Дублиннің өзен жағалауындағы Вуд Куэй аймағы – викингтер қоныстанған тарихи жер. Қазір Дублин қалалық кеңесінің кеңсесі орналасқан. Liffey өзені, көпірлер туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Дублиннің өзен жағасындағы Wood Quay – Дублиннің өзен жағалауында орналасқан аймақ, бұл викингтердің қоныс тапқан жері болған. Қазір бұл жерде Дублин қалалық әкімдігінің кеңсесі орналасқан.
Riverside area of Dublin
Wood Quay is a riverside area of Dublin that was a site of Viking settlement. It is now the location of the Dublin City Council offices.
Орналасқан жері
Сайт солтүстік жағынан Лиффи өзеніндегі Вуд-Кеймен, батысында Уайнетаверн көшесімен, оңтүстігінде Джонс-Лейнмен және шығысында Фишембл көшесімен шектеледі. Екі көпір өзеннен өтеді, біреуі Вуд-Кейдің шығыс жағында, екіншісі батыс жағында орналасқан. Шығыс жақтағы көпір – Граттан көпірі, бұрын Эссекс көпірі деп аталған, ол 18 ғасырдың парламентарийі Генри Граттанның құрметіне аталған. Вуд-Кейдің батыс жақтағы көпірі – О’Донован Росса көпірі (бұрын Ричмонд көпірі), ол 19 ғасырдың фениан қозғалысының қайраткерінің есімімен аталған.
The site is bounded on the north side by Wood Quay on the River Liffey, on the west by Winetavern Street, on the south by John's Lane and on the east by Fishamble Street. Two bridges cross the river at Wood Quay, one at the eastern and the other at the western end. The bridge at the eastern end is Grattan Bridge, formerly known as Essex Bridge, named after 18th century parliamentarian Henry Grattan. The bridge at the westerly end of Wood Quay is O'Donovan Rossa Bridge (formerly Richmond Bridge) named after the 19th century Fenian.
Қайта құру жоспарлары
Дублин корпорациясы 1950 жылдардан бастап Вуд-Кейді біртіндеп сатып алды, соңында 1956 жылдың қаңтарында Крайстчерч соборының алдындағы 4 акр жерге жаңа кеңсе үйінің құрылысы жоспарларына дауыс берді. Алғашқы жобаны Джонс пен Келли жасады, ол собордың көрінісін кемежайлардан толығымен жасыратын еді. Жоспарға қатысты сын-пікірлер, соның ішінде Ирландия Корольдік сәулетшілер институтының қатты алаңдаушылығынан кейін, бұл жобадан бас тартылды. Корпорация арнайы міндетті сатып алу арқылы жерді жинауды бастады және 1967 жылға қарай толық учаскеге ие болды. Осы кезде, қазіргі ғимараттардың, соның ішінде Уайнетаверн көшесінің бұрышындағы О'Мира пабының бұзуы басталды. Содан кейін Корпорация құрылыс салушылар арасында конкурс жариялады, талаптарды 4 беттік нұсқауда баяндады және жобаны таңдауды ұсынды. 1968 жылдың қарашасында қалалық әкімдікте 6 финалистің модельдері көрсетілді. Жобаларға сын-тегеуріндер нашар болды, ал Корпорацияның өзі сәулетшілердің қатысуынсыз жеңімпазды таңдайтынына шоқ және аяусыз сынау болды. Қысым көрсеткеннен кейін, жеңімпаз жобаны таңдау үшін 12 адамнан тұратын сарапшылар кеңесі тағайындалды. Десмонд Лесли жобалардың ешқайсысы Крайстчерч соборына тигізетін әсерді азайтуға немесе оны кеңірек салынған ортаның бір бөлігі ретінде қарастыруға көп күш жұмсаған жоқ деп болжады. Дизайн ұсынғандардың арасында Десмонд Фицджеральд, Майкл Скотт және серіктестері, сондай-ақ Сэм Стивенсон болды. Стивенсонның Green Property Group үшін жасаған жобасы жеңімпаз атанды, ол 5-тен 10 қабатқа дейін әртүрлі биіктіктегі 4 кеңсе үйін қамтитын еді. Жоспарлар жобалауға мақұлдау үшін ұсынылды, нәтижесінде екі қалалық департамент техникалық негіздермен жоспарларды қабылдамады. Алайда, қала басқарушысы Мэтт Маккен бұл наразылықтарды қабылдамады және 1970 жылдың 24 желтоқсанында толық мақұлдау берді. 30-дан астам топтар мен жеке тұлғалар, соның ішінде Ұлттық ескерткіштер жөніндегі кеңесші кеңес наразылық білдірді. Көптеген адамдар тиісті министр Бобби Моллойға жүгінді. 1971 жылдың наурыз айында ауызша тыңдау өтті, содан кейін Моллой 1972 жылдың шілдесінде Маккеннің шешімін растады. Бұл мақұлдау 15 талапты қамтиды, оның ішінде "Ұлттық ескерткіштер жөніндегі кеңеске археологиялық қызығушылық тудыратын заттарды тексеру, жазу және қалпына келтіру үшін барлық мүмкіндіктер берілуі керек" деген талап бар еді.
Dublin Corporation acquired Wood Quay gradually from the 1950s, having voted on the plans for the new office development on 4 acres in front of Christchurch Cathedral in January 1956 finally. The first design was by Jones and Kelly, and would have completely obscured the view of the cathedral from the quays. After some criticism of the plan, including strong concern from the Royal Institute of the Architects of Ireland, this design was abandoned. By special compulsory purchase order, the Corporation began assembling the site, having the full plot by 1967. At this time, demolition of the existing buildings began, including that of O'Meara's pub on the corner of Winetavern Street. The Corporation then announced a competition to developers which would see them select a design for the development, publishing a 4 page brief on the requirements. In November 1968, they exhibited the models of the 6 finalists at City Hall. Critical response to the designs was poor, and the fact that it appeared the Corporation themselves would choose the winner with no architectural input was met with shock and derision. After some pressure, a 12 man board of assessors was appointed to select the winning scheme. Desmond Leslie surmised that none of the designs made much effort to lessen their impact on Christchurch Cathedral or to consider it as part of the wider built environment. Among those who entered designs were Desmond FitzGerald, Michael Scott and Partners, and Sam Stephenson. Stephenson's design for the Green Property Group was selected as the winner, which a design including 4 office blocks in varying heights from 5 to 10 storeys. The plans were submitted for planning approval, resulting in two city departments rejecting the plans on technical grounds. However, the city manager, Matt Macken, decided to override these objections and grant full approval on 24 December 1970. More than 30 groups and individuals lodged objections, including the National Monuments Advisory Council. Many also appealed to the relevant minister, Bobby Molloy. An oral hearing was held in March 1971, with Molloy eventually confirming the decision by Macken in July 1972. This approval had 15 conditions, including "that all reasonable opportunities and facilities shall be afforded to the National Monuments Advisory Council to inspect, record and recover matter of archaeological interest" from the site.
ХХ ғасырдағы қазба жұмыстары
1969 жылы алғашқы зерттеуден кейін, 1973 және 1981 жылдар аралығында Ирландияның Ұлттық мұражайы үлкен археологиялық қазба жұмыстарын жүргізді. Құрылысқа рұқсат беру шарттарымен жүргізілген қазба жұмыстарын Пат Уоллес басқарды. Қазба аумағы 4 акрды құрады, нәтижесінде 100 тұрғын үй, мыңдаған заттар және ортағасырлық 5 ғасырлық мәдени қабаттарды қамтитын мол экологиялық деректер табылды. Бұл орын, көбінесе «Хиберно-Скандинавиялық» немесе «Хиберно-Норс» деп сипатталды, және гүлденген сауда орталығы болған. Аймақ тығыз қоныстанғандығы және қаланың ең ерте мекенделген аймақтарының бірі екендігі де расталды. Қазба жұмыстары алғаш рет 1973 жылдың мамыр айында тоқтатылды, содан кейін 3 ай ішінде бульдозерлер жаңадан ашылған қала қабырғасының бөлігін қоса, қазба аумағының бір бөлігін қиратты. 1973 жылдың қараша айында жергілікті басқару істері министрі Джеймс Тулли тоқтату бұйрығын шығарды. Бұл бұйрық кеңінен қоғамдық қолдауға ие болды және кеңсе құрылысының орнына археологиялық саябақ салу туралы ұсыныстар пайда болды, бірақ орын солтүстікке қарай тік болғандықтан және қоғамдық саябаққа жарамсыз болғандықтан. Осы үзіліс кезеңінде Корпорация басқа да жерлерді дамытуды зерттеді, соның ішінде Уотерфорд көшесіндегі жерді, бірақ барлығы да қабылданбады. Оның орнына, төрт блок соборға кедерісіз көрініс ашу үшін қазба орнына көшірілуі ұсынылды, бұл тоқтату бұйрығында маңызды мәселе ретінде аталып өткен. 1974 жылдың 13 ақпанында Тулли жобаның жалғасатынын жариялады, кеңсе блогы қазба орнының Фишембл көшесі жағына көшірілді. An Taisce бұл «мүмкін емес ең нашар шешім» екенін және қазіргі заманғы кеңсе блоктары «ешқашан сәтті болмайды және біздің ойымызша, олар Крайстчерч соборымен өте үйлесімсіз болады» деді. Қазба кезінде табылған заттар құрылысты тоқтату үшін үлкен қоғамдық науқанға әкелді. Бұл науқанды Ортағасырлық Дублин достарының төрағасы профессор Ф.Х. Мартин басқарды. Топ құрамында сәулетші Майкл Скотт, ақын Эван Боланд, жазушы Мэри Лавин және Рита Чайлдерс болды. 80-нен астам мәдени және әлеуметтік ұйымдар, соның ішінде Еуропа Кеңесі, қазба орнын сақтауға шақырды. Ирландияның Жоғарғы соты қазба орнын Ұлттық ескерткіш деп жариялады, бірақ Корпорация және Қоғамдық жұмыстар комиссары бұл шешімді жоққа шығарды. Улик О'Коннор қазба орнын сақтау үшін халықтың наразылығы мен жергілікті сайлаулар арқылы тілектерін қабылдамау «соңғы жиырма жылдағы ең қорқынышты оқиға» болды деп мәлімдеді. Даму жобасы жалғасты, бірақ наразылықтар мен құқықтық күрестерге жұмсалған қосымша уақыт қазба жұмыстарын бастапқы жоспарланғаннан кеңейтті. Дегенмен, қазба жұмыстарының кейбір бөліктері жұмыстың даму барысымен байланысты асығыс және толық емес деп саналды. Қазбадан алынған артефакттар қазір Ирландияның Ұлттық мұражайында қойылған. Қазбадан алынған заттардың көп болуы топырақтың анаэробты жағдайына байланысты, бұл негізінен ағаштан жасалған органикалық материалдардың жақсы сақталуына мүмкіндік берді. Табылған заттардан ауыл шаруашылығы өнімдері ғана емес, сонымен қатар тарақтар мен әшекейлер сияқты сәндік заттар да саудаға шығарылғаны анықталды. Қазба жұмыстары 1981 жылдың наурыз айында аяқталды, ал қазір кемежайдың көп бөлігін 1986 жылы ашылған Дублин қалалық кеңесінің азаматтық кеңселері алып жатыр. Wood Quay-ді сақтау науқаны сәтті болмаса да, бұл сияқты орындар үшін құқықтық қорғаудың жетіспеушілігін көрсетті, бұл мәселе кейіннен қарастырылды.
Large scale archaeological excavations were conducted on the site by the National Museum of Ireland at intervals between 1973 and 1981 after some initial exploration of the site in 1969. The excavations stipulated by the planning permission were led by Pat Wallace. They took place over an area of 4 acres, and uncovered 100 dwellings, thousands of objects, and a large amount of environmental evidence which covered 5 centuries of medieval occupation of the site. The site has been characterised as less Viking and more "Hiberno Scandinavian" or "Hiberno Norse", and represented a prosperous commercial centre. The area was also shown to have been densely populated and confirmed the area as one of the earliest inhabited areas of the city. The excavations were first disrupted in May 1973, after which bulldozers destroyed areas of the site over the course of 3 months, including a newly discovered section of city wall. A cease order was issued in November 1973 by James Tully, the Minister for Local Government. This was met by widespread public approval and emergence of proposals to build an archaeological park on the site in place of the office development, despite the fact the site was a north facing, steep one and not suited to becoming a public park. During this period of hiatus, the Corporation explored other sites to develop, including one on Waterford Street, but these were all rejected. Instead it was proposed that the four blocks be relocated on the site to allow for the unobstructed view of the Cathedral from the quays, the lack of which was highlighted as a concern in the cease order. On 13 February 1974, Tully announced the scheme was go ahead which the office block moved to the Fishamble Street side of the site. An Taisce states this was "worst possible solution" and that the modern office blocks "will never be a success and it is our opinion is that they will clash with Christchurch Cathedral in a very incongruous manner". Finds made during the excavations of the site led to a significant public campaign to halt the development. This was led by Prof. F. X. Martin, who was the chairman of the Friends of Medieval Dublin. Among those in the group was the architect Michael Scott, poet Eavan Boland, writer Mary Lavin, and Rita Childers. Over 80 cultural and social groups, including the Council of Europe, appealed for the site to be preserved. The Irish High Court deemed the site to be a National Monument, but the Corporation and the Commissioners of Public Works subverted this. Ulick O'Connor commented that the clear rejection of the desires of the public both through protest and local elections to save the site was "the most terrifying event in this country over the past twenty years". The development went ahead, but the extra time spent over the protests and legal battles over the preservation of the site meant that the excavations were more extension than initially planned. Though parts of the excavations are deemed to have been rushed and incomplete due to manner in which the work unfolded. Artefacts from the excavations are now on display in the National Museum of Ireland. The large volume of objects excavated from the site is due to the fact the soil conditions were anaerobic, allowing for organic materials, predominately made of wood, to be very well preserved. From the objects discovered, it establishes that not only were agricultural goods traded, but also luxuries like combs and jewellery. The excavations were concluded in March 1981, and now most of the quay is occupied by Dublin City Council's Civic Offices which opened in 1986. While ultimately the campaign for the preservation of Wood Quay was not successful, it highlighted the lack of legal protection for sites of this nature, which has since been addressed.
Кеңсе құрылысын дамыту
1970 жылдардың басында жоба тоқтатылып, учаске қайта құрылған кезде Стивенсон бастапқы жобаларын қайта жұмыстады. Алғашқыда тегіс шатырлары және ілгекті терезелері бар құйма блоктардың орнына, жаңа жобада қисайған шатырлар, гранит қаптамасы және терең ойыс тік терезелер болды. Корпорация мұндай түбегейлі өзгеріс үшін жаңа жоспарлау рұқсатын алудан босатылды. Құрылыс құнының өсуіне байланысты Корпорация жобаны 2 кезеңге бөлуге шешім қабылдады. Журналист Фрэнк Макдональд Стивенсонның неміс сәулетшісі Альберт Шпеерге деген құрметінің ғимараттардың қатаң дизайнына әсер еткенін айтты. Жобаның бірінші кезеңі 20 миллион фунт стерлингтен асып кетті, ал 2 гранитпен қапталған блоктар сол кезде Дублинде салынған ең қымбат кеңсе ғимараты болды. Бұл 1967 жылы бүкіл учаскені қайта құруға арналған бастапқы бағалаудан он есе көп. Құнның күрт өсуі нәтижесінде жобаның қалған бөлігі тоқтап қалды.
During the hiatus in the project during the early 1970s, and the resulting reconfiguration of the site, Stephenson reworked his original designs. Rather than the initial pre cast blocks, with flat roofs, and projecting windows, the new design featured chamfered roofs, granite cladding and deep recessed slit windows. The Corporation was exempt from requiring fresh planning permission for such a radical redesign. With the cost of the development rising, the Corporation decided to split the development into 2 phases. The journalist Frank MacDonald cited Stephenson's admiration of the German architect Albert Speer as influential on the buildings' stark design. The first phase of the development cost over £20 million, with the 2 granite faced blocks the most expensive office blocks built in Dublin at the time of their completion. This was ten times the original estimate for redeveloping the entire site in 1967. The large cost overruns resulted in the rest of the development being put on hold.
Кейінгі дамуы
Кейінгі қазба жұмыстары 1990 және 1993 жылдар аралығында Төменгі Экшендж көшесіндегі кемежай бойында жүргізілген кезде археологиялық қазба тобы 13 ғасырға жататын, "Айзольд мұнарасы" деп аталатын дөңгелек мұнараға ұқсас қираған құрылысты тапты. Бұл мұнара алғаш рет 17 ғасырда ашылған, бірақ оның көп бөлігі бұзылып, топыраққа көмілген. Қазба жұмыстарының нәтижесінде, жоспарланған құрылыс үшін арналған жер асты паркингіні бастапқы орнында салу мүмкін болмады. Мұнараның қираған қалдықтары қазір Төменгі Биржа көшесіндегі қоршау арқылы көрініс тапқан, ал автотұраққа кіретін пандус сол жаққа қарай жылжытылған.
In a later excavation between 1990 and 1993 further along the quay at Lower Exchange Street, an archaeological dig team unearthed a roundtower like ruin from the 13th century called Isolde's Tower. This tower was first discovered in the 17th century, but most of it was destroyed and covered in. Because of the dig, the construction of underground parking facilities for a planned development on the site could not be constructed at their intended location. The tower ruins are now viewable through railings on Lower Exchange Street, and the car park ramp is further to the left.