Кіріспе

S класты USS S 51 (SS 162) – АҚШ Әскери-теңіз күштерінің төртінші тобына (S 48) жататын S класты суасты кемесі.

Құрылыс және іске қосу

S 51 кемесінің шассисі 1919 жылдың 22 желтоқсанында Коннектикут штатының Бриджпорт қаласындағы Lake Torpedo Boat Company компаниясымен салынды. Ол 1921 жылдың 20 тамызында Р. Дж. Миллс ханымның демеушілігімен суға түсірілді және 1922 жылдың 24 маусымында қолданысқа енгізілді.

Операциялар

Жаңа су асты кемесі 1922 жылғы 1 шілдеде Коннектикут штатының Нью-Лондон қаласында Су асты кемелерінің 4-ші дивизиясының (SubDiv 4) құрамында орналасты. Ол бейбіт уақыттағы қалыпты жаттығу циклын өтті, Ньюпорт, Род-Айленд және Провиденс, Род-Айленд қалаларына сапарлар жасап, негізгі портынан жұмыс істеді. 1924 жылғы 4 қаңтарда Нью-Йорк қаласынан Панама каналы аймағына, Панама және Кариб теңізі жағалауларында қысқы флоттық маневрлерге қатысу үшін аттанды. Осы сапар барысында ол Тринидад, Гуантанамо шығанағы, Кулебра және Виргин аралдарындағы Сент-Томас аралдарына сапар шекті. 30 сәуірде Нью-Йоркке оралғаннан кейін, Блок аралы және Жаңа Англия жағалау суларында типтік жаттығуларын жалғастырды.

Суға бату

1925 жылғы 25 қыркүйек түнінде S 51 Block Island маңында бетінде, жарықтары жанған күйде жүріп өтті. "Сити оф Рим" сауда кемесі бір ақ мачталы жарықты байқады, бірақ оның бағытын, жылдамдығын немесе ниетін анықтай алмады. Кеме өзінің бағытын өзгертіп, белгісіз жарықтан алыстады, оған көбірек кеңістік беру үшін. Осы уақытта S 51 кеменің мачтасын және жасыл жақтағы жарықтарын көріп, сол кездегі Теңіз жолдары ережесіне сәйкес бағытын сақтады. Бағытын өзгерткеннен кейін көп ұзамай "Сити оф Рим" су асты кемесінің қызыл жақтағы жарығын көріп, олардың соқтығысуға бағытталғанын түсінді. Ол бұрылып, қозғалтқыштарын кері қосты, бірақ тым кеш болды. Су асты кемесінің мачталық жарығын алғаш байқағаннан кейін жиырма екі минут өткен соң, кеме онымен соқтығысты. Су асты кемедегі 36 адамның тек үшеуі (Дьюи Г. Кил, Майкл Э. Лира және Альфред Гейер) кеме батып кеткенге дейін оны тастап шыға алды. Соттар S 51 қозғалысына күмән келгенде жылдамдығын төмендетпегені және бағытын өзгерткенін хабарламағаны үшін "Сити оф Римді" кінәлі деп тапты. Алайда, аудандық сот және апелляциялық сот S 51-ді дұрыс емес жарықтарды қолданғаны үшін кінәлі деп тапты. АҚШ Әскери-теңіз күштері осы кластағы су асты кемелерін заңның әрпіне сәйкес етудің мүмкін емес екенін және S 51 арнайы типтегі соғыс кемесі ретінде заң бойынша мұндай істеуге міндетті емес екенін мәлімдеді. Сот бұл мәлімдемелер дұрыс болса, онда су асты кемелері "өздерінің қызметін басқа кемелер жүрмейтін сулармен шектеуі керек" деп жауап берді.