болып табылады.

Сыртқы келбеті

Манипура төмен қарай бағытталған қызыл үшбұрыш түрінде бейнеленеді, ол оттың табиғатын көрсетеді, жарқын сары шеңбердің ішінде, 10 қара көк немесе қара жапырақшасымен, ауыр жаңбырлы бұлттар сияқты. От аймағын Вахни құдайы бейнелейді, ол қызыл түсті, төрт қолы бар, қолында дән және найза ұстап тұр. Вахни игілік сыйлау және қорқыныштан құтылу қимылдарын жасайды. Кейін Агни де еске алынады, индуизм уақыт өте өзгерген.

Тұқым мантрасы

Тұқымдық мантра – "रं" (рам) буыны. Осы мантраның үстіндегі нүктеде Рудра құдайы орналасқан. Ол қызыл немесе ақ түсті, үш көзі бар, көне келбетті, күміс сақалды және ақ күлмен жабынған. Рудра игілік тілеу және қорқыныштан құтылу ишараларын жасайды, жолбарыс терісіне немесе бұқаға отырады. Рудраның Шактиі – Лакини қасиетті құдайы. Оның қара немесе қою көк қызыл түсі бар, үш беті және әрқайсысында үш көзі бар, төрт қолды. Лакини найзағай, Кама садағынан атылған жебе және от ұстайды. Ол игілік тілеу және қорқыныштан құтылу ишараларын жасайды. Лакини қызыл лотосқа отырған.

Жапырақшалары

Манипураның он жапырағы қою көк немесе қара түсті, ауыр жаңбыр бұлттары сияқты, олардың үстінде қою көк түсте дн, ढн, ңн, тн, тхн, дн, дхн, нн, пн және фн (ḍaṁ, ḍhaṁ, ṇaṁ, taṁ, thaṁ, daṁ, dhaṁ, naṁ, paṁ және phaṁ) буынды әріптері жазылған. Бұл жапырақшалар рухани білімсіздік, шөлдеу, қызғану, опасыздық, ұят, қорқу, жирену, жаңылыс, баяулық және қайғы сезімдеріне сәйкес келеді. Жапырақшалар Манипура чакрасымен реттелетін он прананы (ағымдар мен энергия дірілдерін) көрсетеді. Бес Прана Ваюы: Прана, Апана, Удана, Самана және Вяна. Бес Упа Прана: Нага, Курма, Девадатта, Крикала және Дханьяжая.

Органмен байланысы

Манипураның орны құрсақ қуысының артында деп айтылады. Кейде күн торабында Сурья (күн) чакрасы деп аталатын екіншілік чакра орналасады, оның міндеті – күннен Прананы сіңіріп, өңдеу. Ол көру сезімімен байланысты болғандықтан, көзге, ал қозғалыспен байланысты болғандықтан, аяқтарға қатысты. Эндокриндік жүйеде Манипураның ұйқы безі және сыртқы бүйрекүсті бездерімен (бүйрекүсті қабығы) байланысты екені айтылады. Бұл бездер ас қорытуға қатысатын маңызды гормондарды жасайды, соның арқасында тағам организм үшін энергияға айналады, дәл сол сияқты Манипура да организмге Прананы таратумен айналысады.

Ваджраяна

Ваджраяна дәстүрінде чакра үшбұрышты, қызыл түсті және 64 жапырақшасы немесе жоғары қарай созылатын арналары бар. Бұл чакра "қызыл тамшының" орны ретінде маңызды. Қысқа "Ах" дыбысы "қызыл тамшының" ішінде орналасқан. "Ах" дыбысы туралы медитация тумо, яғни ішкі жылу практикасының негізгі бөлігі болып табылады. Тумода практиктің 'нағыз желдері' орталық арнаға енгізіліп, оның жоғарғы бөлігіне көтеріледі. Бұл кейде индуистік терминологиядағы "Кундалиниді көтерумен" салыстырылады, бұл бас шаңырақтағы нәзік ақ тамшыны ерітіп, ұлы қуаныш сезімін тудырады. "Кундалиниді көтеру" Наропаның алты йогасының бірінші және ең маңыздысы саналады.

Цигун

Қытай цигунында "куа" немесе есік терминіне сәйкестік бар. Бұл есіктер сериясы денедегі түрлі энергияларды өңдеу үшін пештер ретінде жұмыс істейтін үш Дантианмен байланысады. Төменгі Дантиан асқазан аймағында орналасқан. Оның функциясы – жыныстық цзин энергиясын ци энергиясына (үнді пранасымен ұқсас ұғым) айналдыру. Бұл төменгі Дантианның орны емес.

Латайф-е-ситта

Суфилердің латайф е ситтасында денеде бірнеше латайф бар. Чакралардан өзгеше, латайфтар тік емес, сол және оң жаққа таралады. Напс, яғни төменгі жандар, құрсақтың астында орналасқан орталық.

Қабала

Батыс оккультистері Манипурамен түрлі каббалистік байланыстар жасайды. Кейбір оккультистер үшін бұл Ход және Нецах сефироттарымен байланысты. Нецах – түрлі кедергілерді жеңуге қабілетті энергия сапасы. Ход – энергияны түрлі формаларға жіктеу және басқару бейімі, осы екі форма – қарама-қарсы және теңестіретін күштер. Бұл адам организміндегі анаболизм мен катаболизм күштері сияқты. Ход және Нецах денедегі сол және оң аяқтармен байланысты.

Йогикалық

Манипурака чакрасы 10 ғасырдағы Кубжикамататантрдың 11.35-тарауында (Кубжикамататантр 11.35) құрсақта орналасқан деп айтылған. "Самгитаратнакара" 2.125 127 да оның 10 құлпынасы бар екенін растайды, олардың ішінде терең ұйқы, құштарлық, қызғаныш, өсек айту, ұят, қорқу, мейірімділік, маңғыру, таза емес ойлар және алаңдау сезімдері бар. Сол жерде мекендейтін тыныс (прана) күн деп аталады. "Хата-Ратнавали" 1.63-тарауында Наули, яғни Саткармалардың бірі арқылы оны тазартады делінген.

Жаңа жалған тәңірлерге табынушылық

Неопагандық, индуист йогалық басшылықтағы бейнелеумен байланысты, бұл күн өріміне тыныс алу, демімізді тоқтату және ниетімізге назар шолу, энергиямызды сақтап, оны ниетімізбен қуаттау. Мұрымыздан қозғалатын заттың жиналуын көзге елестету, арна бойымен күн өріміне дейін, содан кейін дем шығару арқылы энергияны әлемге тарату. Күн өрімін теңгерлеу өзіңді сүю, бағалау және/немесе қабылдауды қамтуы мүмкін. Медитация кезеңдерінің арасында және олар ішінде сирек қолдануға болады. "Ниет – ғаламдағы ең күшті күш". "Бес сөзді нақтылау – ниеттің жай ғана білдірілуі". Оң пікірлер күн өріміңізді қайта қуаттандырады. "Менмін, мен істей аламын, мен істеймін" сияқты сөздер, мысалы, "Мен жеткіліктімін" және "Мен өзімді шартысыз жақсы көремін". Сары түсті күн өрімін энергиямен толтырып, айналып тұрғанын, бекітулердің нәтижесінде толық қуатпен айналып тұрғанын көзге елестетіңіз. Оның заряды – біздің күшіміз, біз де содан тұратын зат, барлық энергияны пайдаланып әлемде өзгерістер жасаймыз. Өмір бойы жиналған жағымсыз энергияны жою.

Қасиетті емес

Біздің назарымыз, көрінісіміз, ұмтылысымыз және қорғаныш механизміміз Күн плаксінен туындайды. Осы орталықта тепе-теңдік жоғалғанда, бақылауға ұмтылыс, жоғары сезімталдық, әрекеттердегі дисбаланс, денсаулық мәселелері – яғни, алаңдаушылық, ас қорыту жүйесіндегі бұзылулар, қорқыныш және жағымсыз жауаптардың күшеюі пайда болады. Бұл жағымсыз кеңістікте жиналған энергиядан арылуға, емес, қауіпсіздікке келеді. Шындығында, бұл біздің қалауымыз, ойымыз және қорқынышымыз арқылы айығуға кедергі келтіреді. Күн плаксы – адамдардан келетін энергияны қабылдайтын орын. "Өзіңіздегі өнімсіз көзқарастарды және сіз тілейтін жағымсыз көзқарастарды жазып алыңыз". Өзіңізді балама көзқарастармен бағыттаңыз, мысалы, өміріңіздегі қарсыласыңыздың (немезис) ағынын өзекшелікке бұрыңыз. Осы баламаны тыныс-деміңізбен байланыстырыңыз – махаббатпен тыныс алыңыз, алғыспен тыныс алыңыз, мейіріммен тыныс алыңыз немесе қуанышпен тыныс алыңыз (яғни, ең қолайлысымен). Бірнеше минут ішінде біз үйлесімділікке ораламыз (басқалардың ой-пікірлерінің шуынан), сондай-ақ, кейде біз біріктіруге жеткілікті күш жұмсамайтын кезде, дұрыс көзқарасқа ие боламыз. Біз жүрегімізбен басшылыққа аламыз, оның сезіміне және көзқарасына сүйене әрекет етеміз.