Кіріспе
Густав Малердің әндер циклі "Lieder eines fahrenden Gesellen" ("Жолшының әндері") – Густав Малердің өзі жазған мәтіндерге негіделген әндер циклі. Орташа дауысқа арналған төрт лидерден (көбінесе әйелдер де, ерлер де орындайды) тұратын бұл цикл 1884–85 жылдары Малердің Кассель, Германия опера театрының дирижері болып жұмыс істеген кезде танысқан сопрано Йоханна Рихтерге деген бақытсыз махаббатынан кейін жазылып, 1890 жылдары оркестрленді және қайта жөнделді.
Lieder eines fahrenden Gesellen (Songs of a Wayfarer) is a song cycle by Gustav Mahler on his own texts. The cycle of four lieder for medium voice (often performed by women as well as men) was written around 1884–85 in the wake of Mahler's unhappy love for soprano Johanna Richter, whom he met as the conductor of the opera house in Kassel, Germany, and orchestrated and revised in the 1890s.
Кіріспе
Бұл шығарманың композициялық тарихы күрделі және оны ізбу қиын. Малер әндерді 1884 жылдың желтоқсанында жазуға кіріскен және оларды 1885 жылы аяқтаған сияқты. Ол 1885 пен 1886 жылдар аралығында партитураны көптеген өзгерістерге ұшыратты, ал 1890 жылдардың басында бастапқы фортепианолық сүйемелдеулерді оркестрледі. Осының салдарынан әртүрлі дереккөздерде түрлі дауылпаздар кездеседі. Цикл алғаш рет 1896 жылдың 16 наурызында оркестрлік нұсқада голланд баритоны Антон Систерманс Берлин филармониясымен және Малердің дирижерлігімен орындалды, бірақ одан бұрынғы дауыс пен фортепианодағы орындалу мүмкіндігін жоққа шығаруға болмайды. Шығарма 1897 жылы жарияланды және Малердің ең танымал шығармаларының бірі болып табылады. Әннің сөздері композитордың өзіне тиесілі, бірақ оларға «Des Knaben Wunderhorn» әсер еткен, бұл Малердің сүйікті кітаптарының бірі болған неміс халық поэзиясының жинағы, ал алғашқы ән шын мәнінде «Wann mein Schatz» Wunderhorn өлеңіне негізделген. Бұл ән циклында Малер прогрессивті тоналдылықты кеңінен пайдаланады. Төрт әннің әрқайсысы әртүрлі тоналдықта аяқталады: (1) D минорынан G минорына; (2) D мажорынан F-диез мажорына; (3) D минорынан Eb минорына; (4) E минорынан F минорына. Бұл шығарма мен Малердің №1 симфониясы арасында тығыз байланыс бар, екінші әннің басты тақырыбы бірінші бөлімнің басты тақырыбы болып табылады, ал төртінші әннің соңғы шумағы үшінші бөлімде қаралы маршқа ойшақ үзіліс ретінде қайта пайда болады. Соло баритонынан басқа, шығарма 3 флейтаға (3-ші пикколоны екі есе қосады), 2 гобойға (екіуі де ағылшын мүйізін қосады), 3 кларнетке (3-ші бас кларнетті екі есе қосады), 2 фаготқа, 4 мүйізге, 2 трубаға, 3 тромбонға, тимпаниге, соққы аспаптарына (бас барабан, тарелкалар, үшбұрыш, там-там және глокеншпиль), арфа мен скрипкалар тобына арналған.
Атауының аудармасы
"Жолшы әндері" ағылшын тілінде бұл циклдің жалпы аты болғанымен, Фриц Шпигль неміс тіліндегі "Гезель" сөзінің мағынасы "шебердің шәкірттігін бітірген, бірақ әлі шебер емес саяхатшы" екенін атап өткен. Неміс тілді елдерде саяхатшылар дәстүрлі түрде қаладан қалаға көшіп, түрлі шеберлерден тәжірибе жинаған. Сондықтан, "Саяхатшы шебердің әндері" деп аудару дәлірек болар еді. Бұл атау туындының автобиографиялық екендігін көрсетеді; жас, жаңадан дирижерлік біліміне ие болған (және жас композитор) Махлер сол кезде "шебердің шәкірті" мен танылған "шебер" арасындағы кезеңде болды және қаладан қалаға (Бад-Холл, Лайбах, Ольмюц, Вена, Кассель) қоныс аударды. Осы уақыт ішінде ол өнер шеберлігін жетілдіріп, өз саласының шеберлерінен үйренді.