Америкалық ғылыми-қияли жазушы Марк В. Тидеманн

Кіріспе

Американдық романшы Марк В. Тидеманн (1954 жылы Миссури штатының Сент-Луис қаласында туған) – американдық ғылыми фантастика және детектив жанрындағы автор. Ол Айзек Азимовтың роботтар әлемінде, сондай-ақ Secantis Sequence деп аталатын өзінің жеке әлемінде оқиғалар жазды. 2005 жылдың көктемінде ол Миссури кітап орталығының президенті болып тағайындалды, ол Конгресс кітапханасының кітап орталығымен байланысты Миссури штатының бағдарламасы.

Өмірбаян

Генри мен Донна Тидеманның ұлы Марк У. Тидеман жалғыз бала болып өсті. Ол бірнеше қысқа әңгімелер жазды, олардың бір бөлігін Galaxy, Worlds of If, The Magazine of Fantasy & Science Fiction сияқты сол кездегі маңызды ғылыми-фантастикалық журналдарға жіберді, бірақ ешқайсысы жарияланбады. Жоғары мектепке келген кезде ол фотосуретке қызығып, оны өзінің негізгі кәсібі етіп таңдады. 1988 жылдың жазында ол Тим Пауэрс, Лиза Голдштейн, Сэмюэл Р. Делани, Ким Стэнли Робинсон, Кейт Вильгельм және Деймон Найт оқытушыларымен бірге Кларион семинарына қатысты. Бұл семинардан Келли Эскридж, Никола Гриффит және Пег Керр сияқты жазушылар туды, ал бір жыл ішінде Тидеман қысқа әңгімелер сата бастады. Оның алғашқы маңызды сатылымы – «Targets» әңгімесі, ол Асимовтың ғылыми-фантастикалық журналының редакторы Гарднер Дозоисқа сатылды. Одан кейін де бірнеше әңгімелері жарияланды. Оның келесі романы «Компасқа жете алмау» Филип К. Дик сыйлығына ие болды. Оның Secantis Sequence-індегі алғашқы роман, бұл шығарма жұлдызаралық империяны төменгі таптың көзқарасынан қарастырады, басты кейіпкерлер – «Freeriders» деп аталатын, негізінен жарықтан жылдам кемелерде жол тауып, кең таралған бірақ ұйымдаспаған қоғам құратын саяхатшылар. Роман тап, материалдық байлық, жеке бастың шекаралары және бақылау мәселелерін, сондай-ақ адамзаттың кеңеюімен байланысты, шынымен бөтен түрлермен қарым-қатынас мәселелерін қарастырады. Роман Пангумананың негізгі саяси жүйесі азаматтық соғысқа түсуімен аяқталады. Сериядағы келесі роман, «Түннің металы», осы азаматтық соғысқа қатысты, бірақ құрбандардың көзқарасынан, шығындар мен салдар туралы мәселелерді зерттейді. Secantis-тің үшінші романы «Бейбітшілік және естелік» азаматтық соғыстан шамамен 80 жыл өткен соң өтеді және өзін-өзі анықтау, жекелік және тиімді саяси дамудың шектері туралы сұрақтарды қарастырады. Бұл үш роман, сондай-ақ бірқатар қысқа әңгімелер болашақ әңгімелерге мүмкіндік беретіндей етіп құрылған, олардың ешқайсысы ортақ кейіпкерлерді бөліспейді, тек ортақ фонды ғана ұсынады. Романды Meisha Merlin Publishing баспасы жариялады. BenBella Publishing баспасынан шыққан «Қалдықтар» романы оның Secantis әлемінен бөлек. «Қалдықтар» планеталық романға жатады, оқиғалар Күн жүйесінің шегінде өтеді. Роман 2006 жылы Джеймс Типтри кіші сыйлығына ұсынылды.

Born to Henry and Donna Tiedemann, Mark W. Tiedemann grew up an only child. He wrote several short stories, a few of which he submitted to major SF magazines of the day such as Galaxy, Worlds of If, The Magazine of Fantasy & Science Fiction, though none were accepted for publication. Upon entering high school, he discovered photography, which became his primary career. In the summer of 1988, he attended Clarion with instructors Tim Powers, Lisa Goldstein, Samuel R. Delany, Kim Stanley Robinson, Kate Wilhelm, and Damon Knight. That workshop produced writers such as Kelley Eskridge, Nicola Griffith, and Peg Kerr, and within a year, Tiedemann began selling short stories. His first major sale was Targets, sold to Gardner Dozois, editor of Asimov's Science Fiction Magazine. Several more quickly followed. His next novel, Compass Reach, was shortlisted for the Philip K. Dick Award. This first in his Secantis Sequence, the novel approaches an interstellar empire from the perspective of the underclass, the main characters being so called Freeriders essentially hobos who stow away on translight ships and maintain a loose but widespread community. The novel deals with questions of class, material wealth, identity boundaries, and control, in the face of an expanding human presence that must deal with truly alien species. The novel ends with the principle polity, the Pan Humana, descending into civil war. The next novel in the series, Metal of Night, deals with that civil war, but from the standpoint of the victims and deals with issues of costs and consequence. The third Secantis novel, Peace and Memory, takes place some 80 years after the civil war and considers questions of self determination, identity, and the parameters of appropriate political growth. These three novels, plus a number of short stories, are constructed in such a way as to offer multiple possibilities for future stories, none of which share common characters, only a common background. Meisha Merlin Publishing published the novels. Another novel, Remains, from BenBella Publishing, is separate from his Secantis universe. Remains is more of a "planetary romance", the action taking place within the confines of the Solar System. The novel was shortlisted for the James Tiptree Jr. Award in 2006.