Кіріспе

Австралиядағы бұрынғы марксистік топ

Демократиялық социалистік перспектива (DSP) – Австралияның социалистік саяси тобы. Ол 1972 жылы Социалистік жұмысшылар лигасы (SWL) ретінде құрылды, кейін бірнеше жылдан соң атауын Социалистік жұмысшылар партиясы (SWP) деп өзгертті. 1990 жылдардың басында тағы да Демократиялық социалистік партия деп қайта аталды, ал 2003 жылы Демократиялық социалистік перспектива болып өзгерді. DSP кең солшыл социалистік бірлестіктің ең ірі бөлігі ретінде қызмет етті, және 2010 жылы Социалистік Альянсқа қосылуға дауыс берді.

Құрылу

DSP 1972 жылы радикалды Социалистік Жастар Альянсының мүшелері (бұрын және қазіргі уақытта «Резистенс» деп аталады) құрған ортодоксалды троцкистік Социалистік Жұмысшылар Лигасы (SWL) ретінде пайда болды. Бұл Альянс Австралияның Вьетнам соғысына қатысуына байланысты студенттер арасындағы радикалды белсенділіктен өсті. Бұдан бөлек, Брисбенде «Еңбек әрекеті» тобы құрылды. Джон және Сью Маккарти (жақында Англиядағы Халықаралық марксистік топпен жұмыс істегеннен кейін оралған) және Ди және Ларри Цетлин басшылығымен құрылған бұл топ 1972 жылғы қаңтарда өткен SWL құрылтай конференциясында SWL-мен бірікті. SWL Америкалық бөлімшесі – Социалистік жұмысшылар партиясының ықпалымен қайта құрылған Төртінші Интернационалға қосылды. Осы ықпалдың нәтижесінде SWL өзі Социалистік жұмысшылар партиясы (SWP) деген атқа ие болды. SWL-дегі бұрынғы «Еңбек әрекеті» тобының мүшелері мен олардың басқа штаттардағы қолдаушылары (әдетте, Төртінші Интернационалдың Еуропалық негіздегі Халықаралық көпшілік тенденциясының жақтастары ретінде қарастырылатын) мен SWL көпшілігі арасындағы біртік, Төртінші Интернационал ішіндегі азшылық фракциясы – Лениншіл-Троцкистік фракцияның ұстанымдарын қолдағандықтан, ұзаққа солмады. SWL/Социалистік Жастар Альянсы мүшелерінің бір бөлігі 1972 жылдың тамызында бөлініп, ұлттық ұйым ретінде Коммунистік лиганы құрды. Австралиядағы Коммунистік лиганың негізін қалаушылардың бірі Квинсленд дәрігері Джон Маккарти (1948–2008) болды, ол кейіннен КЛ мен СВП-ны біріктіруде маңызды рөл атқарды. Автор Питер Робб екінші маңызды күш болды және оның «Militant» газетін шығаруға көмектесті. Маккарти СВП-дан (содан кейін Социалистік жұмысшылар лигасы) КЛ құру үшін бөлініп, төрт жылдан кейін, 1976 жылдың қарашасында Робб пен Лэнгтонмен бірге СВП-ға қайта қосылды. Социалистік жұмысшылар лигасы мен Коммунистік лига екеуі де Австралиядағы Төртінші Интернационалдың қолдау білдіретін ұйымдары ретінде танылды, және бұл жағдай 1978 жылдың қаңтарында екі топ Социалистік жұмысшылар партиясы ретінде қайта біріккенге дейін сақталды.

Троцкизмнен бас тарту

1986 жылы американдық СВП ортодоксалды троцкизмнен бас тартып, Төртінші Интернационалдан шықты. Леон Троцкийдің КСРО-ны сынаған тұжырымын сақтай отырып, партия Троцкийдің тұрақты революция теориясын үшінші әлем елдерінде (марксистік теория бойынша капитализмнің дамуы отаршылдық пен империализм салдарынан бұрмаланған елдерде) социалистік революцияның екі байланысты сатыда жүзеге асатыны деген көзқараспен алмастырды. SWL да осылай істеді. 1990 жылдардың басында партия Демократиялық социалистік партия деп қайта аталды. 1998 жылғы федералды сайлауға Демократиялық социалистік сайлау лигасының құрамында қатысты. Демократиялық социалистік сайлау лигасы көптеген мәселелерде, оның ішінде жекешелендіру, қоршаған орта, иммиграция және азаматтық құқықтар бойынша солшыл позицияны ұстанды. Партия жасылдар мен басқа да солшыл топтарды қолдап, жан-жақты басымдық беру жүйесіне ие болды. Ол жасылдардың нақты экономикалық саясаты жоқ екенін мәлімдеп, олардан өзін ажыратты.

Социалистік одақ

2001 жылы ДСП, сондай-ақ Халықаралық социалистік ұйым сияқты бірнеше социалистік партиялармен бірлесіп, бастапқыда сайлау платформасы болған Социалистік Альянсты құрды. 2002 жылы ДСП Социалистік Альянсты партиялық құрылымға айналдыру идеясын жақтады, алайда ISO-ның қарсылығы альянстың ыдырауына әкелуі мүмкін болғандықтан, бұл ұсынысты бастапқыда кері тартып алуға мәжбүр болды. 2003 жылы ДСП Социалистік Альянс құрамындағы алғашқы (және әзірге жалғыз) ішкі бағытқа айналып, өзін Демократиялық социалистік перспектива деп атады, бұл SA-ның «көп бағытты социалистік партия» болуы керек деген көзқарасына сәйкес келеді. Бұл көзқарас Социалистік Альянстың 2003 жылғы мамырда өткен Ұлттық конференциясы тарапынан кейін қабылданды. Атаулар мен тактиканың әрбір өзгеруі, көптеген солшыл топтардағыдай, мүшелердің алмасуымен бірге жүрді. SWP және ДСП 1970-ші жылдардағы радикалдық студенттік қозғалыстан және содан бері өткен әртүрлі әлеуметтік қозғалыстардан көптеген белсенділерді тартқанмен, 1960-шы және 1970-ші жылдардағы радикализмнің толқыны басылғаннан кейін олардың көпшілігін ұзақ уақытқа сақтай алмады. Дегенмен, ДСП саяси күрес кезеңдерінен алынған негізгі мүшелерді сақтап қалды, олардың кейбіреулері 1972 жылы партияның негізін қалаушылары болды. SWP, содан кейін ДСП, 1972 жылдан 1992 жылы қайтыс болғанға дейін Ұлттық хатшы ретінде Джим Персидің басшылығында болды. Социалистік Альянс австралиялық социалистер арасындағы сенім мен ынтымақтастықты арттыру және осы арқылы социалистік ұйымды солшылдар үшін тартымдырақ ету мақсатымен басқа күштермен одақтастықта құрылды. Алайда, 2001 және 2004 жылғы федералды сайлауларда, сондай-ақ бірнеше штаттық сайлауларда қатысқанына қарамастан, ол маңызды қолдау таба алмады. Социалистік Альянс сайлауда екі мәрте жеңіске жетті: 2009 жылы Сэм Уэйнрайт Фримантель қалалық кеңесіне, ал 2012 жылы Сью Болтон Морленд қалалық кеңесіне сайланды. 2005 жылы ДСП-де Социалистік Альянсқа қатысты бағыты туралы пікірталас болды, бірақ Альянс бағытын жалғастыруға қарсы болған азшылық пікірі 2008 жылғы қаңтарда өткен ДСП съезінде жеңіліске ұшырады. Бұл оппозициядан шығарылғаннан кейін, сол жылы Революциялық социалистік партия деген жаңа ұйым құрылды. 2009 жылғы қазан айында ДСП Ұлттық комитеті ұйымды Социалистік Альянсқа біріктіруді ұсынды. 2010 жылғы қаңтарда өткен ДСП Ұлттық конгресінде мүшелер бірігуге дауыс берді.