Кіріспе
Томас Мунди Петерсон (6 қазан 1824 – 4 ақпан 1904) Перт-Амбой, Нью-Джерсиде тұрған, АҚШ Конституциясының 15-ші түзетуінің жаңа қабылданған шараларына сәйкес сайлауда дауыс берген алғашқы афроамерикалық азамат деп есептеледі. Оның дауысы 1870 жылдың 31 наурызында берілді; түзетуге 3 ақпанда ратификация жасалған, бірақ Мемлекеттік хатшы Гамильтон Фиш оны 30 наурызда ғана ресми растады.
Өмірбаян
Питерсон Нью-Джерси штатының Метучен қаласында дүниеге келген. Оның әкесі, сондай-ақ Томас аталған, Мэнди отбасы үшін жұмыс істеді. Оның анасы Люси Грин, Нью-Джерси штатының Фрихолд қалашығындағы Хью Ньюэллдің (1744–1816) құлы болған. Ол 21 жасында Ньюэллдің өсиеті бойынша босатылды. Перт-Амбойға көшіп келгеннен кейін Петерсон Дафни Ривске үйленді, оның анасы Бетт Перт-Амбойдағы Эндрю Беллтің иелігінде құл болған. Кейін Петерсон 1871 жылғы 5 сәуірде штат заң шығарушы органы бекіткен соңғы нұсқаға түзетулер енгізген жеті адамнан тұратын комиссия мүшесі болып тағайындалды. Оның хаттамалар, жазбалар немесе басқа да құжаттар түріндегі түзетулерге қосқан үлесі туралы тарихи мәліметтер әлі де толыққанды жоқ. Комиссиядағы жұмысы арқылы ол 1870 жылы Перт-Амбой білім беру кеңесін ұйымдастыруға және қаланың алғашқы мемлекеттік мектебі – No. 1 мектебінің құрылысына көмектесіп, қаланың білім беру жүйесін қалыптастыруға септігін тигізді. Мектеп 1871 жылы сабақтарды бастағанда 378 оқушы тіркелді, ал Петерсон оның алғашқы күзетшісі болды. Томас Мунди Петерсонды 15-ші түзету қабылданғаннан кейін алғашқы африкалық-американдық сайлаушы ретінде құрметтеу үшін Перт-Амбой тұрғындары 70 доллар жинады (1884 жылғы 70 доллар соңғы жылдардағы доллармен шамамен <есептелген сомаға> тең) және оған алтын медаль табыс етті. Медальдің толық жиынтығында екі дюймдік диаметрлі медальон ілінген алтын тақта бар. Ілмелі медальда таза қырқылған Авраам Линкольннің бейнесі салынған. Ол 1884 жылғы 30 мамырда Мемориал күні, сол кезде Безендіру күні деп аталған күні Томас Мунди Петерсонға табыс етілді. Мерекелік шараларға қалалық әкімдікте мистер Петерсонды құрметтеуге арналған үлкен жиналыс өтті. Комиссия құрамына Джеймс Лоуренс Керни, Патрик Конвери, екеуі де қалалық лауазымды тұлғалар; J. M Boggs, портың бұрынғы инспекторы; Алдерман Джон Фотергилл; Бұрынғы мэр Урия Бурдж Уотсон; және И. Т. Голдинг, бұрынғы қалалық лауазымды тұлға кірді. Комиссия Демократиялық және Республикалық партияларды ұсынып тұрды. Онда мэр Джеймс М. Чэпман төрағалығымен мистер Петерсонды құрметтеуге арналған сөздер айтылды. Пресвитериан шіркеуінің пасторы, доктор Дэвид Стивенсон дұға оқыды. Баяндамашы – экс-мэр Уильям Паттерсон, Апелляциялық және қателіктер сотының судьясы. Джеймс Керни Перт-Амбой халқының атынан мистер Петерсонға медалін табыс етті, оны ол өте жақсы көрген және сол жақ кеудесіне бекітілмегенде толық кигенін сезінбеген. Чарльз Ф. Хартман (1888–1953) – африкалық-американдық әдебиеттерді және Американың оңтүстік тарихына қатысты материалдарды жинау және сатумен танымал Миссисипидегі көрнекті кітап сатушы. 1945 жылы Хартман былай деп сипаттады: «Айтатынымыз қалды. Питерсон Мунди сақал тастаған, оның медаль киген портреті белгілі. Қартайған шағында толық жұмыс істей алмай, кейде мұқтаж болды. Ештеңе сұрауға тым мақтанды, достарының ерікті қайырымдылық көмегі жеткіліксіз болды, және бірнеше рет ол медальді кішкентай қарыз үшін кепілге беруге мәжбүр болды, мүмкіндігінше ертерек қайтарып алу үшін, бір күні ең үлкен құтқарушы оны ұстап алғанға дейін, кепілдік талап етілмеді. Ол [медаль] көп жылдар бойы Перт-Амбой қаласының әкімшісі, Нью-Джерсидің аянбай жинақтаушысы, құрметті Харольд Пикерсгиллдің қолына өтті. Бұл оның ең қымбат нәрселерінің бірі болды. Судья қайтыс болғаннан кейін біраз уақыт өткен соң, мен медальді алуға бақытты болдым, бұл коллекциядағы маңызды естелік, онда сондай-ақ презентация тарихын және мәмілелерді сипаттайтын буклет, сондай-ақ Томас Петерсон Мундидің портреті бар». 1948 жылы Луизиананың Ксавье университеті Хартманның негр мәдениетіне қатысты материалдар жинағының үлкен бөлігін, соның ішінде Питерсон Мунди медалін сатып алды. Қазіргі уақытта XULA кітапханасының мұрағатында және арнайы жинақтарында сақталады және Африкалық-американдық тарих және мәдениетінің ұлттық мұражайы сияқты көптеген тарихи мекемелерде көрмелерге пайдаланылған. Бүгінде ол «Томас Мунди Петерсон» деп танымал болса да, үш есімді бірге қамтитын қазіргі заманғы жазбалар жоқ. Бір ерекшелік – оған «дауыс беру медалі» табыс етілген рәсімді сипаттайтын бағдарламаның мұқабасында ол «Томас Петерсон Мунди» деп аталған. Қазіргі заманғы құжаттарда ол Томас Питерсон немесе Томас (немесе Том) Мунди деп аталған. Оның қайтыс болғандығы туралы куәлік, жерлеу жұмысының есеп кітабы және жер қағазында ол «Томас Х. Питерсон» деп жазылған. The Perth Amboy Evening News газетінде жарияланған некрологта оның аты Томас Генри Петерсон.
Мұра
1989 жылдың қазан айында Петерсон жұмыс істеген мектеп оның атымен аталды. Қазіргі уақытта ол Перт-Амбой қаласындағы Стейт-стритте орналасқан. Нью-Джерси штатында 31 наурыз күні жыл сайын Томас Мунди Петерсон күні ретінде оның тарихи дауысына құрмет көрсету үшін тойланады. Петерсон 15-ші түзету ратификацияланғаннан кейін дауыс берген алғашқы адам болуы мүмкін, себебі оның жергілікті сайлауы түзету ратификацияланған күнінен кейін бір күнді жоспарланған болатын. Бірақ, көбінесе айтылғандай, ол сайлауда дауыс берген алғашқы афроамерикалық емес еді. Жаңа Англияның бірнеше қалалары мен Солтүстік штаттары колониялық дәуірден бастап, кейбір бос азаматтарға дауыс беруге рұқсат берген, бірақ кейіннен олардың құқықтарын жойған. Нью-Джерси штаты 1807 жылға дейін қара нәсілді тұрғындарға, егер олар тұру және мүлік талаптарына сай болса, дауыс беруге мүмкіндік берді. Бұрынғы Конфедерация штаттарының бірнешесі Қайта құру кезеңінде қара нәсілділерге сайлау құқығын берді; мысалы, Луизиана штаты 1868 жылы елдің алғашқы қара нәсілді вице-губернаторын, алғашқы қара нәсілді мэрін және алғашқы қара нәсілді конгресс депутатын сайлады, олардың барлығы бостандыққа шыққандардың дауысымен сайланды. Барлығы алдынан, Петерсоннан бұрын АҚШ сайлауларында 700 000-нан астам афроамерикалық дауыс берген.