Кіріспе
Американдық клавишашы Джордан Рудес (4 қараша 1956 жылы туған, Джордан Чарльз Рудес деген атпен) – американдық клавишашы, композитор және бағдарламалық жасақтаманы дамытушы. Ол прогрессивті металл тобы Dream Theater мен супертоп Liquid Tension Experiment мүшесі ретінде ең көп танылады.
Jordan Rudess (born Jordan Charles Rudes; November 4, 1956) is an American keyboardist, composer, and software developer best known as a member of the progressive metal band Dream Theater and the supergroup Liquid Tension Experiment.
Өмірбаян
Рудесс 1956 жылы Нью-Йоркте дүниеге келген. Ол екінші сыныпта оқығанда фортепианодағы шеберлігі үшін мұғалімі тарапынан мойындалды және бірден кәсіби оқытуға жіберілді. Тоғыз жасында ол классикалық фортепианоны оқыту үшін Джульярд музыка мектебінің колледжге дейінгі бөліміне түсті, онда оның алғашқы теориялық оқытушысы болашақ әріптесі Джозеф Лайонс болды. Ол Джульярдта жеті жыл оқыды, Кэтрин Паркер мен Адель Маркустың шәкірті болды. Жастық шағында ол синтезаторлар мен прогрессивті рок музыкасына қызығушылық танытты, ал жанрдағы алғашқы тәжірибесі ретінде Джон Лордтың Хэммондда ойнауы мен стильдік бұрмалауын атады. Ата-анасы мен ұстаздарының кеңесіне қарамастан, ол классикалық фортепианодан бас тартып, прогрессивті рок клавишасын орындаушы ретінде өзін сынап көрді. Джульярдты бітіргеннен кейін оның алғашқы топтарының бірі "Комплекс" деп аталған "электрондық ғарыш музыкасы тобы" болды. Рудесс пен бұрынғы Джульярд оқытушысы Джозеф Лайонс, сондай-ақ Сал Галлинамен бірге олар колледж радиосында және үй концерттерінде ойнай бастады. 1977 жылдың қаңтар айында топ Нью-Йорктегі Хансен галереясында өнер көрсетті. "Бұл шынайы қызығушылық пен күшті музыка, көптеген "серьезді" музыкадан гөрі ырғақты және халыққа ұнайтын", - делінген New York Times газетінде, "бірақ ешқашан нағыз цинизмді ояту үшін ашықтан-ашық пайдаланбаған". Сол көктемде Ocean Star тобы Complex музыкасын қамтитын альбом шығарды. Сол жазда Рудесс Лайонспен бірге Лексингтондағы Лексингтон консерватория театрында тұрақты түрде жұмыс істеді. Рудесс музыкалық режиссердің көмекшісі болды және Лионспен бірге театрлық қойылымдарға, соның ішінде Отис Бигелоудың "Миссис Силдің үстемдігі" атты дүниежүзілік премьерасына арналған музыкалық шығармалар жазды. Дуэт жаз бойы Earful концерттік сериясы үшін бірнеше концерттер берді. Bleu Ocean Pink Floyd тобының The Wall альбомындағы "Bring the Boys Back Home" әнін орындау үшін барабаншылар тобын жинағанда, Рудессті сессияға шақырды, өйткені Рудесс бала кезінде барабан ойнаған. Алайда, продюсер Боб Эзрин Рудестің орындауын қабылдамады. Ол кезде Рудесс негізгі аспап ретінде клавишатураны таңдаған еді. Рудесс The Ohio Express және The 1910 Fruitgum Company-дің артында тұрған Джерри Касенетц пен Джеффри Кацтың бульварлық поп импресариолары құрастырған студиялық жобаның бір бөлігі болды. 1980 жылы олар Speedway Boulevard альбомымен альбомдық рок-музыканы сынап көрді, онда Ram Jam тобының гастрольдік мүшелері де болды. Топ тікелей эфирде өнер көрсетпеді және альбом шыққаннан кейін көп ұзамай тарады. 1980 жылдары әртүрлі жобаларда өнер көрсеткеннен кейін, ол 1994 жылы өзінің Listen жеке альбомын шығарғаннан кейін Keyboard Magazine оқырмандарының сауалнамасында "Ең жақсы жаңа талант" деп танылды. Рудесті байқаған екі топ – Дикси Дрэгс және Dream Theater, екеуі де оны қосылуға шақырды. Рудесс Dregs-ті таңдады, себебі топтың жартылай мүшесі болуы оның жас отбасына аз әсер етеді, ал Dream Theater оған мұндай мүмкіндік бермеді. Dregs тобында болған кезінде Рудесс барабаншы Род Моргенштейнмен "қуатты дуэт" құрды. Бұл жұптың пайда болуы электр қуатының өшіруіне байланысты болды, нәтижесінде Dregs аспаптарының барлығы, Рудесстікінен басқа, істен шықты, сондықтан ол және Моргенштейн қуат қайта қалпына келгенше бір-бірімен импровизациялады және концерт жалғасты. Осы импровизация кезінде екеуінің арасындағы химия өте күшті болды, олар үнемі бірге өнер көрсетуді шешті (Rudess/Morgenstein Project немесе кейінірек RMP атымен) және содан бері студиялық және тікелей жазба шығарды. Рудесс Dream Theater тобымен тағы да кездесті, ол Моргенштейнмен бірге Dream Theater тобының Солтүстік Америкалық турнелерінің бірінде қолдаушы орынды иеленді. 1997 жылы Майк Портнойға Magna Carta Records компаниясы супертоп құруды сұрағанда, Рудесс Тони Левин мен Портнойдың Dream Theater әріптесі Джон Петруччиден тұратын топтың клавишашы орнын толтыру үшін таңдалды. Liquid Tension Experiment-тің екі альбомын жазған кезде Портной мен Петруччиге Рудесс Dream Theater-ге қажет екендігі анық болды. Олар Рудесті топқа қосылуға шақырды, ол келіскенде, олар сол кездегі клавишашы Дерек Шеринянды босатып, оған жол ашты. Рудесс 1999 жылғы Metropolis Pt. 2: "Естеліктердегі көріністер" альбомын жазғаннан бастап Dream Theater тобында толық уақытты клавишашы болып жұмыс істеп келеді. Ол топпен тағы он студиялық альбом жазды: 2002 жылғы "Six Degrees of Inner Turbulence", 2003 жылғы "Train of Thought", 2005 жылғы "Octavarium", 2007 жылғы "Systematic Chaos", 2009 жылғы "Black Clouds & Silver Linings", 2011 жылғы "A Dramatic Turn of Events", 2013 жылғы "Dream Theater", 2016 жылғы "The Astonishing", 2019 жылғы "Distance over Time" және 2021 жылғы "A View from the Top of the World". Сонымен қатар, ол "Live Scenes From New York", "Live at Budokan", "Score", "Chaos in Motion", "Live at Luna Park", "Breaking the Fourth Wall" және "Distant Memories – Live in London" тікелей концерттік альбомдарында да ойнады. Dream Theater тобымен жұмыс істеумен қатар, ол басқа да жобаларда жазба жасап, өнер көрсетеді, мысалы, 2001 жылы Петруччимен бірге жасаған дуэттік өнер көрсетілімі (CD ретінде шығарылды: "An Evening With John Petrucci and Jordan Rudess"), сондай-ақ 2005 жылы Blackfield тобының алғашқы қысқаша АҚШ турнесінде қолдау көрсетіп, 2007 жылы олардың екінші турнесінде жеке ойнады. Ол сонымен қатар Steven Wilson-ның "Grace for Drowning" және "Insurgentes" альбомдарына үлес қосты. 2010 жылы Рудесс "Explorations for Keyboard and Orchestra" атты өзінің алғашқы классикалық шығармасын жазды. Ол 2010 жылдың 19 қарашасында Венесуэланың Каракас қаласында Чакао жастар симфониялық оркестрі мен дирижер Эрен Башбугтың орындауында тұңғыш рет ойнатылды. Рудесс барлық клавиша және синтезатор бөлімдерін орындады. 2011 жылдың 28 шілдесінде MusicRadar жүргізген сауалнамада Рудесс барлық уақыттардың ең үздік клавишашысы деп танылды. Рудесс өзінің клавишадағы ықпалдары ретінде Кит Эмерсон, Тони Бэнкс, Рик Уэйкман және Патрик Моразды атады. Оның сүйікті музыкалық әртістері мен топтарына Gentle Giant, Yes, Genesis, Pink Floyd, Emerson, Lake & Palmer, King Crimson, Jimi Hendrix, Autechre және Aphex Twin кіреді. Рудесс өзінің абсолютті тыңдау қабілетіне ие екенін мәлімдейді. Рудесс 2013 жылдың 28 қазанында шыққан Ayreon альбомы, "The Theory of Everything" альбомында өнер көрсетті.
Технологияны пайдалану
Прогрессивті рок музыкасының көптеген клавишшілері сахнаға көптеген клавиш аспаптарын алып келіп, үлкен тізбек құрастырса, Рудесс басқа клавиш аспаптарынан дыбыстарды үлгілеп алып, оларды бір ғана клавиш аспабына бейімдейтін. Әрбір "конфигурация" клавиш контроллерінің әртүрлі қабаттары мен тоналық диапазондарына әртүрлі дыбыстарды тағайындайды; осы конфигурациялар концертте қажеттілікке қарай ретпен орналастырылып, аяқ педалі арқылы ауыстырылады. 1990 жылдардан бастап ол 2005 жылы Korg Oasys жұмыс станциясына ауысқанға дейін Kurzweil K2600XS-ты тікелей эфирде пайдаланды, алғаш рет 2005-2006 жылдарғы Dream Theater тобының 20 жылдық мерекелік турнесінде қолданды, сонымен қатар Muse Receptor аппараттық VST және Haken Continuum X/Y/Z жазықтықты MIDI аспабы арқылы Roland V Synth XT және синтезаторларды басқаратын. Бұл модульдік құрылғыны Ричард Лайнхарт пен Роджер Аррик жасаған. Лайнхарттың ықпалымен Рудесс Haken Continuum аспабын тікелей эфирге шығарған алғашқы танымал клавишші болды. Рудесс Kurzweil аспабын студиялық жазбалар үшін және оның ерекше дыбыстары, мысалы, "доңыз" (pig) үшін сақтап қалды, ол көбінесе гитарамен немесе бас-гитарамен бірге орындалады. 2011 жылы Рудесс Oasys аспабынан Korg Kronos жаңа флагмандық моделіне ауысты. 2019 жылы ол тікелей эфирде пайдаланатын құрылғылар қатарына Roland Ax Edge клавишасы мен Hammond XK 5 аспабын қосты, олар Dream Theater тобының 2019 жылғы "Distance over Time" альбомында қолданылды. Оның қазіргі тікелей эфирдегі құрылғылары Kronos, Continuum, Hammond XK 5, Roland AX Edge, лап сталь гитарасы, Harpejji және iPad-тан тұрады. 2001 жылдан бері Рудесс Dream Theater және жеке карьерасында голландиялық Патрик Слатс жасаған айналатын клавиш тұрақтарын сахнада пайдаланады. Dream Theater тобының 2007-2008 жылдарғы "Chaos in Motion Tour" турнесінде Рудесс тікелей эфирдегі құрылғыларын Korg RADIAS, Manikin Memotron және Zen Riffer клавишасымен кеңейтті. Рудесс оның үлкендігі мен салмағына байланысты турдың еуропалық бөлігінен кейін Synthesizers.com модульдік құрылғысын пайдалануын тоқтатты. Рудесс аспапты әлі де иелігінде сақтап, үй студиясында ұстап тұр. Progressive Nation 2008 турнесінде ол жабылу мелодиясы үшін Kaoss Pad 3 аспабын сахнаға енгізді. 2009-2010 жылдарғы "Black Clouds & Silver Linings" альбомын қолдау мақсатындағы турда Рудесс сахнада Apple iPhone аспабын таныстырды, ол Bebot Robot Synth деп аталатын қосымшаны іске қосты. Рудесс Bebot қосымшасын алғаш рет "A Rite of Passage" әнін студияда жазбаға түсіргенде қолданған. Тікелей эфирде ол оны сол әнде, сондай-ақ "Hollow Years" және "Solitary Shell" әндеріндегі импровизациялық сололарда пайдаланды. 2010 жылдың 24 қыркүйегінде Рудесс iTunes платформасында "Krump" әнін шығарды, ол электрондық музыка жанрындағы жеке ән болды. Ән жаңа Roland Gaia, Roland компаниясының соңғы клавиш аспабын пайдалануды қамтиды.
and a Zen Riffer keytar. Rudess stopped using his Synthesizers. com modular after the European leg of the tour due to its size and weight. Rudess still owns the synthesizer and keeps it in his home studio. During the Progressive Nation 2008 tour, he introduced on the stage a Kaoss Pad 3 for the closing medley. For the 2009–2010 tour, in support of Black Clouds & Silver Linings, Rudess introduced the Apple iPhone on stage, running an application called Bebot Robot Synth. Rudess originally used Bebot on the studio recording of "A Rite of Passage". In live performances, he used it on the same song, as well as improvised solos featured in the songs "Hollow Years" and "Solitary Shell". On September 24, 2010, Rudess released the song "Krump", which was an electronica single, on iTunes. It featured the use of the new Roland Gaia, Roland's more recent keyboard.
Музыкалық педагог
Рудесске жеке музыка сабақтары туралы үнемі сұрақтар түсіп тұратын, бірақ ол гастрольдермен әрқашан айналысып жүретін. Соңында ол "Пернелік шеберлік" және "Толық пернелік шеберлік" атты кітап пен бейнематериалдармен бірге курс жазды. Одан кейін "Пернелік даналық" және "Пернелік еліктеу" сериалдарын жасады. Бұл курсқа композициялық, импровизациялық, пернелік ойнау техникасы, ырғақ және питч ойнау, сондай-ақ дыбыстық жаттығулар кірді. Кейбір курстар тіпті дыбыс дизайны, аранжировкалау, стиль, шығарма жазу және жазу тәсілдерімен де айналысты. Бұл курстар музыка дүкендерінде және кейбір арнайы веб-сайттарда қолжетімді./EduSites: YousicPlay, MacProVideo, Patreon, Pianote, AskVideo және оның жеке Онлайн консерваториясы сияқты көптеген платформаларда да қолжетімді. Рудесс жазбаша видеолармен, электрондық кітаптармен, қағаз кітаптармен және қосымша материалдармен қатар, карантин кезінде (немесе оның айтуынша, әлем бір кезде тоқтаған кезде) кампуста және онлайн режимінде қонақ лекция оқыды. Бұл үдеріс ұзақ жылдар бойы жалғасып келеді. Ол көптеген институттарда, музыка мектептерінде және колледждерде маусымдық лектор болып жұмыс істеді. Джордан Рудесс АҚШ-тағы Беркли музыкалық институтында және Үндістандағы Сварнабуми (SAM) университетінде, сондай-ақ Стэнфордта қонақ лекция оқыды, әсіресе пернелік техникасына баса назар аударды.