АҚШ-тың бірінші ханымы: Гарриет Лейн Джонстон өмірі мен қызметі
Harriet Lane
АҚШ-тың бірінші ханымы Гарриет Лейн Джонстон (1857-1861) – Джеймс Бьюкенентің әйел баласы болмағандықтан, оның өкілі ретінде танылды. Дипломатиялық қабілетімен көзге түсті.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
АҚШ-тың бірінші ханымы (1857-1861)
First Lady of the United States (1857 1861)
Харриет Ребекка Лейн Джонстон (9 мамыр 1830 – 3 шілде 1903) 1857-1861 жылдары өмірі бойы отбасы құрмаған президент Джеймс Бьюкененнің президенттік мерзімінде АҚШ-тың бірінші ханымы қызметін атқарды. Ол қазіргі заманғы бірінші ханымдардың алғашқысы ретінде танымал, өте әдемі және дипломатиялық қабылдаулар ұйымдастырған, оның киім үлгілері көшірілген және лайықты істерді қолдаған. Өсиетімен Вашингтон Ұлттық соборының жерінде жаңа мектеп салуға қаражат бөлді. Оның құрметіне бірнеше кемелер аталған, соның ішінде әлі күнге дейін қызмет ететін USCGC Harriet Lane кемесі де бар.
Harriet Rebecca Lane Johnston (May 9, 1830 – July 3, 1903) acted as first lady of the United States during the administration of her uncle, lifelong bachelor President James Buchanan, from 1857 to 1861. She has been described as the first of the modern First Ladies, being a notably charming and diplomatic hostess, whose dress styles were copied, and who promoted deserving causes. In her will, she left funds for a new school on the grounds of Washington National Cathedral. Several ships have been named in her honor, including the cutter USCGC Harriet Lane, still in service.
Мәртебе
Лейн президенттің отбасы құрмаған жалғыз бірінші ханымы, ал Бьюкенен АҚШ-тың ешқашан үйленбеген жалғыз президенті болған. Ол президентке үйленбеген бірінші ханым қызметін атқарған 11 әйелдің қатарында, ал қалған әйелдердің көпшілігі қайтыс болған президенттердің туыстары.
Lane is the only person to have served as First Lady to a bachelor president, Buchanan being the only U. S. president never to have married. She is among 11 women who have served as First Lady, but were not married to the president, with most of the other women being relatives of widowed presidents.
Ерте өмір
Харриет Лейннің отбасы Пенсильвания штатының Франклин округінен шыққан. Ол саудагер Эллиотт Толе Лейн мен Джейн Энн Бьюкенен Лейннің ең кіші баласы болды. Ол тоғыз жасында анасынан айырылды; екі жыл өткен соң әкесі қайтыс болғаннан кейін жетім қалғанда, ол өзінің сүйікті ағасы Джеймс Бьюкененді өзінің заңды қамқоршысы етіп тағайындауды өтінді. Пенсильваниядан шыққан, отбасы құрмаған демократ сенаторы Бьюкенен сіңілісі мен оның әпкесін Вирджиния штатының Чарльз Таун қаласындағы интернат-мектепке (кейін екі жыл бойы Вашингтон қаласының Джорджтаун ауданындағы Джорджтаун визит монастырында) оқуға берді. Осы кезде Бьюкенен Мемлекеттік хатшы болып жұмыс істеді және уәде бергендей, оны әлеуметтік және саяси ортаға таныстырды. 1854 жылы ол онымен бірге Лондонға келді, онда ол Сент-Джеймс сарайының өкілі болды. Королева Виктория "Қымбат мисс Лейнге" елшінің әйелі мәртебесін берді; оған ғашық болғандар оған әдемі қыз ретінде танымал болды. Сырт келбеті бойынша "Хал" Лейн орташа бойлы, алтын түсті, көп шашы бар еді. Оның көздері "күлгін түсті" деп сипатталды.
Harriet Lane's family was from Franklin County, Pennsylvania. She was the youngest child of Elliott Tole Lane, a merchant, and Jane Ann Buchanan Lane. She lost her mother when she was nine; when her father's death two years later made her an orphan, she requested that her favorite uncle, James Buchanan, should be appointed as her legal guardian. Buchanan, an unmarried Democratic senator from Pennsylvania, indulged his niece and her sister, enrolling them in boarding schools in Charles Town, Virginia (later for two years at the Georgetown Visitation Monastery in the Georgetown section of Washington, D. C.) By this time, Buchanan was Secretary of State, and, as he had promised, he introduced her to fashionable and political circles. In 1854, she joined him in London, where he was minister to the Court of St. James's. Queen Victoria gave "dear Miss Lane" the rank of ambassador's wife; admiring suitors gave her the fame of a beauty. In appearance "Hal" Lane was of medium height, with masses of light, almost golden colored hair. She had eyes that were described as "violet colored".
АҚШ-тың бірінші әйелінің міндетін атқарушы
1857 жылы астана жаңа "Демократиялық патшайымын" Ақ үйге қабылдады. Харриет Бьюкенен президенттігінің төрт жылында кең танылған қонақжай болды. Әйелдер оның шашы мен киім үлгісін көшірді (әсіресе ол өзінің қас ірісіміндегі көйлегінің мойын сызығын 2,5 дюймға төмендеткенде), ата-аналар қыздарына оның есімін қойды, ал оған арналған танымал ән ("Құстың сайрағанын тыңда") жазылды. Ақ үйде болғанда ол өзінің беделін әлеуметтік мәселелерді қолдауға, мысалы, үндістер резервацияларындағы тұрғындардың тұрмыс жағдайын жақсартуға пайдаланды. Ол Ақ үйдің шараларына суретшілер мен музыканттарды шақыруға да ықылас білдірді. Оның танымалдылығы мен қоғамдық істерге араласуы үшін ол заманауи бірінші ханымдардың алғашқысы деп есептеледі, ал сол кездегі оның беделі 1960 жылдардағы Жаклин Кеннедидің беделімен теңестіріледі. Президенттік яхта оның құрметіне аталды – оның атымен аталатын кемелердің біріншісі, соның бірі бүгінге дейін қызмет етеді. Аймақтық шиеленіс күшейген кезде ол апталық ресми кешкі ас дастарханына орындықты орналастыруға ерекше көңіл бөлді, ардагерлерге лайықты құрмет көрсету үшін, ал саяси қарсыластарын қашық ұстау үшін. Оның салмақтылығы жоғалған жоқ, бірақ оның міндеті, сондай-ақ оның туысының міндеті де орындалмай қалды. Бьюкенен қызметтен кеткенге дейін жеті штат одақтан шығып, ол племяннигімен бірге Ланкастер маңындағы кең шалғайдағы Уитленд үйіне оралды. 1982 жылы Сиена колледжінің зерттеу институты тарихшылардан американдық бірінші ханымдарды бағалауын сұраған сауалнамасында Лейн және басқа да бірнеше "қызмет атқарған" бірінші ханымдар қатысты. Осы сауалнама, кейіннен мерзімді түрде жүргізіліп келеді, бірінші ханымдарды олардың өмір жолы, елге сіңірген еңбегі, зиялы деңгейі, батылдығы, жетістіктері, адалдығы, көшбасшылық қасиеттері, жеке басының ерекшелігі, қоғамдық беделі және президент үшін маңызы бойынша бағалайды. 1982 жылғы сауалнамада 42 бірінші ханым мен олардың қызметін атқарғандардың арасында Лейн тарихшылардың пікірінше 29-шы орынды иеленді. Лейн сияқты "қызмет атқарған" бірінші ханымдар осы сауалнаманың келесі нұсқаларынан алынып тасталды.
The capital welcomed its new "Democratic Queen" to the White House in 1857. Harriet was a popular hostess during the four years of the Buchanan presidency. Women copied her hair and clothing styles (especially when she lowered the neckline on her inaugural gown by 2.5 inches), parents named their daughters for her, and a popular song ("Listen to the Mockingbird") was dedicated to her. While in the White House, she used her position to promote social causes, such as improving the living conditions of Native Americans in reservations. She also made a point of inviting artists and musicians to White House functions. For both her popularity and her advocacy work, she has been described as the first of the modern first ladies, and her popularity at the time is compared to that of Jacqueline Kennedy in the 1960s. The presidential yacht was named for her—the first of several ships to be named after her, one of which remains in service. As sectional tensions increased, she worked out seating arrangements for her weekly formal dinner parties with special care, to give dignitaries their proper precedence and still keep political foes apart. Her tact did not falter, but her task became impossible—as did her uncle's. Seven states had seceded by the time Buchanan retired from office and returned with his niece to his spacious country home, Wheatland, near Lancaster, Pennsylvania. In the 1982 Siena College Research Institute survey asking historians to assess American first ladies, Lane and several other "acting" first ladies were included. The first ladies survey, which has been conducted periodically since, ranks first ladies according to a cumulative score on the independent criteria of their background, value to the country, intelligence, courage, accomplishments, integrity, leadership, being their own women, public image, and value to the president. In the 1982 survey, out of 42 first ladies and acting first ladies, Lane was assessed as the 29th most highly regarded among historians. Acting first ladies such as Lane have been excluded from subsequent iterations of this survey.
Романтика және неке
Англияда болған кезінде, сол кездегі премьер-министр Палмерстонның бас прокуроры сэр Фицрой Келли оған үйленуді ұсынды; Королева Виктория осы одақты қатты қолдады, себебі бұл Лейнді Англияда ұстап тұруға мүмкіндік берер еді. Лейн бірнеше бозбаланың артықшылықтарын ойластырды. Оның туысы Лейнді "үйленуге асықпау" туралы ескертті, өйткені ол Лейннің болашақ күйеулерін "жағымды, бірақ тым мазасыз" деп санады. Лэйн 36 жасында Балтимор банкирі Генри Эллиотт Джонстонға тұрмысқа шықты. Олардың екі ұлы болды: Джеймс Бьюкенен Джонстон (1866–1881) және Генри Эллиот Джонстон (1869–1882), бірақ 1867 жылдан 1885 жылға дейінгі 18 жылдың ішінде оның туысы, күйеуі және балаларының барлығы қайтыс болды.
During her time in England, Sir Fitzroy Kelly, then Prime Minister Palmerston's attorney general, proposed marriage to her; Queen Victoria was strongly in favor of this match, as it would keep Lane in England. Lane considered the advantages of a number of bachelors. Her uncle cautioned Lane against "rushing precipitately into matrimonial connections" as his ward found her potential suitors "pleasant but dreadfully troublesome". Lane eventually married Baltimore banker Henry Elliott Johnston at the age of 36. They had two sons: James Buchanan Johnston (1866–1881) and Henry Elliot Johnston (1869–1882), but within the 18 years from 1867 to 1885, her uncle, her husband, and her children all died.
Кейінгі өмір және өлім
Харриет 1895 жылы өсиет жазып, тағы сегіз жыл өмір сүрді, осы кезеңде елдің жалпы өркендеуі оның мүлкінің құнын едәуір арттырды. 1899 жылы ол Вашингтон ұлттық соборының жерінде мектеп ғимараты салынуын тапсырды және оны "күйеуімнің және өзімнің отбасылық есімдері ұлдарымыздың құрметті естелігі үшін жасалған сыйлықпен байланысты болсын" деп Лейн Джонстон ғимараты деп атауды өтінді. 1903 жылғы қосымша өсиет оның сыйлығын үштен бір бөлікке арттырды, бірақ оның жартысы ғана ғимаратқа жұмсалатынын айтты. Қалғаны "кафедралық соборда қызмет ететін хор ұлдарының тегін күтілуі, білімі және тәрбиесі үшін" арналып берілді. Осы сыйлық қазір Сент-Олбанс мектебі деп аталатын, беделді ұлдар мектебінің негізін қалады, ол 1909 жылдың қазан айында ашылды. Гарриет Лейн Джонстонның жерлеу рәсімі кезінде Вашингтон ұлттық соборының епископы Саттерли және каноны ДеВрис дұға оқыды. Ол Мэриленд штатының Балтимор қаласындағы Грин Маунт зиратында жерленді, оның қабірі собор алқабындағы Бейбітшілік айқышына ұқсайтын келттік крестімен белгіленді. 1905 жылы қонақтар алғашқы Сент-Олбанс мектебінің іргетасын салуға шақырылды, шақыру қағазында бұл "Вашингтон соборының жігіттері үшін Лейн Джонстон хор мектебі" деп көрсетілді.
Harriet wrote her will in 1895 and lived another eight years, during which the country's general prosperity greatly increased the value of her estate. She added a codicil in 1899 directing that a school building be constructed on the grounds of the Washington National Cathedral property and asked that it be called the Lane Johnston Building "to the end that the family names of my husband and myself may be associated with the bequest made in loving memory of our sons." A codicil of 1903 increased her gift by one third but said that only half the total was to be spent on the building. The remainder was "specially to provide for the free maintenance, education and training of choirboys, primarily those in service of the Cathedral." This bequest founded the prestigious boys' school that today is called St. Albans School, which opened in October 1909. At Harriet Lane Johnston's funeral, services were conducted by Bishop Satterlee and Canon DeVries of the Washington National Cathedral. She was buried in Green Mount Cemetery, Baltimore, Maryland, her grave marked with a Celtic cross like the Peace Cross on the cathedral close. In 1905, guests were invited to see the cornerstone of the first St. Albans School building, laid for what the invitation referred to as "The Lane Johnston Choir School for Boys of the Washington Cathedral".
Мұра
Лейн өсиеті бойынша балалар ауруханасы мен ұлдар мектебін ашты, сондай-ақ өнер туындыларының жинағын Смитсониан институтына сыйлады. Оның құрметіне бірнеше Әскери-теңіз күштері мен Жағалау күзеті кемелеріне ат қойылды. Оның туған үйі – Лейн үйі 1972 жылы Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізілді.
Lane left bequests in her will that established a children's hospital and a boys' school, and she donated her collection of artwork to the Smithsonian. Several Navy and Coast Guard ships have been named in her honor. Her birthplace, the Lane House, was listed on the National Register of Historic Places in 1972.
Аурухана мен мектеп
Ол балалық шағында қайтыс болған екі ұлының есіміне Мэриленд штатының Балтимор қаласындағы Джонс Хопкинс ауруханасында мүгедек балаларға арналған Гарриет Лейн үйін құруға 400 000 доллар бөлді. 1912 жылдың қазан айында Гарриет Лейн үйі ресми түрде ашылды. Бұл АҚШ-тағы медициналық мектеппен байланысты алғашқы балалар клиникасы болды. Ақырында жылына 60 000-нан астам баланы емдеген Гарриет Лейн үйі емдеу, оқыту және зерттеу саласындағы алғашқы клиникаға айналды. 1930 жылдан 1963 жылға дейін "көк бала" операциясын жасауға көмектескен Хелен Тауссиг педиатриялық кардиологиялық клиниканы басқарды. Балалар психиатры Лео Каннер аутизммен ауырған балаларды зерттеді. Лоусон Уилкинс эндокринологиялық клиника ашты, ол кейбір бездік бұзылыстармен, соның ішінде нанып қалғандықпен күресу үшін бүкіл әлемде қолданылатын емдеу әдістерін жасады. Джон Бордли мен Уильям Харди өте кішкентай балаларда есту қабілетінің нашарлауын анықтауда жаңалықтар жасады. Ол танымал педиатриялық орталыққа айналды; Гарриет Лейн амбулаториясы бүгінде мыңдаған балаға қызмет көрсетеді, ал педиатриялық интернатура студенттеріне арналған кеңінен таралған нұсқаулық – Гарриет Лейн анықтамалығы оның есімін алып жүреді. Гарриет Лейн амбулаториясы бүкіл әлем елдерінде жұмыс істеуін жалғастыруда. Педиатриялық медицинаға арналған Гарриет Лейн анықтамалықтары сериясы бірнеше атаумен баспа және онлайн форматта жарияланып тұрады. Алғашқы басылымы (ағылшын тіліндегі субтитрі – "Педиатриялық интернатура студенттеріне арналған нұсқаулық") Mosby баспасында шыққан 22-ші басылымда.
She dedicated $400,000 to establish the Harriet Lane Home for Invalid Children at the Johns Hopkins Hospital in Baltimore, Maryland as a memorial to two sons who had died in childhood. In October 1912 the Harriet Lane Home officially opened. It was the first children's clinic in the United States that was associated with a medical school. Eventually treating over 60,000 children a year, the Harriet Lane Home became a pioneer treatment, teaching, and research clinic. From 1930 to 1963 Helen Taussig, who helped to develop the blue baby operation, headed the pediatric cardiac clinic. Child psychiatrist Leo Kanner did studies of autistic children. Lawson Wilkins established an endocrine clinic that developed procedures used universally to treat children with certain glandular disorders, including dwarfism. John E. Bordley and William G. Hardy broke ground in detecting hearing impairments in very young children. It became a renowned pediatric facility; the Harriet Lane Outpatient Clinics serve thousands of children today, and the widely used manual for pediatric house officers, The Harriet Lane Handbook, bears her name. The Harriet Lane Outpatient Clinics continue to operate in countries throughout the world. The pediatric medicine Harriet Lane Handbook series continues in print and online, with multiple titles. The original title (subtitled A Manual for Pediatric House Officers) is in its 22nd edition, published by Mosby.
Көркем туындылар жинағы
Оның еуропалық өнер туындыларына негізделген өнер жинағы болды, оны ол АҚШ үкіметіне мұра етіп қалдырды. Оның жинағы мемлекеттік меншікке қабылданғаннан кейін Смитсондар институты оны "Ұлттық көркем өнер жинағының бірінші ханымы" деп атады.
She had an art collection based on European works which she left to the U. S. government. The Smithsonian Institution called her the "First Lady of the National Collection of Fine Arts" after her collection was accepted into public ownership.
Атауы бірдей кемелер
АҚШ Жағалау күзетінің үш кемесі оның құрметіне аталған. Біріншісі – USRC Harriet Lane, 1857 жылы АҚШ-тың Revenue Cutter Service (АҚШ Жағалау күзетінің алдыңғысы) қызметіне қабылданып, пайдалануға берілді. Азамат соғысы салдарынан бұл кеме 1861 жылы АҚШ Әскери-теңіз күштеріне берілді. Харриет Лейн есімімен аталған екінші кеме – 125 футтық USCGC Harriet Lane (WSC 141), ол 1926 жылы қызметке кірістіріліп, 1946 жылы қызметтен шығарылды. Харриет Лейн есімімен аталған үшінші кеме – USCGC Harriet Lane (WMEC 903). Кеме 1984 жылдың мамыр айында қызметке қабылданып, 2021 жылға дейін белсенді қызметте болып келеді.
The United States Coast Guard has had three cutters named in her honor. The first was the USRC Harriet Lane, commissioned into the United States Revenue Cutter Service (predecessor of the USCG) in 1857. This cutter was transferred to the United States Navy in 1861 because of the American Civil War. The second cutter named for Harriet Lane was the 125 foot USCGC Harriet Lane (WSC 141), commissioned in 1926 and decommissioned in 1946. The third cutter named for Harriet Lane is the USCGC Harriet Lane (WMEC 903). The cutter was commissioned in May 1984, and as of 2021, is still in active service.