Кіріспе
Американдық саясаткер Джеймс Юберт Холшузер (James Eubert Holshouser Jr., 8 қазан 1934 – 17 маусым 2013) – 1973 жылдан 1977 жылға дейін Солтүстік Каролина штатының 68-ші губернаторы болған американдық заңгер және саясаткер. Ол 1896 жылдан бері штат губернаторы болып сайланған тұңғыш республикалық кандидат болды. Солтүстік Каролина штатының Бун қаласында туған Холшузер заңгерлік білім алуға шешім қабылдамас бұрын спорт журналисі болуға ниеттенген. Заң факультетінде оқып жүргенде ол саясатқа қызығушылық танытты және 1962 жылы Солтүстік Каролина штатының Өкілдер палатасына сайланды, онда ол үкіметтік және жоғары білім беру институттарын қайта құру, сондай-ақ есірткі құралдарына қарсы заңнама мәселелеріне ден қойды. 1966 жылдың наурыз айында Солтүстік Каролина Республикалық партиясының төрағасы болып тағайындалды, ол партияның тұрақты штатын құрды және темекіге салынатын салыққа қарсы шығуы арқасында танымал болды. Холшузер 1972 жылы Солтүстік Каролина губернаторы лауазымына кандидат болып түсті, республикалық партияның ішкі сайлауында жеңіске жетіп, жалпы сайлауда демократ қарсыласын шамалы айырмамен жеңді. 1973 жылдың қаңтарында қызметке кіріскен ол демократиялық үкімет кезінде штат әкімшілігінде жұмыс істей алмаған жүздеген республикашылдарға қолдау көрсету үшін көптеген штат қызметкерлерін жұмыстан босатты, штат тарихында тұңғыш рет әйелді кабинет деңгейіндегі лауазымға тағайындады және жүздеген шығындарды қысқарту шараларын қабылдады. Вето құқығы болмағандықтан және демократтар басымдығын құраған заң шығарушы органмен бетпе-бет келгеніне қарамастан, ол вице-губернатор Джим Хантпен еңбек ету қарым-қатынасын орнатты. Олар бірлесіп штаттың балабақша бағдарламасын кеңейту және қоршаған ортаны қорғау заңнамасын қабылдауды қолдады, сондай-ақ Тең құқықтар туралы түзетуді ратификациялауға тырысты, бірақ сәтті болмады. Холшузер прагматикалық орталық саясатты ұстанды, ал штаттық республикалық ұйымға қатысты оның ықпалы АҚШ сенаторы Джесси Хелмстің консервативті жақтастары тарапынан әлсіретілді. 1977 жылдың қаңтарында қызметтен кеткеннен кейін ол Солтүстік Пайнста заңгерлік тәжірибесімен айналысты және 2013 жылы қайтыс болғанға дейін UNC басқармасының мүшесі болып қызмет етті.
the American politician
James Eubert Holshouser Jr. (October 8, 1934 – June 17, 2013) was an American lawyer and politician who served as the 68th Governor of North Carolina from 1973 to 1977. He was the first Republican candidate to be elected as governor of the state since 1896. Born in Boone, North Carolina, Holshouser initially sought to become a sports journalist before deciding to pursue a law degree. While in law school he developed an interest in politics and in 1962 he was elected to the North Carolina House of Representatives where he focused on restructuring government and higher education institutions, and drug abuse legislation. Made chairman of the North Carolina Republican Party in March 1966, he established the organization's first permanent staff and gained prominence by opposing a cigarette tax. Holshouser ran for the office of Governor of North Carolina in 1972, winning the Republican nomination and narrowly defeating his Democratic opponent in the general election. Inaugurated in January 1973, he fired many incumbent state employees to accommodate the awarding of patronage to hundreds of Republicans who had been unable to work in the state administration under Democratic control, appointed the first woman in a cabinet level position in the state's history, and enacted hundreds of cost cutting measures. Though not empowered with veto power and facing a Democrat dominated legislature, he cultivated a working relationship with Lieutenant Governor Jim Hunt. Together, they backed the expansion of the state's kindergarten program and environmental legislation and unsuccessfully pursued the ratification of the Equal Rights Amendment. Holshouser governed as a pragmatic centrist, and his control over the state Republican organization was undermined by conservative supporters of U. S. Senator Jesse Helms. Leaving office in January 1977, he practiced law in Southern Pines and served on the UNC Board of Governors before dying in 2013.
Ерте өмір
Джеймс Юберт Холшузер кіші 1934 жылғы 8 қазанда Солтүстік Каролина штатының Бун қаласында, АҚШ-та Джеймс Э. Холшузер мен Вирджиния Дейвольт Холшузер отбасында дүниеге келген. Оның әкесі Республикалық партияның белсенді мүшесі болды, партия жиналыстарына қатысты, Солтүстік Каролина штатының сайлау кеңесінде қызмет етті және президент Дуайт Эйзенхауэр кезінде АҚШ прокуроры болды. Оның анасы Демократиялық партияның тіркелген мүшесі болған, бірақ ол партиядан шығып, 1972 жылы Республикалық партияға қосылды. Уатауга округының тұрғындары Холшузер отбасын "жақсы өмір сүретін" деп сипаттады, яғни олар жайлы тұрмысқа ие және қоғамда беделді болған. Джеймс кіші бала кезінен денсаулығы нашар болды, астмамен және пневмониямен ауыратын, сондықтан спортпен айналысуға мүмкіндік болмады. 1948 жылы Аппалачиан орта мектебіне қабылданды. Ол жоғары сынып президенті (қарсы кандидат болмады), мектеп газетінің редакторы және Ұлттық құрмет қоғамының мүшесі болды. 1952 жылдың маусымында бітіріп, 1961 жылғы 17 маусымда Патриция Холлингсвортқа үйленді. Олардың 1963 жылы Вирджиния есімді қызы дүниеге келді. 1962 жылғы қарашада Солтүстік Каролина штатының Өкілдер палатасына сайланды, Уатауга округынан өкілдік етті, сот реформасы, төмен салықтар және автомобильдерді тексеру заңын қабылдауды басты мақсаты етті. Өкілдік ету кезеңінде мемлекеттік басқару және жоғары білім беру жүйесін қайта құруға, сондай-ақ есірткіге қарсы заңнаманы жетілдіруге күш салды. 1966 жылғы наурызда Солтүстік Каролина Республикалық партиясының төрағасы болып тағайындалды, Холшузер 1968 жылы Солтүстік Каролинада республикалық Ричард Никсонның президенттік науқанына жетекшілік етті. Оның досы Гарри С. Дент аға оған АҚШ Әскери-теңіз күштерінің бас кеңесшісі лауазымына тағайындалуға көмектесуді ұсынды, бірақ ол бұл ұсыныстан бас тартты.
Сайлау
Олшоузер 1971 жылғы 15 қарашада 1972 жылғы сайлауда Солтүстік Каролина штатының губернаторы лауазымына кандидаттығын жариялады. Бүйрек ауруынан зардап шеккен ол, дәрігерлердің денсаулығына қатысты алаңдауларына қарамастан сайлауға түсті. Республикалық партияның ішкі сайлауында ол, 1968 жылы республикалық кандидат ретінде шығыс Солтүстік Каролинадан сайланған консервативті АҚШ өкілі Джим Гарднермен бақ сынасты. Ол сайлау кампаниясын дәстүрлі республикалық дауыс беретін таулы батыс аймақтары мен қалалық Пьемонт аймақтарына шоғырландырды. Гарднер алғашқы сайлауда аз айырмашылықпен жеңіске жетті – 84 906 дауысқа қарсы 83 637 дауыс, ал өзге кандидаттар 2040 дауыс жинады. Олшоузер екінші турды талап етті, және екінші турда сайлауға қатысқандардың саны азайды, нәтижесінде Олшоузер 1782 дауыспен жеңіске жетті. Ол сайлауалды бағдарламасында ұстаздардың жалақысын арттыру, сыныптардағы оқушылар санын азайту, мемлекеттік балабақшаларды кеңейту, жаңа жолдар салу, есірткіге қарсы күреске қолдау көрсету және бензин мен темекіге салынатын салыққа қарсы шығу мәселелерін көтерді. Әйелінің наразылығына қарамастан, ол медиа-консультанты Роджер Айлстың ықпалымен, сегрегацияны жою мақсатындағы автобустық тасымалдауға қарсылығын білдіретін жарнаманы телеарналарға таратуға рұқсат берді. Ол жалпы сайлауда демократ Скиппер Боулсты шамалы айырмамен жеңді – 767 470 дауысқа қарсы 729 104 дауыс, бұл республикалық Ричард Никсонның президенттік сайлауда Солтүстік Каролинадағы үлкен жеңісінің нәтижесі болуы мүмкін. Кейін ол бұл шаралардың мемлекеттік бюджетке жылдық 80 миллион доллар үнемдегенін баялады. 1975 жылдың қыркүйегінде ол бұрынғы демократ Уильям К. Криілдің қайтысынан босаған Солтүстік Каролина штатының Еңбек комиссары лауазымына республикалық Томас Эвери Найнды тағайындады. Ол сонымен қатар Солтүстік Каролина апелляциялық сотының екі және Солтүстік Каролина жоғары сотының төрт бос орнын да толтырды.
Заңнамалық іс-қимылдар
Демократиялық басымдықтағы Бас Ассамблеяда вето құқығы болмағандықтан, Холшузер ашық түрде партиялық мәселелерден басқа, заң шығарушылармен саяси қақтығыстардан қашуға тырысты. Партиялық байланыстардан гөрі, Холшузер Ассамблеямен жақсы қарым-қатынас ұстады, себебі оның көптеген мүшелері оны штат өкілі болып жұмыс істеген кезде таныған, оның ішінде Сенаттағы көпшілік көшбасшысы Гордон Аллен және Палата спикері Джеймс Рэмси де бар еді. Ол заң шығарушы органда ықпалы бар вице-губернатор Джим Хантпен жақсы жұмыс істеді және олардың алғашқы екі жылында бір-бірімен қарым-қатынаста партиялық тартысты азайтуға тырысты. Кейбір жағдайларда заң шығарушы орган оның кеңсесінің өкілеттіктерін әлсіретуге тырысты, бірақ Аллен, Рэмси және Хант – барлығы болашақта губернатор болуды көздегендер – осы әрекеттерге тоқтатты. Заң шығарушы орган 1973 жылы губернаторларға қатарынан екі мерзімге сайлануға рұқсат беру туралы ұсынысты қабылдамады.
Кейінгі өмірі
Қызметтен кеткеннен кейін Холшузер заңгерлік тәжірибасына қайта оралды. Қызметте болмаған кезде ол республикалық үміткерлердің – губернаторлық және сенаторлыққа – бірнеше басшылық және кеңесші комитеттерінде жұмыс істеді. 1984 жылы ол Джеймс Г. Мартиннің губернатор болып сайлануы үшін үгіт жүргізді. 1997 жылы ол Санфордпен бірге заң фирмасын ашты. Пат МакКорори губернатор болып сайланғаннан кейін оның саяси өтпелі тобында қызмет етті. Оның денесі кремацияланды және 21 маусымда Оңтүстік Пайнстағы Браунсон Мемориалдық пресвитериан шіркеуінде азалау рәсімі болды.
Мұра мен құрмет
1975 жылы Солтүстік Каролина штатының жәрмеңке алаңында Холшузер есімін алып келген ғимарат салынды, ал 1986 жылы Бун қаласының сыртындағы 321 АҚШ тас жолының бір бөлігіне оның есімі берілді. Оның құрметіне 1997 және 2012 жылдары Аппалачиан мемлекеттік университетінде және Солтүстік Каролина университетінде (Чапел-Хилл) профессорлық қызметтер құрылды. Оның ресми кабинеті әкімшілік департаментіндегі әкім кеңсесінде сақталады. Тарихшы Карл Кэмпбелл оның жетістіктерін "оның алдындағы орташа прогрессивті демократ губернаторлардың шеңберіне толығымен сай" деп сипаттады. Журналист Роб Кристенсен: "Солтүстік Каролинаны екі партиялық штатқа айналдыруда Холшузерден артық рөл атқарған адамдар санауға келмейді" деп жазды. Өзінің қызметін еске алғанда, Холшузер сұхбатында өзінің қызметі "Солтүстік Каролина әлемнің аяқталуына жетпестен және үлкен саяси дағдарысқа немесе осы сияқты жағдайларға ұшырамай, төрт жыл бойы республикалық губернатормен табысты жұмыс істей алатынын" көрсеткенін айтты. Хант оны Солтүстік Каролинаның "ең жақсы жандардың" бірі деп атады.