Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық ғылыми фантастика жазушысы (1913–1966)
American science fiction writer (1913–1966)
Пол Майрон Энтони Лайнбаргер (11 шілде 1913 – 6 тамыз 1966), Cordwainer Smith атты қаламдымымен әйгілі, американдық автор және ғылыми фантастика саласындағы шығармаларымен танымал. Лайнбаргер АҚШ армиясының офицері, Шығыс Азияны зерттеуші белгілі ғалым және психологиялық соғыс саласындағы сарапшы болған. Оның жазушылық жолы 53 жасындағы қазасынан кейін қысқарып бірақ, ол ғылыми фантастиканың ең талантты және ықпалды авторларының бірі саналады.
Paul Myron Anthony Linebarger (July 11, 1913 – August 6, 1966), better known by his pen name Cordwainer Smith, was an American author known for his science fiction works. Linebarger was a US Army officer, a noted East Asia scholar, and an expert in psychological warfare. Although his career as a writer was shortened by his death at the age of 53, he is considered one of science fiction's more talented and influential authors.
Ерте өмір және білім
Лайнбаргердің әкесі, Пол Майрон Вентворт Лайнбаргер, Филиппинде судья болып жұмыс істеген заңгер болған. Сол жерде ол қытай ұлтшылы Сунь Ятсенмен танысып, оның кеңесшісіне айналды. Лайнбаргердің әкесі әйелін Милуоки, Висконсин штатына бала туу үшін жіберді, осылайша олардың баласы АҚШ президенті болуға мүмкіндік алсын деген ниетпен. Қытай ұлтшылдығының әкесі саналатын Сунь Ятсен Лайнбаргердің құдасы болды. Оның жас өмірі әкесінің отбасын Азия, Еуропа және АҚШ-тағы түрлі орындарға көшіруімен тұрақсыздыққа толы болды. Ол кейде қауіпсіздігі үшін интернатқа жіберілді. Барлығында Лайнбаргер 30-дан астам мектепке қатысты. 1919 жылы Гавайидегі интернатта оқып жүргенде оң көзінен айырылып, оның орнына шыны көз салған. Қалған көзінің көру қабілеті жұқпалы аурудан нашарлаған. Ересек болғанға дейін. 23 жасында ол Джонс Хопкинс университетінен саяси ғылымдар докторы ғылымын қорғады, онда ол Қиыр Шығыс мәселелері бойынша жоғары бағаланған еңбектер жасай бастады. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін Дьюк университетіндегі профессорлық лауазымын сақтап қалғанда, Лайнбаргер АҚШ армиясында екінші лейтенант болып қызмет етті, онда ол Соғыс ақпарат басқармасын және Операциялық жоспарлау және барлау кеңесін құруға қатысты. Ол сонымен қатар армияның алғашқы психологиялық соғыс бөлімін ұйымдастыруға көмектесті. 1943 жылы ол Қытайға әскери барлау операцияларын үйлестіру үшін жіберілді. Кейін Қытайға деген қызығушылығын күшейткенде, Лайнбаргер Чан Кайшектің жақын серігіне айналды. Соғыс аяқталған кезде ол майор шеніне көтерілді. 1947 жылы Лайнбаргер Джонс Хопкинс университетінің Вашингтондағы Халықаралық қатынастар мектебіне көшті, онда ол Азия тануының профессоры болды. Ол соғыстағы тәжірибесін «Психологиялық соғыс» (1948) кітабында пайдаланды, көптеген сарапшылар бұл кітапты классикалық туынды деп санайды. Ақырында ол запастағы полковник шеніне жетті. Ол Малайядағы төтенше жағдай кезінде британдық күштерге және Корея соғысындағы АҚШ-тың сегізінші армиясына кеңес беру үшін шақырылды. Өзін «кіші соғыстарға саяхатшы» деп атағанмен, ол Вьетнам соғысына араласпады, бірақ Орталық барлау агенттігі үшін жұмыс істегені белгілі. 1969 жылы ЦРУ офицері Майлз Копланд кіші Лайнбаргерді «Батыс әлеміндегі «қара» және «сұр» пропаганданың, мүмкін, ең шебер шебері» деп сипаттады. Джозеф Бёркхолдер Смиттың сөзіне сүйенсек, ол Халықаралық қатынастар мектебіндегі лауазымын жамылып, Вашингтондағы үйінде ЦРУ агенттері үшін психологиялық соғыс сабақтарын өткізген. Ол көп саяхаттап, Сыртқы саясат қауымдастығының мүшесі болды және президент Джон Ф. Кеннедиге кеңес беру үшін шақырылды.
Linebarger's father, Paul Myron Wentworth Linebarger, was a lawyer, working as a judge in the Philippines. There he met Chinese nationalist Sun Yat sen to whom he became an advisor. Linebarger's father sent his wife to give birth in Milwaukee, Wisconsin so that their child would be eligible to become president of the United States. Sun Yat sen, who was considered the father of Chinese nationalism, became Linebarger's godfather. His young life was unsettled as his father moved the family to a succession of places in Asia, Europe, and the United States. He was sometimes sent to boarding schools for safety. In all, Linebarger attended more than 30 schools. In 1919, while at a boarding school in Hawaii, he was blinded in his right eye, which was replaced by a glass eye. The vision in his remaining eye was impaired by infection. by adulthood. At the age of 23, he received a PhD in political science from Johns Hopkins University. where he began producing highly regarded works on Far Eastern affairs. While retaining his professorship at Duke after the beginning of World War II, Linebarger began serving as a second lieutenant of the United States Army, where he was involved in the creation of the Office of War Information and the Operation Planning and Intelligence Board. He also helped organize the army's first psychological warfare section. In 1943, he was sent to China to coordinate military intelligence operations. When he later pursued his interest in China, Linebarger became a close confidant of Chiang Kai shek. By the end of the war, he had risen to the rank of major. In 1947, Linebarger moved to the Johns Hopkins University's School of Advanced International Studies in Washington, DC, where he served as Professor of Asiatic Studies. He used his experiences in the war to write the book Psychological Warfare (1948), regarded by many in the field as a classic text. He eventually rose to the rank of colonel in the reserves. He was recalled to advise the British forces in the Malayan Emergency and the U. S. Eighth Army in the Korean War. While he was known to call himself a "visitor to small wars", he refrained from becoming involved in the Vietnam War, but is known to have done work for the Central Intelligence Agency. In 1969 CIA officer Miles Copeland Jr. wrote that Linebarger was "perhaps the leading practitioner of 'black' and 'gray' propaganda in the Western world". According to Joseph Burkholder Smith, a former CIA operative, he conducted classes in psychological warfare for CIA agents at his home in Washington under cover of his position at the School of Advanced International Studies. He traveled extensively and became a member of the Foreign Policy Association, and was called upon to advise President John F. Kennedy.
Неке және отбасы
1936 жылы Лайнбаргер Маргарет Сноуға үйленді. 1942 жылы олардың бір қызы, ал 1947 жылы тағы бір қызы дүниеге келді. 1949 жылы олар ажырасып кетті. 1950 жылы Лайнбаргер екінші әйелі Женевив Коллинзге үйленді, бірақ олардың балалары болмады. Олар 1966 жылы, Лайнбаргер 53 жасында Балтимордағы Джонс Хопкинс университетінің медициналық орталығында жүрек талмасынан қайтыс болғанға дейін бірге өмір сүрді. Лайнбаргер саяхаттары барысында болған Австралияға зейнетке шығуды армандаған. Ол Арлингтон ұлттық зиратының 35-бөлімінде, 4712 нөміріндегі қабірге жерленген. Оның жесірі Женевив Коллинз Лайнбаргер 1981 жылғы 16 қарашада оның қасына жерленді.
In 1936, Linebarger married Margaret Snow. They had a daughter in 1942 and another in 1947. They divorced in 1949. In 1950, Linebarger married his second wife Genevieve Collins; they had no children. They remained married until his death from a heart attack in 1966, at Johns Hopkins University Medical Center in Baltimore, Maryland, at age 53. Linebarger had expressed a wish to retire to Australia, which he had visited in his travels. He is buried in Arlington National Cemetery, Section 35, Grave Number 4712. His widow, Genevieve Collins Linebarger, was interred with him on November 16, 1981.
Іс тарихы туралы пікірталас
Лайнбаргер ұзақ уақыттан бері "Кирк Аллен" болған деген қауесет бар, ол психолог Роберт М. Линднердің 1954 жылы ең көп сатылған "Елу минут сағаты" жинағындағы "Жеттік диван" атты тарауындағы қиялға толы кейіпкер. Кордвейнер Смит зерттеушісі Алан С. Элмстің сөзіне қарағанда, бұл болжам алғаш рет Брайан Алдисстің 1973 жылғы ғылыми фантастика тарихы "Биллион жылдық шашу" еңбегінде жарияланды. Алдисс бұл ақпаратты ғылыми фантастика жанкүйері және зерттеушісі Леон Стоверден алғанын мәлімдеді. Соңғы кезде Елмс пен кітапханашы Ли Вайнштейн Лайнбаргердің Аллен екенін қолдайтын жағдайлық дәлелдер жинады, бірақ екеуі де Лайнбаргердің Линднердің пациенті болғанына немесе Кирк Алленнің дертіне ұқсас дерті болғанына тікелей дәлел жоқ екенін мойындайды.
Linebarger is long rumored to have been "Kirk Allen", the fantasy haunted subject of "The Jet Propelled Couch," a chapter in psychologist Robert M. Lindner's best selling 1954 collection The Fifty Minute Hour. According to Cordwainer Smith scholar Alan C. Elms, this speculation first reached print in Brian Aldiss's 1973 history of science fiction, Billion Year Spree; Aldiss, in turn, claimed to have received the information from science fiction fan and scholar Leon Stover. More recently, both Elms and librarian Lee Weinstein have gathered circumstantial evidence to support the case for Linebarger's being Allen, but both concede there is no direct proof that Linebarger was ever a patient of Lindner's or that he suffered from a disorder similar to that of Kirk Allen.